For the Future
of Farming
Jaarverslag 2022
Inhoudsopgave
ForFarmers Jaarverslag 2022
1
2022 In het kort 2
ForFarmers in het kort 3
Kerncijfers 2022 4
Resultaten 5
Historie 6
Bericht van de Raad van Bestuur 7
Wie we zijn en wat we doen 12
Onze missie: For the Future of Farming 13
De keten en markten waarin we opereren 15
Onze strategie 2025 22
Onze dialoog met stakeholders 28
Onze medewerkers 32
Onze duurzaamheidsagenda: Going Circular 38
Financieel en operationeel verslag 2022,
Dividendvoorstel 57
Het aandeel ForFarmers 71
Proel ForFarmers voor Beleggers 75
Hoe we langetermijn waardecreatie
waarborgen 77
Hoe we langetermijnwaardecreatie waarborgen 78
Samenstelling Raad van Bestuur 79
Samenstelling Raad van Commissarissen en
Commissies 82
Commissies van de Raad van Commissarissen 85
Corporate Governance 86
Risicomanagement 90
Bestuursverklaring 110
Verslag van de Raad van Commissarissen 111
Bericht van de voorzitter 112
Verslag van de Raad van Commissarissen 114
Remuneratierapport 118
Jaarrekening 2022 129
Geconsolideerde jaarrekening 130
Geconsolideerde balans 131
Geconsolideerde winst-en-verliesrekening 132
Geconsolideerd overzicht van het totaalresultaat 133
Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen
134
Geconsolideerd kasstroomoverzicht 136
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 138
Basis voor opstelling 139
Resultaten voor het jaar 143
Personeelsbeloningen 151
Winstbelastingen 161
Alternatieve prestatiemaatstaven 168
Activa 171
Eigen vermogen en verplichtingen 189
Financiële instrumenten 200
Groepssamenstelling 212
Overige toelichtingen 215
Grondslagen voor nanciële verslaggeving 220
Enkelvoudige balans 241
Enkelvoudige winst-en-verliesrekening 242
Toelichting op de enkelvoudige jaarrekening 243
Overige gegevens 253
Statutaire resultaatbestemmingsregeling 254
Bijzonder statutair recht inzake zeggenschap 256
Nevenvestigingen 258
Controleverklaring van de onafhankelijke
accountant 259
Duurzaamheid assurance rapport van de
onafhankelijke accountant 271
Meerjarenoverzicht 275
Begrippenlijst 279
Corporate governance-verklaring 2022 292
Over de duurzaamheidsrapportage van
ForFarmers in 2022 285
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
3
AA-status in
MSCI ESG rating
AA
Meer dan
26.000 klanten
26.000
Ongeveer 2.500
medewerkers in 2022
2.500
Productielocaties
35
Gevestigd in Nederland
(hoofdkantoor), België,
Duitsland, Polen en het
Verenigd Koninkrijk
EU
67%
Sinds 2016 genoteerd aan
Euronext Amsterdam
AScX
Volume Total Feed
circa 9 mT
9mT
Ca. 67% van voeringrediënten
niet geschikt voor menselijke
consumptie
ForFarmers in het kort
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
4
Onderliggend
bedrijfsresultaat
(EBIT)
38,9
€ x miljoen
2021: 40,7
ROACE
1
EBIT
7,8%
2021: 8,4%
Dividend
per aandeel
0,20
€
2021: 0,19 + 0,10
Omzet
3.315
€ x miljoen
2021: 2.671
Brutowinst
494,8
€ x miljoen
2021: 436,3
Uitstoot
broeikasgassen
logistiek
8,0
(kg CO
2
per ton)
2021: 8,0 kg
Verantwoorde
soja en palmolie
75% soja
70% palmolie
2021: 75% / 70%
Uitstoot
broeikasgassen
productie
12,0
(kg CO
2
per ton)
2021: 18,6 kg
Genderdiversiteit
22%
(% vrouwen)
2021: 22%
LTI’s
17
2021: 28
Voerveiligheids-
incidenten
5
2021: 3
Onderliggende
EBITDA
76,1
€ x miljoen
2021: 78,2
1
ROACE betekent onderliggende EBIT gedeeld door het 12-maands gemiddeld geïnvesteerd vermogen.
Kerncijfers 2022
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
5
Resultaten
2022 2021
Ratio’s
Onderliggende EBITDA als % van de bruto winst 15,4% 17,9%
ROACE onderliggende EBIT
(4)
7,8% 8,4%
ROACE onderliggende EBITDA
(4)
15,3% 16,2%
Solvabiliteit (eigen vermogen als % van het balanstotaal) 33,7% 38,8%
Kerncijfers per aandeel (€)
Winst per aandeel 0,20 0,13
Dividend per aandeel 0,20 0,29
Slotkoers 2,93 4,04
Andere kerncijfers per 31 december
Aantal uitstaande aandelen (miljoen) 89,4 93,3
Marktkapitalisatie (€ miljoen) op 31 december 261,9 376,9
Totaal aantal medewerkers (in fte’s) 2.468 2.444
1
Onderliggende betekent exclusief incidentele posten (zie noot 17 van de jaarrekening inzake Alternatieve Prestatie Maatstaven
(APM’s))
2
Op basis van 12-maands gemiddelde
3
Exclusief IFRS 16 verplichtingen
4
ROACE betekent onderliggende EBIT(DA) gedeeld door het 12-maands gemiddeld geïnvesteerd vermogen
2022 2021
Geconsolideerde winst-en-verliesrekening (€ miljoen)
Omzet 3.315,0 2.670,5
Brutowinst 494,8 436,3
EBIT 24,4 22,6
Onderliggende
(1)
EBIT 38,9 40,7
EBITDA 72,5 72,9
Onderliggende EBITDA 76,1 78,2
Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de Vennootschap 18,0 12,0
Onderliggende winst 30,0 29,0
Geconsolideerde balans per 31 december (€ miljoen)
Eigen vermogen 344,2 366,2
Balanstotaal 1.020,4 943,4
Gemiddeld geïnvesteerd vermogen
(2)
497,9 484,0
Netto schuld
(3)
68,6 28,7
Kasstroom (€ miljoen)
Kasstroom uit operationele activiteiten 48,2 54,7
Verworven en verkochte bedrijfsonderdelen
-
3,4
-
25,0
Investeringen in Immateriële en Materiële vaste activa
-
35,3
-
39,5
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
6
1896
Oprichting Coöperatie Welbegrepen Eigenbelang
2005
Introductie naam ForFarmers
Start internationale ambitie
2006
Overname Bela (DE)
Verkoop slachterijen Esbro & Plukon
Vele fusies leidend tot
coöperaties ABC en CTA
2000
Fusie ABC en CTA tot ABCTA
2003
Strategie: focus op voer en
handelsartikelen
2014
Start strategie Horizon 2020
Strategische samenwerking
Nutreco
2020
Strategie Build to grow
2025, incl. Going Circular
2021
Afronding overname pluimvee-
voederbedrijf De Hoop (NL)
Overname Mühldorfer
Pferdefutter (DE)
2019
Start efciencyplan 2019-2020
2007
Start Vermogen op Naam programma
Splitsing onderneming (ForFarmers)
en aandeelhouder (Coöperatie
FromFarmers)
2012
Overname Hendrix UTD (NL, DE, BE)
Overname BOCM Pauls (VK)
Verkoop belang Cefetra
2016
Notering aan Euronext
Amsterdam
2018
Twee overnames in NL en een in BE
Overname van 60% Tasomix;
Polen 5de land
2022
Herziene strategie 2025
Historie
De historie van ForFarmers gaat terug tot 1896, het jaar
waarin één van de coöperatieve rechtsvoorgangers in
Nederland werd opgericht. In de decennia die volgden
groeide de coöperatie, en vervolgens de onderneming
zowel autonoom als door fusies en overnames. Hierdoor is
ForFarmers ook actief geworden in Duitsland, België,
het Verenigd Koninkrijk en Polen.
In 2016 werden de gewone aandelen van ForFarmers
genoteerd aan Euronext Amsterdam.
De kernactiviteit van ForFarmers is door de jaren heen
nagenoeg hetzelfde gebleven: het leveren van goed voer
tegen een competitieve prijs, met advies en ondersteund
door datasystemen. Eén en ander heeft ertoe geleid dat
ForFarmers thans een vooraanstaande voeronderneming
in Europa is met een afzet in 2022 van circa 9 miljoen ton
Total Feed, waarvan circa 6 miljoen ton mengvoer.
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
7
Bericht van de Raad van bestuur
Onze medewerkers hebben zich weer
enorm ingezet om het rendement op
het boerenerf te verbeteren.
Ondanks de lastige marktomstandigheden
realiseerden we solide resultaten in 2022
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
8
2022: keerpunt in de Europese historie
Niemand zal 2022 vergeten. Het jaar waarin Rusland opeens Oekraïne
binnenviel. Waardoor de beschikbaarheid van grondstoffen opeens geen
vanzelfsprekendheid meer was. En waarin Europese consumenten werden
geconfronteerd met de hoogste inatie sinds de introductie van de Euro. Het jaar
waarin in Nederland de boeren de nationale vlag ondersteboven hingen als uiting
van boosheid en zorg om de stikstofplannen van het kabinet. En een jaar met een
hele lange droge zomer.
In Nederland zijn we naast onze boeren gaan staan om te
benadrukken dat wij geloven dat samenwerken en
innoveren een effectievere oplossing is voor de
stikstofproblematiek dan alleen saneren. We zien dat de
agrarische sector voor een belangrijke transitie staat.
We zetten daarom nog nadrukkelijker in op zowel het
verder verduurzamen van onze productieprocessen als op
de ontwikkeling van innovatieve voerconcepten die de
impact van de sector op klimaat en natuur verminderen.
Dat doen we door gerichte inkoop van grondstoffen en
co-producten, goede voerbenutting en passend advies.
Zo hebben onze melkveeklanten in Nederland de uitstoot
van broeikasgassen al aanzienlijk verlaagd.
Herziene strategie 2025
We hielden in het afgelopen jaar de uitgangspunten van de
strategie voor 2025 opnieuw tegen het licht. Dit was nodig
om de strategie beter aan te sluiten bij de veranderende
omstandigheden in markt en economie. De nadruk op het
verduurzamen van de agrarische sector was sinds de
lancering van de strategie in 2020 immers nog verder
toegenomen. Dat merken we onder meer door
maatregelen die versneld zijn voorgesteld of doorgevoerd
als onderdeel van de EU Green Deal. Bovendien zijn de
prijzen van grondstoffen en energie, mede als gevolg van
de oorlog in Oekraïne, nog volatieler en hoger geworden.
Het doorberekenen van de grondstofprijsschommelingen
werd daardoor lastiger. Dit, versterkt door de andere
veranderingen in de markt, vraagt om meer consolidatie
en samenwerking in de keten, van voerproducent tot
retailer. Dit was de reden voor ons voornemen in het
Verenigd Koninkrijk onze organisatie met de
pluimveevoederproducent 2Agriculture te laten fuseren.
In februari 2023 maakten we bekend af te zien van de
voorgestelde joint venture, rekening houdend met de duur
en de kosten van het mededingingsproces.
We vonden het belangrijk dat de strategie zou worden
gedragen door de gehele organisatie en daarnaast
ondersteund door onze externe stakeholders. Daarom
hebben we vanaf het begin van 2022 diverse medewerkers
van verschillende afdelingen en landen uit de organisatie
betrokken bij het bepalen van de strategische kernpunten.
De kennis en inzichten van de dagelijkse praktijk was van
groot belang. We hebben ook met boeren, leveranciers en
aandeelhouders gesprekken gevoerd en we hebben de
uitkomsten van het in 2021 uitgevoerde uitgebreide
onderzoek onder deze stakeholders meegenomen in de
evaluatie van onze strategie. Zij gaven in dit onderzoek aan
welke onderwerpen zij van materieel belang vonden voor
onze activiteiten en onze rol in de samenleving.
We lanceerden de herziene strategie 2025 in november.
Zowel tijdens de bijeenkomst met beleggers en analisten
als tijdens sessies met onze medewerkers,
Volume
9 mT
Omzet
€3,3 miljard
Resultaten:
2022 was op meerdere fronten een lastig jaar. We zijn er
daarom vooral trots op dat onze medewerkers, ondanks
de vele uitdagingen, het voer op tijd en volgens afspraak
aan onze klanten hebben geleverd. Onze volumes daalden,
vooral door de daling in de varkenssector als gevolg van
de krimp in deze sector. Desalniettemin realiseerden we
een solide onderliggende EBITDA en een onderliggende
netto winst die hoger was dan vorig jaar. Dankzij
aangescherpte processen en een sterke bijdrage van het
cluster Duitsland/Polen en ondanks de fors gestegen
grondstof- en energieprijzen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
9
klankbordgroepen van klanten en met de ledenraad van de
coöperatie merkten we dat de vijf strategische principes
goed werden ontvangen. Vooral omdat we met deze
strategie de nadruk leggen op een nog meer lokale
marktaanpak, differentiatie en op duurzaamheid gerichte
innovatie van voerconcepten.
We werken vanuit onze missie, For the Future of Farming.
Dat betekent dat we ons volledig inzetten voor een
duurzame veehouderij, zowel ecologisch als economisch.
Zo gaan we bijvoorbeeld ESG-concepten ontwikkelen,
die tegemoetkomen aan maatschappelijke thema’s, zoals
het gebruik van alternatieve grondstoffen, circulariteit en
het verder terugdringen van (stikstof)uitstoot. Ook gaan
we nog actiever samenwerken in de keten om aan de
vragen vanuit de consument en maatschappij te kunnen
voldoen en efciënter te kunnen werken. En bovenal
blijven we trouw aan ons uitgangspunt dat we goed voer
leveren tegen competitieve prijzen, zodat boeren en wij
rendabel kunnen ondernemen. Het belang van een gezond
rendement voor alle spelers in de keten zullen we blijven
benadrukken in onze public affairs activiteiten. Dit is een
absolute voorwaarde om de investeringen te kunnen doen
voor een betrouwbare voedingsketen en tegelijkertijd de
transitie naar een net-zero CO
2
voetafdruk. We hebben de
kennis, kunde en werkwijze in huis om hieraan een
waardevolle bijdrage te leveren. Dit is de basis van onze
langetermijnwaardecreatie voor onze stakeholders.
Mensen met passie:
#proudtobeforfarmers
We realiseren ons terdege dat we de strategie alleen met
succes kunnen implementeren als we werken met en aan
een goed team en betrokken medewerkers. In tijden van
krapte op de arbeidsmarkt is het niet voldoende om alleen
goede arbeidsvoorwaarden te bieden. De cultuur van de
onderneming evenals de missie zijn ook bepalend in de
keuze van kandidaten. Dit was onder meer aanleiding om
onze kernwaarden aan te passen zodat deze onze
bestaande en gewenste cultuur het beste reecteren.
De nieuwe waarden Passionate, Responsible,
Open-minded, United en Delivering zijn voor ons meer
dan alleen maar woorden. Ze bieden een concrete leidraad
in het dagelijks doen en laten naar boeren, ketenpartners,
stakeholders - en naar elkaar. De eerste letters van de
waarden vormen het woord ‘proud’, dat we nadrukkelijk
gebruiken in onze employer branding activiteiten.
We organiseerden in 2022 in de verschillende landen veel
webinars en trainingen. Zo houden we elkaar op de hoogte
van de ontwikkelingen in de onderneming en helpen we
medewerkers zich verder te ontplooien in hun functies en
loopbaan. Deze activiteiten vonden op locatie en online
plaats en werden over het algemeen goed bezocht.
We besteden daarnaast op ons intranet ook regelmatig
aandacht aan bepaalde actuele thema’s, zoals aan het
gebruik van reststromen in onze voeders.
Veiligheid boven alles
Evenzo vinden we het belangrijk dat onze medewerkers op
een veilige manier hun werk kunnen doen. We investeren
veel in trainingen om het gedrag van medewerkers zo te
veranderen dat de alertheid ten aanzien van onveilige
situaties toeneemt. Tegelijkertijd besteden we actief
aandacht aan veiligheid zowel op ons intranet als tijdens
conferenties, publicaties en in onze dagelijkse activiteiten.
We zijn verheugd dat we in 2022 aanzienlijk minder
incidenten met verzuim hadden dan vorig jaar.
Sociale veiligheid is in 2022 wereldwijd nadrukkelijker in
de schijnwerpers komen te staan. Hoewel we al lange tijd
werken met een gedragscode en een
klokkenluidersregeling, zijn we ons nog bewuster
geworden van het belang van juiste kernwaarden. Dit heeft
onze volle aandacht.
Wisselingen aan de top
De samenstelling van het bestuur is in 2022 een aantal
keer veranderd. We hebben na de algemene vergadering
van aandeelhouders in april afscheid genomen van Yoram
Knoop, die na twee vierjaarstermijnen CEO te zijn geweest
ons verliet. In die acht jaar is ForFarmers onder meer
toegetreden tot Euronext Amsterdam, actief geworden in
Polen door de overname van een meerderheidsbelang in
Tasomix en is de volumeverdeling over de sectoren verder
in balans gekomen mede door de overname van De Hoop
Mengvoeders in Nederland. Wij zijn Yoram zeer erkentelijk
voor de wijze waarop we dit gezamenlijk hebben kunnen
realiseren.
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
10
Pieter Wolleswinkel werd tijdens dezelfde AvA benoemd
als lid van het bestuur. Hij blijft daarnaast ook als
managing director verantwoordelijk voor ons grootste
cluster Nederland/België, Reudink en Pavo. Het is
verheugend en goed dat deze interne promotie plaatsvindt.
Dit creëert vertrouwen onder collega’s en bij klanten.
Vlak voor de AvA werd bekend gemaakt dat de raad van
commissarissen Chris Deen had genomineerd om per
1 juli 2022 Yoram op te volgen als CEO. Roeland nam tot
aan die datum de CEO-taken waar, naast zijn
CFO-werkzaamheden. Helaas kondigde Chris al vrij snel
zijn vertrek aan vanwege gezondheidsredenen.
We betreuren dat het zo gelopen is en wensen Chris een
goed herstel. In november, vlak voor de lancering van de
herziene strategie, konden we aankondigen dat de raad
Theo Spierings voordroeg als nieuwe CEO. Tijdens de
buitengewone vergadering van aandeelhouders aan het
begin van 2023 werd Theo benoemd voor één jaar.
Gedurende de afwezigheid van Chris namen Roeland en
Pieter de CEO-taken waar.
Mede omdat we eind 2021 meer zijn gaan werken volgens
het principe ‘primair lokaal, dicht op de klant, ondersteund
door centraal’ hebben we ondanks deze wisselingen goed
de focus op de operationele activiteiten kunnen houden.
De landenteams worden aangestuurd door managing
directors uit het betreffende land, ieder ondersteund door
een goed managementteam en met een uitgebreid
netwerk in de sector. Een punt van aandacht is het
aanbrengen van meer diversiteit in de organisatie
waaronder in het executive team. Hier is te weinig
progressie geboekt.
Raad van Commissarissen
Tijdens de algemene vergadering van aandeelhouders in
2022 namen we afscheid van Sandra Addink- Berendsen
en verwelkomden we Marijke Folkers – In ’t Hout. Vincent
Hulshof en Roger Gerritzen werden herbenoemd voor vier
jaar. Dit zorgt voor stabiliteit in de samenstelling van de
raad. Dat komt de samenwerking tussen de raad en het
bestuur ten goede.
Werken aan een duurzame toekomst
Wij zien, erkennen en waarderen het belang van de
agrarische sector. Dat verwoorden we in onze missie For
the Future of Farming. Boeren zorgen immers voor eten
op het bord. Vanuit de luxe situatie waarin we in
Noordwest-Europa leven, met een enorme keuze en
kwaliteit van voedsel in supermarkten, wordt aan dit basis
gegeven nogal eens voorbijgegaan. Tegelijkertijd erkennen
we ook dat de impact van de veehouderij op klimaat en
natuur verder kan worden verminderd opdat voeding
duurzaam beschikbaar blijft. Om dit te realiseren zetten
we nadrukkelijk in op onze duurzaamheidsagenda. Deze is
gericht op het verminderen van uitstoot van
broeikasgassen, zowel in onze eigen productie- als
logistieke processen. Daarnaast streven we naar een
vermindering van de CO
2
voetafdruk van ons veevoer.
Dat doen we door optimalisatie van de voederconversie
(steeds minder voer per kg opbrengst) en door het gebruik
van steeds meer co-producten die niet geschikt zijn voor
menselijke consumptie en reststromen uit de
voedingsindustrie. Om ontbossing tegen te gaan richten
we ons op het kopen van soja die op een verantwoorde
manier is geteeld. Bovendien werken we aan het
ontwikkelen van concepten met alternatieve eiwitten,
om soja als ingrediënt te vervangen. We trachten zoveel
mogelijk maatschappelijke thema’s rondom de veehouderij
te adresseren met passende en betaalbare oplossingen.
We beseffen ons ook dat zuivel, vlees en eieren het meest
efciënt kunnen worden geproduceerd in bepaalde
geograsche gebieden met een daarvoor optimaal klimaat,
een goede logistieke infrastructuur en de beschikbaarheid
van voldoende reststromen uit de humane
voedingsmiddelenindustrie. Dit is onder meer het geval in
het dichtbevolkte Noordwest-Europa. Daar is de strijd om
het gebruik van land en de maatschappelijke druk op de
milieu-impact van de sector echter van steeds grotere
invloed op het lokale agrarisch beleid, mede als uitvloeisel
van de Europese landbouwstrategie, Farm to Fork.
Dit ervaren we bijvoorbeeld dagelijks in Nederland,
waar de strijd om land en natuur hoog op de politieke
agenda staat. We zullen zowel individueel als via de
belangenverenigingen blijven benadrukken dat ecologie
altijd moet samengaan met economie. Alleen dan kunnen
we gezamenlijk een goede en duurzame transitie
realiseren. We menen dat we met onze voer- en
adviesaanpak een juiste benadering hebben, om op een
sociaal en maatschappelijk verantwoorde manier zowel
onze klanten te helpen hun productie en rendement te
verhogen, als in het totale proces de CO
2
-voetafdruk te
verlagen.
Theo Spierings, CEO van ForFarmers: “Ik ben recent
toegetreden tot ForFarmers als CEO. Tijdens gesprekken
en bijeenkomsten in de afgelopen twee maanden is de
aanwezige kennis, ervaring, toewijding en passie van de
medewerkers mij opgevallen. Gezien de veranderingen
ForFarmers Jaarverslag 2022
2022 in het kort
11
waar onze sector voor staat is dat een solide basis.
Het ontbreekt immers op dit moment aan een heldere visie
in de sector ten aanzien van hoe we op een goede en juiste
manier de sector verder kunnen verduurzamen. Dat moet
veranderen en daar wil ik met ForFarmers actief aan
bijdragen. Opdat alle spelers in de keten weten waar ze
aan toe zijn en daarnaar kunnen handelen. Ik heb er
vertrouwen in dat we dit kunnen. We hebben een goed
team en een heldere strategie met een duidelijke focus.
Daarnaast hebben we recent de kernwaarden
aangescherpt, voortbordurend op de al aanwezige
ondernemingscultuur. Deze cultuur zal ons helpen bij de
aanpassing van de organisatie die nodig is om de strategie
goed te kunnen implementeren.
We kunnen niet zonder onze klanten, de leden van de
coöperatie, medewerkers, aandeelhouders, leveranciers
en andere belanghebbenden. Ik wil hen, ook namens mijn
collega’s uit het executive team, danken voor het in 2022 in
ons gestelde vertrouwen.”
Lochem, 22 februari 2023
Theo Spierings, CEO
Roeland Tjebbes, CFO
Pieter Wolleswinkel, COO
Wie we zijn
en wat we doen
Onze missie: For the Future of Farming 13
De keten en markten waarin we opereren 15
Onze strategie 2025 22
Onze dialoog met stakeholders 28
Onze medewerkers 32
Onze duurzaamheidsagenda: Going Circular 38
Financieel en operationeel verslag 2022, Dividendvoorstel 57
Het aandeel ForFarmers 71
Proel ForFarmers voor Beleggers 75
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
13
Onze missie:
For the Future of Farming
For the Future of Farming. Dat is de missie van ForFarmers. Wij zetten ons in voor een sterk
boerenbedrijf. We leveren goed voer voor een competitieve prijs en ondersteunen boeren
met hulpmiddelen en advies. We zijn ons bewust van de impact van onze sector op het
klimaat en de natuur. Daarom helpen we veehouders op een duurzame manier een beter
rendement op het boerenerf te behalen en streven we naar een productiemethode waarin
we onder meer steeds minder broeikasgassen uitstoten.
ForFarmers heeft een vooraanstaande positie in de
Europese diervoederindustrie. Dat is een dynamische
wereld. Wetten en regels, duurzaamheidsvereisten en
consumentensentimenten veranderen voortdurend.
Tegelijkertijd neemt de wereldwijde vraag naar dierlijke
eiwitten gestaag toe. Dat vereist innovatieve en duurzame
oplossingen.
Gezien onze positie hebben wij niet alleen de mogelijkheid,
maar ook de verantwoordelijkheid om wezenlijk bij te
dragen aan de efciënte en duurzame productie van vlees,
eieren en zuivel. Met onze missie, For the Future of
Farming, tonen we niet alleen ons vertrouwen in de
toekomst van de agrarische sector. We zetten ons bovenal
in voor verantwoorde voedselproductie. We doen er alles
aan om boeren in staat te stellen op een duurzame manier
kwalitatief hoogstaand voedsel te produceren. Zo zetten
wij ons in voor een sterke, toekomstbestendige agrarische
sector.
We zijn actief in vijf landen: Nederland, België, Duitsland,
Polen en het Verenigd Koninkrijk. Onder de merknaam
ForFarmers produceren we in 35 fabrieken (meng)voeders
voor herkauwers, varkens en pluimvee. Daarnaast leveren
en gebruiken we co-producten en reststromen uit de
voedingsindustrie. Met Reudink zijn we een
toonaangevende speler in de biologische sector.
We leveren in ongeveer 30 landen paardenvoer onder de
merknaam Pavo. Ook bieden we advies en
data-hulpmiddelen aan veehouders. In totaal hebben we
ongeveer 2.500 medewerkers. Daaronder bevinden zich
meer dan 400 adviseurs die onze ongeveer 26.000 klanten
regelmatig op het boerenerf bezoeken en terzijde staan in
hun bedrijfsvoering en -beslissingen.
Kernwaarden
Het succesvol implementeren van de missie vereist een
geschikte bedrijfscultuur. Hiervoor zijn vijf kernwaarden
bepaald, die we tot uitdrukking brengen met het acroniem
PROUD: passionate, responsible, open-minded, united en
delivering.
Passionate
Werken voor ForFarmers is meer dan een baan. Het is een
passie. Ons hart klopt voor het boerenbedrijf. Wij doen er
alles aan om de sector toekomstbestendig te maken.
Die ambitie stralen we uit in ons gedrag en onze
werkwijze. We verleggen grenzen en zetten een extra stap
voor onze klanten, leveranciers en collega’s.
Responsible
Onze acties hebben impact. We helpen boeren om
duurzaam te kunnen werken, zodat we samen de
continuïteit van het boerenbedrijf waarborgen. Dit geldt
ook voor onze dagelijkse operaties. We zorgen goed voor
klanten en andere belanghebbenden en we streven altijd
naar het beste, efciëntste en duurzaamste resultaat.
R
E
S
U
L
T
A
A
T
G
e
r
i
c
h
t
e
p
l
a
n
n
i
n
g
,
m
o
n
i
t
o
r
i
n
g
e
n
a
n
a
l
y
s
e
M
a
a
t
w
e
r
k
e
n
T
o
t
a
l
F
e
e
d
-
o
p
l
o
s
s
i
n
g
e
n
P
R
O
D
U
C
T
E
N
G
e
s
p
e
c
i
a
l
i
s
e
e
r
d
e
e
n
d
e
s
k
u
n
d
i
g
e
p
r
o
f
e
s
s
i
o
n
a
l
s
T
E
A
M
B
E
T
E
R
R
E
N
D
E
M
E
N
T
G
E
Z
O
N
D
E
R
E
V
E
E
S
T
A
P
E
L
H
O
G
E
R
E
E
F
F
I
C
I
Ë
N
T
I
E
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
14
(Meng)voer Specieke oplossingen naar gelang klantbehoefte
Oplossingen voor alle voersystemen
(melkrobot, home mixing, vloeibare of
droogvoerinstallatie, welzijnsconcepten)
Total Feed aanpak:
Kennis en advies
van specialisten
Planning en
monitoring tools
For the Future of Farming
• Beter rendement
• Hogere efciëntie
• Gezondere veestapel
• Lagere CO
2
-voetafdruk
Specialiteiten
Oplossingen voor ieder stadium
in het leven van het dier
Specialiteiten voor jonge dieren en dieren in transitiefase
Specieke concepten waaronder langzaam groeiend,
biologisch, non-GGO
Mengvoer en co-producten*
Co-producten*
Teeltoplossingen Oplossingen voor de belangrijkste sectoren
*
Dit betreffen (circulaire) co-producten waaronder reststromen uit de humane voedingsindustrie.
Open-minded
Doordat we open-minded zijn kunnen we boeren
ondersteunen in de snel veranderende agrarische sector.
We zijn in staat onszelf aan te passen aan de behoeften en
werkwijze van de industrie en zijn altijd op zoek naar
nieuwe mogelijkheden. We zijn helder over onze intenties
en verwachtingen en luisteren liever dan dat we spreken.
United
We kunnen de uitdagingen waarvoor de agrarische
industrie gesteld wordt alleen trotseren door de krachten
te bundelen en elkaar te vertrouwen. We verenigen ons
met collega’s en klanten en werken als één team aan
gezamenlijke doelen. Vaak nemen we de leiding, maar we
kunnen ook volgen als dat betere resultaten oplevert.
Delivering
We hebben een natuurlijke ambitie om dingen gedaan te
krijgen, ongeacht hoe moeilijk de klus is. We doen wat we
zeggen en we zeggen wat we doen. Altijd respectvol,
eerlijk en rechtdoorzee. Dat is hoe je een ForFarmers-
medewerker herkent.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
15
Leveranciers
grondstoffen
Mengvoer:
formulatie, nutritiële
kennis en inkoop
Specialiteiten, toevoegingen en
co-producten uit de voedingsindustrie
Voer-
productie
Veehouders Zuivelbedrijven,
slachterijen &
eierpakstations
Retail &
Consumenten
Toegang tot boerenerf
ForFarmers
Produceren, leveren en toepassen
Total Feed oplossingen
Advies over
oplossingen op
boerenerf
Logistiek
en levering
Iteratief
innovatie-
proces
De keten waarin wij opereren
De keten en markten waarin we opereren
Wereldwijd staat de agrarische sector voor een enorme uitdaging. De sector moet een
groeiende wereldbevolking voeden en tegelijkertijd de impact op het klimaat de biodiversiteit
en natuur in het algemeen fors verminderen. ForFarmers is onderdeel van de agrarische
sector. Wij voelen ons verantwoordelijk om deze uitdaging met ketenpartners aan te gaan.
ForFarmers maakt deel uit van de voedselketen.
Die begint met de consumentenvraag naar vlees, eieren en
zuivel. Om daarin te voorzien richten retailers en
verwerkers zich tot veehouders, die dit voedsel mede met
behulp van onze voeroplossingen produceren. Voor onze
voeroplossingen gebruiken we onder meer co-producten
die niet geschikt zijn voor humane consumptie. Daarnaast
maken we gebruik van grondstoffen, zoals tarwe, graan en
soja.
Grondstoffenmarkt
ForFarmers houdt zich intensief bezig met de
inkoop van verschillende grondstoffen voor de
productie van het voer. Wij willen dit op een
maatschappelijk verantwoorde manier doen. We maken
bewuste keuzes over de herkomst en productiewijze van
de grondstoffen die we gebruiken. We zetten ook steeds
vaker alternatieve eiwitten in, zodat we minder
grondstoffen zoals soja nodig hebben.
We verwerken micro- en macro-ingrediënten in ons voer.
Micro-ingrediënten zijn onder meer aminozuren, vitamines
en mineralen. Sinds 2014 kopen we die zo veel mogelijk in
via onze strategische partner Nutreco. Belangrijke macro-
ingrediënten zijn graansoorten, plantaardige eiwitten en
vezelrijke grondstoffen. Een groot deel daarvan is niet
geschikt voor menselijke consumptie, maar wel voor
diervoer. We kopen onze macro-ingrediënten in bij een
klein aantal wereldwijde leveranciers en bij lokale
akkerbouwers. Het inkoopproces wordt geïnitieerd door de
lokale marktteams en ondersteund door zowel lokale als
centrale inkoopmanagers.
Naast het gebruik van co-producten worden reststromen
uit de voedselindustrie verwerkt in de voeders. Dat doen
we om verspilling tegen te gaan en de CO
2
voetafdruk van
voerconcepten te verlagen.
Grondstoffen vormen een aanzienlijk deel van de kostprijs
van diervoeders. Nadat Rusland op 24 februari 2022
Oekraïne binnenviel, stegen de grondstoffenprijzen tot
ongekende hoogten. Rusland en Oekraïne zijn samen
verantwoordelijk voor ongeveer 30% van de wereldwijde
graanexport. Deze export kwam nagenoeg stil te liggen
door de oorlogssituatie in Oekraïne en de sancties tegen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
16
voeronderneming in het land. Arvesta, Vanden Avenne en
Agrirm-Quartes gaan ons voor in een speelveld van zo’n
50 bedrijven.
In de Duitse markt zijn Agravis, DTC, Bröring, Mega en
ForFarmers de vijf grootste bedrijven. Duitsland telt
verder zo’n 300 middelgrote en kleinere spelers. Die zijn
vaak eigendom van een coöperatie of van een of meerdere
families.
Veel voerondernemingen in Polen zijn actief in
geïntegreerde ketens. Op de vrije markt neemt
ForFarmers/Tasomix de derde positie in, na De Heus en
Cargill. Naast de top drie zijn er ongeveer 35 vrije spelers
actief in de Poolse mengvoermarkt. Grote geïntegreerde
spelers zijn onder meer Smitheld en Wipasz.
In het Verenigd Koninkrijk zijn meer dan 100
voerondernemingen actief, waarvan ForFarmers, AB Agri
en 2Agriculture de grotere spelers zijn.
Agrarische ondernemers
ForFarmers bedient voornamelijk de herkauwers-,
varkens- en pluimveesector. We zijn actief in de
paardensector met het merk Pavo en nemen een
prominente positie in op de biologische veevoedermarkt
onder de naam Reudink. Alleen in het Verenigd Koninkrijk
verkopen we biologisch voer onder de naam ForFarmers.
2022 was een turbulent jaar voor de agrarische sector.
Naast de gevolgen van de oorlog in Oekraïne hadden
veehouders te maken met steeds strengere regelgeving op
het gebied van duurzaamheid, waaronder
Rusland. Dit leidde tot een zeer volatiele markt, zowel wat
betreft aanbod als prijs van grondstoffen. In deze situatie
was leveringszekerheid van voer aan onze klanten onze
eerste zorg. Daar zijn we heel goed in geslaagd,
mede dankzij een goede samenwerking tussen alle
afdelingen en met onze ketenpartners.
Doordat de prijzen van melk, vlees en eieren naar rato van
de kosten ook gestegen zijn, waren de rendementen voor
een groot aantal van onze klanten in de melkveehouderij
en in de pluimveesector goed. Dat gold niet voor de
varkenshouders. Mede omdat China minder varkens uit
Europa importeerde, steeg de prijs van varkensvlees
onvoldoende mee met de grondstoffenprijzen.
De concurrentiepositie van ForFarmers
De internationale mengvoerindustrie is sterk
gefragmenteerd. ForFarmers concurreert niet alleen met
grote multinationals, maar ook bijvoorbeeld met lokale
familiebedrijven en coöperaties. Wereldwijd wordt zo’n 1,1
miljard ton diervoeders afgezet, waarvan ongeveer 155
miljoen ton mengvoer in Europa. ForFarmers is met een
marktaandeel van ruwweg 4% een vooraanstaande speler
in de Europese mengvoersector.
We zijn in vijf landen actief: Nederland, België, Duitsland,
Polen en het Verenigd Koninkrijk. Deze markten zijn zeer
verschillend. In Nederland zijn ForFarmers, Agrirm en
De Heus de drie grootste spelers. De rest van de markt is
verdeeld over circa 65 andere voerproducenten.
Doordat ForFarmers in 2022 in België is gestopt met de
productie van pluimveevoeders, zijn we nu de vierde
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
17
stikstofemissiemaatregelen in Nederland.
De coronalockdowns aan het begin van het jaar,
de toegenomen inatie en de uitbraken van vogelgriep en
Afrikaanse varkenspest resulteerden in vraaguitval voor
voer. Dit heeft tot productieovercapaciteit en margedruk
geleid in het merendeel van onze thuismarkten.
Herkauwerssector
In de herkauwerssector zijn we voornamelijk
werkzaam in de melkveehouderij, maar we
hebben ook vleesveehouders als klant. Daarnaast leveren
we vooral in Nederland aan geitenhouders en vooral in het
Verenigd Koninkrijk aan schapenhouders. In alle markten
zien we vergelijkbare ontwikkelingen.
In al onze thuismarkten moeten we samen met
veehouders de uitstoot van stikstof, CO
2
en methaan
terugdringen en de fosfaatefciëntie verbeteren.
Het verschilt per land hoe en hoe snel dat moeten
gebeuren. Wij ontwikkelen samen met ketenpartners
manieren om de uitstoot te reduceren, zodat we de doelen
kunnen behalen en tegelijkertijd een sterke melkveesector
kunnen behouden.
In de landen waarin we actief zijn leiden de groeiende
aandacht voor duurzaamheid en dierenwelzijn evenals
specieke consumentenvragen tot meer differentiatie in
de melkstromen. Veehouders uit Nederland en België
exporteren bijvoorbeeld veel non-GMO-producten naar
Duitsland. Zij hebben daarvoor voeders nodig die niet
genetisch gemodiceerd zijn.
Verder zien we een toenemende interesse voor
automatisering. Door de schaalvergroting van
boerenbedrijven neemt de werkdruk op het boerenerf toe,
terwijl het vanwege de krappe arbeidsmarkt lastig is om
goede arbeidskrachten te vinden. Daardoor is er veel
behoefte aan automatisering op het boerenerf, zoals
robotmelken.
Varkenssector
De Europese varkenssector verkeert in zwaar
weer. Dat heeft verschillende oorzaken,
waaronder de varkenspest, de afgenomen vraag uit China
als grootste importeur van varkensvlees en als gevolg
daarvan de overproductie in Europa. Daarnaast is er
sprake van een langzame daling van de consumptie van
varkensvlees in Noordwest-Europa.
Varkenspest
In de tweede helft van 2018 brak in China de Afrikaanse
varkenspest uit. De lokale productie daalde daar
aanzienlijk, waardoor de import uit Europa sterk toenam.
Het gevolg was een forse stijging van de Europese
varkensprijzen.
Eind 2020 werd in Duitsland vooral bij wilde zwijnen de
Afrikaanse varkenspest geconstateerd, waarna China een
importverbod instelde voor varkens uit Duitsland. Tot voor
kort was in China sprake van een groot aantal
kleinschalige boerenbedrijven die slechts voor eigen
consumptie produceerden. Om de varkenspest onder
controle te krijgen is in de voorbije jaren een groot deel
daarvan gesaneerd en vervangen door grote professionele
boerenbedrijven die grotendeels voor de binnenlandse
markt produceren. Daardoor is het land minder
afhankelijk van import uit bijvoorbeeld Europa.
Duitse en Spaanse varkenshouders gingen daarom meer
binnen Europa exporteren. Daardoor ontstond een
ongekende druk op de Europese varkensprijzen. Ook in
2022 waren de gevolgen van deze crisis wereldwijd
voelbaar. Terwijl de varkensprijzen gedurende het jaar
aanzienlijk stegen, namen de grondstoffenprijzen relatief
meer toe. De margedruk voor de varkensboeren werd dus
alleen maar groter.
Toename regelgeving
In Nederland, Duitsland en België komt er steeds meer
regelgeving om de milieu-impact van de varkenshouderij
te verminderen, geuroverlast tegen te gaan en het
dierenwelzijn te verbeteren.
In Nederland heeft een warme sanering van de
varkenshouderij plaatsgevonden. De overheid heeft de
varkensstapel tussen 2019 en 2021 met zo’n 9 procent
Concentratie
Emissie
NH
3
NO
X
Depositie
Nat
Droog
Concentratie
Emissie
NH
3
NO
X
Depositie
Nat
Droog
Stikstof
Stikstof
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
18
verminderd door varkenshouders en hun varkensrechten
vrijwillig uit te kopen. Op dit moment vormt de vrijwillige
uitkoop van varkenshouders een onderdeel van het nieuwe
landbouwbeleid in het kader van de stikstofaanpak.
In 2022 is de Landelijke Beëindigingsregeling Veehouderij
geïntroduceerd. Deze vrijwillige opkoopregeling biedt
varkens-, rund- en pluimveehouders een compensatie als
ze stoppen met hun bedrijf. In totaal is er in het huidige
regeerakkoord tot 2030 zo’n zes miljard euro beschikbaar
voor de opkoop van rundvee-, pluimvee- en
varkensbedrijven.
Ook in Duitsland worden varkenshouders geconfronteerd
met milieu- en dierwelzijnsmaatregelen. Zo moeten ze
dierlijke mest beter benutten en de uitstoot van ammoniak
en de emissies naar grond- en oppervlaktewater
verminderen. In het Verenigd Koninkrijk hadden
varkenshouders het dit jaar zeer zwaar. Daar had de
varkenssector niet alleen te maken met nanciële
uitdagingen, maar ook met een arbeidstekort in de keten.
Pluimveesector
Al geruime tijd is de pluimveesector in
ontwikkeling. De Europese consument kiest
vaker voor kip. Kippenvlees wordt als betaalbaar, gezond
en duurzaam gezien. Daarnaast is er een sterke invloed te
zien van verschillende keurmerken. Zo is het Beter Leven-
keurmerk een onafhankelijk keurmerk van de
Dierenbescherming. Het staat garant voor kippen die
langzamer groeien. Ook zijn de leefomstandigheden van
de kippen beter: ze krijgen onder andere daglicht in de
stal, meer ruimte en een overdekte uitloop naar buiten.
De Nederlandse supermarkten hebben toegezegd in 2023
geen verse kip meer aan te bieden die niet ten minste één
Beter Leven-ster heeft. Ook in België hebben enkele
retailers de ambitie uitgesproken om in 2026 te voldoen
aan de vergelijkbare welzijnscriteria van het European
Chicken Commitment (ECC). Pluimveehouders gebruiken
inmiddels speciaal ontwikkelde welzijnsvoeders om te
voorzien in de behoefte aan langzaam groeiende kippen en
scharreleieren.
Integratie
In Nederland groeit de intensieve samenwerking tussen
retailers, slachterijen, broederijen en voerondernemingen.
Dat kan leiden tot meer transparantie over de herkomst en
kwaliteit, tot een efciëntere werkwijze en tot meer
toegevoegde waarde. Ook vergroot het de afzetzekerheid
op de binnenlandse markt.
In Duitsland wordt de traditionele kip volgens het Initiative
Tierwohl geproduceerd. De Better Chicken Commitment
(BCC) in het Verenigd Koninkrijk is nog in de beginfase.
In andere Europese landen blijft de conventionele
productie voorlopig nog de standaard, met name voor de
export.
De pluimveemarkt in Polen is een groei- en exportmarkt,
zowel in de geïntegreerde keten als in de vrije markt.
In dat land hebben wij een goede positie, dankzij ons
belang van 60% in het Poolse pluimveevoerbedrijf
Tasomix.
Vogelgriep
In 2022 had de pluimveesector in onze thuislanden te
maken met een heftige uitbraak van vogelgriep.
Om verspreiding tegen te gaan werd in sommige landen
tijdelijk een ophokplicht ingesteld. Helaas hebben
meerdere pluimveehouders hun stallen moeten ruimen.
Jaarverslag 2020 Wie we zijn en wat we doen 25
Varkenshouders in Continentaal Europa produceren
zowel voor de lokale markt als voor de export. Terwijl de
mondiale vraag naar varkensvlees blijft groeien, is de
Europese vraag stabiel tot licht dalend. In de meer
dichtbevolkte gebieden als Nederland en West-
Duitsland keert het sentiment zich steeds meer tegen
de intensieve varkenshouderij. Dit leidt tot meer lokale
regelgeving, bijvoorbeeld om geuroverlast tegen te gaan
of het dierenwelzijn te verbeteren. De ‘warme sanering’
van de varkenshouderij in Nederland is hiervan een
voorbeeld. De overheid heeft in 2020 fondsen
beschikbaar gemaakt om de varkensrechten op te
kopen van varkenshouders die besluiten te stoppen.
Daarmee wordt de veehouder gecompenseerd en
verkleint de overheid de varkensstapel.
In Duitsland gelden ook regels om meststoffen beter te
benutten en de uitstoot van ammoniak en de vervuiling
van grondwater te verminderen.
In het Verenigd Koninkrijk wordt een groot deel van de
markt bediend door een aantal grote varkenshouderijen
en integraties. Varkenshouders houden de dieren daar
vooral buiten, in tegenstelling tot de andere landen
waarin ForFarmers actief is. Zij voorzien daar in circa
60% van de lokale vraag. De noodzakelijke import komt
vooral uit continentaal Europa en zal waarschijnlijk
hinder ondervinden van de effecten van de
Brexit. Veehouders zijn nog steeds terughoudend bij het
investeren in uitbreiding van hun veestapel, zolang ze
niet meer zekerheid hebben over de toekomstige
handelsovereenkomsten. We verwachten dat, wanneer
er meer duidelijkheid is, veestapels zullen worden
uitgebreid, vooral in varkens en pluimvee.
In Polen is sprake van een voortdurende expansie en
consolidatie van boerenbedrijven en nauwere
samenwerking tussen voerondernemingen,
vleesvarkensbedrijven en slachterijen.
Pluimveesector
De Europese consument kiest steeds vaker voor kip,
omdat dit als betaalbaar, gezonder en duurzamer, wordt
gezien. In Nederland gaat de voorkeur van de
consument bovendien uit naar vlees van langzaam
groeiende kippen en biologische of vrije-uitloop eieren.
In Duitsland wordt de traditionele kip volgens het
‘Initiative Tierwohl’ geproduceerd. Daarbij worden
bepaalde criteria gehanteerd voor dierenwelzijn,
waarvoor de pluimveehouder wordt gecompenseerd. In
beide landen voeren pluimveehouders hun dieren
hiervoor met speciaal ontwikkelde welzijnsvoeders. Die
voeders zijn weliswaar duurder, maar de producten van
deze veehouders brengen ook meer op, waardoor het
rendement beter kan zijn.
In andere Europese landen blijft de conventionele
productie echter nog de standaard, met name voor de
export. De concurrentie komt vooral uit Polen, waar wij
een positie hebben met ons 60% belang in het Poolse
pluimveevoerbedrijf Tasomix. De pluimveemarkt in
Polen is een groei- en exportmarkt, zowel in de
geïntegreerde keten als in de vrije markt. In 2020 heeft
de markt echter flink te lijden gehad van eerst de
uitbraak van vogelgriep en daaropvolgend de impact van
de maatregelen rondom Covid-19. Door de sluiting van
de horecasector is een groot deel van de nationale en
internationale vraag naar pluimveevleesproducten
tijdelijk weggevallen.
Pluimveehouders besloten niet onmiddellijk nieuwe
dieren op te zetten in hun stallen, omdat de prijs voor
vleeskuikens onder het break-even punt lag. Ook in het
Verenigd Koninkrijk werd de pluimveesector geraakt
door de Covid-maatregelen. Er werden bijvoorbeeld
minder kalkoenen verkocht in de kerstperiode dan een
jaar eerder. De pluimveesector zal zich naar
verwachting weer herstellen en blijft op de middellange
en lange-termijn een groeisector.
Biologische sector
De biologische sector professionaliseert zich steeds
verder en groeit gestaag als gevolg van de toenemende
consumentenvraag. Steeds meer consumenten ervaren
de toegevoegde waarde van biologisch geproduceerd
voedsel en zijn bereid daarvoor te betalen. Eén van de
doelstellingen van de Europese Green Deal strategie is
dat 25% van het landbouwareaal in 2030 biologisch is.
Dit ambitieuze plan, dat nog nader wordt uitgewerkt, zal
veel impact hebben op de ontwikkeling van de sector,
die van land tot land kan verschillen. Dit zorgt er ook
voor dat er meer spelers toetreden en de concurrentie
in de sector groeit. Vergeleken met de gangbare
veehouderij blijft de biologische sector echter nog een
nichemarkt.
We hebben met Reudink een leidende positie in de
biologische markt in Europa. Voor de productie van de
biologische voeders beschikken we over een
gespecialiseerde fabriek in Nederland, waar ook
biologisch voer voor andere voerproducenten wordt
gemaakt. Reudink heeft ook een samenwerking met een
Duitse onderneming, waarvoor Reudink specifieke
concepten als Bioland en Naturland produceert. In het
Verenigd Koninkrijk is worden de biologische voeders
lokaal geproduceerd en onder de merknaam
ForFarmers verkocht.
Biologische sector
Vergeleken met de gangbare veehouderij is
de biologische sector een nichemarkt.
Sinds 2022 ondervindt deze markt de gevolgen van de
groeiende inatie, waardoor de consumentenvraag onder
druk staat. Op de langere termijn lijkt er echter sprake van
een toenemende vraag en dus een gestaag groeiende
sector. Dit wordt mede ondersteund door de doelstelling
uit de Europese Green Deal, dat in 2030 een kwart van het
landbouwareaal wordt gebruikt voor biologische
productie.
Met ons merk Reudink hebben we een leidende positie in
de Europese biologische markt. Onze Nederlandse fabriek
is gespecialiseerd in de productie van biologische voeders,
ook voor andere voerproducenten. Reudink produceert
specieke concepten voor de Duitse markt, zoals Bioland
en Naturland. In het Verenigd Koninkrijk produceren we de
biologische voeders lokaal en verkopen we ze onder de
merknaam ForFarmers.
Paardensector
Al enkele jaren groeit de aandacht voor de
paardensport en paardenhouderij in
Europa. De gespecialiseerde retail proteert hiervan.
Daarnaast doen data-gedreven oplossingen en
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
19
hulpmiddelen hun intrede in de paardensport, waardoor
rantsoenen beter op de individuele behoefte van het paard
kunnen worden afgestemd. Met ons merk Pavo spelen we
in op deze trends. Een toenemend percentage van de
bestellingen wordt in deze sector online gedaan.
Pavo bedient de online markt onder meer via het eigen
digitale platform en via Amazon.
Retail
Retailers hebben over het algemeen een grote invloed op
de voedselproductieketen. Ze streven naar
kostenbeheersing, efciëntie in de aanvoerketen en
emissiereductie. In toenemende mate eisen ze
transparantie over de herkomst en duurzaamheid van
voedsel. Ook stimuleren ze dierenwelzijn en proberen ze
de voedselketen beheersbaar te houden. In dat verband
sturen retailers aan op intensieve samenwerking tussen
ketenpartners. Dankzij onze sterke positie in de markt
kunnen we een belangrijke rol spelen bij de
totstandkoming van deze samenwerking.
Retailers moesten in 2022 de prijzen van producten
substantieel verhogen omdat de hele agrarische keten
geconfronteerd werd met hogere kosten. De hyperinatie
zorgt er ook voor dat consumenten andere aankopen doen
en minder kopen.
Consumenten
Non-gouvernementele organisaties (ngo’s) oefenen veel
invloed uit op de voedselketen en de agrarische sector.
Ze agenderen onderwerpen in het maatschappelijk debat,
zoals de CO
2
-voetafdruk, ontbossing en dierenwelzijn.
Ze sturen aan op plantaardige alternatieven voor vlees en
biologische en lokaal geproduceerde voedingsmiddelen.
Dat leidt tot veranderende concepten in de veehouderij,
zoals het Beter Leven-concept in de pluimveesector en de
varkenssector. Consumenten hechten ook nog steeds
waarde aan prijs en gemak. Ze worden ook prijsbewuster
vanwege de verslechterende economische
omstandigheden: ze kopen minder en kiezen vaker voor
goedkopere producten.
Trends en kansen in onze markten
Sommige globale gebeurtenissen, zoals covid en de oorlog
in Oekraïne, houden geen direct verband met de
agrarische sector. Toch is de impact voelbaar in de hele
keten. Andere ontwikkelingen staan wel in relatie tot de
sector, zoals de trends die we hieronder beschrijven.
Milieumaatregelen en -wetgeving
Noordwest-Europa voldoet aan de voorwaarden om
dierlijke eiwitten efciënt te produceren. Het gebied
huisvest een aantal toonaangevende universiteiten die
intensief onderzoek doen naar voeding en
voedselproductie. Daarnaast heeft het een optimaal
klimaat, een goede logistieke infrastructuur en beschikt
over een groot aanbod van reststromen uit de humane
voedingsmiddelenindustrie. Vanwege de impact van de
agrarische sector op het klimaat, de biodiversiteit en het
water neemt de maatschappelijke druk op de productie en
consumptie van dierlijke eiwitten juist in deze
dichtbevolkte regio toe.
Mede hierom werd in 2020 de Europese Green Deal
aangenomen. De ambitie is om van de EU een
grondstoffenefciënte, concurrerende economie te maken.
Tegelijkertijd moet in 2050 de netto-uitstoot van
broeikasgassen tot nul zijn gereduceerd. Een onderdeel
van de EU Green Deal is Farm to Fork, een strategisch
actieplan om voedselsystemen te verduurzamen. Om dit te
bereiken zijn er richtlijnen en regelgeving opgenomen over
onder meer de verlaging van de CO
2
-voetafdruk,
de reductie van de stikstofuitstoot, de verbetering van
dierenwelzijn en de bescherming van de biodiversiteit.
De impact van deze plannen is de laatste twee jaar
duidelijker geworden, zoals voor wat betreft het
terugdringen van stikstofuitstoot. Dit was een van de
redenen om onze strategie voor 2025 tussentijds te
herijken. Voor onze klanten in Nederland stond 2022 in het
teken van het stikstofdebat en het advies van Remkes over
de toekomst van de agrarische sector. Hij benadrukt dat
Nederland door de Habitatrichtlijn genoodzaakt is de
Natura 2000-gebieden in stand te houden. Een belangrijke
conclusie is dat het stikstofvraagstuk niet op zichzelf staat
en moet deel uitmaken van een brede transitie van de
landbouw en het landelijk gebied. De sectoren mobiliteit,
industrie en bouw moeten ook hun bijdrage leveren.
Deze transitie heeft gevolgen voor veehouders. Er kan
sprake zijn van extensivering, omschakeling, legalisering
en of verplaatsing. Net als andere spelers in de keten
benadrukt ForFarmers het belang van innoveren als
alternatief voor alleen saneren. In 2023 moeten de verder
uitgewerkte plannen van de verschillende provincies klaar
zijn. ForFarmers trekt samen met onder meer Coöperatie
FromFarmers en Nevedi op in de diverse gesprekken.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
20
Als vooraanstaand voerproducent in Europa spelen wij een
wezenlijke rol in de verdere verduurzaming van onze
sector. Wij nemen dit serieus, getuige de grotere nadruk
die we leggen op onze duurzaamheidsagenda, Going
Circular en de daaraan gekoppelde doelstellingen.
We zetten laagwaardige ingrediënten om in kwalitatief
hoogwaardig voedsel. In de productie van onze voeders
maken we bijvoorbeeld zoveel mogelijk gebruik van
co-producten en ook reststromen vanuit de
levensmiddelenindustrie. Melkveehouders bieden we
advies rondom hoogwaardig, passend ruwvoer dat past
binnen hun bedrijfsvoering. Daarnaast geven we
bemestingsadvies om de beschikbare dierlijke mest
optimaal te gebruiken. Ook helpen we onze klanten in alle
sectoren de voederconversie te verbeteren en dragen we
innovatieve oplossingen aan om emissies te verminderen.
Antibiotica
Een ander cruciaal thema in Farm to Fork is het
terugdringen van antibioticagebruik in de agrarische
sector. Begin 2022 is de nieuwe Europese
diergeneesmiddelenverordening en de verordening
gemedicineerd diervoeder ingegaan om het risico op
antibioticaresistentie in de EU te minimaliseren.
Het preventieve gebruik van voeders met antibiotica is nu
in de gehele EU verboden. Hoewel de verordeningen niet
van toepassing zijn op het Verenigd Koninkrijk, heeft
ForFarmers ervoor gekozen daar hetzelfde beleid te
volgen.
Slim gebruik van data
Een groeiende groep consumenten wil weten waar en hoe
voedsel is geproduceerd. Dat heeft te maken met zorgen
over voedselveiligheid en aandacht voor dierenwelzijn en
het milieu. Supermarktketens willen samenwerken met
slachterijen en voerondernemingen om duurzame
concepten aan te bieden die op een transparante manier
kunnen worden getraceerd.
De agrarische sector wil sneller digitaliseren,
want data-uitwisseling en -analyse tussen partijen zijn
essentieel voor deze samenwerking. ForFarmers past op
grote schaal data-uitwisseling en -analyse toe om
veehouders te helpen met onder meer
bedrijfsmanagement, voedselketenmanagement en de
beheersing van hun milieu-impact.
Alternatieve eiwitten als voeringrediënt
Om dieren goed en gezond te laten groeien en produceren,
moeten we onder meer de juiste hoeveelheid energie en
eiwit in het voer verwerken. Het gebruik van soja als
eiwitbron heeft het mogelijke neveneffect van ontbossing.
Om het gebruik van soja te verminderen oriënteren we ons
op alternatieve eiwitbronnen. Dat is zelfs een pijler van de
herziene strategie. Een voorbeeld van een alternatieve
eiwitbron is het gebruik van insecten. Die zijn lokaal
verkrijgbaar, traceerbaar en duurzaam. Er zijn nog wel
bezwaren, waaronder de aanzienlijke kostprijs. We werken
de komende twee jaar samen in een consortium van
Nederlandse bedrijven in de pluimveewaardeketen om te
onderzoeken hoe insecteningrediënten van de zwarte
soldaatvlieg in pluimveevoer van invloed zijn op
duurzaamheid, gezondheids- en welzijnsaspecten van
langzaam groeiende vleeskuikens. Een ander alternatief
voor het gebruik van soja is ‘verwerkt dierlijk eiwit’. Sinds
2021 staat de EU het gebruik van dit eiwit onder strikte
voorwaarden toe als ingrediënt voor varkens- en
kippenvoer. ForFarmers is begonnen met de toepassing
hiervan in kippenvoer in België en Duitsland.
Verder nemen we deel aan onderzoeksprojecten rondom
single cell-eiwitten. Deze eiwitextracten worden door
fermentatie uit micro-organismen onttrokken. Ze kunnen
op termijn in het voer voor alle sectoren worden ingezet
als eiwitvervanger voor vismeel en soja. De verwachting is
echter dat het nog een tijd zal duren voordat het zover is,
vooral vanwege de nog beperkte beschikbaarheid en hoge
prijs. We helpen de melkveehouderij om in de eigen
eiwitbehoefte te voorzien. Dat doen we onder meer door
advies te geven over ruwvoerteelt en bemesting.
Groeiende professionaliteit en consolidatie van
veehouders, slachthuizen en zuivelverwerkers
Het aantal veehouders in Noordwest-Europa neemt al
jaren af. Veehouders hebben niet altijd opvolgers die het
bedrijf over willen nemen. Daarnaast komt de afname
onder meer door de toenemende regeldruk die extra
investeringen vereist. Deze investeringen kunnen nog niet
makkelijk in de consumentenprijs worden doorberekend.
Het gevolg is een verdere consolidatie van
boerenbedrijven, want schaalvergroting is noodzakelijk
voor een rendabele bedrijfsvoering. Door deze
schaalvergroting verandert ook de vraag naar
voederoplossingen, advies en hulpmiddelen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
21
Er zijn verschillende voorbeelden van die veranderende
vraag te geven. In het Verenigd Koninkrijk zijn er grote
slachterijen ontstaan door consolidatie, met als doel om
kosten te besparen. Deze slachterijen sluiten
geïntegreerde ketens met varkenshouders, of nemen ze
zelfs over, en bepalen welk soort voer gebruikt wordt in de
aanvoerketen. In Nederland zetten veehouders steeds
meer in op automatisering. Inmiddels wordt ongeveer 35
procent van de koeien in Nederland gemolken met een
robot. Veehouders maken die keuze vanuit
arbeidsbesparing, maar ook vanwege dierenwelzijn en
optimalisatie van de technische resultaten.
Beide voorbeelden vragen verschillende oplossingen van
voeronderneming. ForFarmers zet innovatieve
monitoringsystemen in om data van het boerenbedrijf om
te zetten naar informatie om het resultaat van de
veehouder te verbeteren. Daarnaast hebben we de
schaalgrootte om te kunnen investeren in concepten en
middelen die voldoen aan de technische vereisten. Zo zijn
we ons recent gaan inzetten op het real-time monitoren
van de gegevens uit de melkrobot. Daardoor kunnen we de
veehouder een nog accurater advies geven.
ForFarmers is de partij bij uitstek om zich te
onderscheiden per markt en per segment om een
gedifferentieerd aanbod te bieden, ingegeven door de
lokale situatie per sector. Het aanbod kan variëren van
totaaloplossingen gericht op het optimale rendement,
tot het leveren van specieke producten die in uitdagende
marktomstandigheden het meest passend zijn voor de
veehouder.
Druk op consumptie van dierlijke eiwitten in
thuismarkten
Wereldwijd stijgt de vraag naar dierlijke eiwitten.
In Noordwest-Europa lijkt de totale consumptie echter te
stabiliseren tot licht te dalen en lijken consumenten vaker
kip en vis te verkiezen boven rood vlees. Daarnaast is
sprake van een groeiende vraag naar plantaardige
vleesvervangers, biologische voeding en voor vegetarische
en veganistische voeding. Er zijn echter ook consumenten
die de plantaardige optie toevoegen aan een dieet waarin
dierlijke eiwitten ook een rol spelen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
22
Nóg dichter
bij boeren/
klanten
... verantwoordelijk-
heid in de landen,
versterkt door kennis
en kernwaarden
Group
Differentiatie in
lokale producten/
markten
... door lokale markt-
aanpak en innovatieve
concepten
Goed voer tegen
competitieve
prijzen
... om rendement op
te leveren voor
boeren en
ForFarmers
Leveren
duurzame
oplossingen
... om bij te dragen
aan een veranderende
externe omgeving
Focus op
(virtuele)
ketenintegratie
… initiatief nemen
- met boeren - om
de keten actief te
beheren
ForFarmers strategische principes
Onze strategie 2025
Sommige trends hebben zich de afgelopen jaren sneller
ontwikkeld of zijn signicanter gebleken dan verwacht.
De EU Green Deal heeft geleid tot een toegenomen en
versnelde focus op verduurzaming van de agrarische
sector. We hebben te maken met een volatiele
grondstoffenmarkt en sterke stijgingen van de prijzen voor
grondstoffen, energie en brandstof, versterkt door de
oorlog in Oekraïne. Daardoor is het doorberekenen van de
grondstofprijsschommelingen lastiger geworden. En de
marktomstandigheden resulteren in consolidaties van
boerenbedrijven, intensievere samenwerking in de keten
en overcapaciteit onder voerproducenten. Dit resulteerde
in druk op onze nanciële resultaten.
Voor de herijking van de strategie hebben we eerst de
trends geïdenticeerd waarmee we rekening moeten
houden. Vervolgens hebben we bepaald welke elementen
nog altijd relevant zijn en welke we moeten vervangen of
aanpassen. We hebben intensief overleg gevoerd met
klanten, aandeelhouders en andere stakeholders en input
verzameld vanuit de hele organisatie. Dit hebben we
gedaan om binnen en buiten de onderneming nog meer
draagvlak te creëren voor de strategie.
Vijf strategische principes
ForFarmers houdt vast aan de missie, For the Future of
Farming. We zetten ons in voor een sterk boerenbedrijf en
dragen bij aan de verduurzaming van de sector. Om onze
positie te versterken volgen we vijf strategische principes.
In 2020 lanceerde ForFarmers de strategie voor de komende vijf jaar. Sindsdien zijn de
omstandigheden in de agrarische sector sterk veranderd. Daarom hebben we de
uitgangspunten van de strategie tegen het licht gehouden. Dat heeft geleid tot een herijkte
versie van onze strategie voor 2025.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
23
we het verschil. We kunnen totaaloplossingen bieden om
een optimaal rendement te behalen, maar ook specieke
producten leveren die in bepaalde omstandigheden het
best aansluiten op de behoeften van de veehouder.
Duurzaamheidsimpuls
Ten derde geven we onze duurzaamheidsagenda, Going
Circular, een nieuwe impuls. We richten een nieuwe
organisatie in, waaronder de activiteiten van Reudink
(biologisch voer) en de co-producten, om concepten te
ontwikkelen en verkopen waarmee we een positieve
bijdrage leveren aan de verduurzaming van de sector.
Hiermee beginnen we in Nederland. We denken aan
concepten waarin alternatieve grondstoffen worden
gebruikt of waarin meer vochtrijke co-producten en
reststromen uit de voedingsindustrie worden verwerkt.
Dat zijn concepten waarmee we kunnen bijdragen om
klimaatverandering tegen te gaan en voedselverspilling te
voorkomen.
Samenwerking met ketenpartijen
Ten vierde zetten we onszelf in voor een actievere
samenwerking met ketenpartijen, ook om onze
duurzaamheidsambities waar te kunnen maken.
De duurzame concepten die we ontwikkelen zijn essentieel
om samenwerkingsverbanden in de keten tot stand te
Lokaal eigenaarschap
Ten eerste ligt de nadruk op lokaal eigenaarschap. We zien
dat verschillende sectoren in de verschillende landen om
een eigen aanpak vragen. Ook willen we nog dichter bij de
klant komen te staan. Onze lokale teams zijn leidend,
worden ondersteund door de centrale afdelingen van
ForFarmers en kunnen de kennis, kunde en middelen van
de groep benutten.
Differentiatie
Ten tweede onderscheiden we onszelf door ons aanbod af
te stemmen op de markt, het segment en de lokale
situatie. Met een dergelijk gedifferentieerd aanbod maken
Snellere verduurzaming
agrarische sector
Prijzen van grondstoffen en
energie: hoger en volatieler
Consolidatie en
professionalisering
in de veehouderij
Krappere arbeidsmarkt &
toegenomen digitalisering
op het boerenerf
• Versnelling EU Green Deal
(Farm to Fork)
• Consumentenvoorkeur verandert
• Doorberekenen kosten complexer • (Verticale) integraties • Hoofdzakelijk het gevolg van
COVID
Deze ontwikkelingen hebben geleid tot overcapaciteit in de voerproductie en druk op de resultaten van ForFarmers.
Trends in de keten
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
24
brengen en cruciaal voor veehouders en andere
stakeholders op weg naar een klimaatneutrale sector.
Goed voer voor een competitieve prijs
Ten vijfde blijven we goed voer leveren tegen competitieve
prijzen, zodat we onze klanten en onszelf in staat stellen
optimaal rendement te behalen. Dat is waar we goed in
zijn, waarmee we waarde kunnen toevoegen voor onze
klanten en waarin we ons kunnen onderscheiden van
concurrenten. Daarvoor blijven we ons richten op optimaal
efciënte en effectieve bedrijfsprocessen.
#proudtobeforfarmers
Tijdens deze herijking hebben we onze oude kernwaarden
vervangen door waarden die beter bij onze bedrijfscultuur
passen: passionate, responsible, open-minded, united en
delivering. De beginletters van deze kernwaarden vormen
gezamenlijk het woord PROUD. In het hoofdstuk over onze
missie gaan we hier uitgebreider op in.
Financiële doelstelling
Met de herziene strategie streeft ForFarmers naar een
geconsolideerd rendement op het gemiddeld geïnvesteerd
vermogen van minstens 10% in 2025, onverwachte
gebeurtenissen buiten beschouwing gelaten.
Deze doelstelling bevindt zich op het niveau van het
onderliggend bedrijfsresultaat (EBIT).
Het dividendbeleid blijft erop gericht een contant dividend
uit te keren van tussen de 40% en 60% van de
onderliggende winst na belasting.
Onze geïntegreerde doelstellingen voor 2025:
Menselijk kapitaal
We streven ernaar talentvolle mensen aan te trekken,
op te leiden en te behouden. We zetten verschillende
trainingen en middelen in om onze medewerkers te helpen
hun effectiviteit te vergroten en zichzelf te ontwikkelen.
Ook investeren we in een veilige en inspirerende
werkomgeving. We hechten niet alleen aan het belang van
onze eigen mensen, maar ook aan ethisch handelen ten
aanzien van medewerkers in de gehele keten. Dit hebben
we vastgelegd in onze leveranciers code of conduct.
Langetermijnwaardecreatie
De primaire doelstelling van onze strategie is om
langetermijnwaarde te creëren voor alle belanghebbenden
van ForFarmers. In het waardecreatiemodel beschrijven
we onze input en output op maatschappelijk en
economisch vlak en op dat van duurzaamheid.
Maatschappelijk
Onder maatschappelijke waarde verstaan we het
menselijk kapitaal (arbeid), intellectueel kapitaal en het
sociaal kapitaal (netwerk en samenwerkingsverbanden).
Ontwikkelen van talent
For the Future of Farming
Delen van kennis
For the Future of Farming
Going Circular
For the Future of Farming
Waardecreatie
For the Future of Farming
• Ratio ongevallen met verzuim (LTI ratio) <0,5% per 100 medewerkers (in fte)
• Meer diversiteit in (senior) management posities
• Betere score medewerkersbetrokkenheid
• Elk jaar een betere voederconversie
• Maatwerkoplossingen voor specifi eke ketens
• Focus op goed voer tegen een competitieve prijs
• Leiderschapspositie in vermindering CO
2
-uitstoot via mengvoer (scope 3)
• Energie- en brandstofreductie per ton voer: 10% vergeleken met 2020
• Leiderschapspositie in gebruik voeringrediënten niet geschikt voor humane consumptie
• 100% inkoop verantwoorde sojameel en palmolie
• Leveren voerconcepten die maatschappelijke eisen adresseren
• M&A: versterking en verbreding in selectieve segmenten in thuismarkten en daarbuiten
• Dividenduitkering: 40%-60% van onderliggende nettowinst
• Geconsolideerd ROACE (op niveau onderliggende EBIT) van ten minste 10% in 2025,
onverwachte gebeurtenissen buiten beschouwing gelaten
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
25
Intellectueel kapitaal
Ons intellectueel kapitaal bestaat uit de kennis en ervaring
die we opdoen in onze bedrijfsuitoefening. Het gaat zowel
om onze eigen processen als die op het boerenerf en in de
keten. Dit kapitaal zetten we in om de veehouderij verder
te verbeteren te verduurzamen. Het ForFarmers Nutrition
Innovation Centre (NIC) speelt hierin een belangrijke rol.
Sociaal kapitaal
Wij focussen op waar we goed in zijn en werken daarbij
samen met anderen. Deze waarde komt tot uiting in de
verschillende samenwerkingsverbanden die we zijn
aangegaan en nog zullen aangaan.
Duurzaam
Maatschappelijk verantwoord ondernemen staat centraal
in onze bedrijfsvoering. We blijven voortdurend in dialoog
met onze stakeholders en omgeving om optimaal bij te
dragen aan een duurzame wereld. We zetten vooral
natuurlijk kapitaal in door ruwe grondstoffen te gebruiken
voor onze voeders. We leveren niet alleen goed voer,
maar ook advies dat wordt ondersteund door
datasystemen. Zo helpen we de veehouder een optimaal
rendement te behalen met een afnemende CO
2
-voetafdruk.
Onze duurzaamheidsagenda, Going Circular, volgt de trend
van maatschappelijke ontwikkelingen. We hebben
doelstellingen bepaald voor onze eigen activiteiten (scope
1 en 2) en doelstellingen die speciek gericht zijn op onze
supply chain en op de impact op het boerenerf (scope 3).
In het hoofdstuk over onze duurzaamheidsagenda komen
deze doelstellingen uitgebreid aan de orde.
Economisch
Ons totale voerportfolio wordt grotendeels geproduceerd
in 35 eigen fabrieken verspreid over vijf landen.
De voeders worden per vrachtwagen geleverd aan
ongeveer 26.000 klanten. Een deel van die wagens hebben
we in eigen beheer. Het overige deel rijdt voor ons via
partnerbedrijven.
We zetten ons nancieel kapitaal in om jaarlijks te
investeren in het onderhoud en de innovatie van ons
productiekapitaal. We streven ernaar met de inzet van
onze nanciële middelen voor alle belanghebbenden
optimale waarde te creëren.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
26
Output gecreëerd
Input Strategie Output
Langetermijnwaardecreatiemodel
Duurzaam
Natuurlijk
Duurzame soja: 75%
Duurzame palmolie: 70%
Broeikasgas emissies/ton:
Productie (scope 1+2): 12,0
Logistiek (scope 1+2): 8,0
Emissies/ton (scope 3): 1.073
67% voeringrediënten niet geschikt
voor humane consumptie
Fosfaateffi ciëntie (melkvee NL): 38,3%
Stikstofeffi ciëntie (melkvee NL): 29,6%
Duurzaam
Natuurlijk
Going Circular:
• Grondstoffen voor voer
• Voerproductie
• Voeroplossingen
Diergezondheid & dierenwelzijn
Duurzaam
Natuurlijk
Verantwoord inkopen
Vermindering CO
2
-uitstoot van
voeringrediënten en -productie
Maximaliseren gebruik ingrediënten
niet geschikt voor humane
consumptie
Sociaal
Menselijk
Medewerkers (fte): 2.468
• Vrouw: 22%
• Man: 78%
• LTI's: 17
• LTI ratio 0,65%
Intellectueel
Opleidingskosten: €1,7 miljoen
Onderzoek- en ontwikkelingskosten
€6,6 miljoen
Maatschappelijk & relaties
Sedex code door 85% leveranciers
ondertekend
5 voerveiligheidsincidenten
Sociaal
Menselijk
Ontwikkelen talent
Intellectueel
Delen van kennis
Ervaring
Maatschappelijk & relaties
Verantwoordelijk (Responsible)
Ketensamenwerking
Sociaal
Menselijk
Betrokken medewerkers
Diversiteit
Veilige werkplek
Intellectueel
Academies en opleidingsprogramma’s
Duurzame innovatie
Maatschappelijk & relaties
Code of Conduct
Ketensamenwerking
Voerveiligheid
Economisch
Productie
9,0 m ton Total Feed
6,3 m ton Mengvoer
35 Fabrieken
Financieel
€3,3 miljard
€76,1 miljoen
€48,2 miljoen
7,8%
€0,20
Economisch
Productie
Voerconcepten
Fabrieken
Transportmiddelen
Financieel
Aandeelhouderskapitaal
Leningen en kredietfaciliteiten
Klanten
Economisch
Productie
Volumes
Productiefabrieken in 5 landen
Financieel
Omzet
Onderliggende EBITDA
Netto kasstroom uit operationele
activiteiten
ROACE (onderliggende EBIT)
Dividend per aandeel
#PROUDTOBEFORFARMERS
Strategie 2025
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
27
• Unieke positie op boerenerf: sterke relaties en
expertise; Total Feed-oplossingen
• Substantieel bedrijf (circa 9mT volume,
€ 3,3 miljard omzet) met schaalvoordeel
• Op boerenbedrijf gericht business model met
sterke positie in meerdere landen
• Technische expertise en kennis om transitie naar
verdere verduurzaming van de veehouderij te
ondersteunen (zowel ecologisch als economisch)
• Goed gepositioneerd in specifi eke groei-
segmenten: biologisch, paardenvoer, Polen en
co-producten
• Veehouders ondersteunen in transitie naar
duurzame veehouderij (zowel ecologisch als
economisch)
• Stijgende belangstelling van consumenten voor
kwaliteit en herkomst van voeding
• Acquisitiemogelijkheden ter versterking van
posities in specifi eke marktsegmenten
• Noodzaak voor voerconcepten en advies voort-
komend uit milieuwetgeving en maatschappelijke
eisen
• Ketensamenwerking om leveringszekerheid te
verankeren
• Gebrek aan balans in portfolio tussen volwassen-
en groeimarkten
• Positie nog niet sterk genoeg in alle markten om
schaalgrootte optimaal te benutten
• Full service model (en daarbij behorende kosten)
niet commercieel gewaardeerd in alle markten
• Smal productaanbod (volledig gericht op
diervoeders)
• Niet altijd mogelijk stijgende grondstof-, gas- en
elektriciteitsprijzen door te berekenen
• Toenemende druk op dierenaantallen in
West-Europa
• Groeiende aandacht voor, een aanwezigheid van,
alternatieven voor dierlijke eiwitten voor
menselijke consumptie
• Krappe arbeidsmarkt en arbeidskosten hebben
impact op zowel ForFarmers als haar klanten
• Volatiliteit van grondstofprijzen in relatie tot
transparantie van voerprijzen
• Dierziekten
Intern Extern
Kansen
Sterktes
Bedreigingen
Zwaktes
SWOT-analyse van ForFarmers en haar
markten
Onze strategie is gericht op langetermijnwaardecreatie
voor klanten, aandeelhouders, medewerkers en overige
belanghebbenden. Om tijdig en adequaat in te kunnen
spelen op marktontwikkelingen, zijn we voortdurend in
dialoog met stakeholders en maken we een SWOT-analyse.
Zo identiceren we de krachten en zwaktes van de eigen
organisatie en signaleren we de mogelijkheden en
bedreigingen in de markt. Op basis daarvan bekijken we
regelmatig of de strategie nog voldoet om de gestelde
doelen te behalen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
28
Onze dialoog met stakeholders
Wij zijn voortdurend in dialoog met onze stakeholders. We willen weten wat zij van onze
onderneming, onze strategische keuzes en onze activiteiten vinden. Die input is cruciaal om te
bepalen of we de juiste prioriteiten stellen. Onze stakeholders helpen ons ook om in
verschillende situaties een helder standpunt in te nemen.
Duurzaamheid is een van de belangrijkste
gespreksonderwerpen met onze stakeholders. Het is een
cruciaal element in de herijkte strategie. Tijdens het
herijkingsproces hebben we onze duurzaamheidsagenda
verder aangescherpt en ambitieuzer gemaakt. We richten
ons op het omzetten van laagwaardige ingrediënten in
hoogwaardig voedsel zonder vervuiling en verspilling.
Hiervoor gaan we intensiever samenwerken met
ketenpartners en duurzame concepten ontwikkelen die
maatschappelijke thema’s adresseren. De overname van
De Hoop Mengvoeders is hiervan al een voorbeeld.
Daarnaast proberen we soja bijvoorbeeld vaker te
vervangen door alternatieve eiwitbronnen.
Materialiteitsmatrix op basis van
stakeholderdialoog
We voeren elke twee jaar uitgebreid onderzoek uit onder
de stakeholders. De uitkomsten leggen we vast in een
materialiteitsmatrix. Het volgende onderzoek vindt plaats
in 2023. In het onderzoek van 2021 vroegen we meer dan
300 interne en externe stakeholders wat zij belangrijk
vonden als het gaat om onze activiteiten en onze rol in de
samenleving. Het onderzoek had de vorm van een online
vragenlijst met een aantal kwantitatieve en kwalitatieve
vragen over thema’s rondom ESG (Environmental, Social,
Governance).
De vragen waren gericht op de volgende onderwerpen:
1. Wat vinden onze stakeholders op dit moment de
belangrijkste ESG-thema’s in de samenleving;
2. Hoe denken onze stakeholders over bepaalde
duurzaamheidsdilemma’s en afwegingen;
3. Hoe denken onze stakeholders over de adoptie van
nieuwe technologieën, zoals genbewerking;
4. Wat denken onze stakeholders dat de impact is van
aankomend beleid en wetgeving, zoals de Europese
Green Deal en de Farm to Fork-strategie?
De duurzaamheidsbijlage van het jaarverslag bevat meer
informatie over de stakeholderdialoog en de
totstandkoming van de materialiteitsanalyse.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
29
Impact op maatschappij, omgeving en economie
Belangrijk voor stakeholdersLaag Hoog
Laag Hoog
26
4
34
29
15
19
21
12
17
24
5
6
1
10
25
18
2
39
37
13
79
36
35
11
20
40
23
30
42
14
41
38
28
8
31
33
32
3
16
27
22
Omgeving
1 Uitstoot van broeikasgassen
2 Stikstofuitstoot (vooral lokaal problematisch)
3 Luchtkwaliteit
4 Gebruik van hernieuwbare energiebronnen
5 Landgebruik & ecologische effecten
6 Ontbossing
7 Biodiversiteit
8 Biologische voerproductie
9 Bodemgezondheid & vruchtbaarheid
10 Optimalisatie van het gebruik van nutriënten in de totale waarde-
keten (fosfaten & nitraten)
11 Regionale of lokale inkoop van grondstoffen (bijv. EU)
12 Gebruik van reststromen (co-producten & bijproducten) in veevoer
13 Gebruik van alternatieve grondstoffen (insecten, algen, eendenkroos)
14 Waterverbruik (grondstoffen en voerproductie)
15 Waterverontreiniging
Sociaal
16 Betrekkingen met de gemeenschap (rond de voerfabrieken)
17 Kwaliteit & veiligheid van voedsel en diervoeders
18 Klantentevredenheid
19 Eerlijke arbeidspraktijken en gezondheid en veiligheid van het
personeel
20 Medewerkersbetrokkenheid, diversiteit & inclusie
21 Milieu- en sociale effecten van de toeleveringsketen van ingrediënten
22 Beheer van genetische modifi catie (GGO's)
23 Beheer van antimicrobiële resistentie (AMR)
24 Diergezondheid en dierenwelzijn
25 Mensenrechten in verband met de aanvoer van grondstoffen
26 Maatschappelijke rol als vertegenwoordiger van de sector
27 De wereld voeden (d.w.z. een wereld zonder honger)
28 Gelijk speelveld (Europa versus de rest van de wereld)
Materialiteitsmatrix
Governance
29 Bedrijfsethiek
30 Veerkracht van bedrijfsmodellen (bijv. klimaatrisico)
31 Crisismanagement
32 Beheer van systeemrisico's
33 Beheer van de wettelijke en regelgevende omgeving
34 Transparantie en traceerbaarheid in de waardeketen
35 Preventie van corruptie, omkoping en discriminatie
36 Eerlijke verdeling van marges in de waardeketen
37 Training en ontwikkeling van medewerkers
38 Betrokkenheid van belanghebbenden
39 Privacy van klanten
40 Databeveiliging
41 Naleving van de EU Green Deal
42 Klimaatrapportage (verplichte ESG-rapportage)
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
30
Materieel thema Beschrijving van materieel thema Verwijzing naar hoofdstuk
(hoe ForFarmers omgaat met het
materiele thema)
Voer en voerkwaliteit
[17]
Het waarborgen van de kwaliteit en veiligheid van
voer voor de algehele voedselveiligheid
Going Circular
Landgebruik en ecologische
impact
[5]
Het gebruik van land voor voerproductie
minimaliseren
Gebruik van reststromen en
bij-producten in diervoeders
[12]
Maximaliseren van het gebruik van grondstoffen
niet geschikt voor directe humane consumptie
Ontbossing
[6]
Ontbossing en conversie verwijderen uit de supply
chain
Uitstoot van Broeikasgassen
[1]
Verminderen van de CO
2
voetafdruk van de totale
supply chain
Milieu- en sociale impact van
grondstoffen (supply chain)
[21]
Op een verantwoorde manier grondstoffen inkopen
Gebruik van nutriënten –
optimalisatie in de totale
waardeketen (fosfaat en stikstof)
[10]
Optimaliseren van gebruik van nutriënten in de totale
dierketen om fosfaat en stikstof/ammoniak uitstoot
op het boerenerf te verminderen
Mensenrechten in relatie tot
grondstoffeninkoop
[25]
Arbeiders in de grondstofketen beschermen tegen
schendingen van mensenrechten
Eerlijke arbeidsvoorwaarden en
gezondheid en veiligheid van
medewerkers
[19]
Zorgdragen voor veilige en gezonde arbeids-
omstandigheden voor medewerkers, aannemers,
bezoekers en anderen die in onze voerketen werken
Onze medewerkers
Training en ontwikkeling van
medewerkers
[37]
Ontwikkeling van onze medewerkers
Materialiteitsmatrix-tabel
Uit de materialiteitsmatrix bleken tien onderwerpen als
meest materieel beschouwd te kunnen worden. Dat is
bepaald door hun positie op de X en Y-as van de
materialiteitstabel. We hebben deze onderwerpen
meegenomen in de herijking van onze strategie, ze maken
deel uit van de duurzaamheidsaanpak en we bespreken ze
in het hoofdstuk over risicomanagement. In de
hoofdstukken over onze medewerkers en over
duurzaamheid leggen we uit hoe we deze onderwerpen
adresseren en wat de resultaten in 2022 waren.
Diergezondheid en dierenwelzijn merken we
vanzelfsprekend altijd aan als materieel onderwerp.
Daarmee houden we rekening in alles wat we doen.
Dialoog met stakeholders
In Nederland deden we in 2022 een imago-onderzoek
onder klanten. Daaraan deden 422 klanten uit alle
sectoren mee. Ook vroegen we medewerkers van
ForFarmers Nederland wat zij dachten wat het imago in de
markt is of zou moeten zijn. Klanten vinden dat
ForFarmers zich vooral onderscheidt door deskundige en
betrokken adviseurs, bijdrage aan een goed rendement en
goede voerkwaliteit. Daarnaast werden de
betrouwbaarheid en de aeverprestaties hoog
gewaardeerd. De beoordeling van de medewerkers was
goed vergelijkbaar met die van de klanten. Op basis van de
uitkomsten van het onderzoek worden in 2023
verbeterpunten uitgevoerd.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
31
het tekort aan arbeidskrachten, uitgebreid uitgemeten.
Overige onderwerpen die de revue passeerden in de media
in onze thuislanden waren dierziekten, dierenwelzijn en
duurzaamheidsinitiatieven in de agrarische sector.
Ook was er veel belangstelling voor veganisme en
vleesvervangers, kringlooplandbouw en soja in relatie tot
de ontbossing. Tot slot zorgden de reguliere nanciële
persberichten van ForFarmers voor media-aandacht.
Tijdens bijeenkomsten tussen het bestuur en beleggers
staan ESG-onderwerpen steeds vaker op de agenda, naast
de nanciële resultaten. De afgelopen jaren is met name
de mogelijke impact van de stikstofdiscussie in Nederland
op ForFarmers ook vaak een onderwerp van gesprek
geweest. Beleggers en ESG-ratingbureaus verlangen van
bedrijven dat ze transparanter zijn over niet-nanciële
indicatoren. Die hebben bijvoorbeeld betrekking op het
milieu, governance en maatschappelijk verantwoord
ondernemen. In het hoofdstuk Risicomanagement gaan we
nader in op deze indicatoren. Tijdens onze gesprekken met
beleggers hebben we onze duurzaamheidsagenda
besproken, Going Circular, evenals de doelen die we
onszelf op dat vlak hebben gesteld.
Belangstelling in de media
De Nederlandse media hebben zich ook in 2022 gericht op
de vraag hoe vermindering van stikstofuitstoot
gerealiseerd moet worden. Die media-aandacht groeide,
vanwege de boerenprotesten die een reactie waren op het
overheidsbesluit om ten koste van een groot aantal
boerenbedrijven de stikstofuitstoot terug te dringen.
ForFarmers heeft samen met stakeholders mogelijke
oplossingen op basis van innovatie aangedragen,
als positief alternatief voor het simpelweg verminderen
van het aantal dieren om daarmee aan de stikstoimieten
te voldoen.
Daarnaast ging het in de media in 2022 over de impact van
de oorlog in Oekraïne op de beschikbaarheid en
betaalbaarheid van grondstoffen. En over de stijgende
prijzen van energie, voer en voeding. In het Verenigd
Koninkrijk werden de gevolgen van de Brexit, waaronder
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
32
Onze medewerkers
Onze medewerkers zijn bepalend voor het succes van onze onderneming. Wij bieden een
werkomgeving waarin zij zich veilig en gezien voelen. Ook helpen we ze zichzelf te
ontwikkelen en door te groeien binnen het bedrijf. Daarnaast werken we hard om talentvolle
mensen aan te trekken en aan ons te binden.
In 2022 was het sentiment rondom de agrarische sector
niet altijd positief. Dat is niet gemakkelijk voor onze
medewerkers, die vaak ook familieleden hebben die in de
sector werkzaam zijn. Mede daarom was het mooi om te
zien hoe gepassioneerd en betrokken onze medewerkers
zich dit jaar hebben getoond, ook tijdens de
boerenprotesten.
In Polen namen veel van onze collega’s gevluchte
Oekraïners in huis. In het Verenigd Koninkrijk bleef de
inzet groot, ondanks de gespannen arbeidsmarkt. Ook in
België en Duitsland zagen we een enorme veerkracht in
tijden van een zware energie- en grondstoffencrisis.
We hebben in 2022 weer vele nieuwe talenten aangenomen
en helaas ook een aantal zien vertrekken, mede als gevolg
van de krappe arbeidsmarkt. Daarom is het des te
belangrijker om onze arbeidsmarktpositionering te
optimaliseren.
2022 stond ook in het teken van onze herijkte strategie.
Wij vinden het belangrijk dat onze strategische keuzes
worden gedragen door onze medewerkers. En dat men
zich betrokken voelt bij het bedrijf. Daarom kon iedereen
zich aanmelden om bij te dragen aan het herijkingsproces.
Ook hebben we interne discussies gefaciliteerd over de
strategie, variërend van kofekoeksessies in Nederland
tot ‘town hall meetings’ in het Verenigd Koninkrijk en
webcasts in Duitsland. Een van de onderdelen van de
herijking van de strategie was het bepalen van nieuwe
kernwaarden, die we tot uitdrukking brengen met het
acroniem PROUD: passionate, responsible, open-minded,
united en delivering.
Employer branding
In 2022 zijn we samen met een gespecialiseerde agency
een employer-brandingtraject aangegaan. We wilden onze
identiteit scherper krijgen om ervoor te zorgen dat we de
juiste mensen aantrekken en aan ons binden. We hebben
eerst een groep toegewijde medewerkers gevraagd om
input. We wilden bijvoorbeeld van ze weten waarom ze bij
ForFarmers werken, hoe ze het bedrijf typeren en wat ze
waarderen aan onze organisatie.
Uit dit traject is een werkgeversmerk ontwikkeld. We zijn
uitgegaan van een metafoor die onze kern raakt: voer.
Dat raakt ook iedereen die bij ons werkt. De kern is terug
te zien in de slogan, ‘Krachtvoer voor jouw ambitie’, en in
de bijbehorende kenmerken: vrij en verantwoordelijk,
gaan voor het beste, met bevlogen en toegewijde collega’s,
samen voor een duurzame toekomst en jezelf blijven
uitdagen.
We kunnen de uitkomsten van het traject gebruiken om
ForFarmers sterker te positioneren als werkgever.
Het werkgeversmerk helpt ons bijvoorbeeld om
promotiemateriaal te ontwikkelen, onze werknemers
ambassadeurs te maken en een eenduidige, eerlijke
boodschap te vertellen. Ook helpt het ons om
vacatureteksten te schrijven en een effectieve
socialmediastrategie uit te werken.
Diversiteit en inclusie
In 2022 hebben we bij de instroom en doorstroom van
medewerkers aandacht geschonken aan een
evenwichtigere samenstelling van onze
medewerkerspopulatie. Dat is in lijn met ons
diversiteitsbeleid en de doelstellingen die we hiervoor
hebben geformuleerd. In 2030 willen we dat ten minste
30% van de leden van het bestuur en het executive team
vrouw is en ten minste 30% man. Verder willen we dat er
meer variëteit ontstaat in nationaliteit in de
managementfuncties. Dit is belegd in de recente
organisatieaanpassing waarin de verantwoordelijkheid
nadrukkelijk in de landen is gelegd bij lokale management
teams. Voor wat betreft de samenstelling van de raad van
bestuur en de overige leden van het executive team
moeten in de komende jaren stappen worden gezet op het
gebied van genderdiversiteit. Bij voorkomende vacatures
zal nadrukkelijk worden gefocust op het creëren van
diversiteit in het team.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
33
NL
DE
PLVK
BE
vrouw man
Parttime 7% (7%) 5% (5%)
Fulltime 15% (15%) 73% (73%)
Tijdelijk 2% (2%) 5% (5%)
Vast 20% (20%) 73% (73%)
Contract per gender
18 – 25 jaar 6% (6%)
26 – 35 jaar 23% (23%)
36 – 45 jaar 21% (20%)
46 – 55 jaar 24% (25%)
55 > jaar 26% (26%)
Leeftijdsverdeling
Medewerkers 2.577 (2.550)
Vrouw 22% (22%)
Man 78% (78%)
Retentiegraad 82% (83%)
LTI’s 17 (28)
LTI frequentie ratio 0,65 (1,05)
ForFarmers
Nederland België Duitsland Polen Verenigd Koninkrijk
Tijdelijk 4% (4%) 0% (0%) 0% (0%) 2% (2%) 0% (0%)
Vast 35% (35%) 3% (4%) 11% (12%) 10% (9%) 35% (34%)
LTI’s 7 (11) 1 (1) 4 (8) 1 (5) 4 (3)
LTI frequentie ratio 0,75 (1,16) 1,15 (1,06) 1,29 (2,39) 0,32 (1,64) 0,41 (0,30)
Aantal medewerkers 986 (987) 86 (90) 292 (318) 298 (288) 915 (867)
Contract per land
2021: Vergelijkende data worden tussen haakjes gepresenteerd.
Medewerkers ForFarmers
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
34
In 2022 was 27% van de nieuw aangenomen medewerkers
vrouw (2021: 24%), respectievelijk van alle medewerkers
die intern promotie maakten 17% (2021: 32%) en van het
senior management 13% (2021: 18%). De verdeling man /
vrouw in het senior management is 87% / 13% en onder
managers 79% / 21%.
ForFarmers is open-minded. We nemen medewerkers aan
op basis van de gewenste competenties, ongeacht gender,
leeftijd, ras of geloofsovertuiging. Dit is verweven met de
cultuur van de organisatie. We stimuleren een inclusieve
cultuur waarin de kracht van het verschil wordt
gewaardeerd. Tegelijkertijd blijkt uit de cijfers dat we
minder divers zijn dan we willen. We gaan daarom bij
gelijke geschiktheid bewust sturen op het vergroten van
diversiteit in ons personeelsbestand. Het eerdergenoemde
employer-brandingtraject is een van de manieren waarop
we dit zullen aanlopen.
ForFarmers past op verschillende manieren
uitgangspunten voor gelijke kansen toe. Uit het meest
recent gehouden medewerkersbetrokkenheidonderzoek
bleek dat er geen verschil is in hoe mannelijke en
vrouwelijke medewerkers mogelijkheden en kansen op
loopbaanontwikkeling in de organisatie ervaren.
We hebben in het Verenigd Koninkrijk en België in lijn met
lokale wettelijke vereisten een toets gedaan naar de
beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen.
De uitkomst toonde aan dat we voldoen aan de wettelijk
gestelde eisen.
Drie leiderschapscompetenties
In 2022 hebben we veel aandacht geschonken aan het
aanbod van leiderschapstrainingen waarin eigenaarschap
en vertrouwen een hoofdrol spelen. Daarnaast heeft de
herijking van de strategie geleid tot nieuwe kernwaarden
en daarmee gewenste nieuwe leiderschapscompetenties.
Deze zijn: visie, betrokkenheid en executie.
Visie
Medewerkers met visie kunnen de dagelijkse praktijk in
een bredere context plaatsen. Ze zijn in staat zich te
richten op de lange termijn, te reecteren op het effect
van de eigen aanpak en de uitkomst te vertalen naar
ideeën voor de toekomst.
Zo kijken senior-managers verder dan vandaag, brengen
de buitenwereld het bedrijf binnen en kunnen de
uitdagingen en mogelijkheden van ForFarmers duiden.
Managers en teamleiders maken plannen die de strategie
ondersteunen en bedenken welke mijlpalen we moeten
bereiken. Ze gebruiken de visie en strategie om richting te
bepalen en ze houden de lange termijn in het vizier terwijl
ze reageren op de actualiteiten.
Betrokkenheid
Medewerkers zijn betrokken bij de onderneming en zetten
zich in For the Future of Farming. Ze werken samen,
stellen zich constructief op en zijn geïnteresseerd in
anderen. Ook gaan ze op basis van intrinsieke motivatie te
werk.
We verwachten dat managers en teamleiders
medewerkers waarderen om het werk dat ze leveren.
Daartoe behoort dat teamsuccessen worden gevierd en
dat er actief aan de ontwikkeling van medewerkers wordt
gewerkt. Leden van het executive team en senior-
managers zijn zichtbaar en stimuleren het nemen van
verantwoordelijkheid en initiatief. Dit doen ze door op een
motiverende, betrokken manier met medewerkers te
communiceren.
Executie
Deze competentie vereist van medewerkers dat ze de
strategie kunnen vertalen naar signicante prestatie-
indicatoren (KPI’s), competenties en
ontwikkelingsdoelstellingen. Medewerkers volgen een
herkenbare, doelgerichte werkwijze en zorgen ervoor dat
iedereen op dezelfde doelen focust.
We verwachten van managers en teamleiders dat ze
beslissingen baseren op een goede afweging van
mogelijkheden en gevolgen. Ze zijn in staat overzicht te
bewaren en in te grijpen of aanpassingen te maken als dat
nodig is om de doelstellingen te realiseren. De leden van
het executive team en senior-managers bepalen onder
meer de benodigde richting en stellen de prioriteiten om
tijdig de juiste beslissingen te nemen om de resultaten te
garanderen.
Een overgrote meerderheid van alle leidinggevenden (80%)
heeft leiderschapstraining gevolgd in 2022. Driekwart van
het senior management volgde de Lead as One
trainingsmodule.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
35
Cultuur van ontwikkeling en prestaties
Het ontwikkelen van leiderschapscompetenties
ondersteunt één van de doelstellingen voor 2025, namelijk
om vacatures vooral met interne kandidaten te kunnen
vullen. Voorwaarde hiervoor is dat talenten worden
behouden en dus dat medewerkers de mogelijkheid
krijgen zich verder te ontwikkelen. ForFarmers vindt dit
van belang, zowel vanuit het oogpunt van goed
werkgeverschap als voor het slagen van de strategie.
Hiertoe heeft ForFarmers verschillende
trainingsprogramma’s, waaronder de Sales Academy
inclusief het startersprogramma en verschillende on-line
modules en e-learning tools.
ForFarmers werkt met een HR-cycle. Dat draagt bij aan
een bedrijfscultuur waarin we prestaties stimuleren en
ruimte maken voor persoonlijke ontwikkeling. Aan het
begin van het jaar formuleren we individuele
doelstellingen op het vlak van gedrag en resultaten.
We baseren de gedragsdoelstellingen op de drie
leiderschapscompetenties.
Halverwege het jaar voeren we met elke medewerker een
tussentijds voortgangsgesprek. We gebruiken die niet
alleen om de individuele prestaties te bespreken,
maar ook in te gaan op om specieke ontwikkelbehoeften
en groeimogelijkheden. High potentials stimuleren en
ondersteunen we om samen met de leidinggevende een
persoonlijk ontwikkelplan te maken.
Aan het eind van het jaar volgt een evaluatie en
beoordeling van de prestaties. Dat gesprek is
medebepalend voor de mate waarin we het salaris
verhogen. De medewerker en leidinggevende zijn beiden
verantwoordelijk voor de HR-cycle.
Medewerkersbetrokkenheid
Het laatste medewerkersbetrokkenheidonderzoek vond
plaats in 2020. We hebben besloten in 2022 geen
onderzoek te houden. Dit besluit hebben we genomen in
verband met de organisatieaanpassingen, waardoor meer
verantwoordelijkheden en taken in de lokale organisaties
zijn belegd. In 2023 wordt een nieuw onderzoek gehouden.
Dan zijn deze aanpassingen zowel lokaal als op
groepsniveau doorgevoerd. De aandachtspunten in 2022
waren om de interne communicatie te verbeteren en de
werkdruk in de organisatie aan te pakken.
Veilig en verantwoord werken
De arbeidsomstandigheden voor onze medewerkers
moeten veilig en verantwoord zijn. De afgelopen jaren
hebben we de randvoorwaarden voor veilige
arbeidsomstandigheden verbeterd. Verder hebben we hard
gewerkt om een veiligheidscultuur, inclusief sociale
veiligheid, in de totale onderneming te ontwikkelen.
Ook buiten het bedrijf hechten we waarde aan veiligheid.
Zo inventariseren onze chauffeurs in het kader van onze
FarmRisk-aanpak de veiligheidsrisico’s op het boerenerf
en maken ze veehouders bewust van de risico’s op hun erf.
Deze chauffeurs zijn daar speciaal voor getraind.
Vanuit onze maatschappelijke verantwoordelijkheid
richten we ons ook op ethische arbeidsomstandigheden in
de keten. Dit doen we via onze gedragscode voor
leveranciers, waarin nadrukkelijk wordt stil gestaan bij de
erkenning van universele mensenrechten.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
36
Een van onze doelstellingen is om het aantal ongevallen
met verzuim terug te dringen. Deze ongevallen worden
LTI’s genoemd (Lost Time Incidents). We registreren de
LTI’s in een speciek IT-systeem. Binnen 24 uur nadat ze
aan de betrokken managers zijn gemeld, worden ze ook
aan het executive team gemeld. In alle landen hebben we
Health en Safety Ofcers aangesteld. Zij zijn
verantwoordelijk voor de coördinatie van trainingen op het
gebied van gezondheid en veiligheid. Ook zorgen ze ervoor
dat best practices gedeeld worden.
Exclusief in Nederland hebben we in 2022 een preventief
medisch onderzoek uitgevoerd onder
fabrieksmedewerkers. Het onderzoek was gericht op
verschillende thema’s, zoals bloeddruk, hartrisico en
gewicht. De deelnemers hebben adviesdocumenten
toegestuurd gekregen om verbeteringen aan te brengen in
hun leefstijl. Een aantal deelnemers is direct
doorverwezen naar de huisarts. Op basis van deze
ervaring hebben we besloten een vitaal jaarplan op te
stellen en het medisch welzijn van onze medewerkers
periodiek te blijven monitoren. In 2023 zetten we dit
project in Nederland voort. We onderzoeken hoe we een
dergelijk onderzoek breder kunnen uitrollen.
Tevens ziet de code toe op hoe naleving dient te
geschieden. De code is een vast onderdeel van het
introductieprogramma voor nieuwe medewerkers.
Alle nieuwe medewerkers zijn vereist voor bewustzijn en
ondersteunen van de code te tekenen.
ForFarmers streeft naar een ethische waardeketen.
Zo moet kinderarbeid worden uitgebannen, moeten
werknemers een behoorlijk (leefbaar) loon betaald krijgen
en moeten ze normale werkdagen kunnen draaien.
Daarom werken we met een code of conduct voor
leveranciers. In het hoofdstuk over onze
duurzaamheidsagenda Going Circular gaan we daar dieper
op in.
Personeelsverloop
Per jaareinde 2022 had ForFarmers 2.468 fte’s in dienst
(2021: 2.444). Dit komt overeen met 2.577 medewerkers
(2021: 2.550). In 2022 heeft ForFarmers 475 (2021: 400)
nieuwe medewerkers aangetrokken, waarvan 15 via
acquisitie. Om uiteenlopende redenen, zoals vrijwillig
vertrek, pensionering, reorganisatie of disfunctioneren,
hebben 448 medewerkers ForFarmers in 2022 verlaten
(2021: 462). Ook in 2022 werd het aantal fte’s in het kader
van kostenbesparingen nauwlettend gemonitord.
In Nederland, België en Duitsland daalde het aantal
medewerkers. In Polen werd het personeelsbestand iets
uitgebreid om te groei van de activiteiten te ondersteunen.
In het Verenigd Koninkrijk werd besloten medewerkers toe
te voegen onder meer om daarmee de wijziging in
ploegenroosters te kunnen faciliteren en het aantal
overuren sterk te verminderen.
We monitoren de LTI’s. De resultaten zijn te lezen op
schermen die in een aantal van onze kantoren hangen.
Zo vergroten we het bewustzijn van medewerkers en
bezoekers over veiligheid. De LTI’s vormen een standaard
agendapunt tijdens de vergaderingen van het bestuur en
het executive team. Het aantal LTI’s en de LTI-ratio was
veel lager dan in 2021. We vermoeden dat de zachtere
winter hierbij heeft geholpen. De trend ziet er op de lange
termijn positief uit.
2022 2022 2021 2021
Aantal Frequency rate Aantal Frequency rate
Nederland 7 0,75 11 1,16
België 1 1,15 1 1,06
Duitsland 4 1,29 8 2,39
Polen 1 0,32 5 1,64
Verenigd Koninkrijk 4 0,41 3 0,30
Totaal 17 0,65 28 1,05
Op basis van de ervaringen die we met het exibel
thuiswerken hebben opgedaan tijdens de pandemie,
is besloten de arbeidsregelingen zo aan te passen dat de
hybride manier van werken permanent wordt gefaciliteerd.
Code of conduct
Voor wat betreft het waarborgen van sociale veiligheid
binnen onze onderneming hebben we een code of conduct
en een klokkenluidersbeleid. Onze code of conduct of
gedragscode zorgt voor bewustwording van gedrag
rondom bijvoorbeeld (seksuele) intimidatie en
discriminatie, belangenverstrengeling en mededinging.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
37
Medewerkersparticipatieplan
Sinds 2015 heeft ForFarmers een participatieplan voor
medewerkers met een vast dienstverband. Volgens dit
plan kunnen medewerkers voor maximaal €5.000 met een
korting van 13,5% aandelen of certicaten van aandelen
ForFarmers kopen. Ze mogen deze investering drie jaar
lang niet verhandelen. Voor leden van het executive team
en senior-managers gold dat zij aandelen ForFarmers
konden kopen tot een bedrag van het maximaal te behalen
bruto bonusbedrag, met een korting van 20% en dat deze
aandelen vijf jaar niet mogen worden verkocht (de
lock-up). In Nederland krijgen de werknemers
rechtstreeks korting op de aandelen, in de overige landen
wordt de korting verstrekt in de vorm van gratis
(certicaten van) aandelen aan het einde van de lock-up
periode als gevolg van de lokale scale wet- en
regelgeving.
Het aanbieden van het medewerkersparticipatieplan wordt
elk jaar opnieuw geëvalueerd.
Europese ondernemingsraad
Op 1 december 2022 vond in Lochem een zitting van de
Europese ondernemingsraad plaats. Te gast waren drie
vertegenwoordigers van ForFarmers uit Nederland,
één uit België, twee uit Duitsland en twee van
ForFarmers/Tasomix uit Polen. Zij waren een dag eerder
aanwezig om kennis te maken en een training te volgen
over Europese wet- en regelgeving. Op de agenda stonden
de doelstelling van de Europese ondernemingsraad,
de resultaten tot dan toe en de herijkte strategie. Verder is
er gesproken over de krappe arbeidsmarkt en hoe we daar
in de verschillende landen mee om moeten gaan, ook met
behulp van het eerdergenoemde employer branding-
project. De volgende bijeenkomst vindt medio 2023 plaats.
Prioriteiten voor 2023
In 2023 zal de aandacht primair uitgaan naar de
organisatieaanpassing als gevolg van de herziene
strategie, waarbij de lokale teams leidend zijn en worden
ondersteund door centrale afdelingen. Het doorleven van
onze kernwaarden zal instrumenteel zijn in het begeleiden
van onze medewerkers in deze verandering.
Daarnaast zal de focus liggen op het met succes
implementeren van employer branding om nieuwe
talenten te kunnen aantrekken in de huidige moeilijke
arbeidsmarkten in al onze thuismarkten. In de zoektocht
naar nieuwe medewerkers trachten we vooral ons
personeelsbestand meer divers en inclusief te maken.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
38
Grondstoffen voor voer
• Verantwoorde inkoop soja en palmolie
• Sedex leveranciers Code of Conduct
• Verminderen CO
2
-uitstoot van voeringrediënten
(scope 3-upstream)
• Optimaal gebruik ingrediënten niet geschikt
voor menselijke consumptie
Voerproductie
• Hernieuwbare energie
• Vermindering energie- en brandstofverbruik
per ton voer
Voeroplossingen
• Stikstof- en fosfaateffi ciëntie op boerenerf
Omzetten van
laagwaardige
ingrediënten in
kwalitatief
hoogwaardig
voedsel
Zonder verspilling
Geen vervuiling
Defi nitie Going Circular
Onze duurzaamheidsagenda: Going Circular
Duurzaamheid is een essentieel thema voor ForFarmers. De mondiale agrarische sector moet
de komende jaren een groeiende wereldbevolking voeden en tegelijkertijd de milieu-impact
aanzienlijk verlagen. We werken hard om ons bedrijf en onze activiteiten te verduurzamen en bij
te dragen aan verduurzamingsprocessen van onze klanten en de keten als geheel.
Geen enkel voedselsysteem kan echt duurzaam zijn
zonder de veehouderij en de producten van de veehouderij.
Dieren zetten bijvoorbeeld grondstoffen die niet geschikt
zijn voor menselijke consumptie om in hoogwaardige
eiwitten. Denk aan melkkoeien die gras eten. Daarnaast
bevorderen de graasgewoonten van herkauwers bepaalde
soorten ora en fauna en vormt mest afkomstig van vee
een waardevolle organische meststof die de
bodemgezondheid verbetert. Daardoor hebben
akkerbouwers bijvoorbeeld minder behoefte aan
kunstmest. Tegelijkertijd is het cruciaal om de veehouderij
te verduurzamen, zodat de sector de aarde niet overmatig
belast. Om bij te dragen aan de verduurzaming van de
veehouderij hanteert ForFarmers een circulaire aanpak.
Going Circular
Strategie, governance en implementatie
We hebben onze aanpak vastgelegd in een
duurzaamheidsstrategie, Going Circular. De kern daarvan
is dat we laagwaardige ingrediënten omzetten in
kwalitatief hoogwaardig voedsel zonder grondstoffen te
verspillen of het milieu onnodig te belasten. Zo stellen we
boeren in staat met de laagst mogelijke CO
2
-voetafdruk
optimale rendementen te halen.
Onze duurzaamheidsstrategie draagt bij aan het creëren
van langetermijnwaarde voor alle stakeholders van
ForFarmers. Het bestuur is hiervoor verantwoordelijk.
Onze duurzaamheidsactiviteiten worden aangestuurd door
de Taskforce Duurzaamheid, onder toezicht van de
Adviesraad Duurzaamheid, die wordt voorgezeten door de
CEO van ForFarmers. Voortgang op het vlak van
duurzaamheid is een van de kwalitatieve doelstellingen
voor de variabele langetermijnbeloning van de
bestuursleden. Alle landen rapporteren over de KPI’s in
hun driemaandelijkse updates aan het executive team.
In die rapporten stellen ze acties voor om de resultaten te
verbeteren. Jaarlijks beoordelen we met alle
KPI-eigenaren de prognoses en voortgang ten opzichte
van de 2025-doelstellingen.
Om het bewustzijn rondom duurzaamheid te vergroten
hebben we het Ambassadeurs Netwerk opgericht. Dat is
een informeel netwerk van interne collega’s die
geïnteresseerd zijn in duurzaamheid. Tijdens
bijeenkomsten van dit netwerk ontstaan ideeën en worden
projecten gestart op het gebied van onder meer
biodiversiteit en energiebesparing. Die projecten dragen
bij aan verbetering van de duurzaamheidsprestaties.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
39
Sustainable Development Goals
We hebben Going Circular afgestemd op drie Sustainable
Development Goals (SDG’s) van de Verenigde Naties: SDG
2 (geen honger), SDG 12 (verantwoorde productie en
consumptie) en SDG 15 (leven op het land). De SDG’s zijn
onderverdeeld in artikelen, waarvan er een aantal op
ForFarmers van toepassing zijn.
SDG 2 – Geen honger
2.4 Tegen 2030 duurzame
voedselproductiesystemen garanderen en
veerkrachtige landbouwpraktijken
implementeren die de productiviteit en de productie kunnen
verhogen, die helpen bij het in stand houden van ecosystemen,
die de aanpassingscapaciteit verhogen in de strijd tegen
klimaatverandering, extreme weersomstandigheden, droogte,
overstromingen en andere rampen en die op een progressieve
manier de kwaliteit van het land en de bodem verbeteren.
Onze bijdrage
ForFarmers draagt bij aan het voeden van een groeiende
wereldbevolking op een duurzame manier.
We ondersteunen veehouders om de efciëntie en
veerkracht te verbeteren. We zorgen ervoor dat ze meer
kunnen produceren met minder voer. Bovendien richten
we ons op verbetering van het dierenwelzijn en
vermindering van de uitstoot van broeikasgassen als CO
2
en methaan en van fosfaat en ammoniak. We rapporteren
alleen in Nederland over het percentage stikstof- en
fosfaatefciëntie in de verschillende sectoren omdat er
alleen daar voldoende beschikbare data zijn om
betrouwbaar conclusies uit te kunnen trekken.
SDG 12 - Verantwoorde productie en
consumptie
12.2 Tegen 2030 het duurzame beheer en het
efciënte gebruik van natuurlijke hulpbronnen
realiseren.
12.3 Tegen 2030 de voedselverspilling in winkels en bij
consumenten per capita halveren en voedselverlies reduceren
in de productie- en bevoorradingsketens, met inbegrip van
verliezen na de oogst.
Onze bijdrage
Onze doelstelling is om in 2025 alle palmolie en sojameel
verantwoord in te kopen. Onze ambitie is om in 2030 alle
grondstoffen verantwoord en transparant in te kopen.
Verder reduceren we voedselverlies door dieren
laagwaardige ingrediënten te voeren die zij kunnen
omzetten in kwalitatief goed voedsel voor mensen.
Veel ingrediënten in ons veevoer zijn co-producten en
reststromen uit de productieprocessen van de voedings-,
drank- en biobrandstoffenindustrie. Herkauwers kunnen
ruwvoer eten dat wordt geteeld op land dat geen ander
doel kan dienen. Met name voor varkens en pluimvee blijft
graan een belangrijk voederingrediënt, maar we
verwerken partijen granen die niet voldoen aan de
kwaliteitseisen voor levensmiddelen. We hebben berekend
dat rond 67% van de voeringrediënten die wij gebruiken
(exclusief Polen) volgens de denities van de FAO ‘niet
geschikt zijn voor menselijke consumptie’.
SDG 15 - Leven op het land
15.2 Tegen 2020 de implementatie bevorderen
van het duurzaam beheer van alle soorten
bossen, de ontbossing een halt toeroepen,
verloederde bossen herstellen en op duurzame manier
bebossing en herbebossing mondiaal opvoeren.
15.5 Dringende en doortastende actie ondernemen om de
aftakeling in te perken van natuurlijke leefgebieden, het verlies
van biodiversiteit een halt toe te roepen en, tegen 2020, de met
uitsterven bedreigde soorten te beschermen en hun uitsterven
te voorkomen.
Onze bijdrage
Als onderdeel van de herziene strategie 2025 zetten we
nadrukkelijker in op duurzame oplossingen die
tegemoetkomen aan maatschappelijke thema’s, zoals het
gebruik van alternatieve grondstoffen om ontbossing
tegen te gaan. We zetten ons nog actiever in voor
samenwerking tussen de ketenpartijen in de verschillende
markten. Dat is van belang op zowel ecologisch als
economisch gebied. ForFarmers onderschrijft het Amazon
Soy Moratorium uit 2006. Dat ziet erop toe dat er in
Europese diervoeders geen soja wordt gebruikt van land
in het Amazonegebied dat na 2008 is ontbost. Ook hebben
we de Responsible Soy Declaration uit 2019 ondertekend,
waarmee Europese voerproducenten verklaren
verantwoord geteelde soja in te kopen.
Verder zijn we lid van de Ronde Tafel voor Verantwoorde
Soja (RTRS) en de Ronde Tafel voor Duurzame Palmolie
(RSPO). We zijn betrokken bij onderzoeksprojecten gericht
op de ontwikkeling van alternatieve eiwitten, zoals het
gebruik van insecten en algen in diervoeders.
Deze maatregelen en onderzoeken moeten bijdragen aan
een afnemend gebruik van soja.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
40
Grondstoffen voor voer
Verantwoorde inkoop
en optimale inzet van
non-food grondstoffen
Voerproductie
Produceren en leveren
met een zo klein mogelijke
negatieve impact op het milieu
Voeroplossingen
Een gebalanceerd gebruik
van grondstoffen en middelen
door de gehele keten
Drie centrale thema’s
Onze duurzaamheidstrategie is gebaseerd op drie centrale
thema’s: grondstoffen voor voer, voerproductie en
voeroplossingen. We hanteren korte-termijndoelen voor
2025 en langere-termijnambities voor 2030. Die hebben
we ondergebracht in tien KPI’s.
Grondstoffen voor voer
Een groot deel van de CO
2
-uitstoot die gepaard
gaat met de productie en levering van veevoer
wordt veroorzaakt door het verbouwen, oogsten,
verwerken, opslaan en vervoeren van grondstoffen.
Aan dit thema hebben we vier KPI’s gekoppeld op de
volgende onderwerpen:
1. Percentage verantwoorde inkoop sojameel en palmolie
2. Percentage leveranciers dat de Sedex-leverancierscode
heeft ondertekend
3. CO
2
-uitstoot van voeringrediënten
(scope 3 - stroomopwaarts)
4. Percentage ingrediënten dat niet geschikt is voor
menselijke consumptie
Voerproductie
We streven ernaar voer te produceren en te
leveren met zo min mogelijk negatieve impact
op het milieu. De uitstoot van onze eigen activiteiten is
relatief beperkt ten opzichte van de totale uitstoot van de
keten. We hebben wel invloed op de uitstoot in de keten.
We hebben voor 2025 drie KPI’s geformuleerd om onze
CO
2
-uitstoot per ton voer te verminderen, met de ambitie
om in 2030 per ton 75% minder CO
2
uit te stoten (in
vergelijk met 2015).
In lijn met de ambities voor scope 1,2 en 3, evalueren we
onze volgende stappen naar een net-zero toezegging.
De drie KPIs zijn:
5. Grootste fabriek CO
2
-neutraal als proof of concept
6. Hernieuwbare energie (50% in 2025)
7. Energie- en brandstofreductie (per ton 10% minder in
2025 dan in 2020)
Voeroplossingen
ForFarmers wil zorgen voor een evenwichtig
verbruik van grondstoffen in de hele keten.
Een belangrijke doelstelling op het boerenerf is om de
stikstof- en fosfaatefciëntie in de dierketen te verbeteren.
Veehouders gebruiken verschillende productiesystemen
en hebben hun eigen technische en nanciële
doelstellingen. De medewerkers van het ForFarmers
Nutrition Innovation Centre (NIC) combineren
laboratoriumanalyse met voertesten op het boerenerf.
Zo ontwikkelen ze nieuwe voerconcepten die veehouders
helpen de stikstof- en fosfaatuitstoot terug te dringen
zonder gezondheid en welzijn van de dieren uit het oog te
verliezen.
8. Leidende positie nemen ten aanzien van percentage
fosfaatefciëntie
9. Leidende positie nemen ten aanzien van percentage
stikstofefciëntie
10. Diervoederveiligheidsincidenten
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
41
Resultaten per KPI
Grondstoffen voor voer
1. Percentage verantwoorde inkoop sojameel en
palmolie
Het verbouwen van ruwe grondstoffen zoals sojameel en
palmolie hangt samen met ontbossing en omzetting van
natuurlijke ecosystemen. Het is onze doelstelling om in
2025 uitsluitend duurzame sojameel in te kopen.
We beschouwen sojameel als duurzaam wanneer het is
gecerticeerd op basis van de FEFAC-richtlijnen voor de
inkoop van soja. Daarnaast kopen we per 2025 alleen nog
duurzame palmolie en gerelateerde derivaten in. Dit houdt
in dat we RSPO-certicaten inkopen voor het equivalent
van de ingekochte hoeveelheid palmolie en derivaten.
Certicering is een effectieve manier om producenten in
herkomstlanden te stimuleren en belonen. Het zorgt er
ook voor dat geverieerde hoeveelheden grondstoffen op
een verantwoorde manier zijn geproduceerd. We kiezen
voor certicering omdat het voor ons lastig is het sojameel
dat we gebruiken te herleiden naar het land waarop de
sojabonen zijn geteeld. Wij gebruiken bewerkt sojameel,
wat een co-product is van de verwerking van de sojaboon.
100% verantwoorde inkoop van palmolie en sojameel
100% verantwoorde en transparante inkoop van alle ingrediënten
85% van de leveranciers hebben Sedex leverancierscode onder-
tekend
Leiderschapspositie ten aanzien van vermindering CO
2
emissies van
voeringrediënten (scope 3 – upstream)
30% CO
2
vermindering vergeleken met 2020
Leiderschapspositie ten aanzien van gebruik ingrediënten die niet
geschikt zijn voor humane consumptie
Gebruik maximaliseren van ingrediënten niet geschikt voor
humane consumptie
Grootste fabriek CO
2
neutraal maken als ‘proof of concept’
75% vermindering van CO
2
per ton voer (scope 1 en 2) vergeleken
met 2015
50% hernieuwbare energie
10% energie/brandstof vermindering per ton vergeleken met 2020
Leiderschapspositie in % fosfaat-effi ciëntie
Leiderschapsrol pakken in circulaire veehouderij
Leiderschapspositie in % stikstof-effi ciëntie
LTI Frequency rate @ 0,5 (per 100 fte) en 50% daling
1
in aantal LTI’s
(ongevallen met verzuim)
Een cultuur creëren zonder LTI’s
Vermindering met 50% van Voerveiligheidsincidenten
2
Een cultuur creëren zonder voerveiligheidsincidenten
Doelstellingen 2025
Ambities 2030
1
Basis is 2019
2
Basis is 2017: Voederveiligheid = Externe auditlacunes, waarschuwingen van controle-instanties of boetes
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
42
In de toeleveringsketen wordt op allerlei momenten soja
van de ene bron vermengd met een andere bron.
Met certicering zorgen we ervoor dat verantwoord
geteelde sojameel in de keten wordt opgenomen.
Wat er in 2022 is gedaan
In 2022 was 75% van alle door ForFarmers ingekochte
sojameel gecerticeerd, zoals eerder beschreven. 70%
van de ingekochte palmolie en derivaten was
gecerticeerd met RSPO-certicaten. Beide resultaten
zijn gelijk aan onze doelstelling voor 2022 en zijn in lijn
met de doelstelling van 100% voor 2025.
g CO₂ eq per kg
product –
exclusief LUC
[1]
g CO
2
eq per kg
product –
inclusief LUC
Sojameel - Argentinië 462 4.204
Sojameel - Brazilië 576 4.272
Raapzaadmeel 353 596
Zonnebloemschroot 523 637
Erwten 649 983
Sojameel - USA 489 540
Bron: GFLI 1 Land Use Change
2. Percentage leveranciers dat de Sedex-
leverancierscode heeft ondertekend
We streven ernaar grondstoffen in te kopen volgens
erkende maatschappelijke -, ethische - en milieunormen.
Zo eisen we van onze grondstoffenleveranciers dat ze lid
zijn van Sedex, een platform dat ondernemingen helpt
verantwoordelijk en duurzaam te opereren en dat de
arbeidsomstandigheden in wereldwijde toeleveringsketens
wil verbeteren. Sedex hanteert een risicoanalyse die
rekening houdt met zowel de industrie als het land waarin
de leverancier operationeel is. Daarnaast moeten leden
van Sedex informatie verstrekken over hun eigen beleid
inzake risico’s op het gebied van onder meer
arbeidsvoorwaarden en milieu. Deze informatie wordt
gebruikt bij het beoordelen van toeleveranciers en helpt
om risicovolle ingrediënten of herkomst te identiceren.
Als leveranciers op punten worden beoordeeld met een
‘hoog risico kwalicatie’ vragen wij hen de punten te
adresseren. Als dat niet gebeurt stoppen wij de relatie
met betreffende leverancier. Zo wordt een basis
gecreëerd voor transparante bevoorradingsketens.
We werken ook met een eigen leveranciers code of
conduct, die we hebben ontwikkeld in samenwerking met
Sedex. Deze code bevat ethische normen die zijn gericht
op het voorkomen van omkoping, discriminatie en
frauduleuze zakelijke praktijken, maar bijvoorbeeld ook
normen over onderwerpen zoals transparantie,
milieubescherming en arbeidsomstandigheden. We eisen
onder meer van leveranciers dat ze de vrijheid van
vereniging en het recht op collectieve onderhandelingen
respecteren, dat ze kinderarbeid niet toestaan en dat ze
werknemers een loon betalen waar ze van kunnen leven.
We gebruiken onze gedragscode als referentie voor
leveranciers.
Percentage leveranciers – leden van Sedex
2022 2021
Totaal 85% 85%
Palmolie
Sojameel
Percentage duurzame soja- en
palmaankopen
% duurzaam
geproduceerde
palmolie
% duurzaam
geproduceerde
sojameel
2022
75%
70%
75%
70%
2021
Overig
EU
VS/Canada
Paraguay
Argentinië
Brazilië
Land van herkomst soja – 2022
Brazilië
Argentinië
Paraguay
VS / Canada
EU
Overig
61,9%
17,6%
6,8%
10,6%
0,8% 2,3%
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
43
Wat er in 2022 is gedaan
Onze doelstelling voor 2025 is dat 85% van de leveranciers
van grondstoffen lid zijn van Sedex en onze leveranciers
code of conduct hebben ondertekend. De overige 15% zijn
individuele boeren en tuinders, wiens organisaties niet zo
groot zijn dat zij hiervoor in aanmerking komen en met wie
directe relaties worden onderhouden, ook op het gebied
van maatschappelijk verantwoord ondernemen.
We hebben deze doelstelling al in 2021 behaald.
3. CO
2
-uitstoot van voeringrediënten (scope 3,
stroomopwaarts)
De productie en levering van diervoeders aan veehouders
gaat gepaard met de uitstoot van broeikasgassen.
Een groot deel daarvan zijn scope 3-emissies die
stroomopwaarts in de keten worden veroorzaakt.
Deze emissies komen bijvoorbeeld vrij bij de teelt van
grondstoffen, maar ook bij de oogst, verwerking en het
transport naar onze fabrieken. Onze doelstelling voor 2025
is om een leidende positie te hebben ten aanzien van het
terugdringen van deze scope 3-broeikasgasemissies,
bijvoorbeeld door er jaarlijks over te rapporteren.
Onze ambitie is om deze uitstoot in 2030 met 30% te
hebben verlaagd ten opzichte van 2020.
Soms wordt de impact op het veranderen van het
landgebruik (LUC) meegenomen in de berekening van de
CO
2
-voetafdruk, zoals bij soja. De verantwoording is
opgenomen in de PEFCR, dat de regels beschrijft voor de
milieuvoetafdruk van productcategorieën. Om uit te sluiten
dat land is ontbost om gewassen te verbouwen of
grondstoffen te produceren, moeten we bewijzen dat de
afgelopen twintig jaar het land niet is ontbost en inheemse
ora niet zijn gekapt. De certicaten die wij inkopen
bevatten een verklaring dat de gecerticeerde boerderijen
de afgelopen twintig jaar geen land hebben ontbost.
Wat er in 2022 is gedaan
Klanten en ketenpartners hebben een groeiende
belangstelling voor de CO
2
-voetafdruk van het voer dat we
leveren. In sommige gevallen geven we die informatie over
elke voerlading. We hebben dit jaar een hoger aantal
certicaten 100% LUC-vrije voeringrediënten ingekocht.
Het gevolg is dat de scope 3-emissies dit jaar lager waren
dan vorig jaar.
2022 2021
Exclusief land gebruik
verandering
Inclusief land gebruik
verandering
Exclusief land gebruik
verandering
Inclusief land gebruik
verandering
Kg CO₂
per ton voeder
Totaal
Tonnage CO₂
Kg CO₂
per ton voeder
Totaal
Tonnage CO₂
Kg CO₂
per ton voeder
Totaal
Tonnage CO₂
Kg CO₂
per ton voeder
Totaal
Tonnage CO₂
Nederland 547 1.660.978 977 2.967.523 533 1.530.913 795 2.284.199
België 577 170.073 1.077 317.336 548 204.583 850 317.095
Duitsland 580 390.557 934 628.919 571 423.570 854 633.545
Polen 628 433.189 1.386 955.484 620 381.882 1.357 835.317
Verenigd Koninkrijk 578 921.623 1.177 1.876.171 560 838.101 617 924.399
Totaal/Gemiddelde 569 3.576.421 1.073 6.745.433 554 3.379.049 819 4.994.554
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
44
De rol van dieren in een duurzaam dieet
Benodigde eiwitten
De mens heeft gemiddeld
50 - 60 gram eiwitten per
dag nodig
Duurzaam dieet
Dieren kunnen voorzien in
1/3 van onze dagelijkse
eiwitbehoefte, zonder dat
er concurrentie ontstaat
om land tussen veevoer- en
voedselproductie
1/3 dierlijke
eiwitten
2/3
plantaardige
eitwitten
Dieren dragen bij aan optimaal landgebruik
Als 1/3 van de benodigde eiwitten dierlijk is, is 25%
minder land nodig dan bij een volledig plantaardig dieet
Dieren begrazen land
dat ongeschikt is voor
voedselteelt
Dieren zetten
reststromen die wij niet
eten om in hoogwaardige
eiwitten voor de mens
4. Percentage ingrediënten dat niet geschikt is voor
menselijke consumptie
Vee kan reststromen van de biobrandstoffen-, voedings-
en drankindustrie omzetten in dierlijke eiwitten.
Dit principe staat centraal in Going Circular.
De reststromen worden niet verspild, maar blijven
onderdeel van de voedselketen. Zo levert de veeteeltsector
een essentiële bijdrage aan de circulaire economie en
ecologie. Ook neemt de behoefte af aan land om gewassen
voor veevoer te verbouwen, zodat dat land gebruikt kan
worden voor andere doeleinden.
Landgebruik is een belangrijke factor in het debat over de
impact van vleesconsumptie op klimaatverandering.
Onderzoek door Wageningen University & Research toont
aan dat dieren kunnen voorzien in een derde van onze
dagelijkse eiwitbehoefte, zonder dat er concurrentie
ontstaat om landgebruik tussen veevoer- en
voedselproductie. ForFarmers is een voorloper in het
gebruik van reststromen en co-producten, getuige de
ongeveer 3 miljoen ton co-producten en reststromen die
we jaarlijks leveren aan veehouders.
Wat er in 2022 is gedaan
De samenwerking tussen ForFarmers en Sedamyl in het
Verenigd Koninkrijk illustreert hoe co-producten kunnen
worden ingezet. Sedamyl koopt tarwe van lokale boeren
en verwerkt dit tot zetmeel voor industriële - en
consumententoepassingen. ForFarmers verkoopt het
eiwitrijke en energierijke vloeibare bijproduct uit dit
proces onder de naam SedaGold aan veehouders.
edibles, dus niet geschikt voor menselijke consumptie.
In 2021 was dit 64%.
FAO Categorie Eetbaar/Niet Eetbaar
Co-producten Niet Eetbaar
Granen Eetbaar
Gras en grasachtigen Niet Eetbaar
Olie zaad co-producten Niet Eetbaar
Overig eetbaar Eetbaar
Overig niet eetbaar Niet Eetbaar
Vorig jaar schreven we dat verwerkte dierlijke eiwitten
(Processed Animal Proteins of PAP’s) sinds september
2021 onder strenge voorwaarden weer mogen worden
gebruikt in voeders voor varkens en pluimvee in
EU-lidstaten. PAP is een eiwitrijk ingrediënt met een
aantrekkelijke CO
2
-voetafdruk dat soja in bepaalde diëten
kan vervangen. Dit jaar zijn wij gestart met het gebruik
van PAP’s in onze pluimveevoeders in België en Duitsland.
67% van de ingrediënten die we dit jaar in Nederland,
België, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk hebben
gebruikt waren volgens de FAO-denitie non-human
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
45
Citrus-vruchtensap gebruikt voor voeding;
pulp gebruikt in diervoeders (droog) of
direct op boerenerf (natte pulp)
Reststromen van het brouwen
van bier en whisky gebruikt als
(nat en vloeibaar) veevoer
Zetmeel uit tarwe gebruikt voor
voeding en verpakkings-
materiaal; co-producten van
tarwe (droog en vloeibaar)
gevoerd aan varkens
Wei van melk- en kaas-
verwerking direct geleverd
op boerenerf
Aardappelschillen (co-producten)
gevoerd aan herkauwers en varkens
(vloeibaar)
Tarwegistconcentraten als co-product
van productie van ethanol rechtstreeks
gevoerd aan dieren (vloeibaar) of gebruikt
in mengvoeders (gedroogd)
Suiker gebruikt voor voeding;
bietenpulp gebruikt in dier-
voeders (droog) of rechtstreeks
aan herkauwers (nat)
Olie uit zonnebloempitten
gebruikt voor voeding
(bakolie); co-product,
schroot, gebruikt in
Diervoeders
Meel van tarwe gebruikt voor
voedsel (brood, gebak);
tarwegries gebruikt in veevoer
rechtstreeks aan varkens
Voormalige levensmiddelen
verwerkt in mengvoeders
of rechtstreeks gevoerd aan
varkens en herkauwers
Going Circular in
voeringrediënten
Voerproductie
5. Grootste fabriek CO
2
-neutraal als proof of
concept
In 2025 moet onze grootste voerfabriek, gevestigd in
Lochem, CO
2
-neutraal zijn. Dit dient als een proof of
concept voor andere vestigingen. De lokale
managementteams hebben nog verschillende andere
projecten geïnitieerd om onze CO
2
-uitstoot terug te
brengen.
We hebben drie belangrijke parameters om onze scope 1-
en 2-broeikasgasuitstoot te verminderen: de
energiebesparing per geproduceerde ton voer, de eigen
opwekking van duurzame energie en de toegang tot
hernieuwbare energie via het net en groene-
stroomcerticaten.
In al onze fabrieken monitoren we de broeikasgasuitstoot
van onze eigen activiteiten. Eerst meten we de hoeveelheid
gas, olie, diesel (scope 1) en elektriciteit (scope 2) die
wordt verbruikt bij de productie van voer en door het eigen
wagenpark. Dan passen we openbaar beschikbare
omrekeningsfactoren toe om het primair energieverbruik
in CO
2
te berekenen.
Wat er in 2022 is gedaan
In 2021 hebben we zonnepanelen geïnstalleerd op de
daken van het magazijn en de kantoorgebouwen in
Lochem. Toen zijn we ook gestart met een aantal
energiebesparende projecten in de productie, zoals beter
gebruik van de koelsystemen, optimalisatie van de maal-
en menglijnen, procesaanpassingen om betere brokken te
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
46
Sojaboeren Verwerking
Handel
Productie van voer Veehouders Retail & Consumenten
Fysieke supply chain soja
Boeren telen soja-
bonen en verkopen
certifi caten voor
hun verantwoord en
duurzaam geteelde
soja.
Sojabonen worden gekocht en vermengd op verschillende momenten,
en verwerkt tot sojameel (voer) en olie (voedsel). Handelaren stemmen
vraag en aanbod af. Diervoederproducenten kopen sojameel uit verschil-
lende herkomstlanden om voer te produceren en kopen certifi caten van
sojabonenboeren om de duurzaamheid te verbeteren.
Veehouders kopen voer van voer-
producenten om vlees, zuivel en eieren
te produceren voor de eindafnemer in
retail of horeca.
Certifi caten (€)
Productie
Verwerken van soja
Consumptie
kunnen maken en het vervangen van zeven. We zijn in 2022
doorgegaan met deze projecten, die allemaal bijdragen
aan een vermindering van het energieverbruik.
In 2022 lieten de omrekeningsfactoren een toename zien
van hernieuwbare en nucleaire energie in de elektriciteit
die we hebben aangekocht. Daarmee is de CO
2
-uitstoot per
ton aanzienlijk teruggebracht.
2022 2021
Totaal CO
2
3,20 20,06
6. Hernieuwbare energie
We streven ernaar in 2025 in onze transport en logistiek
50% hernieuwbare energie te gebruiken. Dit bereiken we
door de eigen opwekking van hernieuwbare energie via
zonnepanelen en bijvoorbeeld door onze biogasinstallatie
in Lochem. Daarnaast werken we samen met lokale
producenten. Op dit moment gebruikt ForFarmers al deels
hernieuwbare elektriciteit en diesel.
Wat er in 2022 is gedaan
In december 2021 zijn we in Nederland samen met vijf
melkveehouders begonnen met de aanleg van een
gaspijplijn in Oxe, vlakbij Deventer. De gaspijplijn gaat
onder meer onze fabriek in Deventer voorzien van biogas
dat op het erf van de veehouders is opgewekt met mest
van het eigen bedrijf. Wij gebruiken dit biogas straks om
de stoomketel te verhitten. De stoom die zo geproduceerd
wordt is nodig om de brokken te persen. Dit biogas is een
goed, duurzaam en zelfs circulair alternatief voor het
aardgas dat we nu nog gebruiken. Bovendien draagt het
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
47
Verenigd Koninkrijk hebben we ook een
14001-certicering. Dat helpt ons om
duurzaamheidsaspecten te verbeteren als gevolg van het
gerelateerde managementsysteem.
Verder hanteren we een energiebesparingsmatrix om ons
energie- en dieselverbruik te verminderen. Deze matrix
bestaat uit meer dan 150 projecten die veelal betrekking
hebben op de optimalisatie of vervanging van bestaande
apparatuur. Ook voeren we metingen uit om het proces te
verjnen.
Wat er in 2022 is gedaan
De uitstoot van broeikasgassen is in 2022 met 40%
afgenomen ten opzichte van vorig jaar. Deze aanzienlijke
daling heeft te maken met een verbetering van de
CO
2
-omrekeningsfactoren. Die geven een betrouwbaarder
beeld van het aandeel hernieuwbare en nucleaire energie
in de elektriciteit die we inkopen via het net.
Het elektriciteitsverbruik daalde over het algemeen licht
ten opzichte van 2021, waarbij stijgingen in Nederland en
België werden gecompenseerd door minder verbruik in de
andere landen.De gasemissies zijn dit jaar vergelijkbaar
met 2021. Er was een signicante afname te zien in
Duitsland, België en het Verenigd Koninkrijk, maar die
werd tenietgedaan door toenames in Polen en Nederland,
inclusief het gebruik van de biogasinstallatie.
De dieseluitstoot is met 2% afgenomen. We blijven
alternatieven evalueren voor diesel voor onze
vrachtwagens. Vooralsnog blijven we LNG beschouwen als
de beste optie.
concreet bij aan onze doelstellingen om onze productie
verder te verduurzamen met hernieuwbare energie.
We hopen de pijpleiding in de eerste maanden van 2023 in
gebruik te nemen.
2022 2021
Percentage hernieuwbare
energie 15,54% 11,48%
7. Energie- en brandstofreductie
ForFarmers heeft verschillende milieucerticeringen.
In Duitsland en het Verenigd Koninkrijk zijn we ISO
50001-gecerticeerd. Dat certicaat helpt ons om
efciënter met energie om te gaan door een
energiemanagementsysteem aan te brengen. In het
Uitstoot van broeikasgassen (Kg CO
2
per ton voer)
2022 2021
Scope 2 Scope 2
Productie Logistiek Productie Productie Logistiek Productie
Gas Kerosine Gas olie Kool Diesel
Elektrici-
teit*
Gas Kerosine Gas Olie Kool Diesel
Elektri-
citeit*
Nederland 3,81 5,47 1,22 3,57 5,34 13,91
België 1,85 3,82 2,12 4,82
Duitsland 3,05 4,85 7,99 3,40 5,43 7,80
Polen 2,07 1,00 5,72 8,86 20,12 2,29 0,41 6,36 8,55 22,42
VK 4,69 1,40 0,07 10,98 13,11 5,07 1,03 0,13 11,00 15,47
Totaal
gewogen
gemidelde 3,64 0,35 0,14 0,67 8,00 7,24 3,72 1,03 0,21 6,36 8,03 13,91
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
48
De uitstoot van broeikasgassen in scope 2 is gebaseerd op de marktmethode.
GHG-emissies (totale ton CO
2
)
2022 2021
Scope 1 Scope 2 Scope 1 Scope 2
Productie Logistiek Productie Productie Logistiek Productie
Gas Kerosine Gas olie Kool Diesel
Elektri-
citeit*
Gas Kerosine Gas Olie Kool Diesel
Elektri-
citeit*
Nederland 10.716 6.086 3.434 10.020 5.801 39.051
België 530 1.094 769 1.753
Duitsland 1.964 1.659 5.155 2.451 2.305 5.627
Polen 1.427 688 3.941 4.272 13.853 1.417 253 3.934 3.849 13.872
VK 6.831 2.034 108 12.843 19.102 7.964 1.613 197 14.069 24.318
Totaal 21.469 2.034 797 3.941 24.860 42.638 22.621 1.613 451 3.934 26.024 84.622
De uitstoot van broeikasgassen in scope 2 is gebaseerd op de marktmethode
De omrekeningsfactoren die zijn gebruikt om primair energieverbruik te vertalen naar CO
2
in 2022 zijn te vinden in de duurzaamheidsappendix.
Energie (brandstof en diesel) gebruik
(‘000) 2022 2021
Scope 1 Scope 2 Scope 1 Scope 2
Productie Logistiek Productie Productie Logistiek Productie
Gas (KwH)
Kerosine
(KwH)
Gas olie
(KwH) Kool (KwH)
Diesel
(KwH)
Elektriciteit
(KwH)
Gas (KwH)
Kerosine
(KwH)
Gas olie
(KwH) Kool (KwH)
Diesel
(KwH)
Elektriciteit
(KwH)
Nederland 58.977 2.460 101.611 55.150 2.345 99.621
België 2.916 7.332 4.232 8.551
Duitsland 10.808 670 16.737 13.491 932 20.098
Polen 7.841 2.868 12.858 1.727 21.850 7.783 911 12.857 1.556 19.902
VK 37.432 8.240 422 5.021 57.580 43.001 6.531 710 5.687 64.505
Totaal 117.973 8.240 3.290 12.858 9.878 205.110 123.658 6.531 1.621 12.857 10.519 212.677
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
49
Voeroplossingen
8. Leidende positie nemen ten aanzien van
percentage fosfaatefciëntie
We vinden het belangrijk om onze klanten te helpen de
fosfaatefciëntie te verbeteren. Dit vermindert de
verliezen en daarmee de behoefte aan fosfaat,
wat wereldwijd een steeds schaarsere grondstof is.
Een betere fosfaatefciëntie kan daarbij ook bijdragen aan
het verlagen van de emissie richting het oppervlaktewater.
Te weinig fosfaat leidt daarentegen tot mogelijke
gezondheidsproblemen en slechtere dierprestaties.
Het verbeteren van de fosfaatefciëntie dient dus
verantwoord te gebeuren.
Fosfaatefciëntie (alleen voor Nederland)
2021 2020
%
Aantal boerde-
rijen in
deelwaar-
neming %
Aantal boerde-
rijen in
deelwaar-
neming
Melkveehouderij 38,3% 2.074 39,6% 2.211
Vleesvarkens 56,2% 147 54,6% 197
Zeugen 41,8% 61 40,6% 75
Gesloten Fok- en voerboerderijen (zeugen en vleesvarkens)* 50,3% 31 48,2% 46
Vleeskuikens** - regulier 72,3% 138 62,7% 203
Vleeskuikens** - diergezondheid en dierwelzijn concepten 60,0% 539 53,1% 466
Legkippen** - regulier 16,8% 31 15,4% 26
Legkippen** - diergezondheid en dierwelzijn concepten 15,6% 16 14,0% 10
*
De resultaten lopen een jaar achter op het lopende jaar vanwege de beschikbaarheid van gegevens.
**
Voor vleeskuikens en leghennen is het aantal koppels in de steekproef (in plaats van bedrijven) opgenomen. Bij legkippen werd een nieuwe correctiemethode voor uitschieters
geïntroduceerd om data robuuster te maken. Deze methode wordt toegepast op alle gerapporteerde jaren. Dit heeft geleid tot enkele (kleine) veranderingen ten opzichte van de
rapportage in het voorgaande jaar.
Wat er in 2022 is gedaan
De resultaten ten aanzien van fosfaatefciëntie lopen altijd
een jaar achter vanwege de beschikbaarheid van data.
Aangezien alleen in Nederland de gegevens die nodig zijn
voor het berekenen van de fosfaatefciëntie beschikbaar
en betrouwbaar zijn, is de reikwijdte beperkt tot
Nederland.
De data laten een gemengde trend zien in de
fosfaatefciëntie voor 2021. Bij melkveehouders is de
efciëntie niet verbeterd en niet verslechterd.
De voedingsvezels waren van een lagere kwaliteit,
waardoor er meer voedsel nodig was per liter output.
De varkenssector laat een lichte verbetering zien en de
efciëntie in de vleeskuikensector is aanzienlijk
toegenomen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
50
Koolstofdioxide (CO
2
) wordt door
planten en gras afgevangen als
onderdeel van fotosynthese om
o.a. suiker en zetmeel te creëren.
Na ca. 12 jaar wordt methaan (CH
4
)
atmosferische koolstof (CO
2
) door
hydroxil-oxidatie
Koeien eten gras dat koolstof hydraten bevat, d.w.z. koolstof (C)
Biogenische koolstofcyclus
CH₄
C0₂
0₂
C0₂
C
Koolstof
Door het laten van boeren en
uitstoten van mest geeft de koe
koolstof (C) af in de atmosfeer
als methaan (CH
4
)
Stikstofefciëntie (alleen voor Nederland)
2021 2020
%
Aantal boerde-
rijen in
deelwaar-
neming %
Aantal boerde-
rijen in
deelwaar-
neming
Melkveehouderij 29,6% 2.074 29,8% 2.211
Vleesvarkens 42,9% 160 42,9% 191
Zeugen 39,3% 65 38,5% 75
Gesloten Fok- en voerboerderijen (zeugen en vleesvarkens)* 41,8% 29 41,1% 47
Vleeskuikens ** - regulier 63,1% 138 61,3% 203
Vleeskuikens ** - diergezondheid en dierwelzijn concepten 53,0% 539 51,6% 467
Legkippen ** - regulier 35,3% 31 33,4% 26
Legkippen ** - diergezondheid en dierwelzijn concepten 33,7% 16 32,0% 10
*
De resultaten lopen een jaar achter op het lopende jaar vanwege beschikbaarheid van gegevens gesloten veehouderijen
**
Voor vleeskuikens en leghennen is het aantal koppels in de steekproef (in plaats van bedrijven) opgenomen. Bij legkippen werd een nieuwe correctiemethode voor uitschieters
geïntroduceerd om data robuuster te maken. Deze methode wordt toegepast op alle gerapporteerde jaren. Dit heeft geleid tot enkele (kleine) veranderingen ten opzichte van de
rapportage in het voorgaande jaar.
9. Leidende positie nemen ten aanzien van
percentage stikstofefciëntie
Stikstofefciëntie is een belangrijke parameter om de
milieu-impact van de veehouderij te meten. Een grote
hoeveelheid stikstof in de lucht leidt tot verontreinigende
stoffen zoals ammoniak. Daardoor kunnen niet alleen de
biodiversiteit, bodemkwaliteit en waterwegen, maar ook
de gezondheid van mensen worden aangetast.
Het terugdringen van stikstofdepositie in de buurt van
natuurgebieden is in Nederland een belangrijk thema op
de politieke agenda. Dit is het gevolg van een uitspraak uit
2019 waarin de Raad van State stelde dat de uitvoering van
het Plan Aanpak Stikstof (PAS) niet voldeed aan de
EU-natuurwetgeving. Een van onze doelstellingen is om
een leidende positie in te nemen op het gebied van
stikstofefciëntie.
Wat er in 2022 is gedaan
De resultaten ten aanzien van stikstofefciëntie lopen
altijd een jaar achter vanwege de beschikbaarheid van
data. Aangezien alleen in Nederland de gegevens die nodig
zijn voor het berekenen van de stikstofefciëntie
beschikbaar en betrouwbaar zijn, is de reikwijdte beperkt
tot Nederland. De data laten een gemengde trend zien in
de stikstofefciëntie voor 2021.
Afgezien van in de melkveesector was de trend positief.
In die sector is de stikstofefciëntie hetzelfde is gebleven
als voorgaande jaren. De efciëntie in de varkenssector
laat een lichte verbetering zien, mede dankzij het gebruik
van hoogwaardige voeders en additieven. De efciëntie in
de vleeskuikensector is aanzienlijk toegenomen. Met het
oog op de nieuwe stikstofregels is het van belang dat de
efciëntie blijft toenemen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
51
10. Diervoederveiligheidsincidenten
Voerveiligheid heeft niet direct te maken met Going
Circular, maar wel met maatschappelijk verantwoord
ondernemen. Een voerveiligheidsincident houdt in dat
diervoeders niet voldoen aan de wettelijke voorschriften
en vrijwillige codes. We monitoren en beheren alle
voerveiligheidsincidenten en streven naar nul incidenten.
We controleren voedermiddelen en mengvoer volgens de
vereisten van de EU-wetgeving, GMP+ International,
de Feed Chain Alliance, UFAS en de
QS-kwaliteitsstandaarden, het controleplan van
SecureFeed en onze eigen risicoanalyses. We stellen in elk
land vast of de voorschriften worden nageleefd.
Dat gebeurt in de vorm van eigen inspecties, audits door
bijvoorbeeld retailers en externe controles van bevoegde
autoriteiten en externe certiceringsinstanties.
In het Verenigd Koninkrijk is er een ‘earned recognition’-
overeenkomst tussen UFAS en de nationale
toezichthouder, de Food Standards Agency. Het accent op
risicoanalyse ligt daar anders dan in continentaal
Europese landen, waar de nationale controle-instanties
een meer proactieve rol spelen.
Wat er in 2022 is gedaan
In 2022 hebben zich vijf voedselincidenten voorgedaan,
iets meer dan in 2021. Voor ieder incident zijn maatregelen
getroffen om de gemelde onvolkomenheden te herstellen.
Voor ieder incident is bij vervolginspectie goedkeuring
verkregen voor de genomen stappen.
Voederveiligheidsincidenten
Niet-naleving van regels
resulterend in een boete
of sanctie
Niet-naleving van regels
resulterend in een
waarschuwing
Niet-naleving van
vrijwillige codes
2022 2021 2022 2021 2022 2021
Nederland 0 0 3 0 1 1
België 0 1 0 0 0 0
Duitsland 0 0 0 1 0 0
Polen 0 0 0 0 0 0
Verenigd Koninkrijk 0 0 0 0 1 0
Totaal 0 1 3 1 2 1
Water
Het gebruik van water werd in het stakeholderonderzoek
in 2020 niet aangemerkt als materieel thema. Toch vinden
we het als verantwoordelijke organisatie van belang om
ervoor te zorgen dat zo min mogelijk water wordt verspild
of vervuild, zowel in onze eigen processen als in de keten.
In het productieproces wordt water gebruikt om stoom te
genereren voor het persen van brokken. We realiseren ons
dat er evenwicht moet zijn tussen het gebruik van stoom
en elektriciteitsverbruik tijdens het productieproces.
Op het boerenerf richten we ons op het verbeteren van de
efciëntie door veehouders te helpen hun waterverbruik te
verminderen. De trend naar voer met minder ruwe
eiwitten vertaalt zich ook in een lagere waterconsumptie
door het vee.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
52
Thema Focusgebied
(link naar materialiteitsmatrix)
1
SDG link Impact in waardeketen Doelstelling 2025
3
Verbonden risico Resultaat
2
Grondstoffen
voor voer
Verantwoorde en transparante
inkoop van voeringrediënten (5,6,7)
12.2 15.2
15.5
Supply chain, ForFarmers,
Klanten
1 100% verantwoorde inkoop van palmolie
en sojameel
Milieu wet- en regelgeving &
Klimaatverandering
=
2 85% van leveranciers heeft Sedex Code of
Conduct ondertekend
=
Beperken CO
2
-uitstoot (1)
12.2 15.5
Supply chain, ForFarmers,
Klanten
3 Leiderschapspositie in reductie
CO
2
-uitstoot van voeringrediënten
(scope 3 upstream)
Milieu wet- en regelgeving &
Klimaatverandering
–
Gebruik van ingrediënten die
niet geschikt zijn voor humane
consumptie (12)
2.4 12.3
Supply chain, ForFarmers,
Klanten
4 Leiderschapspositie in gebruik ingredi-
enten niet geschikt voor humane
consumptie
Milieu wet- en regelgeving &
Klimaatverandering
+
Voerproductie
Vermindering CO
2
-uitstoot (1)
15.5
Supply chain, ForFarmers,
Klanten
5 Grootste fabriek CO
2
-neutraal maken als
proof of concept
Milieu wet- en regelgeving &
Klimaatverandering
+
6 50% hernieuwbare energie +
7 Energie-/brandstof reductie per ton over:
10% vergeleken met 2020
+
Voeroplossingen
Optimalisatie gebruik nutriënten
in gehele waardeketen (10)
2.4 15.5
ForFarmers Klanten 8, 9 Leiderschapspositie in fosfaat- en
stikstofeffi ciëntie
Milieu wet- en regelgeving &
Klimaatverandering
=
Mens & Maatschappij
Kwaliteit en veiligheid van voedsel
en voeders (17)
Supply chain, ForFarmers,
Klanten
10 50% minder voerveiligheidsincidenten
vergeleken met 2017
Voerveiligheid –
Veilige en goede werkomgeving
zekerstellen (19)
Supply chain, ForFarmers
medewerkers, Klanten
11 LTI
4
Frequentie Ratio <0.5 per 100 fte; 50%
reductie in aantal LTIs vergeleken met
2019
Gezondheid & Veiligheid +
Connectiviteitstabel
1
De materialiteitsmatrix staat in het hoofdstuk: Onze dialoog met stakeholders
2
Toelichting: (+) resultaten zijn verbeterd; (=) resultaten zijn stabiel; (-) resultaten zijn verslechterd
3
Link naar KPI
4
LTI betekent Lost Time Incidents, ofwel ongevallen met verzuim
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
53
EU-taxonomie
De EU Taxonomie regelgeving, welke werd ingevoerd in
2020, is een verplicht classicatie system om te bepalen
welke economische activiteiten beschouwd worden als
“milieuvriendelijk”. Om als “milieuvriendelijk” te worden
geclassiceerd, wordt er onderscheid gemaakt tussen
Taxonomie-‘eligible’ (“in aanmerking komend”) en
Taxonomie-‘aligned’ (“bijdragend aan het tegengaan van
klimaatverandering”). Als een activiteit voldoet aan de
beschrijving van de gedelegeerde verordeningen,
dan wordt deze beschouwd als Taxonomie-‘eligible’.
Activiteiten die voldoen aan bepaalde criteria om
klimaatverandering tegen te gaan, zullen dan als
“milieuvriendelijk” worden bestempeld (Taxonomie-
‘aligned’).
De EU-taxonomie beslaat zes milieudoelstellingen.
De eerste twee daarvan zijn in 2021 aangenomen, namelijk
klimaatverandering en mitigatie van klimaatverandering.
In de komende jaren worden de overige vier aangenomen:
bescherming en herstel van biodiversiteit en ecosystemen,
duurzaam gebruik en bescherming van water en
zeebronnen, transitie naar een circulaire economie en
voorkomen en beheren van vervuiling.
Onze ambities op het gebied van duurzaamheid, zoals onze
focus op circulair gebruik van ingrediënten door het
inzetten van natte en vloeibare ingrediënten die niet
geschikt zijn voor humane consumptie of onze
voortdurende inspanningen om het energieverbruik per
ton diervoeder te verminderen, vallen nog niet onder de
eerste twee pijlers van de EU-taxonomie. Derhalve is 0%
van de omzet eligible (2021: 0%). Een deel van onze
kapitaalinvesteringen en operationele kosten zijn gericht
op het mitigeren van klimaatveranderingen en was
derhalve in 2022 al eligible, te weten 7,0% van de
kapitaalinvesteringen (2021: 7,4%) en 4,4% van de
operationele kosten (2021: 2,8%).
In 2022 is geen enkele economische activiteit ‘aligned’
voor de EU Taxonomie. Dit wordt met name veroorzaakt
door het niet uitvoeren van due diligence onderzoeken
naar mensenrechten in de waardeketen. ForFarmers
beschouwt mensenrechten echter als belangrijk en heeft
meerdere maatregelen getroffen, zoals de SEDEX code en
het implementeren van een eigen leverancierscode van
gedragsregels, om mensenrechten in de waardeketen te
waarborgen. Daarnaast is ForFarmers actief in
Noordwest-Europa, voldoet ForFarmers aan lokale wet-
en regelgeving, beschikt ForFarmers over interne
procedures tegen omkoping en corruptie en heeft
ForFarmers een strategische doelstelling om een veilige
werkomgeving te waarborgen en deze steeds te
verbeteren.
Tevens heeft ForFarmers op dit moment geen formeel
proces met betrekking tot alle “Do not signicant harm”
(hierna: DNSH) criteria, waardoor het nog niet mogelijk is
om alle verplichte eisen te onderbouwen.
ForFarmers implementeert momenteel een werkgroep om
zich voor te bereiden op de due diligence vereisten op het
gebied van mensenrechten en om alle DNSH-criteria in de
toekomst te onderbouwen. Aangezien geen enkele
economische activiteit bestempeld kan worden als
Taxonomie-aligned rapporteert ForFarmers een verkorte
indeling van de tabellen voor 2022 die gebaseerd zijn op de
standaard tabel zoals opgenomen in de EU-Taxonomie
(Article 8 Delegated Act, Annex 2).
Omzet
Omzet binnen de EU Taxonomie is gelijk aan ‘Omzet’ zoals
opgenomen in de Geconsolideerde Jaarrekening. Het deel
van de ‘eligible’ omzet is berekend door te bepalen welk
deel van de omzet behaald wordt vanuit producten of
diensten geassocieerd met de economische activiteiten
zoals opgenomen in de EU Taxonomie. Onder de eerste
twee doelstellingen van de EU Taxonomie is er geen
economische activiteit die voldoende overeenkomt met de
activiteiten van ForFarmers. Verwacht wordt dat dit zal
stijgen wanneer de overige vier doelstellingen in werking
treden, indien de productie van veevoer wordt opgenomen
in de economische activiteiten van de EU Taxonomie.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
54
Aandeel van de omzet in 2022 van producten of diensten die verband houden met op taxonomie afgestemde
economische activiteiten
Economische activiteiten Code(s)
Omzet
(EURm)
Aandeel van
omzet (%)
Taxonomie ‘eligible’ activiteiten
Ecologisch duurzame activititeiten (Taxonomie ‘aligned’)
Totaal Taxonomie ‘aligned’ 0,0 0%
Taxonomie ‘eligible’, maar niet ‘aligned’ activititeiten
Totaal Taxonomie ‘eligible’, niet ‘aligned’ 0,0 0%
Totaal Taxonomie ‘eligible’ 0,0 0%
Taxonomie niet ‘eligible’ activiteiten 3.315 100%
Totaal 3.315 100%
Kapitaalinvesteringen
Kapitaalinvesteringen corresponderen in de EU-taxonomie
met de volgende elementen uit de geconsolideerde
jaarrekening:
• Toevoegingen aan, nieuwe leasecontracten en
verworven via bedrijfscombinaties van materiele activa
en activa met gebruiksrecht (noot 18);
• Toevoegingen aan en verworven via bedrijfscombinaties
van immateriële activa (noot 19);
• Aankopen pluimvee, voer en verzorging (noot 24).
Het deel van de eligible kapitaalinvesteringen is berekend
door te bepalen welk deel van de kapitaalinvesteringen
toebehoort aan activa of processen geassocieerd met de
economische activiteiten zoals opgenomen in de EU
Taxonomie of aan maatregelen die onze activiteiten
koolstofarm kunnen maken of kunnen leiden tot een
vermindering van de uitstoot van boeikasgassen.
De conclusie is dat dit beperkt is tot een klein deel van de
totale kapitaalinvesteringen. Dit deel is vooral gerelateerd
aan de investeringen in bulkwagens (6,6 –
Goederenvervoer over de weg), IFRS16 toevoegingen met
betrekking tot lease auto’s (6,5 – Vervoer met
personenwagens), en investeringen in energie zuinige
installaties (7,3 – Installatie, onderhoud en reparatie van
energiezuinige apparatuur).
De daling in ‘eligible’ van 7,4% naar 7,0% heeft met name
betrekking op een daling van de toevoeging van het aantal
nieuwe elektrische lease auto’s.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
55
Aandeel van kapitaalinvesteringen in 2022 uit producten of diensten die verband houden met op taxonomie
afgestemde economische activiteiten
Economische activiteiten Code(s)
Kapitaal-
investeringen
(EURm)
Aandeel van
kapitaal-
investeringen
capex (%)
Taxonomie ‘eligible’ activiteiten
Milieuvriendelijk duurzame activititeiten (Taxonomie ‘aligned’)
Totaal Taxonomie ‘aligned’ 0,0 0%
Taxonomie ‘eligible’, maar niet ‘aligned’ activititeiten
Vervoer met personenwagens 6,5 2,2 2.6%
Goederenvervoer over de weg 6,6 1,2 1.4%
Installatie, onderhoud en reparatie van energiezuinige apparatuur 7,3 2,4 2.8%
Installatie, onderhoud en reparatie van instrumenten en toestellen voor het meten,
regelen en controleren van de energieprestatie van gebouwen 7,5 0,1 0.1%
Installatie, onderhoud en reparatie van hernieuwbare energietechnologieën, ter plaatse. 7,6 0,1 0.1%
Totaal Taxonomie ‘eligible’, niet ‘aligned’ 6,0 7.0%
Totaal Taxonomie ‘eligible’ 6,0 7.0%
Taxonomie niet ‘eligible’ activiteiten 79,0 93.0%
Totaal 85,0 100%
Operationele kosten
De totale operationele kosten binnen de EU-taxonomie
betreffen de volgende categorieën van operationele
uitgaven van ForFarmers: niet-gekapitaliseerde kosten
voor onderzoek en ontwikkeling, korte-termijnleases en
onderhoud en reparaties. ForFarmers heeft ervoor
gekozen de totale variabele leasekosten en leases met
lage waarde op te nemen in de operationele kosten,
zie noot 18 voor de betreffende bedragen en noot 39 voor
de waarderingsgrondslagen voor leases.
De eligible operationele kosten zijn berekend door te
bepalen welk deel van de totale kosten gerelateerd is aan
activa of processen binnen de economische activiteiten
zoals gedenieerd in de EU Taxonomie of aan maatregelen
die onze activiteiten koolstofarm kunnen maken of kunnen
leiden tot een vermindering van de uitstoot van
boeikasgassen. Eligible operationele kosten zijn beperkt
tot een klein deel van de totale kosten. Ze zijn vooral
gerelateerd aan de variabele korte-termijnleasebetalingen
en de tank- en laadkosten voor de leaseauto’s (6,5 –
Vervoer met personenwagens).
ForFarmers analyseert de individuele
kapitaalinvesterings- en operationele kostenposten op
type. Zo voorkomen we dubbeltelling van economische
activiteiten.
De toename in eligible operationele kosten van 2,8% naar
4,3% wordt met name veroorzaakt door een toename van
de variabele en korte-termijn leasekosten voor
leaseauto’s.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
56
Ontwikkeling en innovatie bij ForFarmers heeft met name
betrekking op het reduceren van de uitstoot van
broeikasgassen in het productieproces en/of het gebruik
van veevoer. Doordat (de productie van) veevoer geen
onderdeel is van de economische activiteiten zoals
opgenomen in de EU Taxonomie regelgeving verwacht
ForFarmers onder de huidige regelgeving niet tot
‘alignment’ te komen voor innovatie.
Aandeel van operationele kosten in 2022 uit producten of diensten die verband houden met op taxonomie
afgestemde economische activiteiten
Economische activiteiten Code(s)
Operationele
kosten
(EURm)
Aandeel van
operationele
kosten (%)
Taxonomie ‘eligible’ activiteiten
Milieuvriendelijk duurzame activititeiten (Taxonomie ‘aligned’)
Totaal Taxonomie ‘aligned’ 0,0 0,0%
Taxonomie ‘eligible’, maar niet ‘aligned’ activititeiten
Productie van warmte/koude uit bio-energie 4,24 0,1 0,4%
Vervoer met personenwagens 6,5 1,3 3,5%
Dicht bij marktonderzoek, ontwikkeling en innovatie 9,1 0,2 0,4%
Totaal Taxonomie ‘eligible’, niet ‘aligned’ 1,6 4,3%
Totaal Taxonomie ‘eligible’ 1,6 4,3%
Taxonomie niet ‘eligible’ activiteiten 36,7 95.6%
Totaal 38,3 100.0%
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
57
Financieel en operationeel verslag 2022,
Dividendvoorstel
Verslag 2022
Financiële kernpunten 2022
1
:
• Volume Total Feed
2
: -6,6% tot 9,0 miljoen ton; daling in alle clusters
Waarvan Volume Mengvoer: -7,8% tot 6,3 miljoen ton; daling vooral in varkenssector;
groei in de pluimveesector in Duitsland/Polen
• Omzet +24,1% tot €3.315 miljoen; door gestegen grondstof- en energieprijzen
• Brutowinst: +13,4% tot €494,8 miljoen; relatief minder dan omzetstijging door hoge
grondstofprijzen en autonome volumedaling
• Onderliggende EBITDA: -2,7% tot €76,1 miljoen; door forse stijging energiekosten
• Onderliggende EBIT: -4,4%% tot €38,9 miljoen
• Onderliggende netto winst
3
: +3,4% tot €30,0 miljoen
• Werkkapitaal €38,8 miljoen (2021: €37,4 miljoen)
• ROACE (op EBIT)
4
7,8% (2021: 8,4%)
• Dividendvoorstel: €0,20 per gewoon aandeel (2021: €0,29, waarvan €0,19 regulier dividend)
1
Resultaten worden altijd jaar-op-jaar vergeleken;
2
Total Feed: volledige productportefeuille, bestaand uit mengvoer, specialiteiten, co-producten (zoals DML-producten), zaaigoed en overige producten (zoals ruwvoer)
3
Nettowinst: betekent hier winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de Vennootschap
4
ROACE betekent onderliggende EBIT (EBITDA) gedeeld door het 12-maands gemiddeld geïnvesteerd vermogen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
58
Geconsolideerde kerncijfers
In miljoenen euro (tenzij anders vermeld) 2022 2021 Totaal mutatie in % Valuta Acquisitie Autonoom
2
Volume Total Feed (x 1.000 ton) 9.032 9.666
-
6,6% 0,2%
-
6,8%
Mengvoer 6.284 6.819
-
7,8% 0,3%
-
8,1%
Omzet 3.315,0 2.670,5 24,1% 0,1% 0,2% 23,9%
Brutowinst 494,8 436,3 13,4% 0,1% 0,2% 13,1%
Bedrijfslasten
-
471,1
-
417,3 12,9% 0,1% 0,2% 12,7%
Onderliggende bedrijfslasten
-
456,6
-
396,6 15,1% 0,0% 0,2% 14,9%
EBITDA 72,5 72,9
-
0,7%
-
0,1% 0,1%
-
0,7%
Onderliggende
1
EBITDA 76,1 78,2
-
2,7%
-
0,1% 0,1%
-
2,8%
EBIT 24,4 22,6 8,0% 0,5% 0,0% 7,5%
Onderliggende EBIT 38,9 40,7
-
4,4%
-
0,2% 0,2%
-
4,5%
Winst toe te rekenen aan aandeelhouders van de Vennootschap 18,0 12,0 50,0% 0,6% 0,0% 49,4%
Onderliggende winst 30,0 29,0 3,4%
-
0,1% 0,3% 3,2%
Netto kasstroom uit operationele activiteiten 48,2 54,7
-
11,9%
Onderliggende EBITDA / Brutowinst 15,4% 17,9%
-
14,0%
ROACE
3
onderliggende EBIT 7,8% 8,4%
ROACE
3
onderliggende EBITDA 15,3% 16,2%
Gewone winst per aandeel (x €1) 0,20 0,13 53,8%
Onderliggende winst per aandeel (x €1) 0,33 0,32 3,1%
1
Onderliggende betekent exclusief incidentele posten (zie noot 17 van de jaarrekening inzake de Alternatieve Prestatie Maatstaven (APM’s))
2
Autonoom is de verandering exclusief valuta-effecten en acquisitie en desinvestering
3
ROACE betekent onderliggende EBIT (EBITDA) gedeeld door het 12-maands gemiddeld geïnvesteerd vermogen
Algemeen: de percentages worden gepresenteerd op basis van de bedragen afgerond in miljoenen euro. Optellingen kunnen derhalve iets afwijken
Algemeen
De markten waarin ForFarmers actief is werden in 2022
vooral beïnvloed door de volgende ontwikkelingen:
Grondstof-, energie- en brandstofprijzen
Na een signicante stijging van grondstofprijzen eind 2021
leken de prijzen aan het begin van 2022 enigszins te
stabiliseren. Dit duurde tot de afschuwelijke inval door
Rusland in Oekraïne eind februari. Hierdoor kwam de
export van grondstoffen uit zowel Oekraïne als Rusland
nagenoeg stil te liggen. Dit resulteerde in uitzonderlijke
prijsstijgingen. Vanaf de zomer van 2022 daalde het
merendeel van de grondstofprijzen tot niveaus van voor de
uitbraak van de oorlog. Als reactie op de oorlog stelde
Europa sancties in tegen Rusland, waarop Rusland de
gasleveringen nagenoeg stopzette. Hierdoor namen de
prijzen voor gas en elektriciteit extreem toe. Energie was
in Nederland bijvoorbeeld gemiddeld meer dan twee keer
duurder dan in 2021. Het is gebruikelijk dat
schommelingen in grondstof-, energie- en
brandstofprijzen worden doorberekend in de keten.
Dit bleek tijdelijk lastiger door de snelle en forse stijging
van prijzen direct na het uitbreken van de oorlog. Vanaf het
tweede kwartaal werd de economische impact van de
oorlog zichtbaar. Prijzen van consumentengoederen en
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
59
-diensten waren in Nederland bijvoorbeeld gemiddeld 10%
hoger dan in 2021
1
.
Prijsontwikkeling voor melk, vlees en eieren
2
In 2022 stegen de gemiddelde melkprijzen in Europa
3
tot
historisch hoge niveaus. Dit komt vooral doordat de vraag
naar zuivelproducten continu licht toeneemt en
veehouders in 2022 over het algemeen de productie niet
verhoogden. De redenen hiervoor waren gevarieerd en
verschillend per land. Om enkele te noemen: hoge
voerprijzen, tegenvallende kwaliteit van het ruwvoer en
onzekere toekomstperspectieven.
Aan het begin van 2022 lagen de gemiddelde Europese
varkensprijzen ver onder het vijfjaar-gemiddelde. In het
tweede kwartaal namen de prijzen een vlucht omhoog tot
niveaus ver boven die in 2021 en het vijfjaar-gemiddelde.
Omdat voerprijzen nog harder stegen bleef het rendement
voor het merendeel van de varkenshouders nog steeds
negatief. Sommige varkenshouders besloten om deze
reden te stoppen en in Nederland stopten sommigen
omdat hen daarvoor stoppersregelingen werden
aangeboden. Het resultaat was dat de varkensstapel in
Europa daalde in 2022.
Prijzen voor vleeskuikens waren in 2022 in Europa
gemiddeld veel hoger dan een jaar eerder. Mede door de
hoge inatie steeg de vraag naar het in vergelijk met
1
Bron: CBS bericht 10 januari 2023
2
Bron: EU DG Agri Dashboards
3
Europa: in dit verband wordt hieronder ook begrepen de thuismarkt het Verenigd
Koninkrijk
andere dierlijke eiwitbronnen relatief goedkopere
kippenvlees. Tegelijkertijd daalde het totale aanbod van
vleeskuikens en kalkoenen als gevolg van de grote
uitbraken van vogelgriep in Europa. De inkomsten van
pluimveehouders namen echter niet of nauwelijks toe door
de stijging van de voer- en energieprijzen.
Ook houders van leghennen werden geconfronteerd met
deze ontwikkelingen in 2022. Meer dan 48 miljoen
leghennen werden als gevolg van de vogelgriep in Europa
geruimd. De vraag naar eieren bleef daarentegen groot.
De gemiddelde eierprijzen lagen daarom in 2022 veel
hoger dan een jaar eerder.
Dierziektes
Naast de reeds gemelde grote uitbraak van vogelgriep in
Europa hadden varkenshouders ook te maken met
dierziektes.
Het sinds eind 2020 geldende Chinese importverbod voor
varkens uit Duitsland is in 2022 ook door andere
Aziatische landen ingesteld. Europa exporteerde in 2022
bijna 50% minder varkens naar China dan een jaar eerder.
Er vinden nog steeds nieuwe uitbraken van varkenspest
plaats in bepaalde delen van Europa, vooral onder wilde
zwijnen. Het lijkt onwaarschijnlijk dat het importverbod
door Azië binnenkort zal worden opgeheven. Hierom,
en vanwege onzekere toekomstperspectieven, stopten een
groot aantal varkenshouders in Duitsland met hun
boerenbedrijf.
Klimaat
Europa kende in 2022 een extreem hete en droge,
langdurige zomer. De waterstanden in de rivieren daalden
zo ver, dat de aanvoer van grondstoffen over water naar de
fabrieken vanwege beladingsbeperking meer schepen en
dus kosten vergde dan in 2021. Dit was vooral in
Nederland en België het geval. Een ander effect van de
hitte is dat dieren minder eten.
Financiële analyse
De analyse (jaar-op-jaar, hierna: j-o-j) behandelt de
geconsolideerde jaarresultaten van 2022, gevolgd door
specieke toelichtingen per cluster. Bijdragen van
overgenomen ondernemingen worden gedurende één jaar
na overnamedatum als ‘acquisitie-effect’ gespeciceerd.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
60
Alternatieve Prestatie Maatstaven (APM’s)
ForFarmers hanteert APM’s om een beter inzicht te geven
in de bedrijfsontwikkeling en nanciële prestaties van de
Groep. Dit zijn kengetallen die als ‘onderliggend’ (exclusief
incidentele posten) worden gepresenteerd en uitgelegd op
het niveau van bedrijfslasten, EBITDA, bedrijfsresultaat
(EBIT), en winst toe te rekenen aan aandeelhouders.
De APM’s worden nader toegelicht in noot 17 van het
jaarbericht 2022.
2022
In miljoenen euro IFRS
Bijzondere waarde-
verminderingen
Bedrijfscombinaties en
Verkoop van activa en
belangen Herstructurering Overig Totaal APM items
Onderliggend exclusief
APM items
EBITDA
1
72,5
-
1,6
-
3,6 1,6
-
3,6 76,1
EBIT 24,4
-
2,6
-
9,9
-
3,6 1,6
-
14,5 38,9
Netto nancieringsresultaat
-
1,1
-
-
1,1
Belastingeffect 0,6 1,9 0,9 0,2 3,6
Winst toe te rekenen aan Aandeelhouders van
de Vennootschap 18,0
-
2,0
-
9,1
-
2,7 1,8
-
12,0 30,0
Winst per aandeel in euro
2
0,20
-
0,02
-
0,10
-
0,03 0,02
-
0,13 0,33
1
EBITDA is bedrijfsresultaat exclusief afschrijvingen, amortisatie en bijzondere waardeverminderingen.
2
Winst per aandeel toe te rekenen aan de aandeelhouders van de Vennootschap
Totaal optellingen kunnen iets afwijken vanwege afrondingen
Op EBITDA niveau:
De last van €1,6 miljoen heeft te maken met M&A
activiteiten. De herstructureringskosten (€3,6 miljoen)
omhelzen vooral de kosten in relatie tot de aangekondigde
sluiting van een fabriek in Nederland. De overige kosten
(€1,6 miljoen) betreft een nettobedrag waarin zowel een
vrijval als toevoeging voorzieningen zitten. Het totaal in
2022 was een last van €3,6 miljoen (2021: een last van
€5,3 miljoen).
Op EBIT niveau:
De bijzondere waardevermindering van €2,6 miljoen heeft
betrekking op de afwaardering van een fabriek in
Nederland vanwege het besluit in 2022 deze te sluiten. De
-€9,9 miljoen heeft vooral betrekking op de amortisatie
van geacquireerde immateriële activa. Het totaal in 2022
was een last van €14,5 miljoen (2021: een last van €18,1
miljoen).
Op niveau van netto nancieringsresultaat:
De €1,1 miljoen (last) heeft met name betrekking op de
jaarlijkse oprenting en herwaardering van de put-optie
verplichting met betrekking tot Tasomix (Polen) en is
daarnaast gerelateerd aan voorwaardelijke vergoedingen
in verband met gedane overnames. Het totaal in 2022 was
derhalve een last van €1,1 miljoen (2021: een last van €2,5
miljoen).
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
61
Toelichting geconsolideerde resultaten
2022
De navolgende analyse geeft de totale ontwikkeling weer
van de geconsolideerde resultaten en de afzonderlijke
clusters, tenzij anders vermeld.
Het volume Total Feed daalde met 6,6% tot 9,0 miljoen ton.
Het minieme acquisitie-effect van 0,2% komt doordat De
Hoop Mengvoeders en Mühldorfer Pferdefutter beiden zijn
overgenomen per 1 februari 2021. Autonoom daalden de
volumes dus met 6,8%. In het eerste halfjaar van 2022
daalde het volume van Total Feed harder dan in de tweede
helft van het jaar, terwijl de mengvoervolumedaling in
beide jaarhelften gelijk was. Dit betekent dat er in de
tweede helft van 2022 relatief meer co-producten en
reststromen werden afgezet dan in de eerste zes maanden
van het jaar. Volumes daalden relatief minder hard in het
vierde kwartaal dan een kwartaal eerder.
Het volume mengvoer, als onderdeel van de Total Feed
portfolio, daalde met 7,8%. Autonoom daalden de volumes
met 8,1%. De afzet van mengvoer daalde vooral in de
varkenssector, onder meer door de huidige lage
rentabiliteit van varkenshouders in het algemeen,
de krimp van de sector in Nederland en in Duitsland
doordat boeren stopte uit nanciële noodzaak. Daarnaast
werd in april 2021 een contract met een grote
varkensklant in het Verenigd Koninkrijk niet voortgezet.
De totale afzet in de herkauwerssector en in de
pluimveesector daalde licht. Echter, in Nederland bleef het
volume in de herkauwerssector vrijwel stabiel. In het
Verenigd Koninkrijk groeide het volume in de
herkauwerssector door een zeer sterk vierde kwartaal.
De afzet aan pluimveehouders in Polen nam fors toe.
De totale omzet nam toe met 24,1% tot €3.315 miljoen,
vooral doordat de sterk gestegen grondstofprijzen deels
werden doorberekend in de keten.
De brutowinst steeg met 13,4% tot €494,8 miljoen.
De brutowinst steeg in alle clusters, met een relatief forse
stijging in Duitsland/Polen. Daar werd in 2021 de
brutowinst gedrukt met circa €4 miljoen door een incident
met enkele verlieslatende contracten.
De onderliggende totale bedrijfslasten, inclusief
afschrijvingen en amortisatie, stegen met 15,1% tot €456,6
miljoen. Deze stijging is vooral toe te schrijven aan de
signicant hogere energie- en brandstofkosten. Daarnaast
stegen vooral in Nederland de aanvoerkosten van
grondstoffen. Dit was het gevolg van de lage waterstanden
door de hete, droge zomer. Personeelskosten stegen door
loon-indexatie en doordat het aantal fte’s licht is
toegenomen. Vanwege de volatiele marktomstandigheden
werd €3,4 miljoen aan de voorziening voor dubieuze
debiteuren toegevoegd (2021: €0,3 miljoen toevoeging).
Onderliggende afschrijvingen
1
namen af met €0,2 miljoen
tot €37,3 miljoen, doordat er geen materiële overnames
zijn gedaan en de overige kapitaalinvesteringen wat lager
waren dan in 2021.
1
Afschrijvingen betekent hier inclusief amortisatie
Het onderliggende bedrijfsresultaat (EBIT) kwam uit op
€38,9 miljoen (2021: €40,7 miljoen) en de onderliggende
EBITDA op €76,1 miljoen (2021: €78,2 miljoen).
De onderliggende netto-nancieringslasten namen toe
met 75,9% tot €5,4 miljoen. De rentelasten waren hoger
door de gestegen schuldpositie en een fors hogere rente in
Polen. De schuldpositie nam toe vanwege een lagere
kasstroom, vooral door een daling in het volume en hoger
werkkapitaal door hogere grondstof- en energieprijzen.
De bijdrage van de Duitse joint venture HaBeMa (die wordt
gerapporteerd als aandeel in het resultaat deelnemingen
verwerkt volgens de ‘equity’-methode (na belastingen)),
steeg tot €4,1 miljoen (2021: €3,8 miljoen). Het volume van
de overslagactiviteiten was nagenoeg gelijk aan 2021.
De onderliggende effectieve belastingdruk in 2022
bedroeg 22,7% (2021: 31,9%), vooral als gevolg van
afwikkeling aangiften voorgaande jaren in enkele landen
en daarnaast een aanpassing van de uitgestelde
belastingposities in met name het Verenigd Koninkrijk.
De onderliggende winst was €30,0 miljoen (2021: €29,0
miljoen), waardoor de onderliggende winst per aandeel
uitkwam op €0,33 (2021: €0,32).
Het aantal medewerkers (omgerekend naar volledige
dienstverbanden (fte’s)) was per eind 2022 (2.468) hoger
dan de stand per eind 2021(2.444). In Nederland, België en
Duitsland daalde het aantal medewerkers. In Polen werd
het personeelsbestand iets uitgebreid om de groei van de
activiteiten te ondersteunen. In het Verenigd Koninkrijk
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
62
nam het aantal medewerkers onder meer toe om het
aantal structurele overuren te verminderen en als in
relatie tot de in 2022 voorgenomen joint venture met
2Agriculture.
Kort geconsolideerd kasstroomoverzicht
In miljoenen euro 2022 2021
Netto kasstroom uit operationele
activiteiten 48,2 54,7
Netto kasstroom gebruikt bij
investeringsactiviteiten
-
34,8
-
55,5
Netto kasstroom gebruikt bij
nancieringsactiviteiten
-
17,8
-
2,5
Netto-toename/afname van
geldmiddelen en kasequivalenten
-
4,4
-
3,4
Geldmiddelen en kasequivalenten
op 1 januari
1
33,8 38,0
Effect van valutakoers- en
omrekeningsverschillen op
geldmiddelen
-
3,1
-
0,8
Geldmiddelen en kasequivalenten
op 31 december
1
26,3 33,8
1
Na aftrek van korte-termijn bankschulden
De netto kasstroom uit operationele activiteiten nam af
met €6,5 miljoen tot €48,2 miljoen, vooral als gevolg van
de verdere toename van het werkkapitaal gedreven door
de hogere grondstofprijzen.
De afname van de netto kasstroom gebruikt bij
investeringsactiviteiten met €20,7 miljoen tot €34,8
miljoen reecteert dat er in 2022 geen materiële
acquisities zijn gedaan. In 2021 vonden de overnames
plaats van De Hoop Mengvoeders en Mühldorfer
Pferdefutter. Daarnaast waren de overige
kapitaalinvesteringen wat lager dan in 2021.
De netto kasstroom gebruikt bij nancieringsactiviteiten
was een uitgave van €17,8 miljoen (2021: een uitgave van
€2,5 miljoen). De dividenduitkering was nagenoeg gelijk.
Daarnaast werd geïnvesteerd in een inkoopprogramma
van eigen aandelen, dat in maart 2022 uit prudentie werd
opgeschort en later in het jaar werd beëindigd. Om het
toegenomen werkkapitaal, als gevolg van de sterk
gestegen grondstof- en energieprijzen, te kunnen
nancieren werd gebruikt gemaakt van de kredietfaciliteit.
Korte geconsolideerde balans
In miljoenen euro
31 december
2022
31 december
2021
Totaal Activa 1.020,4 943,4
Eigen vermogen 344,2 366,2
Solvabiliteitsratio
1
33,7% 38,8%
Netto werkkapitaal 38,8 37,4
• Vlottende activa
2
490,4 407,4
• Kortlopende verplichtingen
3
451,6 370,0
Achterstallige vorderingen 10,6% 11,6%
Netto schuld / (Cash)
4
68,6 28,7
IFRS 16 Leaseverplichtingen 29,8 34,7
1
Solvabiliteit betreft het eigen vermogen gedeeld door balanstotaal.
2
Vlottende activa exclusief geldmiddelen en kasequivalenten en activa aangehouden
voor verkoop.
3
Kortlopende verplichtingen exclusief bankschulden, nancierings- en
leaseverplichtingen.
4
Exclusief IFRS 16 lease verplichtingen
Algemene opmerking: optellingen kunnen leiden tot kleine verschillen door afrondingen.
Kapitaalstructuur en solvabiliteit
Het Eigen Vermogen daalde in 2022 met €22,0 miljoen tot
€344,2 miljoen (ten opzichte van 31 december 2021).
De daling is vooral te verklaren door het saldo van de
toevoeging van de winst over 2022 (€18,2 miljoen) minus
de uitkering van dividend (€26,4 miljoen) en de inkoop van
eigen aandelen (€15,4 miljoen). De niet-gerealiseerde
resultaten die rechtstreeks in het eigen vermogen werden
verwerkt (in totaal een last van €2,1 miljoen), bestonden
voornamelijk uit herwaarderingen, als gevolg van de
gestegen rente, van de pensioenverplichting, met name in
Nederland (€3,8 miljoen) en valuta-
omrekeningsverschillen (-€5,8 miljoen).
In 2022 werd €35,3 miljoen geïnvesteerd (2021: €39,5
miljoen), vooral om de prestaties en efciëntie van de
fabrieken te handhaven en te verbeteren, zoals onder
meer de uitbreiding in Izegem (België), installatie van een
zakgoedlijn in Almelo (Nederland), aanpassing van
fabrieken in Duitsland en Nederland voor het gebruik van
PAP’s (processed animal proteins ofwel verwerkte
dierlijke eiwitten) in de productie van veevoeders, en
vervangings- en moderniseringsinitiatieven van diverse
installaties in verschillende andere fabrieken.
De netto schuldpositie (het netto saldo van de lange- en
korte-termijn bankschulden en andere leningen minus
beschikbare liquide middelen) bedroeg €68,6 miljoen
(ultimo 2021: netto schuldpositie van €28,7 miljoen).
Dit is de balans van het resultaat van de kasstroom uit
operationele activiteiten van €48,2 miljoen, inclusief de
stijging van het werkkapitaal, verminderd met onder
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
63
andere de uitgaven voor het investerings- en
acquisitieprogramma (€34,8 miljoen) en de uitbetaling van
het dividend (€25,3 miljoen).
Het netto werkkapitaal steeg tot €38,8 miljoen per
31 december 2022 (ultimo 2021: €37,4 miljoen), door de
gestegen grondstofkosten.
Voor veel van onze klanten was 2022 evenals 2021 een
moeilijk jaar. Hoewel de afzetprijzen van hun producten
stegen, namen de voerprijzen voor velen van hen relatief
harder toe. Desalniettemin verbeterde het percentage van
het totaalbedrag aan vorderingen met een
betalingsachterstand licht tot 10,6% per 31 december 2022
(per eind 2021: 11,6%).
De ROACE
1
ratio op basis van de onderliggende EBIT
daalde van 8,4% in 2021 naar 7,8%. Dit komt vooral door de
stijging van het gemiddeld geïnvesteerd vermogen,
als gevolg van de werkkapitaalontwikkeling gedurende het
jaar. Hetzelfde geldt voor de ROACE ratio op basis van
onderliggende EBITDA die daalde van 16,2% in 2021 naar
15,3%.
1
ROACE betekent onderliggende EBIT (EBITDA) gedeeld door het 12-maands gemiddeld
geïnvesteerd vermogen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
64
Kernparameters delta vergelijking
2022 – 2021
De resultaatverdeling tussen H1- 2022en H2- 2022 wordt
weergegeven in de tabel hieronder.
Hieruit blijkt:
• Het acquisitie-effect van De Hoop Mengvoeders en
Mühldorfer Pferdefutter, beiden overgenomen per
1 februari 2021) is vooral zichtbaar in de
mengvoervolumeontwikkeling in de eerste helft van
2022.
• De volumeontwikkeling in de tweede helft van 2022 was
iets beter dan in de eerste helft van het jaar. Volumes
daalden in het vierde kwartaal van 2022 minder hard
dan in het derde kwartaal.
• Bij de autonome stijging van de brutowinst in H1- 2022
moet rekening gehouden worden met de negatieve
impact van de ongunstig geprijsde verkoopcontracten in
Duitsland in H1 2021. De stijging van de brutowinst in de
tweede helft van 2022 geeft aan dat er enige ruimte was
in de keten om de hogere grondstof- en energieprijzen
door te berekenen.
Kernparameters 2022 en jaar-op-jaar delta versus 2021
1
2022 2021
Totaal
mutatie in % Valuta Acquisitie Autonoom
2
Total Feed (x1.000 ton) H1 4.526 4.885
-
7,4% 0,4%
-
7,8%
H2 4.506 4.781
-
5,8% 0,0%
-
5,8%
FY 9.032 9.666
-
6,6% 0,2%
-
6,8%
Mengvoer (x1.000 ton) H1 3.187 3.459
-
7,9% 0,6%
-
8,5%
H2 3.097 3.360
-
7,8% 0,0%
-
7,8%
FY 6.284 6.819
-
7,8% 0,3%
-
8,1%
Brutowinst H1 257,3 217,5 18,3% 0,8% 0,3% 17,2%
H2 237,5 218,8 8,5%
-
0,4% 0,0% 8,9%
FY 494,8 436,3 13,4% 0,1% 0,2% 13,1%
Onderliggende bedrijfslasten H1
-
233,4
-
195,3 19,5% 0,6% 0,3% 18,3%
H2
-
232,2
-
201,3 10,9%
-
0,3% 0,0% 11,2%
FY
-
456,6
-
396,6 15,1% 0,0% 0,2% 14,9%
Onderliggende EBITDA H1 43,1 40,8 5,6% 0,5% 0,2% 4,9%
H2 33,0 37,4
-
11,5%
-
0,6% 0,0%
-
10,9%
FY 76,1 78,2
-
2,7%
-
0,1% 0,1%
-
2,8%
1
In miljoenen euro (tenzij anders vermeld)
2
Autonoom is exclusief acquisitie en desinvesteringen en valuta-effecten
• De stijging van de onderliggende bedrijfslasten in de H1
2022 werden vooral gedreven door het pieken van de
grondstof- en energieprijzen als gevolg van de oorlog in
Oekraïne. In H2 2022 lagen de grondstof- en
energieprijzen iets lager, hoewel nog steeds op een
hoog niveau.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
65
Resultaten per cluster
Nederland/België
in miljoenen euro 2022 2021 ∆%
Total Feed volume (in tonnen) 4.705 5.069
-
7,2%
Omzet 1.747,8 1.416,8 23,4%
Brutowinst 269,3 249,6 7,9%
Overige bedrijfsopbrengsten 0,1 2,0
-
95,0%
Bedrijfslasten
-
242,2
-
209,9 15,4%
Onderliggende bedrijfslasten
-
233,6
-
201,2 16,1%
EBIT 27,2 41,7
-
34,8%
Onderliggende EBIT 35,8 48,5
-
26,2%
Plus: afschrijving, amortisatie en impairment 18,2 19,8
-
8,1%
Plus: onderliggende afschrijving, amortisatie en bijz. waardevermindering 12,4 12,8
-
3,1%
EBITDA 45,4 61,5
-
26,2%
Onderliggende EBITDA 48,2 61,3
-
21,4%
Onderliggende EBITDA / Brutowinst 17,9% 24,6%
-
27,1%
ROACE onderliggende EBIT 17,3% 23,1%
-
25,3%
ROACE onderliggende EBITDA 23,2% 29,2%
-
20,4%
Specieke ontwikkelingen in het cluster
Voor veehouders in Nederland stond 2022 speciek in het
teken van stikstofbeleid en boerenprotesten. Het nieuwe
kabinet, dat begin 2022 aantrad, presenteerde al snel
voorgenomen stikstofmaatregelen. Een krimp van de
veestapel leek centraal te staan. Hierop ontstond groot
protest onder boeren. Om de dialoog tussen politiek en de
agrarische sector weer op gang te brengen werd oud
politicus Remkes gevraagd op te treden als onafhankelijk
gespreksleider. Hij bracht aan het begin van oktober zijn
rapport uit, op basis van de gevoerde gesprekken. Hierin
benadrukt hij dat Nederland door de Habitatrichtlijn
genoodzaakt is de Natura 2000-gebieden in stand te
houden. Hij trekt ook een belangrijke conclusie, namelijk
dat het stikstofvraagstuk niet op zichzelf staat en deel
moet uitmaken van een brede transitie van de landbouw
en het landelijk gebied. De sectoren mobiliteit, industrie
en bouw moeten ook hun bijdrage leveren. Deze transitie
heeft gevolgen voor veehouders. Er kan sprake zijn van
extensivering, omschakeling, legalisering en of
verplaatsing van boerenbedrijven. De verder uitgewerkte
plannen van de verschillende provincies moeten in de
zomer van 2023 klaar zijn. Er bleef in 2022 dus
onzekerheid ten aanzien van de uiteindelijke maatregelen.
ForFarmers trekt samen met onder meer Coöperatie
FromFarmers en Nevedi op in de diverse gesprekken.
ForFarmers benadrukt het belang van innoveren als
alternatief voor alleen saneren. Dit vormt een belangrijk
onderdeel van de herziene strategie 2025.
In België zet de politiek ook hard in op het reduceren van
stikstofuitstoot, onder meer door het uitkopen van
piekbelasters.
Nadere toelichten resultaten Nederland/België
De afzet aan houders van herkauwers was in 2022 in lijn
met 2021. Gezien de aanhoudende onzekerheid in de markt
bleven melkveehouders vooral in het eerste halfjaar 2022
terughoudend in het opvoeren van hun productie.
Tegelijkertijd was hun gemiddelde rendement door de
hoge melkprijzen beter dan in 2021. Wij leverden weer
veel advies voor een integrale aanpak op het
melkveebedrijf, ook vanuit de context van de toenemende
nadruk op kringlooplandbouw. We gebruiken daarvoor
online programma’s waarmee we zowel de optimale
toepassing van mengvoer als van ruwvoer voor de
veehouder kunnen berekenen. Het resultaat van deze
aanpak is dat onze marktpositie licht verbeterde.
Onze afzet aan varkenshouders daalde fors, vooral door de
marktkrimp. Zowel in Nederland door de
stoppersregeling en de warme sanering, als in België door
varkenshouders die stoppen vanwege beleidskeuzes.
Volumes in de pluimveesector daalden, maar relatief
minder dan de algehele marktontwikkeling. Dit was onder
meer het gevolg van strategische keuzes. Het aantal
vleeskuikens neemt af als gevolg van de Beter Leven
Concepten. Dit houdt in dat minder kippen per vierkante
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
66
meter worden gehouden en dat ze langer leven. Het is voor
pluimveehouders echter vanwege uitbreidingsbeperkingen
niet makkelijk te groeien. Voerproducenten zoeken steeds
meer samenwerking met andere spelers in de keten om
aan de wensen van consumenten te kunnen voldoen op het
gebied van dierenwelzijn, transparantie en kwaliteit.
We staan door de overname in 2021 van De Hoop
Mengvoeders hiervoor goed opgesteld. Vooral
leghennenhouders hebben daarnaast geleden onder de
vele uitbraken van vogelgriep. Volumes werden ook
beïnvloed doordat de afzet vanuit Nederland in de Duitse
grensstreek in 2022 door ForFarmers in Duitsland werd
gefactureerd. In België stopten we met de productie van
voer voor leghennenhouders. Klanten in België worden
sindsdien beleverd vanuit Nederland.
De afzet van Reudink, producent van biologische voeders,
werd gedrukt doordat er minder loonproductie werd
uitgevoerd voor derden. De productie voor eigen klanten
steeg ondanks de afgezwakte consumentenvraag naar
biologische producten. Deze zijn veelal net wat duurder
dan reguliere producten. Het koopgedrag van mensen
veranderde door de snel en fors gestegen inatie. Net na
het uitbreken van de oorlog in Oekraïne verminderde de
beschikbaarheid van zonnebloemzaad(schilfers),
een essentiële grondstof voor biologische
pluimveevoeders. Reudink heeft toen samen met
belangenvertegenwoordigers, bij de EU een tijdelijke
derogatie voor het gebruik van 5% conventionele
eiwitgrondstoffen voor varkens- en pluimveevoeders
weten te realiseren.
Pavo (paardenvoer) kon mede door een goede integratie
van de Mühldorfer Pferdefutter portfolio een verbetering
van het resultaat laten zien in 2022.
De brutowinststijging in het cluster was niet voldoende om
de hogere operationele kosten volledig op te vangen,
resulterend in een daling van de onderliggende EBITDA en
van de onderliggende EBIT. De ROACE (op EBIT) daalde
derhalve ook.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
67
Duitsland/Polen
in miljoenen euro 2022 2021 ∆%
Total Feed volume (in tonnen) 1.993 2.176
-
8,4%
Omzet 829,2 645,4 28,5%
Brutowinst 98,6 73,5 34,1%
Overige bedrijfsopbrengsten 0,3 0,7
-
57,1%
Bedrijfslasten
-
85,6
-
74,4 15,1%
Onderliggende bedrijfslasten
-
82,4
-
71,8 14,8%
EBIT 13,3
-
0,2
Onderliggende EBIT 16,5 2,4 587,5%
Plus: afschrijving, amortisatie en impairment 8,8 9,0
-
2,2%
Plus: onderliggende afschrijving, amortisatie en bijz. waardevermindering 6,6 6,6 0,0%
EBITDA 22,1 8,8 151,1%
Onderliggende EBITDA 23,1 9,0 156,7%
Onderliggende EBITDA / Brutowinst 23,4% 12,2% 91,3%
ROACE onderliggende EBIT 10,5% 1,7% 516,7%
ROACE onderliggende EBITDA 14,7% 6,3% 133,3%
Specieke ontwikkelingen in het cluster
Boerenbedrijven worden groter en de werkdruk op het
boerenerf neemt toe. Bovendien is het vinden van goede
arbeidskrachten op het boerenerf lastig. De interesse
voor robotmelken groeit daarom onder melkveehouders,
vooral in Duitsland. ForFarmers richt zich met speciale
adviseurs en concepten op dit segment. Overigens werd in
dit cluster in 2022 iets minder melk geproduceerd dan een
jaar eerder.
De pluimveemarkt in Polen is een groei- en exportmarkt,
zowel in de geïntegreerde keten als in de vrije markt.
De vraag naar pluimveeproducten uit Polen steeg doordat
de export uit Oekraïne in de eerste maanden na het
uitbreken van de oorlog stil kwam te liggen. Ook kozen
consumenten vanwege de hoge inatie vaker voor
kippenvlees, als goedkoper alternatief voor andere
vleessoorten.
Er gold in 2022 nog steeds een importverbod door China
voor varkens uit Duitsland omdat daar in 2020 Afrikaanse
varkenspest was geconstateerd. Inmiddels importeren
ook andere Aziatische landen geen varkens meer uit
Duitsland. Hierdoor is er een overaanbod van varkens in
heel Europa en dus toegenomen concurrentie.
Veel varkenshouders raakten in nanciële problemen,
doordat voerprijzen harder stegen dan de afzetprijzen van
hun producten. Dit, in combinatie met onduidelijke of
ongunstige toekomstperspectieven, deed een groot aantal
varkenshouders in Duitsland besluiten hun bedrijf te
stoppen.
Nadere toelichting resultaten Duitsland/Polen
Er werd meer afgezet in de pluimveesector en minder aan
varkenshouders en houders van herkauwers.
De volumeontwikkelingen in dit cluster tonen echter een
gemengd beeld. In Polen stegen de volumes in alle
sectoren, primair door de marktomstandigheden. Ook de
introductie van enkele nieuwe voerconcepten heeft
geresulteerd in volumegroei. Daarentegen werd in
Duitsland minder afgezet in alle sectoren, mede omdat
bewust meer nadruk is komen te liggen op het aangaan
van bestendige contracten die rendabel zijn voor klant en
voor ForFarmers. Dit is in lijn met de herziene strategie
waarbij we ons richten op het leveren van goed voer tegen
een competitieve prijs om rendement op te leveren voor
boeren en ForFarmers. Het gebruik van PAP’s (processed
animal proteins, ofwel verwerkte dierlijke eiwitten) als
alternatieve eiwitten in pluimveevoeders werd door
klanten in Duitsland gewaardeerd, getuige de groeiende
vraag naar de betreffende concepten. Deze innovatieve
concepten voldoen aan onze aangescherpte
duurzaamheidsagenda waarbij we steeds nadrukkelijker
maatschappelijke thema’s adresseren.
De brutowinst nam fors toe door het gevoerde
positionering- en prijsbeleid. In het jaar-op-jaar vergelijk
dient rekening gehouden te worden met een incidentele
daling van de brutowinst met circa €4 miljoen in 2021 door
een aantal verkeerd geprijsde contracten. De brutowinst
steeg in absolute zin meer dan de operationele kosten.
Het gevolg is een substantieel hogere onderliggende
EBITDA en EBIT dan in 2021. De ROACE (op EBIT)
verbeterde daarom ook.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
68
Verenigd Koninkrijk
in miljoenen euro 2022 2021 ∆%
Total Feed volume (in tonnen) 2.334 2.421
-
3,6%
Omzet 788,8 648,8 21,6%
Brutowinst 126,4 112,6 12,3%
Overige bedrijfsopbrengsten 0,1 1,0
-
90,0%
Bedrijfslasten
-
127,0
-
117,2 8,4%
Onderliggende bedrijfslasten 124,2
-
110,5 12,4%
EBIT
-
0,5
-
3,6 86,1%
Onderliggende EBIT 2,3 2,2 4,5%
Plus: afschrijving, amortisatie en impairment 16,4 16,9
-
3,0%
Plus: onderliggende afschrijving, amortisatie en bijz. waardevermindering 13,7 13,6 0,7%
EBITDA 15,9 13,3 19,5%
Onderliggende EBITDA 16,0 15,8 1,3%
Onderliggende EBITDA / Brutowinst 12,7% 14,0%
-
9,8%
ROACE onderliggende EBIT 1,9% 1,9% 2,2%
ROACE onderliggende EBITDA 13,0% 13,2%
-
1,9%
Specieke ontwikkelingen in het cluster
In 2022 was het tekort aan arbeidskrachten, mede als
gevolg van Brexit en verergerd door Covid, te merken door
de hele agrarische keten. De capaciteit van slachthuizen
stond bijvoorbeeld onder druk. Daardoor konden
varkenshouders hun dieren niet tijdig naar de slacht
brengen. Tegelijkertijd nam de interesse in robotmelken
toe, onder meer vanwege het arbeidstekort. Melkprijzen
lagen in het Verenigd Koninkrijk ook hoger dan een jaar
eerder. Er werd echter minder melk geproduceerd in 2022
dan een jaar eerder, vooral in de eerste zes maanden.
Omdat het voor vele varkenshouders al langere tijd niet
mogelijk bleek rendabel te produceren, stopten enkelen
met hun bedrijf. Pluimveehouders hadden naast relatief
hoge productiekosten ook te maken met de aanwezigheid
van vogelgriep. Consumenten maken vanwege de hoge
inatie andere keuzes ten aanzien van voeding. Dit komt
pluimveehouders uiteindelijk ten goede, aangezien kip als
goedkoop en gezond alternatief wordt gezien vergeleken
met andere vleessoorten.
In de zomer van 2022 kondigde ForFarmers aan een joint
venture te willen vormen met 2Agriculture, zodat
pluimveehouders nog beter zouden kunnen worden
bediend met passende concepten en oplossingen op een
nog efciëntere wijze. In februari 2023 kondigden we
samen met 2Agriculture aan af te zien van de
voorgenomen joint venture vanwege de duur en de kosten
van het mededingingsproces.
Nadere toelichtingen resultaten Verenigd Koninkrijk
Het Total Feed-volume daalde. De afzet van co-producten
en reststromen nam relatief minder af dan van mengvoer.
De afzet aan melkveehouders steeg als gevolg van een
sterkere marktpositie, verbeterde melkprijzen en dus
meer afzet op het boerenbedrijf. Onze marktpositie in de
zuivelsector nam toe door onze gedifferentieerde aanpak
waarbij we specieke oplossingen aanbieden aan
melkveehouders. In de varkenssector daalde de volumes
in lijn met de marktomstandigheden. Binnen de
pluimveesector groeide de afzet aan vleeskuikenhouders
als gevolg van de groei van ons marktaandeel doordat
onze voerpropositie door boeren wordt gewaardeerd.
De afzet aan leghennen- en kalkoenenhouders had te
lijden van de uitbraak van vogelgriep en het daaraan
gerelateerde ruimen van dieren. Ook werden onrendabele
contracten met een aantal klanten niet verlengd.
De brutowinst steeg met 12,3%, inclusief een
valutatranslatie-effect van +0,8%. Dit was voldoende om
de hogere energie- en dieselprijzen te dekken.
De onderliggende EBITDA kwam daardoor licht hoger uit
dan in 2021. Het onderliggende bedrijfsresultaat (EBIT)
steeg ook licht. De ROACE op EBIT bleef gelijk, vooral
vanwege het hogere gemiddeld geïnvesteerd vermogen
door de hogere grondstofprijzen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
69
Centrale en ondersteunende diensten
in miljoenen euro 2022 2021 ∆%
Brutowinst 0,5 0,6
-
16,7%
Overige bedrijfsopbrengsten 0,2
-
0,0%
Onderliggende bedrijfslasten
-
16,4
-
13,1 25,2%
EBIT
-
15,6
-
15,3 2,0%
Onderliggende EBIT
-
15,8
-
12,5 26,4%
Plus: afschrijving, amortisatie en impairment 4,7 4,5 4,4%
Plus: onderliggende afschrijving, amortisatie en bijz. waardevermindering 4,7 4,5 4,4%
Onderliggende EBITDA
-
11,1
-
7,9 40,5%
De onderliggende bedrijfslasten van de Centrale en
ondersteunende diensten zijn de kosten die overblijven na
doorbelasting van de overheadkosten aan de clusters.
In 2022 stegen de onderliggende centrale bedrijfslasten
met €3,3 miljoen, ondanks dat er €1,4 miljoen meer werd
doorbelast aan de clusters vooral vanwege hogere
IT-kosten. De netto stijging van €4,7 miljoen (exclusief de
veranderde doorbelasting) wordt voor een deel verklaard
door kosten die we hebben gemaakt voor de herijking van
de strategie. In 2021 was er een vrijval uit de
bonusreservering. Daarnaast namen de kosten voor
personeelswerving, reizen, trainingen en evenementen
(post-covid effect) toe. Ondanks het effect van
loonindexatie, bleven de personeelskosten door de
vermindering van het aantal fte’s in de centrale en
ondersteunende diensten vrijwel gelijk.
Duurzaamheid, innovatie en
samenwerking
Innovatie en samenwerking is belangrijk voor de
verduurzaming van de veehouderij. Dit is terug te zien in
de vijf principes van onze herziene strategie 2025.
We richten ons onder meer op het continu verbeteren van
voerconcepten en op voer-advies aan veehouders,
gebaseerd op data-analyse. Een voorbeeld hiervan is het
Robot-analyseprogramma, waarmee onze
robotspecialisten klanten kunnen adviseren zowel ter
plekke op het boerenerf als op afstand. Het advies kan
worden gegeven op veestapelniveau en lactatienummer,
maar ook op dierniveau.
Een ander voorbeeld waarmee we een mooie stap maken
in het verder verduurzamen van de voerketen is het
gebruik van PAP’s. PAP’s (processed animal proteins)
staat voor verwerkt dierlijk eiwit. Het gebruik daarvan is
recent onder voorwaarden weer toegestaan door de EU.
Wij gebruiken PAP’s in Nederland en Duitsland om soja
als ingrediënt te vervangen in pluimveevoeders.
We zijn daarnaast ook lid van een publiek-private
samenwerking van Nederlandse spelers in de
pluimveeketen om onderzoek te doen naar insecten als
eiwitbron in pluimveediëten. Het onderzoek richt zich op
hoe insectenbestanddelen van de zwarte soldaatvlieg in
pluimveevoer van invloed zijn op duurzaamheid,
gezondheid & welzijnsparameters van traag groeiende
vleeskuikens. Deze initiatieven worden gedreven door
vragen en wensen van klanten en daarnaast door
duurzaamheidsdoelstellingen die we onszelf voor 2025
hebben geformuleerd.
In 2022 was het aantal LTI’s (Lost Time Incidents, ofwel
ongevallen met verzuim) veel lager dan een jaar eerder.
Dit kwam vooral de minder strenge winter en is daarnaast
het resultaat van voortdurende aandacht die in trainingen,
communicatie en de dagelijkse praktijk wordt besteed aan
het voorkomen van ongevallen.
Dividendvoorstel
Het dividendbeleid van ForFarmers is gericht op het
uitkeren van een dividend van tussen de 40% en 60% van
de onderliggende winst na belasting. In 2022 bedroeg de
onderliggende nettowinst €30,0 miljoen.
ForFarmers stelt voor een dividend uit te keren van €0,20
per gewoon aandeel, gebaseerd op 89.384.795 gewone
uitstaande aandelen (2021: €0,29, bestaande uit een
regulier dividend van €0,19 plus een speciaal dividend van
€0,10).
Op 13 april 2023 wordt de jaarrekening ter vaststelling
voorgelegd aan de Algemene Vergadering van
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
70
Aandeelhouders. Het dividend wordt op 26 april 2023
betaalbaar gesteld.
Gebeurtenissen na balansdatum
Op 1 juli 2022 maakte ForFarmers bekend dat
overeenstemming was bereikt tussen ForFarmers UK en
het pluimveevoederbedrijf 2Agriculture hun activiteiten te
laten opgaan in een joint venture. De transactie was onder
voorbehoud van goedkeuring van de
UK-mededingingsautoriteit (CMA). In december 2022
meldde de CMA te concluderen dat de concurrentie in
sommige delen van het land te beperkt zou worden.
De door ForFarmers en 2Agriculture aangeboden
remedies werden niet geaccepteerd door de CMA. Begin
februari maakten beide partijen bekend dat ze besloten af
te zien van de voorgestelde joint venture.
Algemene marktvooruitzichten
De algemene verwachting is dat grondstofprijzen in 2023
volatiel en relatief hoog zullen blijven, evenals energie-,
arbeids- en transportkosten. De onzekerheden over de
macro-economische ontwikkeling en het daaraan
gerelateerde consumentenvertrouwen en het besteedbaar
inkomen zullen naar verwachting ook voortduren.
Tegelijkertijd wordt de druk op de agrarische sector in
Noordwest-Europa om verder te verduurzamen,
te extensiveren en minder gericht te zijn op export
(kwantiteit) maar meer op kwaliteit (welzijnsconcepten)
steeds groter. Hieraan kleven uitdagingen, maar het biedt
ook diverse kansen. Het verder verbeteren van de
voederconversie, het ontwikkelen van innovatieve
concepten die de CO
2
-voetafdruk op het boerenerf
verminderen en het leveren van duurzame voerconcepten
op basis van alternatieve eiwitten zullen in belang
toenemen. De vraag naar biologische voeroplossingen en
advies zal zodra de inatie wat afneemt ook weer gaan
groeien. ForFarmers heeft alles in huis om in deze trends
de positie verder uit te bouwen, in de reguliere markten en
in de groeiende biologische markt met Reudink.
Financiële doelstelling
ForFarmers streeft naar een geconsolideerd rendement
op het gemiddeld geïnvesteerd vermogen (op het niveau
van het onderliggend bedrijfsresultaat (EBIT)) van ten
minste 10% in 2025, onverwachte gebeurtenissen buiten
beschouwing gelaten.
Gezien de aanhoudende geopolitieke, macro-economische
en beleidsmatige onzekerheden doet de onderneming
geen uitspraken over nanciële vooruitzichten.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
71
Het aandeel ForFarmers
De gewone aandelen van ForFarmers N.V. zijn sinds 24 mei 2016 genoteerd aan Euronext
Amsterdam onder het symbool FFARM. Vanaf september 2016 is ForFarmers opgenomen in
de AScX-index van Euronext Amsterdam.
Per 31 december 2022 bedraagt het geplaatste kapitaal
van de vennootschap € 952.188,22. Dit is verdeeld in
95.218.821 geplaatste gewone aandelen en één
prioriteitsaandeel, elk nominaal groot € 0,01.
Het prioriteitsaandeel wordt gehouden door Coöperatie
FromFarmers U.A. Op 31 december 2022 had ForFarmers
5.834.026 eigen aandelen in bezit, zodat het aantal
aandelen in omloop op dat moment 89.384.795 gewone
aandelen bedroeg.
Aandelen informatie
In euro 2022 2021
Winst per aandeel
1
0,20 0,13
Dividend
2
0,20 0,29
Aantal aandelen in omloop
(x 1 miljoen) per 31 december 89,40 93,30
Marktkapitalisatie (€miljoen)
op 31 december
3
261,9 376,9
Hoogste koers 4,28 6,18
Laagste koers 2,32 3,47
Slotkoers 2,93 4,04
1
Winst per aandeel wordt berekend op basis van het gewogen gemiddelde van het
aantal gewone aandelen in omloop. In 2022 was dit aantal 89.805.719 (2021:
95.091.689).
2
Dividend wordt berekend op basis van het aantal gewone aandelen in omloop per
31 december (2022: 89.384.795; 2021: 93.307.212).
3) Marktkapitalisatie is berekend op basis van het aantal gewone aandelen in omloop
per 31 december.
Dividendbeleid
We streven ernaar dividend uit te keren. Daarbij houden
we rekening met langetermijnwaardecreatie en een
gezonde nanciële structuur om onze strategie uit te
kunnen voeren. Het beleid is erop gericht een dividend uit
te keren van tussen de 40% en 60% van de onderliggende
winst na belasting.
Voorstel dividend 2022
We zullen aan de AvA van 13 april 2023 het voorstel
voorleggen om per gewoon aandeel van €0,01 nominaal
een dividend uit te keren van €0,20 per gewoon aandeel,
op basis van 89.384.795 miljoen gewone aandelen in
omloop. Dat komt overeen met 60% van de onderliggende
nettowinst (2021: €0,29 per gewoon aandeel, waarbij €0,19
regulier dividend was en €0,10 een speciaal dividend).
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
72
Melding kapitaalbelang
Op 31 december 2022 staan de volgende aandeelhouders
met een substantiële deelneming (>3%) geregistreerd bij
de AFM, conform de meldingsplicht in het kader van de
Wet op het nancieel toezicht (Wft).
Kapitaalbelang
1
Registratiedatum
Coöperatie FromFarmers U.A. (direct en indirect)
2
49,99% 18 oktober 2017
Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers
2
9,69% 31 maart 2017
ForFarmers N.V.
3
5,02% 24 februari 2022
D. Lindenbergh 5,00% 11 april 2022
1
op basis van 106.261.040, zijnde het aantal geplaatste gewone aandelen ten tijde van de melding bij AFM. Op 11 september 2020 werden ingekochte eigen aandelen ingetrokken.
Daardoor zijn per die datum 95.218.821 gewone aandelen ForFarmers geplaatst.
2
per 31 december 2022 is het belang van Coöperatie FromFarmers U.A. 45,45%, van Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers 8,91% op basis van 95.218.821
geplaatste gewone aandelen.
3
per 31 december 2022 is het belang van ForFarmers N.V. 6,13%, op basis van 95.218.821 geplaatste gewone aandelen.
Inkoopprogramma eigen aandelen
Op 1 december 2021 maakte ForFarmers bekend een
regulier inkoopprogramma eigen aandelen te starten voor
een maximaal bedrag van €50 miljoen, onder meer om de
balans efciënter (kapitaalvermindering) te maken.
Voor dit inkoopprogramma maakt ForFarmers gebruik van
de machtigingen om maximaal 10% van de geplaatste
eigen aandelen in te kopen. Die machtiging is gegeven
door de AvA op 23 april 2021 en op 14 april 2022.
Het inkoopprogramma startte op 2 december 2021 en
werd uitgevoerd door een onafhankelijke nanciële
intermediair.
Op 15 maart 2022 schortte ForFarmers het
inkoopprogramma tijdelijk op. Dat hebben we gedaan uit
prudentie vanwege de toegenomen onzekerheid rondom
de grondstof- en gasprijzen als gevolg van de uitgebroken
oorlog in Oekraïne. Op 1 november 2022 meldden we in de
voortgangsrapportage over het derde kwartaal 2022 dat
het inkoopprogramma denitief werd beëindigd. Sinds de
start van het programma op 2 december 2021 is in totaal
€23,2 miljoen uitgegeven aan 5.935.004 eigen aandelen.
Hiervan werden 4.060.958 eigen aandelen ingekocht in
2022 voor een totaalbedrag van €15,9 miljoen, waarmee
de gemiddelde prijs per aandeel in 2022 €3,92 bedroeg.
De voortgang van de inkoopprogramma’s werd met een
wekelijks persbericht bekendgemaakt.
In overeenstemming met de intentie die we bij de start van
het inkoopprogramma hebben aangekondigd, zullen we de
ingekochte eigen aandelen intrekken. Dit zal naar
verwachting in 2023 gebeuren.
Slotkoers per dag
€13
€9,75
€6,50
€3,25
€0
1-1-2017 31-12-201931-12-2017 31-12-2018 31-12-2020 31-12-2021 31-12-2022
ForFarmers (linkeras)
AScX (rechteras)
1.626
1.355
1.084
813
542
271
0
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
73
Specicatie aandelen
ForFarmers had per 31 december 2022 5.834.026 eigen
aandelen in bezit, die niet dividend- en niet stemgerechtigd
zijn. Het aantal gewone aandelen in omloop per
31 december 2022 bedroeg dus 89.384.795.
Op basis van het aantal geplaatste aandelen heeft
Coöperatie FromFarmers op 31 december 2022 een direct
kapitaalbelang van 19,4% en een indirect belang van
26,0%, waarvoor de coöperatie participatierekeningen
heeft uitgegeven aan individuele leden.
De coöperatie houdt het prioriteitsaandeel zolang er aan
bepaalde voorwaarden wordt voldaan zoals is vastgelegd
in de statuten. Het prioriteitsaandeel geeft de coöperatie
bepaalde rechten, die onder meer worden bepaald door
het aantal aandelen waarvoor de coöperatie op peildatum
1 januari van elk jaar het stemrecht kan uitoefenen en
steminstructie kan geven aan Stichting Beheer- en
Administratiekantoor ForFarmers. Leden van de
coöperatie kunnen op elk moment het stemrecht van hun
individuele certicaten van aandelen opvragen.
Op de peildatum 1 januari 2023 kon de coöperatie het
stemrecht uitoefenen op 43.270.594 aandelen die ze zelf
direct en indirect hield, en steminstructie geven voor de
8.488.132 aandelen die werden gehouden door Stichting
Beheer. De coöperatie had daarmee per die datum een
gezamenlijk stembelang van 54,4% op basis van het aantal
geplaatste gewone aandelen.
Aandelen / Certicaten
Aandelen /
certicaten Kapitaalbelang
Aandelen /
certicaten Kapitaalbelang
31 december 2022 31 december 2021
Totaal aantal geplaatste gewone aandelen 95.218.821 100,00% 95.218.821 100,00%
Eigen bezit ForFarmers 5.834.026 6,13% 1.911.609 2,01%
Aantal gewone aandelen in omloop 89.384.795 93,87% 93.307.212 97,99%
Aandelen Coöperatie FromFarmers U.A. (Direct) 18.498.469 19,43% 18.498.469 19,43%
Participatierekening bij leden (Indirect) 24.772.125 26,02% 25.726.090 27,02%
Coöperatie FromFarmers U.A. 43.270.594 45,45% 44.224.559 46,45%
Certicaten bij leden 6.121.057 6,43% 5.726.660 6,01%
Certicaten in lock up 699.093 0,73% 917.578 0,96%
Overige certicaathouders (1) 1.667.982 1,75% 1.467.150 1,54%
Aandelen Stichting Beheer- en
Administratiekantoor ForFarmers 8.488.132 8,91% 8.111.388 8,51%
Aandeelhouders (derden) 37.626.069 39,51% 40.971.265 43,03%
Totaal gewone aandelen in omloop 89.384.795 93,87% 93.307.212 97,99%
1
Dit zijn medewerkers en voormalige medewerkers van ForFarmers van wie de certicaten niet in de lock-up zitten en derden die hun certicaten nog niet hebben omgezet naar
aandelen.
Handelsvolume
Gedurende 2022 bedroeg het handelsvolume in aandelen
ForFarmers gemiddeld ongeveer 219.000 per dag. In 2021
was dat circa 180.000 per dag.
Liquiditeitsverschaffer
ABN AMRO ondersteunt als liquiditeitsverschaffer
(liquidity provider) de handel in gewone aandelen
ForFarmers op Euronext Amsterdam door permanente
koop- en verkooporders af te geven. ABN AMRO opereert
als liquidity provider onafhankelijk van de onderneming en
moet zich houden aan de richtlijnen van de AFM.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
74
Algemene vergadering van
aandeelhouders
De algemene vergadering van aandeelhouders (AvA) wordt
gehouden op 13 april 2023 in Laren (Gelderland).
We hebben nadere informatie over de AvA bekendgemaakt
via een persbericht en op onze website.
Financiële kalender
23 februari 2023 Publicatie jaarcijfers en jaarverslag 2022
13 april 2023 Algemene Vergadering van Aandeelhouders
17 april 2023 Ex-dividend datum
18 april 2023 Registratiedatum dividendgerechtigden
26 april 2023 Betaalbaarstelling dividend
4 mei 2023 Operationele voortgangsrapportage eerste
kwartaal
(Q1 Trading update) 2023
10 augustus 2023 Publicatie halfjaarcijfers 2023
3 november 2023 Operationele voortgangsrapportage derde
kwartaal
(Q3 Trading update) 2023
22 februari 2024 Publicatie jaarcijfers en jaarverslag 2023
11 april 2024 Algemene Vergadering van Aandeelhouders
De vennootschap is gevestigd te Lochem (Nederland) en
ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van
Koophandel onder nummer 08159661.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
75
Proel ForFarmers
voor Beleggers
Kernpunten voor investeerders
• We hebben een duidelijke en sprekende missie: For the
Future of Farming;
• We beschikken over unieke toegang tot het boerenerf
als voerleverancier;
• Ons aanbod varieert van Total Feed-oplossingen met
advies tot specieke producten;
• We ondersteunen veehouders met goed voer en goed
advies tegen een competitieve prijs, zodat ze het
(technisch) rendement op het boerenerf kunnen
optimaliseren met gezonde dieren en de impact op
klimaat en natuur kunnen verlagen;
• Dankzij onze lokale organisaties zijn we wendbaar en
kunnen we snel reageren, terwijl we de vruchten
plukken van centrale expertise, kernwaarden en
governance;
• We zijn onderscheidend per markt en segment door ons
gedifferentieerde aanbod;
• We hebben een ambitieuze duurzaamheidagenda met
specieke doelstellingen voor onder meer de
vermindering van broeikasgasemissies, de verbetering
van stikstof- en fosfaatefciëntie en het gebruik van
hernieuwbare energie;
We hechten waarde aan goed en open contact met
aandeelhouders, certicaathouders, beleggers, analisten
en andere nanciële stakeholders (hierna: beleggers).
Ons doel is om beleggers transparante, accurate en tijdige
informatie te verschaffen over de ontwikkelingen bij
ForFarmers. We stellen informatie beschikbaar via
persberichten, jaarverslagen, kwalitatieve
kwartaalberichten, presentaties en audio-opnames.
Alle informatie is beschikbaar via onze website.
We organiseren audiowebcasts om de halfjaar- en
jaarresultaten te presenteren, we bezoeken
aandeelhouders en nemen deel aan conferenties die
banken voor investeerders organiseren. Alle informatie
die we met beleggers delen, is gebaseerd op publieke
informatie. Dat is vastgelegd in het beleid inzake bilaterale
contacten met aandeelhouders. Gezien de belangrijke
deelneming van de Coöperatie FromFarmers U.A.
in ForFarmers bestaat er een relatie-overeenkomst met
die partij.
Contact met beleggers
In 2022 werd het merendeel van de investor relations-
conferenties weer op locatie gehouden. Een enkele
conferentie vond nog volledig virtueel plaats. In 2022 werd
ForFarmers voor de eerste keer uitgenodigd voor een
thematische virtuele conferentie waaraan vooral
ESG-beleggers deelnamen. Investor relations-ofcers
werden gedurende het jaar veelvuldig uitgenodigd voor
ForFarmers is een aantrekkelijke onderneming voor
investeerders. We hebben goede lokale marktposities die
cruciaal zijn in de transitie naar duurzame veehouderij.
• We focussen op duurzame concepten waarmee we
maatschappelijke thema’s adresseren, zoals het
gebruik van alternatieve grondstoffen, circulariteit en
het verder terugdringen van emissies;
• We zijn sterk gepositioneerd om samen te werken in de
waardeketen voor meer efciency en transparantie;
• We beschikken over een gezonde balans om via M&A
onze posities te kunnen versterken en verbreden in
zowel de thuismarkten als in nieuwe regio’s, die qua
cultuur (land en bedrijf) passen.
Financieel proel
• We hebben een gezonde balans en een terugkerende
vrije kasstroom;
• We streven naar een geconsolideerd rendement op het
gemiddeld geïnvesteerd vermogen (op het niveau van
het onderliggend bedrijfsresultaat (EBIT)) van ten
minste 10% in 2025, onverwachte gebeurtenissen
buiten beschouwing gelaten;
• We keren dividend uit (40 tot 60% van de onderliggende
nettowinst);
• We worden blootgesteld aan sterk uctuerende
grondstof- en energieprijzen.
FFARM
LISTED
EURONEXT
ForFarmers Jaarverslag 2022
Wie we zijn en wat we doen
76
webinars op het gebied van ESG en de aankomende
CSRD-rapportageverplichtingen. Deze webinars worden
georganiseerd door banken, advocatenbureaus,
ESG rating agencies, accountants en consultancy-
bedrijven. Hoewel dit geen gelegenheden zijn waarop
beleggers en ondernemingen elkaar één op één kunnen
ontmoeten, vervullen ze wel een rol in het Investor
Relations spectrum.
We hebben gedurende 2022 gesprekken gevoerd met
ongeveer 50 beleggers. Dit deden we tijdens vijf
conferenties en verschillende een-op-een-ontmoetingen.
De aandacht vanuit beleggers voor het aandeel
ForFarmers was minder dan in 2021. De kwaliteit van de
gesprekken was echter over het algemeen goed.
Deze gesprekken werden gevoerd door de CFO en de
director investor relations. Bij de bilaterale contacten met
beleggers is steeds het genoemde beleid in acht genomen.
Verschillende onderwerpen kwamen regelmatig aan de
orde, zoals de impact van het agrarisch beleid en de
stikstofmaatregelen in Nederland op ForFarmers,
de ontwikkelingen van de grondstof- en energieprijzen,
het M&A beleid, de aanscherpingen van de strategische
koers ende samenstelling van de raad van bestuur.
Afgezien van het belang dat FromFarmers in ForFarmers
houdt, zagen we dat er tijdens 2022 minder indexbeleggers
en meer value-beleggers in het aandeelhoudersbestand
kwamen te zitten.
In november presenteerden Roeland Tjebbes (CFO) en
Pieter Wolleswinkel (COO), die samen tijdelijk de rol van
CEO vervulden, de herziene strategie. De voorzitter van de
raad van commissarissen was ook aanwezig. De vijf
sell-side-analisten en een aantal beleggers waren
uitgenodigd voor deze gelegenheid. De audio-opname van
de toelichting werd later op de dag op de website
geplaatst.
Zoals gebruikelijk hebben onze bestuursleden dit jaar
bijeenkomsten bijgewoond van de ledenraad en de
jaarlijkse ledenavond van Coöperatie FromFarmers.
Deze bijeenkomsten vonden in 2022 weer allemaal op
locatie plaats. De informatie-uitwisseling voltrekt zich
onder de bepalingen van het genoemde beleid.
De jaarlijkse AvA kan worden bijgewoond door alle
aandeelhouders, certicaathouders en leden van de
coöperatie die een participatierekening aanhouden bij
FromFarmers. In 2022 vond de AvA fysiek plaats.
Daarnaast vond er in juni 2022 een buitengewone AvA
plaats voor de benoeming van de Chris Deen tot lid van de
raad van bestuur en CEO. In december werd de uitnodiging
verzonden voor de buitengewone AvA van januari 2023
voor de benoeming van Theo Spierings tot lid van het
bestuur en CEO.
Disclosure
De informatieverstrekking aan beleggers verloopt in
overeenstemming met de vereisten van de Wft en de
Europese verordening marktmisbruik. We informeren
beleggers tijdig, gelijktijdig en volledig over relevante
ontwikkelingen. Dat doen we door een persbericht te
versturen dat ook wordt gepubliceerd op de website en
ingediend bij de AFM. Het bestuur beoordeelt in overleg
met de disclosurecommissie of en wanneer de disclosure-
verplichting van toepassing is.
Onafhankelijke analistenrapporten
ForFarmers werd in 2022 door nanciële analisten van zes
verschillende organisaties gevolgd, namelijk ABN AMRO,
the Idea-driven Equities Analyses Company, KBC, Kempen,
Kepler Cheuvreux en Bank Degroof Petercam. Zij brachten
analistenrapporten uit over ForFarmers. Naast langere
rapporten zijn er periodieke updates verschenen. Kempen
besloot eind 2022 ForFarmers niet langer te volgen
vanwege aangepast beleid en het vertrek van de analist.
In 2022 behield ForFarmers de AA-rating (op een schaal
van CCC-AAA) in de MSCI ESG Ratings-waardering.
We hebben in 2022 wederom deelgenomen aan het CDP
Climate Change Disclosure programma en onze score
bleef D, evenals in 2021. Voor het CDP Forest Disclosure
programma behaalden we twee keer een C en voor het
Water Security programma eveneens een C. Daarnaast
hebben we deelgenomen aan ESG-onderzoeken uitgevoerd
door S&P Global, Gaia Research, Corporate Knights,
Vigeo-Eiris en Sustainalytics.
ForFarmers werd in 2022 genomineerd voor de
Kristalprijs. Genomineerde organisaties laten zien dat zij
in Nederland een duidelijke motivatie hebben om een
voorbeeld te zijn op het gebied van mensenrechten of om
te leren van de feedback van het panel van deskundigen en
de Kristaljury. De prijs werd gewonnen door ABN AMRO.
Op het gebied van belastingen scoort ForFarmers goed.
In de VBDO tax transparency-benchmark 2022 nemen we
een twaalfde positie in, direct achter KPN en Unilever en
voor onder andere Rabobank, Wolters Kluwer en TKH
Group. In 2021 stond ForFarmers met hetzelfde aantal
punten op een gedeelde tiende plaats.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
78
Hoe we langetermijnwaardecreatie
waarborgen
Organisatie
Een slagvaardige organisatie is van belang om de strategie
goed te implementeren. De organisatiestructuur moet de
juiste balans bieden tussen ondernemerschap in de lokale
markten en het benutten van de aanwezige kennis en
ervaring binnen de ForFarmers-organisatie.
De organisatiestructuur van ForFarmers is daarom
ingericht volgens het principe ‘‘primair lokaal, dicht op de
klant, ondersteund door centraal’, zodat er snel en
adequaat kan worden ingespeeld op lokale commerciële
kansen en bedreigingen. Ieder land waarin ForFarmers
actief is wordt aangestuurd door een (nationale)
landendirecteur (managing director), die integraal
verantwoordelijk is voor de lokale prestaties.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
79
Samenstelling Raad van Bestuur
De raad van bestuur van ForFarmers bestaat normaal gesproken uit drie leden: de CEO, CFO en COO. Zij zijn niet
alleen verantwoordelijk voor de resultaten, maar ook voor de missie, strategie en doelstellingen van de onderneming.
In het eerste kwartaal van 2022 bestond de raad van
bestuur uit twee leden, namelijk Yoram Knoop (CEO) en
Roeland Tjebbes (CFO). Op 14 april 2022 werd Pieter
Wolleswinkel benoemd in de vacante positie van COO.
Tegelijkertijd trad Yoram Knoop terug als CEO, zodat het
bestuur wederom tijdelijk uit twee leden bestond.
Op 23 juni werd Chris Deen benoemd tot CEO met ingang
van 1 juli 2022.
Op 19 oktober 2022 kondigde Chris Deen wegens
gezondheidsredenen aan te vertrekken. Roeland Tjebbes
(CFO) en Pieter Wolleswinkel (COO) namen de taken van de
CEO tijdelijk over. Op 15 november droeg de raad van
commissarissen Theo Spierings voor als lid van de raad
van bestuur en CEO. Hij trad aan bij ForFarmers op
1 januari 2023 en werd op 17 januari 2023 tijdens een
bijzondere vergadering van aandeelhouders benoemd.
Zijn contract is voor één jaar.
Leden van de Raad van Bestuur
Pieter
Wolleswinkel
Roeland
Tjebbes
CFO
Theo Spierings
CEO
COO
Managing
Director
Nederland en
België
Managing
Director
Verenigd
Koninkrijk
Steven
Read
Director M&A
& Strategie
Rob Kiers
Managing
Director
Duitsland
Ernst
Friedlaender
Managing
Director
Polen
Pawel
Swierkula
Director
Supply Chain
Arthur
van Och
Director HR a.i.
Luc de Baets
Executive Team ForFarmers
situatie februari 2023
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
80
Theo Spierings
CEO (Algemeen directeur)
Roeland Tjebbes
CFO (Financieel directeur)
Pieter Wolleswinkel
COO (Operationeel directeur)
Raad van bestuur
Theo Spierings (1964, Nederlandse nationaliteit) trad op
1 januari 2023 aan bij ForFarmers. Met ingang van
17 januari 2023 werd hij benoemd tot lid van de raad van
bestuur en CEO van ForFarmers. Als voorzitter van het
bestuur is hij eindverantwoordelijk voor alle strategische
en operationele zaken. Theo Spierings is benoemd voor
één jaar.
Theo Spierings heeft een bachelors diploma in
levensmiddelentechnologie en een MBA van Glasgow
University. Zijn loopbaan startte bij Friesland Foods,
waar ten tijde van de fusie met Campina CEO was.
Vervolgens was Theo Spierings acht jaar CEO van
Fonterra, de wereldspeler op het gebied van zuivel
gevestigd in Nieuw Zeeland. Sindsdien heeft hij een
adviesbureau opgericht om bedrijven te helpen met
transformatie en duurzaam ondernemen. Dit bureau richt
zich vooral op ondernemingen in de agrarische sector.
Roeland Tjebbes (1969, Nederlandse nationaliteit) trad op
1 maart 2020 aan bij ForFarmers. Met ingang van 24 april
2020 werd hij voor vier jaar benoemd tot lid van de raad
van bestuur van ForFarmers. Als CFO stuurt hij de
afdelingen Control/Financiën, Informatie Technologie (IT),
Juridische Zaken, Risicomanagement, Fusies &
Overnames (M&A) en Investor Relations aan. Op de
jaarlijkse AvA in 2024 is hij herbenoembaar voor opnieuw
vier jaar.
Roeland Tjebbes is afgestudeerd in bedrijfseconomie aan
de Universiteit van Maastricht en is opgeleid als
registeraccountant aan de Universiteit van Tilburg.
Hij heeft een aantal jaren als accountant gewerkt. Daarna
heeft hij nanciële managementposities bekleed bij
verschillende ondernemingen in de voedings- en
diervoersector, onder meer bij Perfetti Van Melle, Nutreco,
Vion en de Hoogwegt Group. Hij is ook lid van de raad van
commissarissen van Royal Koopmans.
Pieter Wolleswinkel (1977, Nederlandse nationaliteit)
startte in 2014 bij ForFarmers als directeur van de
business unit Noord bij ForFarmers Duitsland. In 2018
werd hij directeur van de business unit Varkens bij
ForFarmers Nederland. Hij werd op 1 januari 2019
benoemd tot Directeur ForFarmers Nederland. Later zijn
Reudink, ForFarmers België en Pavo ook onderdeel
geworden van zijn portefeuille. Op 14 april 2022 werd hij
benoemd tot lid van de raad van bestuur en COO van
ForFarmers. Zijn huidige termijn duurt vier jaar en eindigt
tijdens de jaarlijkse AvA in 2026. Op dat moment is hij
herbenoembaar voor opnieuw een periode van vier jaar.
Pieter Wolleswinkel groeide op een gemengd
boerenbedrijf op. Hij is afgestudeerd in diergeneeskunde
en heeft in 2010 een MBA gehaald op de TIAS School for
Business and Society. Na zijn studie heeft hij een aantal
jaren gewerkt als dierenarts en daarna in internationale
leidinggevende posities bij Provimi (thans Cargill).
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
81
Theo
Spierings
Roeland
Tjebbes
Pieter
Wolleswinkel
Geboortejaar 1964 1969 1977
Geslacht Man Man Man
Nationaliteit NL NL NL
Jaar laatste benoeming 2023 2020 2022
Herbenoembaar in
-
2024 2026
Kennis en ervaring:
(inter)nationale businesservaring Ja Ja Ja
Internationale bestuurlijke ervaring Ja Ja Ja
Specieke agrisectorkennis Ja Ja Ja
Financiële kennis Ja Ja Ja
M&A ervaring Ja Ja Ja
Duurzaamheid Ja Ja Ja
Corporate governance-ervaring Ja Ja Ja
Executive team
Het executive team bestaat uit de bestuursleden en
overige leden die het bestuur ondersteunen. Dit zijn de
managing directors van Duitsland, Polen en het Verenigd
Koninkrijk en de directeuren voor supply chain, M&A en
strategie, en HR.
Ernst Friedlaender is managing director ForFarmers
Duitsland.
Pawel Swierkula is managing director ForFarmers/
Tasomix Polen.
Steven Read is managing director ForFarmers Verenigd
Koninkrijk en stuurt de afdelingen marketing en innovatie
aan.
Arthur van Och is directeur supply chain.
Rob Kiers is directeur M&A en strategie.
Luc de Baets is groepsdirecteur HR a.i.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
82
Samenstelling Raad van
Commissarissen en Commissies
In 2022 bestond de raad van commissarissen uit zes leden. Tijdens de AvA van 14 april 2022 is Sandra Addink -
Berendsen afgetreden als commissaris. Op diezelfde dag trad Marijke Folkers-in ‘t Hout toe tot de raad en
werden Roger Gerritzen en Vincent Hulshof herbenoemd.
Sinds 2021 is Jan van Nieuwenhuizen lid van de raad van
commissarissen. Hij is in 2025 herbenoembaar. Hij is ook
lid van de auditcommissie bij het Leids Universiteitsfonds.
Hij heeft ruime internationale managementervaring, onder
meer als lid van de groepsdirectie van de Rabobank en als
leidinggevende bij JP Morgan, Morgan Stanley en NIBC.
Hij is in 2022 benoemd tot voorzitter van de raad van
commissarissen van Wealth Management Partners,
een vermogensbeheerder in Amstelveen. Hij heeft in het
verleden verschillende commissariaten vervuld, onder
andere bij FGH Bank en Bouwfonds Property
Development. Hij houdt per 31 december 2022 geen
(certicaten van) aandelen in ForFarmers N.V.
Sinds 2015 is Erwin Wunnekink lid van de raad van
commissarissen. Hij is herbenoembaar in 2023. Hij is
melkveehouder en sinds maart 2022 voorzitter van de
vakgroep melkveehouderij bij LTO Nederland. Tot en met
22 september 2021 was hij lid van de raad van
commissarissen van Koninklijke FrieslandCampina en
bestuurslid van Zuivelcoöperatie FrieslandCampina.
Hij houdt geen (certicaten van) aandelen in ForFarmers
N.V. en heeft als lid van Coöperatie FromFarmers geen
saldo op een participatierekening die is uitgegeven door de
coöperatie.
Marijke Folkers–in ‘t Hout is op aanbeveling van
Coöperatie FromFarmers in 2022 toegetreden tot de raad.
Ze is eigenaar van akkerbouw-, pluimvee- en
varkensbedrijf Mevar Meeden en werkte eerder als hoofd
inkoop bij Nedmag Industries Mining and Manufacturing.
Folkers-in ‘t Hout is voorgedragen vanwege haar
bestuurlijke ervaring in de agrarische sector, door onder
meer haar positie als voorzitter van de raad van
commissarissen bij Coöperatie Koninklijke Avebe U.A .
Ze heeft geen certicaten of aandelen in ForFarmers N.V.
Ze heeft via Mevar Meeden een participatierekening die is
uitgegeven door Coöperatie FromFarmers. Het belang
komt overeen met 24.243 aandelen en kan worden
omgezet in (certicaten van) aandelen ForFarmers N.V.
De raad is nu als volgt samengesteld:
Jan van Nieuwenhuizen,
Voorzitter
(1961, Nederlandse
nationaliteit)
Erwin Wunnekink,
Vice-voorzitter
(1970, Nederlandse
nationaliteit)
Marijke Folkers-in ’t Hout
(1983, Nederlandse
nationaliteit)
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
83
Roger Gerritzen
(1972, Nederlandse
nationaliteit)
Vincent Hulshof
(1962, Nederlandse
nationaliteit)
Annemieke den Otter
(1979, Nederlandse
nationaliteit)
Sinds 2018 is Roger Gerritzen lid van de raad van
commissarissen. Bij de Algemene vergadering van
aandeelhouders van 14 april 2022 is hij herbenoemd tot en
met 2026. Hij is sinds 2017 bestuurslid van Coöperatie
FromFarmers. Gerritzen is actief in het agrarische bedrijf
van zijn familie en is partner bij Yeald, een bedrijf in de
tuinbouwsector. Hij heeft nancieel-organisatorische
managementfuncties vervuld bij onder meer Syngenta en
Unilever en was voorzitter van het bestuur van
Agro-Polen, een akkerbouw- en melkveebedrijf in Polen.
Hij houdt geen (certicaten van) aandelen in ForFarmers
N.V. en heeft als lid van Coöperatie FromFarmers geen
saldo op een participatierekening zoals uitgegeven door de
coöperatie.
Vincent Hulshof is sinds 2014 lid van de raad van
commissarissen en is in 2022 herbenoemd tot 2026. Hij is
varkenshouder en bestuurslid van Coöperatie
FromFarmers. Hij was eerder onder meer voorzitter van
de raad van commissarissen van KI Nederland,
bestuurslid van Coöperatie Topigs en bestuurslid van de
regionale vakgroep varkenshouderij GLTO. Hij houdt geen
aandelen of certicaten in ForFarmers. Als lid van
Coöperatie FromFarmers heeft hij een saldo
overeenkomend met 8.640 aandelen op een
participatierekening die is uitgegeven door de coöperatie
en die kan worden omgezet in (certicaten van) of
aandelen ForFarmers N.V.
Annemieke den Otter is sinds 2020 lid van de raad van
commissarissen. Ze is herbenoembaar in 2024. Sinds juni
2022 is ze CFO bij Renewi. Daarvoor was ze CFO bij ERIKS
NV. Gedurende haar loopbaan heeft ze verschillende
nanciële functies vervuld bij onder meer Royal
VolkerWessels Stevin, Macquarie Capital Advisors in het
Verenigd Koninkrijk en ING. Ze houdt geen (certicaten
van) aandelen in ForFarmers N.V.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
84
Samenstelling:
Jan van
Nieuwenhuizen
Marijke
Folkers-
in ‘t Hout
Roger
Gerritzen
Vincent
Hulshof
Annemieke
den Otter
Erwin
Wunnekink
Geboortejaar 1961 1983 1972 1962 1979 1970
Geslacht Man Vrouw Man Man Vrouw Man
Nationaliteit NL NL NL NL NL NL
Jaar laatste benoeming 2021 2022 2022 2022 2020 2019
Herbenoembaar in 2025 2026 2026
-
2024 2023
Aftredend uiterlijk in 2033 2034 2030 2026 2032 2027
Onafhankelijk Ja Ja Nee Nee Ja Ja
Kern Commissies (zie hieronder) RC en S&BC S&BC AC en RC S&BC AC AC en RC
Kennis en ervaring:
(inter)nationale businesservaring Ja Ja Ja Ja Ja Ja
Internationale bestuurlijke
ervaring Ja
-
Ja
-
Ja
-
Specieke agrisectorkennis Ja Ja Ja Ja
-
Ja
Financiële kennis Ja
-
Ja
-
Ja Ja
M&A ervaring Ja
-
Ja
-
Ja
-
Duurzaamheid Ja Ja Ja Ja Ja Ja
Corporate Governance-
ervaring Ja Ja Ja Ja Ja Ja
De gebruikte afkortingen betekenen: AC = Auditcommissie, RC = Remuneratiecommissie, S&BC= Selectie- en benoemingscommissie
In de Corporate governance-verklaring lichten we het
diversiteitsbeleid en de uitvoering daarvan toe.
Met betrekking tot de herbenoemingstermijnen voor
commissarissen wijkt ForFarmers enigszins af van de
Nederlandse Corporate governance code (de code).
Dat lichten we nader toe in het hoofdstuk Corporate
governance.
Twee commissarissen zijn ook bestuurder van Coöperatie
FromFarmers, namelijk Vincent Hulshof en Roger
Gerritzen. De raad beschouwt hen als niet onafhankelijk in
de zin van de code. We hanteren als uitgangspunt dat de
overige commissarissen onafhankelijk zijn in de zin van de
code. Bij de beoordeling hiervan weegt de raad onder
meer mee dat er geen sprake is van een belangrijke
zakelijke relatie zolang er geen contractuele verplichting
bestaat om producten of diensten bij ForFarmers af te
nemen. De beoordeling heeft plaatsgevonden door de
afzonderlijke leden en de raad zelf.
Geen van de leden van de raad heeft meer dan vijf
commissariaten van rechtspersonen als bedoeld in het
reglement van de raad van commissarissen. De raad is
niet bekend met enige vorm van belangenverstrengeling
tussen ForFarmers en leden van de raad en ook niet
tussen ForFarmers en natuurlijke of rechtspersonen die
ten minste 10 procent van de aandelen of certicaten
daarvan houden in ForFarmers N.V.
De volgende leden van de Raad hebben gedurende het
verslagjaar – via het (familie)bedrijf waarbij zij zijn
betrokken – voer afgenomen van (een
dochtermaatschappij van) ForFarmers onder dezelfde
gebruikelijke condities zoals die ook voor andere klanten
van (een dochtermaatschappij van) ForFarmers gelden: de
dames Addink-Berendsen en Folkers-In’t Hout en de
heren Gerritzen, Wunnekink en Hulshof. Deze transacties
leiden op grond van het reglement van de Raad van
Commissarissen niet automatisch tot een tegenstrijdig
belang.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
85
Commissies van de
Raad van Commissarissen
De raad van commissarissen kent drie kerncommissies: een auditcommissie, een selectie-
en benoemingscommissie en een remuneratiecommissie. De raad is verantwoordelijk voor
besluiten die zijn voorbereid door de commissies. De raad heeft voor iedere kerncommissie
een reglement opgesteld. In 2022 heeft de raad van elke commissie de verslagen van de
beraadslagingen en bevindingen ontvangen.
Auditcommissie
Sinds de AvA van 14 april 2022 wordt de auditcommissie
gevormd door Erwin Wunnekink (voorzitter), Roger
Gerritzen (lid) en Annemieke den Otter (lid).
De auditcommissie ondersteunt de raad in de
toezichthoudende taken en verantwoordelijkheden op het
gebied van externe nanciële rapportage,
accountantscontrole en toepassing richtlijnen voor de
jaarverslaggeving. Ook ondersteunt ze de raad in de
benoeming en het functioneren van de externe accountant
en houdt ze toezicht op de kwaliteit en effectiviteit van
interne, nanciële en managementrapportages en van
systemen voor interne risicobeheersing en controle.
Tot slot ziet deze commissie toe op naleving van interne
procedures en wet- en regelgeving en op de werking van
gedragscodes.
Selectie- en benoemingscommissie
Sinds de AvA van 14 april 2022 bestaat de selectie- en
benoemingscommissie uit Marijke Folkers-in ’t Hout
(voorzitter), Vincent Hulshof (lid) en Jan van
Nieuwenhuizen (lid). Zoals vastgelegd in het Reglement
van de Selectie- en benoemingscommissie, doet deze
commissie onder meer voorstellen aan de Raad ten
aanzien van de selectiecriteria en benoemingsprocedures,
het plan voor opvolging, (her)benoemingen en het
beoordelen van het functioneren van bestuurders en
commissarissen.
Remuneratiecommissie
Sinds de AvA van 14 april 2022 wordt de
remuneratiecommissie gevormd door Roger Gerritzen
(voorzitter), Erwin Wunnekink (lid) en Jan van
Nieuwenhuizen (lid). Deze commissie doet onder meer
voorstellen aan de raad over het remuneratiebeleid en de
beloning van individuele bestuursleden.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
86
Corporate Governance
De raad van bestuur en raad van commissarissen zijn verantwoordelijk voor de corporate governance-structuur van ForFarmers. Deze structuur
wordt bepaald door de wet, onze statuten en reglementen. De reglementen zijn opgesteld aan de hand van de Nederlandse corporate
governance-code.
Onze corporate governance-verklaring is achter in dit
jaarverslag opgenomen. Tevens is de verklaring te lezen
als apart document op onze website. In de verklaring
leggen we uit hoe we de Nederlandse corporate
governance-code (verder: de code) toepassen. Ook geven
we informatie over de besluiten rondom artikel 10
overnamerichtlijn en artikel 3 bekendmaking
niet-nanciële informatie. Verder gaan we in op de
uitvoering van het diversiteitsbeleid.
De verklaring bevat informatie over de interne
risicobeheersings- en controlesystemen rondom ons
nanciële rapportageproces. Ze bevat ook informatie over
de samenstelling en het functioneren van de raad van
bestuur, het executive team en de raad van
commissarissen en over het functioneren van de
Algemene vergadering van aandeelhouders.
Bij de samenstelling en het functioneren van zowel het
bestuur als de raad hebben we rekening gehouden met de
competenties die nodig zijn voor
langetermijnwaardecreatie voor al onze belanghebbenden.
Dit lichten we nader toe in de paragrafen Samenstelling
raad van bestuur en Samenstelling raad van
commissarissen en commissies.
Afwijkingen van de Code
Doorgaans volgen we de bepalingen uit de code
nauwgezet, maar soms wijken we ervan af. Hieronder
beschrijven we die afwijkingen.
2.1.7 en
2.1.8
Onafhankelijkheid van commissarissen
De raad beschouwt leden van de raad die ook bestuurder
zijn van Coöperatie FromFarmers (hierna: de coöperatie),
te weten Vincent Hulshof en Roger Gerritzen, niet als
onafhankelijk. Dit lichten we nader toe in het verslag van de
raad van commissarissen. Deze commissarissen zijn ter
benoeming voorgedragen op aanbeveling van de coöperatie
als houdster van het prioriteitsaandeel in het kapitaal van
ForFarmers.
2.2.2 Benoemings- en herbenoemingstermijnen commissa-
rissen
Om de continuïteit te waarborgen wijkt ForFarmers af van
deze bepaling voor wat betreft de personen die op 1 januari
2017 deel uitmaakten van de raad. Voor die personen past
de vennootschap het uitgangspunt toe dat zij kunnen
worden herbenoemd voor een derde periode van vier jaar.
Voor personen die na genoemde datum zijn of worden
herbenoemd zal deze bepaling van de code worden
toegepast.
2.3.4 Samenstelling commissies (raad van commissarissen)
ForFarmers behoudt zich het recht voor om vanwege
praktische redenen van deze bepaling af te wijken. In het
reglement van de betreffende commissies is opgenomen
dat ten minste de helft van de leden van de commissies
onafhankelijk is in de zin van best practice-bepaling 2.1.8.
4.4.5 Uitoefening stemrecht
Voor zover met betrekking tot de door de Stichting Beheer-
en Administratiekantoor ForFarmers (hierna: Stichting
Beheer) gehouden aandelen geen stemrecht is opgevraagd
en de coöperatie geen steminstructie heeft gegeven
volgens het bepaalde in artikel 8 van de administratievoor-
waarden, bepaalt Stichting Beheer naar eigen goeddunken
hoe ze het stemrecht uitoefent dat aan die aandelen
verbonden is. Zij laat zich daarbij primair leiden door de
belangen van de certicaathouders en houdt rekening met
het belang van ForFarmers en de met haar verbonden
onderneming. Sinds de notering van de gewone aandelen
van ForFarmers aan Euronext Amsterdam heeft de coöpe-
ratie de mogelijkheid om steminstructie te geven zoals
hiervoor is bedoeld. Dit is mede bepalend voor de rechten
die de coöperatie kan uitoefenen als houdster van het
prioriteitsaandeel in ForFarmers.
4.4.8 Stemvolmachten
Uitsluitend certicaathouders die ook medewerker bij
ForFarmers of lid van de coöperatie zijn, kunnen stemrecht
opvragen zoals is bepaald in de administratievoorwaarden
van Stichting Beheer. Overige certicaathouders kunnen
geen stemrecht opvragen maar hebben de mogelijkheid
hun certicaten te converteren in aandelen. Alleen de
coöperatie kan een bindende steminstructie geven voor de
aandelen die Stichting Beheer houdt (en waarvan het
stemrecht niet is opgevraagd). Certicaathouders kunnen
geen bindende steminstructie geven. Verder gelden de
beperkingen die zijn opgenomen in de administratievoor-
waarden. Deze regeling is destijds opgenomen in de
administratievoorwaarden met het oog op de notering van
de gewone aandelen van ForFarmers aan Euronext
Amsterdam.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
87
Corporate Governance in hoofdlijnen
Bestuur en Executive Team
De raad van bestuur is verantwoordelijk voor het bestuur
en de continuïteit van ForFarmers en de met haar
verbonden onderneming. Het bestuur heeft een visie
ontwikkeld op langetermijnwaardecreatie en in overleg
met de raad een bijpassende strategie geformuleerd.
In het waardecreatiemodel wordt de bijdrage beschreven
die ForFarmers levert op maatschappelijk, duurzaam en
economisch vlak. In verslag van de raad van
commissarissen legt de raad verantwoording af hoe de
Raad betrokken was bij de totstandkoming, en toezicht
houdt – op de uitvoering van de strategie.
ForFarmers voert een doorlopende dialoog met
stakeholders over de uitvoering van de strategie en
thema’s die meer of juist minder aandacht behoeven.
Deze materiële thema’s zijn opgenomen in een
materialiteitsmatrix. Ze zijn ook meegenomen bij het
bepalen van de strategie.
Het bestuur werkt met een executive team dat de
operationele activiteiten aanstuurt van ForFarmers.
Het executive team bestaat uit de leden van het bestuur,
de managing directors voor Engeland, Duitsland, Polen en
de directeuren voor supply chain, HR en M&A en strategie.
Dit is in lijn met de strategie, waarin de focus
nadrukkelijker op de lokale bedrijven ligt. Executive
teamleden die geen lid van het bestuur zijn, geven
regelmatig een toelichting op specieke onderwerpen
waarvoor zij verantwoordelijk zijn. Dat doen ze meestal
tijdens meetings van het executive team en soms ook
tijdens vergaderingen van de raad van commissarissen.
In 2022 kende het bestuur wisselende samenstellingen.
Yoram Knoop is na de AvA van 14 april 2022 afgetreden als
CEO van ForFarmers. Op dezelfde datum werd Pieter
Wolleswinkel lid van het bestuur. Hij bekleedt sindsdien de
functie van COO. Van 14 april tot 1 juli was Roeland
Tjebbes (CFO) actief als interim-CEO.
Yoram Knoop werd op 1 juli 2022 opgevolgd door Chris
Deen, die op 19 oktober 2022 aankondigde per 1 februari
2023 te vertrekken wegens gezondheidsredenen. De taken
van de CEO werden waargenomen door de CFO en de COO
tot aan de benoeming van Theo Spierings als lid van het
bestuur en tevens CEO tijdens de buitengewone AvA op
17 januari 2023. Theo Spierings is benoemd voor de duur
van een jaar.
Herbenoeming van leden van het bestuur is onbeperkt
mogelijk, telkens voor een periode van maximaal vier jaar.
In 2022 heeft het bestuur zijn eigen functioneren
geëvalueerd. Voor de leden van het bestuur geldt het
volgende benoemingsrooster.
Naam
Jaar laatste
benoeming
Hernoembaar
in
R.J. Tjebbes 2020 2024
P.E. Wolleswinkel 2022 2026
T. Spierings 2023
-
Raad van Commissarissen
De raad houdt toezicht op het beleid van het bestuur en de
algemene gang van zaken bij ForFarmers. De raad staat
het bestuur met advies terzijde, bestaat uit zes personen
en kent drie kerncommissies: de auditcommissie,
de remuneratiecommissie en de selectie- en
benoemingscommissie. Op onze website staat de
proelschets van de raad. Daar zijn ook de reglementen te
lezen van de raad en zijn commissies.
Algemene vergadering van aandeelhouders
Het bestuur en de raad zorgen voor een adequate
informatieverschafng en voorlichting aan de AvA.
ForFarmers heeft een beleid geformuleerd over bilaterale
contacten met de aandeelhouders. In een
relatieovereenkomst zijn aanvullende afspraken
vastgelegd over de relatie tussen ForFarmers en
Coöperatie FromFarmers (hierna: de coöperatie).
Voor transacties met verbonden partijen, waaronder de
Coöperatie, wordt verwezen naar noot 36 in de toelichting
van de jaarrekening.
Het maatschappelijk kapitaal van ForFarmers bestaat uit
gewone aandelen, preferente aandelen en één
prioriteitsaandeel. Sinds 24 mei 2016 zijn de gewone
aandelen genoteerd aan Euronext Amsterdam. Er zijn ook
certicaten van gewone aandelen uitgegeven met
medewerking van ForFarmers. Er zijn geen preferente
aandelen uitgegeven. De coöperatie is houder van het
prioriteitsaandeel. Het geplaatste aandelenkapitaal
bedraagt €952.188,22, bestaande uit 95.218.821 gewone
aandelen en 1 prioriteitsaandeel van elk €0,01 nominaal.
Stichting Beheer- en Administratiekantoor
ForFarmers
Na de notering van ForFarmers aan Euronext Amsterdam
heeft de Stichting Beheer- en Administratiekantoor
ForFarmers (hierna: Stichting Beheer) de aandelen
gehouden waarvoor certicaten waren uitgegeven, in lijn
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
88
met de bestaande infrastructuur en de notering
ForFarmers aan Euronext Amsterdam in 2016.
Certicaathouders hebben de tijd te besluiten of en
wanneer zij hun certicaten willen omwisselen voor
aandelen en of ze de aandelen willen verkopen waarvoor
certicaten zijn uitgegeven. In het kader van een
participatieplan houdt Stichting Beheer de aandelen
waarvoor certicaten zijn uitgegeven aan werknemers.
Het bestuur van Stichting Beheer opereert onafhankelijk
van ForFarmers. De stichting houdt gewone aandelen in
ForFarmers en heeft verschillende doelen, zoals het ten
titel van beheer krijgen van gewone aandelen, het uitgeven
van certicaten en het verlenen van volmachten om een
stemrecht uit te oefenen. De coöperatie kan uitsluitend
een bindende steminstructie geven voor de aandelen die
door Stichting Beheer worden gehouden en waarvan het
stemrecht niet is opgevraagd.
De administratievoorwaarden, statuten en het verslag van
de stichting staan op onze website.
Prioriteitsaandeelhouder
Het prioriteitsaandeel wordt gehouden door de coöperatie
zolang zij op 1 januari van ieder kalenderjaar voor ten
minste 20% stemrecht of steminstructie kan uitoefenen.
In de Corporate governance verklaring staan de overige
voorwaarden voor het houden van het prioriteitsaandeel.
Op de meest recente peildatum kon de coöperatie voor
meer dan 50% stemrecht uitoefenen op de eigen aandelen
en steminstructie geven voor de door Stichting Beheer
gehouden aandelen. Daarmee had de coöperatie onder
meer een aanbevelingsrecht voor vier van de zes leden van
de raad, kon ze een commissaris als voorzitter benoemen
en had ze een goedkeuringsrecht over verschillende
besluiten van het bestuur.
De coöperatie houdt tevens als gevolg één
prioriteitsaandeel waaraan de rechten zijn verbonden
zoals aangegeven in de statuten van ForFarmers.
De benoeming van bestuurders geschiedt uitsluitend op
bindende voordracht van de raad en materiële besluiten
van de AvA, zoals uitgifte van aandelen, uitkeringen en
fusies, kunnen alleen worden genomen op voorstel van het
bestuur met goedkeuring van de raad.
Beschermingsmaatregelen
ForFarmers is met Stichting Continuïteit ForFarmers een
call-optieovereenkomst aangegaan met betrekking tot
preferente aandelen. Deze stichting heeft als doel de
belangen van ForFarmers en haar stakeholders te
beschermen tegen bedreigingen voor de identiteit,
strategie, onafhankelijkheid en continuïteit van
ForFarmers. De stichting is volledig autonoom met een
onafhankelijk bestuur. Daarnaast heeft ForFarmers, zoals
eerder genoemd, één prioriteitsaandeel dat thans in
handen is van de coöperatie.
Cultuur, gedragscode en klokkenluidersregeling
ForFarmers verwacht van medewerkers dat zij integer
handelen en zich houden aan de plaatselijke regels en
procedures. De kernwaarden ondersteunen een cultuur
die gericht is op langetermijnwaardecreatie en worden
onderschreven door de raad. ForFarmers heeft een
gedragscode en een klokkenluidersregeling. De waarden
die ten grondslag liggen aan de gedragscode zijn
universeel en sluiten bijvoorbeeld aan bij de Universele
Verklaring van de Rechten van de Mens en de beginselen
van de UN Global Compact. De kernwaarden van
ForFarmers en de gedragscode worden actief
gecommuniceerd in de organisatie. We stimuleren
medewerkers ook om opbouwende feedback te geven en
te ontvangen. Dat doen we onder andere met onderzoeken
naar medewerkerstevredenheid die we regelmatig
uitvoeren.
Ethisch handelen, training en bewustwording
Onze medewerkers worden met e-learningmodules
getraind en bewustgemaakt van de bedrijfsethiek en
-cultuur bij ForFarmers. Nieuwe medewerkers volgen een
e-learningmodule waarin alle onderwerpen van de code of
conduct aan de orde komen, zoals privacy, zakelijke
communicatie en het voorkomen van intimidatie. Periodiek
brengen we met een e-learningmodule een aantal
onderwerpen uit de gedragscode opnieuw onder de
aandacht. In 2022 werd in de e-learning aandacht besteed
aan de onderwerpen omkoping & corruptie, privacy &
Missie, visie, kernwaarden
Code of Conduct (gedragscode)
ForFarmers procedures en reglementen
Klokkenluidersregeling
c o m m u n i c at i e
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
89
security en het klokkenluidersbeleid. Voor vragen of
advies over juridische en ethische dilemma’s kunnen
medewerkers terecht bij een legal business partner of de
compliance ofcer.
Incidentmeldingen
In het verslagjaar zijn negen incidenten of vermoedens
daarvan gemeld. In deze gevallen werd steeds een hoge
mate van vertrouwelijkheid in acht genomen en werd de
procedure gevolgd zoals omschreven in de
klokkenluidersregeling. Gezien de aard en impact van de
meldingen was het niet noodzakelijk hierover naar buiten
te treden. Het overzicht van incidentmeldingen en de
opvolging daarvan wordt periodiek besproken met de raad
en de auditcommissie.
Maatschappelijk verantwoord ondernemen
ForFarmers levert veehouders voer en advies om ze te
helpen een optimaal rendement te behalen met een steeds
lagere CO
2
-voetafdruk. Voor ons is maatschappelijk
verantwoord ondernemen een integraal onderdeel van de
dagelijkse bedrijfsvoering. We hebben doelstellingen
bepaald die bijdragen aan een duurzame, sociale
veehouderij en samenleving. De dialoog die we hierover
voeren met onze stakeholders vormt de basis voor verdere
aanscherping van de duurzaamheidsstrategie.
Adviesraad Duurzaamheid
ForFarmers heeft een Adviesraad Duurzaamheid
ingesteld. De adviesraad heeft als doel om de
duurzaamheidsresultaten van ForFarmers inzichtelijk te
maken en input op te halen bij belangrijke externe
stakeholders. De adviesraad wordt voorgezeten door onze
CEO. In de raad zitten ook de director supply chain en de
director corporate affairs van ForFarmers. Externe
vertegenwoordigers vanuit de retail, ngo’s,
de academische wereld, de agrarische sector en de
onderzoekswereld maken ook deel uit van de adviesraad.
De Adviesraad Duurzaamheid krijgt ondersteuning van de
Task Force Duurzaamheid, een werkgroep met
vertegenwoordigers uit alle lagen van het bedrijf.
De werkgroep toetst de voortgang aan het
implementatieplan, signaleert eventuele hiaten en initieert
waar nodig aanvullende acties.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
90
Risicomanagement
Aanpak risicomanagement
Om de strategische, operationele en nanciële
doelstellingen te kunnen realiseren moet ForFarmers
kansen benutten en risico’s nemen. ForFarmers
onderkent daarom het belang van goed functionerende
interne risicobeheersings- en controlesystemen, waarin
risico’s, inclusief frauderisico’s, worden geïdenticeerd,
afgewogen en beheerd. Deze aanpak is verankerd in de
organisatie: van de Raad van Bestuur (het bestuur) en het
Executive Team, onder toezicht van de Raad van
Commissarissen (de raad), tot en met alle operationele en
nanciële afdelingen.
Er wordt actief toezicht gehouden op dit risicomanagement
en op de frauderisico’s en er worden acties ondernomen
om het risicobewustzijn in de organisatie te verhogen.
Zowel de toon aan de top als de harde en zachte
beheersmaatregelen zijn hierbij van belang. Ook worden in
dit kader risico- en compliance-workshops georganiseerd
en evalueren de businessunitmanagers zelf de uitvoering
van de processen. Er zijn sleutelfunctionarissen (risico-
eigenaren en risicomanagers) aangewezen voor de
belangrijke (fraude)risico’s. Zij zijn vanuit hun rol belast
met risicomanagement, het instellen van
beheersmaatregelen en de jaarlijkse beoordeling van de
uitvoering van de verschillende maatregelen.
ForFarmers hanteert een risicoproces gebaseerd op de
methodologie van het Committee of Sponsoring
Organizations of the Treadway Commission (COSO) voor
het beheersen en managen van de verschillende risico’s.
Bijgevoegde illustratie toont een overzicht van het proces
zoals dat binnen ForFarmers wordt uitgevoerd.
Interne omgeving
Om de risico’s goed te beheersen heeft ForFarmers
verschillende organen geïnstalleerd, waaronder de Risk
Advisory Board en de Purchase Risk Board,
en verschillende maatregelen geïmplementeerd, zoals de
Code of Conduct, de Klokkenluidersregeling en de
Planning en Control cyclus.
Het bestuur is eindverantwoordelijk voor alle aspecten van
risicomanagement en legt verantwoording af aan de raad.
De Risk Advisory Board (RAB), aangesteld door het
bestuur, is verantwoordelijk voor de uitvoering, monitoring
en rapportage op dit gebied. De RAB bestaat uit de CFO,
de Director Supply Chain (tevens verantwoordelijk voor de
Risicomanagement Cyclus
Interne omgeving
- Cultuur
- Gedrag
- Inherente risico’s
Risico
bereidheid
- Risicocategorieën
- Risicobereidheid
Risico
beheersing
- In-control
- ERM Framework
- Taks control
Framework
Informatie &
Communicatie
- Jaarverslag
- Interne communicatie
& training
5 1
2
3
4
Controle en monitoring
- Purchase Risk Board
- Risk Advisory Board
- Audit Commissie
- Interne audit
Risico beoordeling
- Strategische doelstellingen
- Operationele doelstellingen
- Financiële doelstellingen
- Compliance
6
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
91
duurzaamheidsagenda), de Managing Director
UK, de Group Finance Director en de Manager Accounting
en Risk. De Internal Auditor neemt als waarnemer deel
aan de vergaderingen van de RAB. Op basis van de
periodieke rapportage monitort de RAB de beheersing van
de belangrijkste risico’s. Deze rapportage dient onder
meer om de risicobereidheid van ForFarmers ten aanzien
van de daadwerkelijke risico’s te meten en waar nodig en
mogelijk aanvullende beheersmaatregelen te nemen.
Daarnaast is er een Purchase Risk Board (PRB) die
goedkeuring moet verlenen voor de inkoop van
grondstoffen, het gebruik van derivaten, dekking van
energiecontracten en het aangaan van voorverkoop-
contracten die de lokale autorisatie- of risico-limieten
overschrijden. De PRB vergadert op ad-hoc basis als er
goedkeuring wordt gevraagd door inkoop- of
businessunitdirecteuren. De permanente leden van de
PRB zijn de leden van het bestuur, de Director Supply
Chain en de Group Finance Director.
ForFarmers heeft een Code of conduct om er zo goed
mogelijk op toe te zien dat haar werknemers ethisch
handelen en zich aan de (lokale) regels en procedures
houden. Daarnaast heeft ForFarmers een
Klokkenluidersregeling.
Tot slot heeft ForFarmers een vaste Planning & Control-
cyclus om nanciële en commerciële risico’s (waaronder
die op het gebied van duurzaamheid en fraude) te
beperken. Deze cyclus omvat de maandrapportages,
de voorspellingen die elk kwartaal voor het lopende jaar
worden afgegeven, de duurzaamheid KPI rapportages per
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
92
kwartaal, het jaarlijkse budget voor het volgende jaar,
de jaarlijkse vijfjarenplanning inclusief scenarioanalyses,
en elke vijf jaar een reguliere update van het strategisch
plan. Het bestuur en de lokale managementteams
bespreken de inhoud en kernpunten van al deze rapporten.
Daarnaast bespreekt het bestuur met de raad de
nanciële prestaties van ForFarmers.
Risicobereidheid en beoordeling
Het risicoproel en de risicoacceptatie worden periodiek
geëvalueerd door het bestuur en de risicomanagers,
en waar nodig aangepast aan de veranderende
marktomstandigheden of aan een herziening van de
strategie. De uitkomsten worden gerapporteerd aan de
Auditcommissie en de raad.
Bij het nemen van beslissingen dient ForFarmers een
optimale afweging te maken tussen commerciële en/of
strategische doelstellingen en de daarbij behorende
risico’s en kansen.
Voor de risicobereidheid en -beoordeling maakt
ForFarmers onderscheid tussen operationele
bedrijfsrisico’s die de Onderneming zelf kan beïnvloeden,
en ESG-gerelateerde en overige risico’s die minimaal of
niet kunnen worden beïnvloed. In het eerste geval zijn
zowel de risicobereidheid van ForFarmers als de kwaliteit
van de beheersmaatregelen van belang. In het tweede
geval is een effectieve werking van bestaande
beheersmaatregelen cruciaal, evenals een scenario
analyse met betrekking tot mogelijke gevolgen van de
geïdenticeerde risico’s en kansen.
Risicobereidheid operationele bedrijfsrisico’s:
Risicobereidheid Zeer laag Laag Gemiddeld Hoog Zeer hoog
Strategisch
Fusies & overnames (M&A)
Going Circular duurzaamheidsbeleid
Reputatieschade
Omvang veestapel en dierziektes
Operationeel & Maatschappelijk
Gezondheid & Veiligheid (Health & Safety)
Beschikbaarheid, prijs en herkomst grondstoffen
Ontwikkeling van energie- en brandstofprijzen
Voerkwaliteit
Bedrijfscontinuïteit
Cyberveiligheid
Financieel
Valuta- en renterisico’s
Krediet- en liquiditeitsrisico’s bij contractpartijen
Liquiditeitsrisico’s
Pensioenrisico’s
Compliance
Wijzigingen in (milieu) wet- en regelgeving
Belastingen
Risicobereidheid ten aanzien van
operationele bedrijfsrisico’s
Strategische doelstellingen
Om aan de groeidoelstellingen – zowel autonoom als door
middel van overnames – te kunnen voldoen, worden
(substantiële) investeringen gedaan. ForFarmers heeft ten
aanzien van het doen van fusies en overnames gemiddeld
een hoge risicobereidheid. Hierbij geldt wel dat de
risicobereidheid op de onderliggende activiteiten van de
over te nemen bedrijven gelijk is aan die voor ForFarmers,
bijvoorbeeld op het gebied van milieu impact, volgen van
sociale wet- en andere regelgeving.
Met betrekking tot de doelstellingen van Going Circular is
de risicobereidheid gemiddeld. Circulariteit in de productie
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
93
van voeders voor dieren wordt nagestreefd, rekening
houdend met de gezondheid van dieren en het
toekomstperspectief voor veehouders. Hierbij is het zaak
om te laveren tussen realiteit, realisme en ambitie. Going
Circular, de duurzaamheidsagenda van ForFarmers en
een belangrijk onderdeel van de strategie 2025, is gericht
op een verdere verlaging van de milieu impact van zowel
ForFarmers als van de gehele keten.
Bij het nastreven van haar strategische doelstellingen zijn
er twee specieke gebieden waarop ForFarmers een laag
risico-acceptatieniveau hanteert.
• Reputatie: deze is cruciaal voor het vertrouwen dat
klanten, aandeelhouders, leveranciers, medewerkers
en de samenleving in ForFarmers stellen.
• Diergezondheid en dierenwelzijn: ForFarmers vindt
het bijdragen aan het verbeteren van diergezondheid en
dierenwelzijn een basisvoorwaarde voor de
ontwikkeling van voeders en in het geven van advies.
Door duurzame nutritionele oplossingen te leveren
draagt ForFarmers bij aan rendementsverbetering voor
veehouders, met gezonde dieren en met aandacht voor
het dierenwelzijn.
Wereldwijd blijft de vraag naar (dierlijke) eiwitten groeien.
In de meer welvarende westerse landen groeit echter de
vraag naar vleesvervangers, waaronder plantaardige
‘vlees’-producten en in de toekomst mogelijk vlees dat is
geproduceerd in een laboratorium (z.g. alternatieve
vleesproducten). Daarnaast is er toenemende politieke
druk op het gebied van dierenwelzijn en om de
vleesproductie en vleesconsumptie te verminderen en de
klimaateffecten van veehouderij te verminderen.
Een voorbeeld hiervan is de omschakeling naar “1 ster
Beter Leven“ kip in Nederland, die zal leiden tot minder
dieren per vierkante meter stal, en op termijn tot minder
kippen die in Nederland gehouden zullen worden.
De maatschappelijke en politieke druk op de agrarische
sector kan ertoe leiden dat de consumptie van de
hoeveelheid dierlijke eiwitten per hoofd van de bevolking
gaat afnemen en dit kan op den duur invloed hebben op de
omvang van de veestapel in de huidige landen waar
ForFarmers actief is. De snelheid waarmee, en de
geograsche gebieden waarin deze trends zich zullen
voordoen is moeilijk in te schatten. Het lijkt echter reëel te
veronderstellen dat steeds meer consumenten uit de meer
welvarende landen voor alternatieve eiwitten zullen gaan
kiezen.
Het monitoren van de gevolgen van dierziektes blijft een
actueel onderwerp. In Polen was er gedurende geheel
2022 sprake van uitbraken van vogelgriep. In Nederland
begon het vogelgriepseizoen wederom vroeger dan
afgelopen jaar, al gedurende de zomer. Dit resulteerde in
de grootste uitbraak van vogelgriep in Nederland tot nu
toe. Ook in het Verenigd Koninkrijk waren er uitbraken in
2022, vooral bij kalkoenen. Daarnaast werd al in het derde
kwartaal van 2020 in het oosten van Duitsland Afrikaanse
varkenspest geconstateerd, in eerste instantie alleen bij
wilde zwijnen. In 2022 werd er wederom varkenspest
geconstateerd in Duitsland, mede in het westen dichtbij de
Nederlandse grens. Dit heeft geleid tot nog steeds
voortdurende exportrestricties voor varkens en
varkensvlees uit Duitsland. Er zijn strikte
hygiëneprotocollen van kracht om verdere besmetting te
voorkomen. Ook in Polen, waar met name in het oosten
van het land een uitbraak van deze ziekte is geconstateerd,
wordt de verspreiding ervan scherp in de gaten gehouden,
evenals in de landen waarin ForFarmers niet actief is.
Operationele doelstellingen
Vanuit haar positie als maatschappelijk verantwoorde
onderneming, vindt ForFarmers het essentieel een goede
en veilige werkomgeving te bieden voor haar
medewerkers, tijdelijk ingehuurd personeel, loonwerkers
en bezoekers. Daarom wordt hiervoor een zeer laag
risico-acceptatieniveau gehanteerd. De doelstelling is om
in 2025 op een niveau te zitten van minder dan 0,5
ongevallen met verzuim per 100 FTE per jaar, en ten
opzichte van 2020 een 50% daling van het aantal
ongevallen met verzuim te hebben bereikt. De ambitie
voor 2030 is om geen enkel ongeval met verzuim te
hebben.
Het inkopen van grondstoffen is een inherent en
essentieel onderdeel van de bedrijfsvoering van
ForFarmers. Aangezien de prijzen van grondstoffen
aanzienlijk kunnen schommelen, gaat de inkoop van
grondstoffen gepaard met risico’s voor ForFarmers. Het is
gebruikelijk in de sector om de uctuatie van
grondstofprijzen door te berekenen aan klanten. Bij de
huidige hoge niveaus en volatiliteit in prijzen van
grondstoffen kan dit gebruik echter tijdelijk verstoord
raken. Bij het uitvoeren van inkoopactiviteiten kan het
daardoor voorkomen dat niet alle uctuaties in
grondstofprijzen volledig of tijdig kunnen worden
doorberekend aan klanten, waardoor de
brutowinstontwikkeling onder druk kan komen te staan.
Tevens kunnen uctuaties in grondstofprijzen direct
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
94
invloed hebben op de hoogte van het werkkapitaal.
Voor het inkoopbeleid geldt daarom een gemiddeld risico-
acceptatieniveau. Om deze inkooprisico’s te beheersen,
gelden er limieten voor de lengte van de inkooppositie per
grondstof categorie per business unit, en zijn op business
unit en ForFarmers niveau risicogrenzen vastgesteld
volgens het ‘value at risk’-principe; dit geldt voor de
organisatie als geheel en is vertaald naar de verschillende
businessunits. Binnen deze grenzen zijn de landen samen
met Inkoop zelf in de lead om hun inkoopposities in te
vullen middels fysieke contracten of nanciële
instrumenten.
Eenzelfde principe geldt ten aanzien van energieprijzen,
zoals die van de benodigde elektriciteit en gas voor het
productieproces en diesel voor de transportactiviteiten.
ForFarmers heeft voor dit prijsrisico ook een gemiddelde
risicobereidheid, aangezien prijsuctuaties binnen
acceptabele bandbreedtes normaliter volledig en tijdig
doorberekend kunnen worden aan klanten. Dit is niet
mogelijk gebleken in het geval dat energieprijzen extreem
stijgen en grondstofprijzen tegelijkertijd ook toenemen,
zoals gedurende 2021 en 2022. Bovendien is
doorberekening mede afhankelijk van de liquiditeitspositie
van veehouders, die sterk wordt beïnvloed door de
prijsontwikkeling voor hun producten (vlees, zuivel en
eieren) en de hedging strategie van concurrenten ten
aanzien van energieprijzen.
Voor de herkomst van de grondstoffen heeft ForFarmers
een lage risicobereidheid. Als onderdeel van de
duurzaamheidsagenda Going Circular heeft ForFarmers
doelstellingen en ambities geformuleerd. Zo ook op het
verantwoord inkopen van grondstoffen in het algemeen en
soja en palmolie in het bijzonder. In het hoofdstuk Going
Circular For the Future of Farming wordt hier nader op
ingegaan.
Voor zowel de kwaliteit van de ingekochte producten als
de kwaliteit van het voer hanteert ForFarmers een zeer
laag risico-acceptatieniveau. De constante kwaliteit van
het geleverde voer is cruciaal voor een goede
dienstverlening aan klanten, mede vanwege de relatie
tussen de kwaliteit van voer en voedselveiligheid. Bij het
produceren van voer is ForFarmers afhankelijk van de
kwaliteit en herkomst van grondstoffen die in het voer
worden verwerkt. Het risico bestaat dat de ingekochte
grondstoffen niet voldoen aan de wettelijke eisen of aan de
kwaliteitsomschrijving op basis waarvan ze zijn ingekocht.
Indien deze grondstoffen in de voeders worden verwerkt,
zou dit tot een voedselveiligheidsrisico kunnen leiden.
Daar bovenop komen de risico’s op voerfraude en
mogelijke productbesmetting of kruisbesmetting van
grondstoffen tijdens het productieproces.
ForFarmers is zeer alert op cyber-criminaliteit.
Het gevaar dat onbevoegden toegang krijgen tot de
ForFarmers IT-systemen via hacking en/of middels
phishing e-mails is hoog. De beveiliging van de
IT-systemen wordt daarom continu getest en verbeterd.
Om medewerkers voldoende alert te houden op cyber-
veiligheid en hun rol hierin, is er een verplicht jaarlijks
e-learning programma voor alle medewerkers. Daarnaast
worden medewerkers getraind om phishing te herkennen.
Afgelopen jaar deed de IT-afdeling weer testen met nieuwe
nep Phishing e-mails, en is er een verplichte training
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
95
geïntroduceerd voor medewerkers die drie keer op de link
in een nep Phishing e-mail hebben geklikt.
Tot slot wordt het risico op frauduleuze betalingen beperkt
door interne controle processen op zowel binnenkomende
facturen en uitgaande betalingen, alsmede door
medewerkers erop te wijzen hoe dergelijke risico’s te
herkennen. ForFarmers erkent echter dat cybercrime uit
alle kanten kan komen, waarvan sommige nog niet bekend
zijn. Bedrijven als ForFarmers zullen altijd kwetsbaar zijn
voor bepaalde aanvallen.
Financiële doelstellingen
ForFarmers hanteert een zeer laag risico-
acceptatieniveau ten aanzien van risico’s die een
aanzienlijke invloed kunnen hebben op de nanciële
resultaten en de betrouwbaarheid van de (nanciële)
informatie van de Onderneming.
Valutaposities met betrekking tot grote investeringen of
andere aankopen voor operationele activiteiten worden
door ForFarmers afgedekt. Valutarisico’s met betrekking
tot activa buiten de eurozone worden deels afgedekt door
deze te nancieren in de lokale valuta. Valutarisico’s met
betrekking tot het jaarresultaat en niet-uitgekeerde
dividenden worden niet afgedekt.
Voor kredietrisico’s geldt een laag risico-
acceptatieniveau. Door afgesproken betaaltermijnen met
klanten is er altijd een open positie waar risico op gelopen
wordt. Dit wordt echter zo laag mogelijk gehouden.
De maximale open positie die per klant wordt
geaccepteerd wordt bepaald op basis van de nanciële
positie van die klant. Het kredietrisico van grotere klanten
wordt verzekerd. Daarnaast worden achterstallige
betalingen direct bij klanten opgevolgd om het risico van
wanbetaling verder te verminderen.
ForFarmers wordt gedeeltelijk genancierd door
rentedragende schulden, wat een renterisico met zich
meebrengt. De ontwikkelingen op de rente- en
valutamarkten worden nauwlettend gevolgd en eventuele
risico’s worden indien nodig afgedekt door swaps en
andere nanciële instrumenten. Aangezien de
nancieringsovereenkomst tot 2026 loopt, is het risico
beperkt tot het variabele deel van de nanciering.
Daarnaast kan de rentestand gevolgen hebben voor het
aandeel dat ForFarmers als werkgever betaalt van de
pensioenpremie van werknemers in de regelingen.
Door een robuuste vermogens- en liquiditeitspositie aan te
houden zorgt ForFarmers ervoor dat zij haar nanciële
verplichtingen kan nakomen.
Compliance
ForFarmers hanteert een zeer laag risico-
acceptatieniveau ten aanzien van risico’s met betrekking
tot het naleven van (lokale) wet- en regelgeving.
ForFarmers hanteert de code of conduct (gedragscode)
als beheersmaatregel ter bestrijding van omkoping en
corruptie, aangevuld met de Klokkenluidersregeling.
De onderliggende waarden en normen van de code of
conduct zijn universeel - zoals ook opgenomen in
bijvoorbeeld de Universele Verklaring van de Rechten van
de Mens en de beginselen van de VN Global Compact.
Alle medewerkers van ForFarmers dienen vertrouwd te
zijn met de code of conduct en zich van de implicaties
bewust te zijn. Hier wordt intern regelmatig aandacht aan
besteed. Nieuwe medewerkers krijgen een exemplaar van
de gedragscode in hun eigen taal en worden aan de hand
van cases getest op de toepassing ervan. Ook moeten ze
de code of conduct ondertekenen. Daarnaast is er voor
alle medewerkers een verplichte jaarlijkse e-learning
training over de gedragscode. ForFarmers heeft een zero
tolerance-beleid ten aanzien van schendingen van
bepaalde onderdelen van de code of conduct.
ForFarmers hanteert daarnaast voor leveranciers de
Sedex-code (Supplier Ethical Data Exchange),
met bedrijfsethische normen die gericht zijn op het
voorkomen van omkoping, corruptie en frauduleuze
praktijken. Eén van de duurzaamheidsdoelstellingen van
ForFarmers is dat er jaarlijks steeds meer (grondstoffen)
leveranciers zijn die de Sedex-code hebben onderschreven
en dat dit percentage in 2025 op 85% ligt.
Deze doelstelling is reeds in 2021 behaald.
Het belastingbeleid van ForFarmers is gebaseerd op het
principe dat belasting betalen een maatschappelijke
verantwoordelijkheid is, hetgeen past in de kernwaarden
van ForFarmers. Lokale wet- en regelgeving op het gebied
van belastingen wordt dan ook nageleefd en belasting
wordt op tijd betaald.
(Milieu)wet- en regelgeving en de gevolgen ervan
voor de voerindustrie
Er is, vooral in (West-)Europa, een toenemende druk om
de impact van zakelijke activiteiten op het klimaat en de
natuur te verminderen. De agrarische sector in het
algemeen en de veehouderij in het bijzonder staan steeds
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
96
meer onder druk om de CO
2
-voetafdruk en de uitstoot van
bijvoorbeeld stikstof en fosfaat door dieren te
verminderen, en daarnaast diergezondheid en
dierenwelzijn te verbeteren. Deze druk kan leiden tot
vrijwillige of dwingende maatregelen en wet- en
regelgeving, waaronder een mogelijke CO
2
-hefng. Dit kan
een effect gaan hebben op de omvang van de veestapel in
een land of de (productie)groeimogelijkheden voor
veehouders.
In Nederland oordeelde de Raad van State in mei 2019 dat
het Programma Aanpak Stikstof (PAS) niet in
overeenstemming was met de Europees vastgestelde
Habitatrichtlijn. Sindsdien staat het verminderen van
stikstofuitstoot, welke sectoren hierbij een aandeel
hebben, en wat de eventueel te nemen maatregelen
zouden moeten zijn hoog op de politieke agenda in
Nederland. Gezien het relatief grote aandeel van vooral de
veehouderij in de stikstof- en ammoniakuitstoot wordt er
van deze sector een substantiële bijdrage verlangd om de
uitstoot terug te dringen. De door het kabinet voorgestelde
maatregelen, vooral gericht op uitkoop van veehouders,
leidden in 2022 tot veel onrust in de agrarische sector en
tot het aanstellen van een bemiddelaar. Het daaruit
voortvloeiende rapport van de heer Remkes benadrukt dat
Nederland door de Habitatrichtlijn genoodzaakt is de
Natura 2000-gebieden in stand te houden. Een belangrijke
conclusie van Remkes is echter dat het stikstofvraagstuk
niet op zichzelf staat en moet deel uitmaken van een brede
transitie van de landbouw en het landelijk gebied. Om de
leefbaarheid in Nederland te verbeteren en ondersteunen
moeten de sectoren mobiliteit, industrie en bouw ook hun
bijdrage leveren. Deze transitie heeft gevolgen voor
veehouders. Er kan sprake zijn van extensivering,
omschakeling, legalisering en of verplaatsing.
Tegelijkertijd wordt benadrukt dat moet worden gewerkt
aan een langere-termijn perspectief, met oog voor
innovatie en duidelijke, consistente beleidslijnen. Net als
andere spelers in de keten benadrukt ForFarmers het
belang van innoveren als alternatief voor alleen saneren.
In 2023 moeten de verder uitgewerkte plannen van de
verschillende provincies klaar zijn.
Ook in andere landen waar ForFarmers actief is worden
maatregelen getroffen om de milieu-impact van de sector
terug te dringen, onder meer gedreven door de Europese
Green Deal agenda. De onzekerheid over de impact van de
verschillende te nemen maatregelen, vooral in Nederland
en in mindere mate in Duitsland en België, leidt ertoe dat
veehouders terughoudend zijn om te investeren in
productie-uitbreiding of -verbetering.
Covid
Covid heeft in 2022 een beperkte invloed op de
bedrijfsvoering gehad. De werkzaamheden
normaliseerden na het versoepelen en grotendeels
afschaffen van de covid-beperkingen aan het begin van het
jaar. Er wordt vanaf het begin van 2022 door een groot
aantal medewerkers weer meer op kantoor gewerkt,
echter minder dan in de periode voor covid.
Het thuiswerken is een normaal onderdeel geworden van
het exibele werken. De najaarsgolf van covid heeft
slechts geleid tot beperkte besmettingen en milde
ziekteverschijnselen bij de getroffen medewerkers.
Ondanks de impact van covid-besmettingen en
-maatregelen heeft ForFarmers gedurende heel 2022 de
klanten continu service-gericht en optimaal kunnen
beleveren.
Beheersmaatregelen
In 2022 zijn de reguliere beheersmaatregelen niet
signicant gewijzigd ten opzichte van 2021. Er zijn in 2022
verdere procesverbeteringen doorgevoerd, welke deels
procesrisico’s verminderen. Gezien de ontwikkelingen in
de markt is er bijzondere aandacht besteed aan reeds
bestaande beheersmaatregelen met betrekking tot de
inkoop van grondstoffen, energieprijzen en kredietrisico’s.
De belangrijkste operationele bedrijfsrisico’s en
bijbehorende beheersmaatregelen zoals deze door het
bestuur van ForFarmers zijn vastgesteld worden
hieronder weergegeven:
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
97
Risico Omschrijving Trend Beheersmaatregel Effectiviteit
Strategische risico’s
Fusies & overnames
(M&A)
Overnames gaan inherent gepaard met risico’s, bijvoorbeeld op het gebied
van due diligence, waardering, risicomanagement, het realiseren van
synergiën, management en integratie. Daarnaast bestaat het risico dat
belangrijke medewerkers en klanten van de overgenomen organisatie naar
derden overstappen.
ForFarmers heeft een M&A-team dat nauw samenwerkt met het bestuur,
de landendirecteuren, de businessunit managers en overige relevante
sleutelmedewerkers. ForFarmers maakt gebruik van consultants bij alle
overnameprocessen. Hiermee voert ForFarmers bij elke overname een
gedegen due diligence uit. Na aoop vindt een evaluatie plaats waaruit de
leerpunten worden meegenomen in volgende projecten. Voor de integratie
van overnames is een draaiboek met relevante procedures. De synergiën en
integratiestatus van overnames worden periodiek beoordeeld door het
bestuur en de raad.
Reputatieschade De reputatie van ForFarmers speciek of van de veevoeder- en voedsel-
sector in het algemeen kan beschadigd worden door schandalen of een
veranderende publieke opinie.
Stakeholders van ForFarmers kunnen via verschillende kanalen contact
opnemen, onder andere via de Klantenservice in elk land, het algemene
mailadres info@forfarmers.eu, via de op de site opgenomen contactper-
sonen, of via social media.
Daarnaast worden social media en traditionele media continu gescreend op
ontwikkelingen met betrekking tot ForFarmers en/of de sector.
Omvang veestapel en
dierziektes
De omvang van veestapels kan veranderen, bijvoorbeeld als gevolg van
dierziektes of wetgeving, waaronder ook van overheidswege opgelegde
vervoersbeperkingen. Daardoor kan de vraag naar grondstoffen en/of
mengvoer uctueren, wat de resultaten van ForFarmers kan beïnvloeden.
ForFarmers heeft de activiteiten zowel geograsch als over diverse
diersoorten gespreid. De herijkte strategie 2025 is onder meer gericht op het
creëren van een betere balans tussen aanwezigheid in volwassen markten
en regio’s, en landen en diersoorten met meer groeipotentieel door een
gericht M&A beleid.
Bij een uitbraak van een dierziekte wordt een (internationaal) crisisteam
aangesteld dat de ontwikkelingen nauwlettend volgt en bepaalt welke acties
ondernomen moeten worden en welke protocollen van toepassing zijn.
Het crisisteam onderhoudt in dergelijke gevallen nauw contact met de
betrokken autoriteiten.
Trend
Stabiel risico
Toenemend risico
Afnemend risico
Effectiviteit
Risico beperkt gemitigeerd Risico deels gemitigeerd Risico grotendeels gemitigeerd Risico (vrijwel) geheel gemitigeerd
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
98
Risico Omschrijving Trend Beheersmaatregel Effectiviteit
Operationele en maatschappelijke risico’s
Gezondheid & Veiligheid
(Health & Safety)
Medewerkers van ForFarmers lopen veiligheidsrisico’s tijdens operationele
activiteiten als gevolg van de aard van de werkzaamheden in de fabrieken,
tijdens transport en op het boerenerf. Alle medewerkers, externe transpor-
teurs en aannemers moeten daarom voldoende alert zijn op veiligheid, en het
voorkomen van incidenten.
Voor alle locaties van ForFarmers zijn veiligheidsplannen opgesteld.
Er wordt veel aandacht besteed aan het verhogen van het veiligheidsbe-
wustzijn, het aanbieden van trainingen voor alle werknemers (ook op het
gebied van logistieke veiligheid), het inventariseren van de veiligheidsa-
specten in alle fabrieken, inclusief brand- en stofexplosie-gevaar, en het
melden van eventuele tekortkomingen en maatregelen om deze te verhelpen.
Risico-inventarisatie vindt ook plaats op het boerenerf bij klanten.
Prijsontwikkeling,
beschikbaarheid en
herkomst van grond-
stoffen
Grondstoffenprijzen kunnen uctueren, en worden beïnvloed door externe
factoren zoals de kwaliteit en omvang van de oogst, de vraag vanuit de
biobrandstoffenindustrie en speculatieve handel. Met het oog op leverings-
zekerheid neemt ForFarmers termijnposities in en houdt zij voorraden aan.
Dit vormt een prijsrisico voor ForFarmers.
Daarnaast is er risico met betrekking tot de herkomst van grondstoffen,
bijvoorbeeld voor palmolie of soja waar het gevaar op ontbossing van
regenwoud bestaat.
ForFarmers volgt de ontwikkelingen op het gebied van prijzen en beschik-
baarheid van grondstoffen op de voet. Er is een risicomanagementsysteem
geïmplementeerd waarin is bepaald wie bevoegd is tot het innemen van
posities, tot welke limiet en onder welke voorwaarden overeenkomsten
mogen worden gesloten. De autorisatielimieten worden per businessunit
gesteld. Voorverkoop-contracten voor levering aan klanten op de langere
termijn worden direct voor mimimaal 85% afgedekt. Door de oorlog in
Oekraïne stond in 2022 de beschikbaarheid van biologische grondstoffen
voor Reudink in onder druk, en was het wereldwijde aanbod van granen
lager.
ForFarmers heeft de doelstelling om in 2025 100% verantwoorde inkoop van
palmolie en soja te doen, en de ambitie om dit voor alle grondstoffen te
hebben gerealiseerd in 2030.
Ontwikkeling van energie-
en brandstofprijzen
Veranderingen in energie- en brandstofprijzen hebben gevolgen voor de
productie- en transportkosten van ForFarmers. Prijsschommelingen kunnen
niet in alle gevallen volledig of tijdig worden doorberekend aan de klant,
wat het resultaat kan beïnvloeden.
Ontwikkelingen op de energie- en brandstofmarkten worden nauwlettend
gemonitord. ForFarmers hanteert een energie- en brandstof-inkoopbeleid.
Prijsrisico’s kunnen, zo nodig en afhankelijk van de marktomstandigheden,
door middel van nanciële instrumenten en grondstoffencontracten worden
afgedekt. De handhaving van dit inkoopbeleid wordt gemonitord.
Voerkwaliteit De kwaliteit van de grondstoffen is van essentieel belang voor het produ-
ceren van veilig en betrouwbaar mengvoer en het leveren van Total Feed-
oplossingen. Er bestaat een risico dat door productbesmetting of kruisbe-
smetting tijdens het productieproces de eindproducten van ForFarmers niet
voldoen aan de gestelde eisen. Naast het risico op claims en de kosten van
mogelijke terugroepingen bestaat er het risico op klantverlies.
ForFarmers werkt in de verschillende landen in diverse samenwerkingsver-
banden aan maximale borging van de voedselveiligheid, zoals SecureFeed.
Eén van de KPI’s van ForFarmers is het aantal voerveiligheidsincidenten.
ForFarmers onderschrijft de Sedex-code en verlangt ook van haar leveran-
ciers dat zij dit doen. Kennis wordt uitgewisseld op het gebied van
monitoring, kwaliteitscontrole, tracking & tracing en crisismanagement.
Ook worden analyses uitgevoerd om mogelijke besmetting in een vroeg
stadium op te sporen zodat vervolgens passende maatregelen kunnen
worden genomen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
99
Risico Omschrijving Trend Beheersmaatregel Effectiviteit
Bedrijfscontinuïteit Operationele bedrijfscontinuïteit is van essentieel belang voor ForFarmers
en haar klanten, die afhankelijk zijn van gegarandeerde voerleveringen voor
hun dieren. De bedrijfscontinuïteit kan in gevaar komen door verstoring van
de inkomende logistieke keten (bijvoorbeeld stremming in of van water-
wegen die gebruikt worden voor de aanvoer van grondstoffen), door tijdelijke
ontregeling van de productie in één van de grotere fabrieken van
ForFarmers, of door ziekte van medewerkers als gevolg van bijvoorbeeld
grootschalige besmetting met Covid-19.
ForFarmers heeft calamiteitenherstelprotocollen voor gebeurtenissen die
gevolgen kunnen hebben voor de bedrijfscontinuïteit. Hierin staat wie
ingelicht moet worden, welke stappen ondernomen moeten worden om de
verstoring te minimaliseren, en welke vervolgstappen nodig zijn. Daarnaast
zijn in elk land crisismanagers getraind, die in geval van calamiteiten de
betrokken teams aansturen. Fabrieken worden regelmatig geïnspecteerd om
potentiële risico’s vast te stellen. Dit gebeurt onder meer in overleg met de
verzekeraars. Tot slot zijn er strikte hygiëne maatregelen getroffen om de
verspreiding van Covid-19 tegen te gaan.
Cyberveiligheid Organisaties krijgen in toenemende mate te maken met cybercriminaliteit.
Het niet adequaat beperken van de toegang tot ICT-systemen voor interne en
externe partijen of het ontbreken van effectieve back-up- en herstelproce-
dures, kan leiden tot verstoring van de bedrijfsactiviteiten, ongeoorloofde
transacties of gegevenswijzigingen, ongeoorloofd gebruik van informatie en
kennis, verminderde data-integriteit, of gegevensverlies.
ForFarmers werkt onder leiding van de Group Information Security Manager
continu aan verbetering van de cyberveiligheid o.b.v. een 5-jaar plan van
aanpak. Naast continue testen die worden uitgevoerd onder medewerkers,
zijn speciek toegangsbeheer (“PAM”), continue cyber-veiligheid screening,
netwerk segmentatie en veiligheidstrainingen voor productiesystemen
geïmplementeerd. Daarnaast heeft ForFarmers twee externe datacentra
met back-up proces faciliteiten om de bedrijfscontinuïteit in geval van nood
te waarborgen.
Financiële risico’s
Valuta- en renterisico’s Het inkopen van grondstoffen, het afsluiten van verkoopovereenkomsten en
investeringsprojecten kunnen gepaard gaan met valutarisico’s. Grondstoffen
kunnen worden ingekocht in een andere valuta dan de valuta waarin ze
worden verkocht. Eventueel hieruit voortvloeiende wisselkoersverschillen
kunnen mogelijk niet worden doorberekend in de verkoopprijzen.
ForFarmers wordt gedeeltelijk genancierd door rentedragende schulden,
wat een renterisico met zich meebrengt.
Grondstofposities worden in principe aangekocht in lokale valuta. Indien
materiële posities worden aangegaan in een andere valuta dan Euro worden
ze direct door middel van valutatermijncontracten en/of andere nanciële
instrumenten afgedekt.
De nancieringsovereenkomst loopt tot juli 2026 en eventuele risico’s met
betrekking tot volatiliteit in de rente worden indien nodig afgedekt door
swaps en andere nanciële instrumenten.
De naleving van de principes, die formeel zijn vastgelegd in het beleid voor
het beheer van inkooprisico’s, wordt nauwlettend door het bestuur en de
PRB gemonitord in het kader van de maandelijkse rapportagecyclus.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
100
Risico Omschrijving Trend Beheersmaatregel Effectiviteit
Krediet- en liquiditeitsri-
sico’s bij contractpartijen
Kredietrisico’s bij klanten kunnen ertoe leiden dat afnemers hun contrac-
tuele verplichting niet (of mogelijkerwijs niet meer) nakomen. Dit kan ertoe
leiden dat openstaande vorderingen afgeschreven of dat er voorzieningen
getroffen moeten worden. Kredietrisico’s bij leveranciers kunnen ertoe
leiden dat zij hun verplichting tot het leveren van gecontracteerde grond-
stoffen niet nakomen. Dit kan leiden tot inefciëntie in de productiepro-
cessen of ad-hoc aankopen van grondstoffen tegen hogere spotprijzen.
ForFarmers evalueert actief de nanciële situatie van haar klanten. Indien
nodig worden er aanvullende afspraken gemaakt, bijvoorbeeld over het
verstrekken van zekerheden. Daarnaast wordt het kredietrisico van grotere
klanten verzekerd. Er bestaan strikte afspraken en procedures voor order-
vrijgave met betrekking tot de maximale openstaande bedragen per klant
evenals de betalingstermijnen die gehanteerd moeten worden. Verder wordt
er een systeem gebruikt om klanten alert te maken op achterstallige
betalingen en met hen hierover te communiceren, en om het saldo aan
achterstallige betalingen continu te verlagen. Desondanks is het risico in
2022 toegenomen door de uitdagende nanciële situatie, vooral bij varkens-
houders, en de onzekere politieke besluitvorming.
ForFarmers streeft er ook naar om zaken te doen met betrouwbare en nan-
cieel gezonde leveranciers (tegenpartijen).
Liquiditeitsrisico’s Indien ForFarmers niet in staat is haar nanciële verplichtingen na te komen,
kan de continuïteit van haar activiteiten in het gedrang komen.
ForFarmers heeft een nancieringsovereenkomst (multi-currency revolving
facility agreement) afgesloten met ABN AMRO, Rabobank, HSBC, ING en
BNP Paribas. De overeenkomst is in 2022 wederom met 1 jaar verlengd en
heeft nu een looptijd tot en met juli 2026. Het bedrag van de nanciering
bedraagt maximaal €300 miljoen en kan uitgebreid worden met €150 miljoen
via een accordeon constructie. In de nancieringsovereenkomst zijn
bankconvenanten opgenomen waaraan ForFarmers moet voldoen. Er zijn
geen zekerheden verstrekt. ForFarmers monitort continu haar liquiditeits-
positie en periodiek haar bankconvenanten.
Pensioenrisico’s Wijzigingen in de actuariële aannames evenals andere externe ontwikke-
lingen, zoals het nieuwe pensioenstelsel in Nederland, kunnen een negatief
effect hebben op toegezegd pensioenregelingen (‘Dened Benet’ (DB)-
regelingen) en daarmee op de nanciering van deze regelingen door
ForFarmers. Daarnaast kan de ontwikkeling van de rente gevolgen hebben
voor de pensioenpremie op beschikbare premieregelingen (‘Dened Contri-
bution; (DC)- regelingen), doordat de toekomstige premie kunnen leiden tot
stijgende pensioenpremies bij dalende marktrenteniveaus.
De actieve pensioenregelingen in Nederland en het Verenigd Koninkrijk zijn
DC-regelingen, waarbij er geen risico bestaat voor ForFarmers op al toege-
zegde pensioenen. De oude DB regelingen in Nederland zijn allemaal
verzekerd, zodat er geen risico meer bij ForFarmers ligt. In het Verenigd
Koninkrijk werd tot 2006 een DB-regeling gehanteerd, die vervolgens is
omgezet naar een gesloten regeling waarvan het risico nog steeds bij
ForFarmers ligt. Het risicomanagementmodel dat van toepassing is op de
beleggingen voor de gesloten pensioenregeling in het Verenigd Koninkrijk
wordt periodiek geëvalueerd en het beleggingsbeleid wordt uitgevoerd door
een duciair beheerder. Daarnaast zijn er in Duitsland en België
DB-regelingen van toepassing voor een beperkt aantal mensen. De risico’s
die gepaard gaan met deze DB-regelingen kunnen niet gemitigeerd worden,
maar zijn gezien het kleine aantal betrokken werknemers beperkt.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
101
Risico Omschrijving Trend Beheersmaatregel Effectiviteit
Compliance
Wijzigingen in (milieu)
wet- en regelgeving
Wijzigingen in wet- en regelgeving op Europees, nationaal of lokaal niveau
kunnen gevolgen hebben voor de activiteiten van ForFarmers of haar
contractpartijen. Dit betreft onder meer wetgeving op het gebied van milieu,
voer- en voedselveiligheid, productieprocessen en HR/ sociaal gebied.
ForFarmers volgt de ontwikkelingen in wet- en regelgeving die van belang
zijn voor het bedrijf en de contractpartijen op de voet, en voert waar nodig
aanpassingen door naar aanleiding van gewijzigde wetgeving.
Belastingen ForFarmers is actief in vijf verschillende landen met verschillende belas-
tingstelsels. Het risico bestaat dat door de complexiteit van de verschillende
belastingstelsels en scale wetgeving het beleid van ForFarmers niet aan
alle lokale vereisten voldoet.
ForFarmers vindt het een maatschappelijke verantwoordelijkheid om
belasting te betalen. Wet- en regelgeving op het gebied van belastingen
wordt dan ook nageleefd en belasting wordt op tijd betaald. Een en ander is
vastgelegd in het Belastingbeleid van ForFarmers, dat terug te vinden is op
de corporate website. ForFarmers monitort mogelijke wijzigingen in wet- en
regelgeving op zowel groepsniveau als lokaal niveau en anticipeert hierop.
ForFarmers onderhoudt in dit kader een open communicatielijn met de
belastingautoriteiten, en houdt diverse besprekingen met de belastingauto-
riteiten in de verschillende landen gedurende het jaar. De medewerkers van
de nanciële afdelingen van ForFarmers worden getraind om hun kennis van
de wetgeving op peil te houden.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
102
- Innovatieve voeroplossingen
- Gebruik hernieuwbare energie en
meer energie-efciënte productie
- Duurzaam inkopen van grondstoffen
Impact ForFarmers op het klimaat
- CO
2
voetafdruk van productie en transport van voer
- Broeikasgassen van grondstoffen en gerelateerd landgebruik
- Impact van voer op CO
2
, fosfaat- en stikstofemissie op boerenerf
Impact klimaat op ForFarmers
- Milieu wet- en regelgeving
- Meer dierenwelzijn- of duurzame vlees/zuivel-concepten
- Beprijzen van CO
2
- Reputatie risico’s - maatschappelijke druk
op de landbouwsector
- Extreem weer - aanvoer grondstoffen en
voerinname door dieren
- Nadelige oogsten - volatiliteit grondstof
-
prijzen en kwaliteit ruwvoer
Kansen Risico’s
Klimaat impact / dubbele materialiteit
Klimaat-gerelateerde kansen en risico’s voor ForFarmers
Klimaat Risico’s en Kansen
Naast de risico’s waarvoor ForFarmers specieke
beheersmaatregelen kan invoeren en de risicobereidheid
kan bepalen, zijn er ook inherente risico’s waaraan
ForFarmers is blootgesteld die niet of nauwelijks te
beïnvloeden zijn. Ook voor deze risico’s zijn effectieve
beheersmaatregelen cruciaal. Daartoe monitort
ForFarmers continu relevante externe trends en
potentiële bedreigingen voor de sector. Nieuwe externe
risico’s worden gesignaleerd en geanalyseerd om op basis
daarvan beheersmaatregelen te kunnen treffen. Hierbij
wordt het concept van dubbele materialiteit toegepast,
waarbij zowel de bijdrage door ForFarmers op
klimaatverandering in algemene zin in ogenschouw wordt
genomen, bijvoorbeeld door de uitstoot van
broeikasgassen in de voedingsketen, alsmede ook de
nanciële gevolgen die het veranderende klimaat op
bijvoorbeeld de fysieke assets en winstgevendheid van
ForFarmers kan hebben.
Klimaat risico’s
Extreme weersomstandigheden kunnen onder meer een
impact hebben op aanvoerkosten. Lage(re) waterstanden
in de rivieren kunnen in een aantal landen de aanvoer van
grondstoffen naar de fabrieken van ForFarmers
ontregelen. Daarmee kunnen de logistieke aanvoerkosten
van ForFarmers negatief worden beïnvloed in de landen
waar de fabrieken voornamelijk bevoorraad worden over
het water (vooral in Nederland, maar ook deels in
Duitsland en België). Deze extra kosten kunnen niet in alle
gevallen worden doorberekend in de voerprijzen.
Het risico van laag water en de voorraadposities worden
door de afdeling Inkooplogistiek gemonitord.
Verandering van klimaat en meer extreme
weersomstandigheden kunnen ook van invloed zijn op de
volatiliteit van grondstofprijzen, doordat
oogstverwachtingen veranderen of oogsten tegenvallen en
schaarste van bepaalde grondstoffen ontstaat.
Tot slot hebben de hete zomers in de landen waar wij
actief zijn invloed op de hoeveelheid voer dat een dier tot
zich neemt, omdat dieren niet of nauwelijks eten bij
extreem hoge temperaturen, en hebben warme winters en
zachte lentes invloed op de hoeveelheid en kwaliteit van
gras, waardoor de vraag naar krachtvoeders kan worden
beïnvloed.
Het is niet mogelijk een betrouwbare kwantitatieve
inschatting te maken van mogelijke klimaatverandering op
de toekomstige resultaten van ForFarmers. Dit komt
onder andere doordat de impact van uctuerende
grondstofprijzen mede afhangt van de ingenomen
inkoopposities in vergelijk met de posities die
concurrenten hebben ingenomen. De inschatting van
toekomstige klimaatverandering heeft echter geen impact
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
103
op de 2022 jaarrekening. Er is eind 2022 geen indicatie dat
individuele activa het risico lopen op een bijzondere
waardevermindering als gevolg van onvoldoende
continuïteit van toekomstige economische activiteit door
klimaatverandering.
Klimaat kansen
Naast de bovengenoemde klimaat gerelateerde risico’s
zijn er ook kansen voor ForFarmers in de huidige
klimaatdiscussie en klimaatverandering.
• Leidende rol in vermindering klimaat impact door
innovatie in grondstoffen en voer-efciëntie. Met onze
nanciële slagkracht en expertise in het Nutritie en
Innovatie Team, in combinatie met de kennis in de
Nederlandse agrarische sector en Wageningen
Universiteit, is ForFarmers goed gepositioneerd om
verbeterde voer-efciëntie en gebruik van minder
klimaat belastende grondstoffen te behalen. Dit biedt
kansen ten opzichte van kleinere concurrenten,
maar ook voor een toekomstbestendige agrarische
industrie in Noordwest Europa;
• Stijgend gebruik van co-producten om tot een circulaire
voedingsketen te komen. Met onze Total Feed aanpak en
focus op een stijgend gebruik van vochtige en natte
co-producten uit de voedselindustrie, heeft ForFarmers
de kans om hier verder in te groeien richting een zo
circulair mogelijke voedselketen;
• Beter in staat om te voldoen aan strengere regelgeving
dan kleinere concurrenten. Onze nanciële slagkracht
en technische expertise, in combinatie met relatief
grote fabrieken zorgt mogelijk voor een betere positie
om benodigde kapitaalsintensieve investeringen in de
fabrieken te maken;
• Leidende rol in productie van voer zonder CO
2
uitstoot
van de fabrieken. Onze doelstellingen om het gebruik
van duurzame energie te verhogen en broeikasgas-
emissies te verlagen, zorgen er voor dat ForFarmers
goed gepositioneerd is om aan nieuwe ketenconcepten
die zich richten op het verlagen van de klimaatimpact
van dierlijke eiwitten deel te nemen.
De klimaat risico’s en bijbehorende beheersmaatregelen
voor de Environmental (E), Social (S) en Governance (G)
gerelateerde en overige risico’s en kansen worden
hieronder weergegeven:
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
104
TCFD E S G Trend Beheersmaatregelen
Strategisch
Klimaat:
Opwarming van de aarde kan schadelijke economische en
maatschappelijke gevolgen hebben. Daarnaast kunnen stijgende
prijzen van CO
2
-emissies een kostenverhogend effect hebben in de
gehele voerketen, waaronder voor ForFarmers.
A B
ForFarmers monitort de gevolgen van het veranderende klimaat,
onder andere met betrekking tot de beschikbaarheid en kwaliteit van
grondstoffen. Energieprijzen worden gemonitord, middels een
hedging strategie vastgelegd, en in principe worden prijsuctuaties
doorberekend aan klanten.
Om de directe invloed van de sector op het klimaat te verminderen zijn
er doelstellingen gesteld om de broeikasgasemissies te verlagen,
zowel in de eigen productie en logistieke activiteiten als in de supply
chain en op het boerenerf, met specieke doelen voor de niveaus in
2025 en 2030.
(Milieu)wet- en regelgeving:
Toenemende (politieke) druk, waaronder de EU Green Deal en
stikstofmaatregelen in Nederland, om de impact van veehouderij op
het klimaat en de natuur te verminderen. Schaalgrootte en innova-
tiekracht zijn in toenemende mate van belang.
C
D
ForFarmers trekt samen op met ketenbelangenorganisaties en
partners in de keten om het belang van de veehouderij in de thuis-
markten te behartigen, en te werken aan oplossingen om de impact
van de sector op het milieu te verminderen door de inzet van de
gezamenlijke innovatiekracht.
Het Nutrition Innovation Centre (NIC) van ForFarmers en onze
bedrijfsontwikkelingsadviseur FarmConsult zijn voortdurend bezig
concepten de ontwikkelen die bijdragen aan een duurzame veehou-
derij.
Consumententrends:
Groeiende vraag naar vleesvervangers, en een mogelijke
afnemende consumptie van dierlijke eiwitten in West-Europa.
Daarnaast is er toenemende aandacht voor de duurzaamheid en
herkomst van grondstoffen.
B
In het vijf-jaar plan zijn scenario’s voor de ontwikkeling van de vlees-
consumptie in West-Europa doorgerekend en zijn er voor de verschil-
lende scenario’s maatregelen gedenieerd.
ForFarmers heeft de doelstelling om in 2025 100% verantwoorde
inkoop van palmolie en soja te doen, en de ambitie om dit voor alle
grondstoffen te hebben gerealiseerd in 2030.
ForFarmers investeert daarnaast in onderzoek naar alternatieve
eiwitbronnen, zoals algen of insecten, die een duurzaam alternatief
zouden kunnen vormen voor de eiwitbehoefte in diervoeders.
Operationeel
Dierziektes:
Dierziektes hebben invloed op de dierenaantallen en leiden vaak tot
tijdelijke export-restricties.
Door de spreiding van voerproductie over verschillende landen en
diersoorten kunnen de gevolgen van lokale dierziektes beter
opgevangen worden.
In het vijf-jaar plan zijn scenario’s voor uitbraak van dierziektes,
met name vogelgriep en Afrikaanse varkenspest, uitgewerkt en zijn
potentieel te nemen maatregelen bepaald.
Task Force on Climate-Related Financial Disclosures TCDF
A
Fysiek, acuut en chronisch risico
B
Markttransitie risico
C
Overgangsbeleid risico
D
Transitie juridisch risico
E
Transitie reputatie risico
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
105
TCFD E S G Trend Beheersmaatregelen
Klimaat:
Klimaatveranderingen kunnen een impact hebben op beschik-
baarheid grondstoffen en ruwvoer, onder andere door lagere
oogsten als gevolg van meer frequente extreme neerslag of juist
extreme droogte en periodes met hoge temperaturen en verhoogde
kans op (bos)branden. Daarnaast verhogen extreme waterstanden
in rivieren op de aanvoerkosten van grondstoffen als gevolg van de
noodzaak transport over weg in te zetten, ofwel door overstro-
mingsgevaar van de fabrieken die gelegen zijn aan rivieren.
A
ForFarmers spreidt de aankoop van grondstoffen geograsch en in de
tijd om de impact van lokale klimaatschommelingen te mitigeren.
Daarnaast is er een noodplan om aanvoer van grondstoffen bij
laagwaterstand te continueren en worden waterstanden wekelijks
gemonitord.
Extra aanvoer-logistieke kosten bij laagwater en overstromingsgevaar
bij hoogwater zijn onderdeel van de risico’s opgenomen in de jaarlijkse
nanciële doelstellingen.
Covid-19:
De uitbraak van Covid-19 had gevolgen voor afzetkanalen van
klanten van ForFarmers en derhalve op volumeontwikkeling van
ForFarmers.
Door Covid-restricties is gebruik van digitale hulpmiddelen sterk
toegenomen. Dit biedt kansen om efciëntie in bedrijfsprocessen te
vergroten.
Door de spreiding over verschillende diersoorten en verschillende
afzetkanalen, worden de gevolgen van Covid gespreid. Door strikte
operationele maatregelen wordt de kans op besmetting van
medewerkers verminderd.
Financieel
Investeringen:
Bedrijfsvoering, lokale productie en belastingafdracht zorgt voor
stimulering van de lokale economie.
De lokale productie en inzet van zowel lokale en internationale toele-
veranciers en lokale medewerkers zorgt voor een continue investering
in en stimulering van de lokale economie.
Beleggers:
Groeiend aantal beleggers met stringente ESG restricties kan
gevolgen hebben voor mogelijkheid om te beleggen in onderne-
mingen actief in de veehouderij-sector, zoals ForFarmers.
E
De herijkte strategie 2025 en de duurzaamheidagenda ‘Going Circular’
richten zich op lange-termijn waardecreatie. Kapitalen, ingedeeld in
de drie thema’s sociaal, milieu en economisch, worden ingezet om
resultaten te bereiken die een gezonde en duurzame toekomst voor de
veehouderij ondersteunen en op elk thema waarde creëren voor alle
belanghebbenden.
Werknemers:
Werknemers stellen steeds vaker hogere eisen aan de duurzaam-
heidsfocus van werkgevers bij de beslissing voor wie ze willen
werken.
E
De herijkte strategie 2025, inclusief de duurzaamheidagenda ‘Going
Circular’ en de ambitie om talent te ontwikkelen voor toekomstige
generaties in de veehouderij, spreekt (jonge) kandidaten aan.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
106
TCFD E S G Trend Beheersmaatregelen
Compliance
Reporting vereisten:
Toenemende vraag naar niet-nanciële, waaronder ESG reporting,
leidt mogelijk tot minder transparantie in verslaglegging, zolang er
geen gestandaardiseerde rapportage is.Consistent rapporteren
over duurzaamheid-agenda maakt assurance mogelijk en biedt
inzicht.
C
ForFarmers tracht ieder jaar de niet-nanciële informatie transpa-
ranter te rapporteren middels Integrated Reporting, daarmee
voorsorterend op verdere toekomstige verplichte richtlijnen.
Daarnaast neemt ForFarmers deel aan onderzoeken en ratings van
meerdere ESG-bureaus, heeft een MSCI ESG Ratings waardering van
AA, en voldoet aan relevante milieu- en ISO certiceringen (zoals
opgenomen in de duurzaamheidsappendix).
Emissies:
Stringentere regels met betrekking tot het terugdringen van
emissies, zoals broeikasgassen, kunnen leiden tot additionele
kosten en kunnen, wanneer de regels verschillend zijn per land,
leiden tot oneerlijke concurrentie.
C
D
Als onderdeel van de ‘Going Circular’ agenda is het streven om
jaarlijks het energieverbruik en daarmee gepaard gaande broeikas-
gasemissies te verminderen zodat er in 2030 (ten opzichte van 2015)
75% minder CO
2
-uitstoot per ton voer wordt uitgestoten.
Belasting transparantie:
Toenemende vereisten en sociale druk om maatschappelijke
verantwoord belasting af te dragen en hierover transparant te
rapporteren.
C
ForFarmers vindt dat het betalen van belasting integraal deel
uitmaakt van de maatschappelijke verantwoordelijkheid die bedrijven
hebben voor de samenleving. In het document Tax strategy, dat te
vinden is op de corporate site, wordt verdere transparantie hierop
gegeven.
Scenario analyse klimaatverandering
Het effect van deze risico’s en kansen is afhankelijk van de
frequentie en impact waarin deze kunnen voorkomen
onder verschillende klimaatveranderings-scenario’s.
Hierbij zijn we uitgegaan van 2 scenario’s:
1. 1,5 tot 2°C opwarming van de aarde. In de 2 gunstigste
scenario’s van het IPCC worden de doelen van het
klimaatakkoord van Parijs in 2050 of niet lang daarna
gehaald. In zo’n scenario zal het klimaat echter nog
steeds verder veranderen door de verdere opwarming
van de aarde. Dit zal extra risico’s geven zoals
versnelde invoering van regelgeving voor de agrarische
sector, potentieel verminderde eetlust van dieren,
benodigde aanpassing in stalinrichtingen, veranderende
regelgeving voor vervoer van dieren op hete dagen,
de frequentie en heftigheid van wateroverlast of water-
schaarste, waaronder gevolgen voor lage waterstanden
in de rivieren. Maar in zo’n scenario zijn er ook kansen
voor ForFarmers, zoals met betrekking tot innovatie en
het helpen van het verminderen van de milieu impact
van de agrarische sector. Daarnaast zouden de groeige-
bieden van landbouwgewassen kunnen verschuiven van
meer getroffen gebieden in Zuid Amerika naar minder
getroffen gebieden in Europa;
2. 3,5 tot 4,5°C opwarming van de aarde. In de 2 slechtste
scenario’s van het IPCC worden de klimaatdoelen niet
gehaald en blijft de CO
2
uitstoot stijgen. In zo’n scenario
zal het klimaat versneld veranderen. De kans en impact
van de genoemde risico’s in het gunstige scenario
zullen beide toenemen, naast mogelijk langere en
heftigere hittegolven. Bij het globale falen in het halen
van de klimaatdoelen, zal lokale invoering van
strengere regelgeving voor de agrarische sector in
Noordwest Europa vooral resulteren in extra risico’s
voor ForFarmers, dan extra kansen. Additionele kansen
kunnen ontstaan in de vorm van gewassen die beter
tegen droogte kunnen, boerderij dieren die beter tegen
hoge temperaturen kunnen, en de adoptie van innovatie
en kennis overdracht op het boerenerf.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
107
Waarschijnlijkheid
Financiële impactLaag Hoog
Laag Hoog
2
5
3
9
1
4
11
8
6
12
7
10
Strategische risico’s
1 Stijgende energieprijzen door stijgende kosten CO
2
-emissies
2 Milieubelasting op grondstoffen voor de diervoeder industrie of op
consumenten eindproducten
3 Toenemende regelgeving om de impact van veehouderij op het
klimaat te verminderen
Operationele risico’s
4 Lagere opbrengst oogsten en hogere grondstofkosten door extreme
neerslag of juist extreme droogte of temperaturen
5 Hogere kosten bevoorrading fabrieken door extreme waterstanden;
6 Overstromingsgevaar van fabrieken die liggen aan rivieren;
7 Verminderde voerconsumptie van dieren tijdens periodes met zeer
hoge temperaturen;
8 Toenemende regelgeving op hoe dieren gehouden of getranspor-
teerd kunnen worden
Risico’s
Kansen
9 Leidende rol in vermindering klimaat impact door innovatie in voer
efciëntie;
10 Stijgend gebruik van co-producten om tot een circulaire voedings-
keten te komen, naast het vrijmaken van land om gewassen te telen
voor voedsel in plaats van voer;
11 Beter in staat om te voldoen aan strengere regelgeving dan kleinere
concurrenten;
12 Leidende rol in productie van voer zonder CO
2
uitstoot van de
fabrieken.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
108
Speciek voor deze klimaat gerelateerde risico’s en
kansen heeft het bestuur onderstaande kwalitatieve
beoordeling voor de 2 verschillende scenario’s gemaakt.
Deze beoordeling wordt meegenomen in de strategische
beslissingen en kapitaalsinvesteringsbesluiten die
genomen worden. Afhankelijk van de toekomstige
verwachting van het meest waarschijnlijke scenario van
klimaatverandering, worden strategie en
investeringsbesluiten aangepast.
Controle en monitoring
Gedurende het verslagjaar beoordeelde het bestuur
systematisch de opzet en werking van de interne
risicobeheersings- en controlesystemen, door gebruik te
maken van rapporten die waren opgesteld door de Internal
Auditor en de risk manager. De rapporten werden
gemaakt als onderdeel van het internal auditprogramma
voor 2022, dat was goedgekeurd door de raad. Tevens
besprak het bestuur de effectiviteit van de opzet en de
werking van deze systemen met de Auditcommissie,
de raad en de externe accountant.
ForFarmers beschikt over diverse instrumenten,
waaronder het Enterprise Risk Management (ERM)
framework, het In-Control Framework (ICF) en het Tax
Control Framework (TCF), om de risico’s en bijbehorende
controlemaatregelen te beheren, te monitoren en
minimaal jaarlijks te testen. De RAB en het bestuur
bespreken en evalueren de testen.
De ICF-controles worden jaarlijks geëvalueerd in de vorm
van een zelfbeoordeling door de managers van de
controle-eigenaren, gevolgd door een volledige
beoordeling door de risicomanager en steekproeven door
de Internal Auditor. De risico-eigenaren evalueren en
testen jaarlijks de ERM-risico’s en beheersmaatregelen,
in samenwerking met de risicomanager, en review door de
Internal Auditor. De controles binnen de ICF en ERM
worden periodiek beoordeeld, en aangepast of uitgebreid
waar nodig. Binnen het ICF wordt er continu naar
gestreefd om meer preventieve en systeem controles te
hebben, en minder manuele, detectieve, controles.
Daarnaast is het Tax Control Framework (TCF)
geïmplementeerd om de risico’s met betrekking tot
vennootschapsbelasting, BTW en loonbelasting te
beheersen. Mede door de implementatie van het TCF in
Nederland is ForFarmers in 2020 horizontaal toezicht
overeengekomen met de Nederlandse
belastingautoriteiten.
Naast deze vooraf vastgestelde kaders voert de Internal
Auditor van ForFarmers (met goedkeuring van de raad)
eigen audits uit op de risico’s, beheersmaatregelen en
procedures binnen ForFarmers. De externe accountant
voert daarnaast de controle uit in het kader van de
beoordeling van de jaarrekening. Tot slot worden due
diligence onderzoeken uitgevoerd door diverse externe
deskundigen, en wordt externe juridische ondersteuning
ingehuurd bij de beoordeling van complexe juridische
vraagstukken.
Op basis van deze controles ondertekenen de directies van
de ForFarmers businessunits twee keer per jaar een
verklaring van volledigheid (Letter of Representation ofwel
LOR) waarin zij verklaren te voldoen aan zowel de (lokale)
wet- en regelgeving als aan de interne beheersregels,
inclusief de Code of Conduct. De LOR is, evenals de
Klokkenluidersregeling, een manier om mogelijke fraude
en incidenten te melden.
Wat ging er niet goed in 2022
In 2022 heeft het risicomanagementbeleid voldoende
adequaat gewerkt. Toch ging er een aantal zaken niet
goed.
In de eerste helft van 2022 was er sprake van een zeer
sterke stijging van zowel de grondstof- als de
energieprijzen als gevolg van de Russische inval in
Oekraïne. Dit kwam bovenop de al substantiële stijging
die had plaatsgevonden gedurende 2021. Er was sprake
van een combinatie van uitzonderlijke concurrentie in de
voersector als gevolg van de dalende volumes en, vooral
aan het begin van het jaar, een lastige nanciële situatie
bij boeren door een geringe stijging van vlees- en
zuivelprijzen. Hierdoor konden de gestegen grondstof- en
energieprijzen in het eerste kwartaal van 2022
onvoldoende worden doorberekend aan de klanten van
ForFarmers. In het tweede kwartaal kon de nanciële
situatie zich tijdelijk deels herstellen vanwege positieve
ontwikkelingen buiten Nederland. Het volledig en tijdig
doorberekenen van gestegen prijzen bleek ook in het
tweede halfjaar lastig te zijn. Dit illustreert het grote risico
van de volatiliteit van grondstof- en energieprijzen, welke
met de toegenomen hevigheid ook een toegenomen effect
op de winstgevendheid van ForFarmers heeft.
Door de toenemende klimaatverandering was er in 2022
sprake van een groot neerslagtekort in West Europa,
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
109
wat in het derde kwartaal zorgde voor zeer lage
waterstanden in de rivieren. Vooral in Nederland en een
deel van Duitsland waar grondstoffen naar onze fabrieken
over het water worden aangevoerd, zorgde dit voor hogere
aanvoerkosten door minder zwaar beladen schepen en
meer vervoer over de weg. De verwachting is dat door de
klimaatverandering deze periodes van laag water meer
frequent zullen plaatsvinden, waardoor de supply chain
vaker zal worden verstoord. Afhankelijk van de specieke
rivieren die getroffen worden door het lage water, kunnen
de gerelateerde kosten maar beperkt doorberekend
worden aan de logistieke aanvoerspartijen of doorgegeven
worden in de keten.
Tot slot had de uitbraak van dierziektes, waaronder
vogelgriep in Polen (in 2021 en 2022) en in toenemende
mate in Nederland en het Verenigd Koninkrijk (in 2022),
en Afrikaanse varkenspest in het oosten van Duitsland (in
2020), gevolgd door individuele gevallen in het westen van
Duitsland (in 2022), invloed op dieren van onze klanten en
daardoor op onze activiteiten. Vooral de door landen buiten
de EU opgelegde exportbeperkingen voor varkensvlees uit
Duitsland drukken de varkensvleesprijzen in Duitsland en
daarbuiten.
In 2022 werden er 9 meldingen gedaan vanuit de
Klokkenluidersregeling (2021: 3). Dit waren op zichzelf
staande incidenten die, indien gegrond, met de
betrokkenen besproken en opgelost zijn.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Hoe we langetermijn waardecreatie waarborgen
110
Bestuursverklaring
De raad van bestuur heeft de effectiviteit van de opzet en
werking beoordeeld van de interne risicobeheersings- en
controlesystemen. In het hoofdstuk risicomanagement
beschrijven we de systemen en lichten we toe hoe ze zijn
geïmplementeerd in de vennootschap en de met haar
verbonden onderneming.
De systemen geven geen garantie voor de realisatie van
doelstellingen. Ook geven ze niet de garantie dat zij alle
onjuiste verklaringen, fouten en overtredingen kunnen
voorkomen. Desondanks verklaart de raad dat:
• de interne risicobeheersings- en controlesystemen een
redelijke mate van zekerheid geven dat de raad tijdig op
de hoogte is van de voortgang van de strategische,
operationele en nanciële doelstellingen;
• het verslag voldoende inzicht geeft in tekortkomingen in
de werking van de interne risicobeheersings- en
controlesystemen;
• deze systemen een redelijke mate van zekerheid geven
dat de nanciële verslaggeving geen onjuistheden van
materieel belang bevat;
• het naar de huidige stand van zaken gerechtvaardigd is
dat de nanciële verslaggeving is opgesteld op going
concern-basis; en
• in het verslag de materiële risico’s en onzekerheden
zijn vermeld die voor een periode van twaalf maanden
na opstelling van het verslag relevant zijn voor de
verwachting van de continuïteit van de vennootschap.
De raad van bestuur geeft deze verklaring op basis van dit
verslag, de eerdergenoemde beoordeling en de huidige
stand van zaken. Dat doet de raad in overeenstemming
met best practice 1.4.3 van de Nederlandse Corporate
governance code van december 2016 en met artikel 5:25c
lid 2 sub c van de Wet op het nancieel toezicht (Wft).
Gezien het voorgaande verklaart de raad van bestuur dat:
• de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de activa,
passiva, nanciële positie en het resultaat van de
vennootschap en de gezamenlijk in de consolidatie
opgenomen ondernemingen; en
• het bestuursverslag een getrouw beeld geeft van de
toestand op 31 december 2022 en de gang van zaken
gedurende het boekjaar 2022 van de vennootschap en
de met haar verbonden ondernemingen waarvan de
gegevens in haar jaarrekening zijn opgenomen; en
• in het bestuursverslag de voornaamste risico’s zijn
beschreven waarmee de vennootschap wordt
geconfronteerd.
Lochem, 22 februari 2023
Raad van Bestuur ForFarmers N.V.
Theo Spierings, CEO
Roeland Tjebbes, CFO
Pieter Wolleswinkel, COO
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
112
Bericht van de voorzitter
In de maatschappij leven zorgen over de impact van de
agrarische sector op klimaat, biodiversiteit en natuur in
het algemeen. Die zorgen herkennen wij en nemen wij
serieus. Tegelijkertijd zien we dat de sector voor de
uitdaging staat om op een duurzame manier hoogwaardig
voedsel tegen een betaalbare prijs te produceren. Uit de
herijkte strategie die in november werd gelanceerd, blijkt
dat ForFarmers werkt aan oplossingen die onze klanten
helpen en tegelijkertijd deze maatschappelijke zorgen en
uitdaging adresseren.
We zijn nauw betrokken geweest bij de strategische
keuzes die ForFarmers maakte en hebben de
bestuursleden waar mogelijk bijgestaan met advies.
We achten het van belang dat de raad van commissarissen
intensief contact onderhoudt met het bestuur.
Terugkijkend op 2022 kunnen we vaststellen dat
ForFarmers een behoorlijk resultaat gerealiseerd heeft,
ondanks dalende volumes en de enorme stijging van
grondstof- en energieprijzen.
Strategie en duurzaamheid
De impact van klimaatverandering was dit jaar op
verschillende manieren voelbaar voor ForFarmers.
Zo hadden we te maken met lagere waterstanden in de
rivieren. Daardoor raakte vooral in Nederland ontregeld.
De extreem hoge temperaturen hebben er ook toe geleid
dat dieren minder aten, met als gevolg minder vraag naar
diervoeders. Waar mogelijk en gepast heeft de raad het
bestuur uitgedaagd strategische keuzes te maken op het
vlak van klimaatverandering.
Het is dan ook een goede zaak dat ForFarmers in de
herijkte strategie een nieuwe impuls geeft aan haar
duurzaamheidsagenda. De balans tussen ecologie en
economie wordt nog nadrukkelijker gezocht om de
transitie te ondersteunen naar een verdere verduurzaming
van de agrarische sector. Met de ontwikkeling van
innovatieve concepten die de maatschappelijke thema’s
adresseren denken we bovendien dat er een goede stap
wordt gezet in de richting van een duurzamere keten.
We staan positief tegenover de focus op goed voer voor
een competitieve prijs, want daar ontleent ForFarmers
haar bestaansrecht aan. Ook zijn we blij met de nadruk die
gelegd wordt op de lokale bedrijfscultuur. We denken dat
de vijf nieuwe kernwaarden kunnen helpen een gedeeld
gevoel van betrokkenheid en trots te bewerkstelligen bij
de medewerkers in de verschillende landen.
Veiligheid en respect
De raad vindt een veilige, respectvolle werkomgeving
uiterst belangrijk. In dit verband zijn we zeer tevreden met
de verdere toename van veiligheid op onze locaties en de
afname van het aantal bedrijfsongevallen met verzuim.
We hechten ook veel waarde aan het creëren van sociale
veiligheid op de werkplek. Wederzijds respect zien we als
een randvoorwaarde voor langetermijnwaardecreatie en
een bestendige bedrijfscultuur. In de nieuwe kernwaarden
is dit inherent verankerd.
Voor ForFarmers en haar klanten was 2022 een bewogen jaar. De verschrikkelijke inval door
Rusland in Oekraïne heeft geleid tot veel menselijk leed in Oekraïne. Het heeft de volatiliteit
op de grondstoffenmarkt verder aangejaagd, met hoge inatie, hoge energieprijzen en
daardoor stijgende voerprijzen als gevolg. Daarnaast hadden vooral onze klanten in
Nederland te maken met een verhit stikstofdebat en de impact daarvan op de toekomst van
onze mooie sector.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
113
Samenstelling van de raad en het bestuur
ForFarmers had te maken met meerdere
bestuurswisselingen gedurende 2022. Chris Deen trad in
de zomer als CEO toe tot het bestuur als opvolger van
Yoram Knoop, maar heeft zich helaas vrij snel
teruggetrokken wegens gezondheidsredenen. In de
maanden dat hij bij ForFarmers werkzaam was, heeft hij
zijn visie kunnen geven op het bedrijf. Om de continuïteit te
waarborgen hebben bestuursleden Roeland Tjebbes en
Pieter Wolleswinkel zijn taken opgevangen. We zijn
verheugd dat we in Theo Spierings al snel een nieuwe CEO
hebben kunnen vinden.
Twee vrouwelijke executive-teamleden vertrokken in 2022.
Daardoor bestaat het team nu alleen uit mannen. De raad
is hierover niet tevreden. We hebben in 2022 regelmatig
discussies gevoerd over de diversiteit in het bestuur en
executive team. Hoewel er goede stappen zijn gezet in
talentontwikkeling, moeten we ervoor zorgen dat
ForFarmers de eigen doelstellingen op het vlak van
diversiteit gaat halen. De samenstelling van de raad is
divers, wat betreft gender, kennis en ervaring. Dit komt de
samenwerking in de raad zeer ten goede.
Woord van dank
Veehouders hadden in 2022 te maken met volatiele
markten en margedruk. De raad is de klanten dankbaar
dat ze voer bij ForFarmers afnemen. Ook bedanken we de
medewerkers van ForFarmers. Zij hebben in dit moeilijke
jaar hard gewerkt om ervoor te zorgen dat het bedrijf de
klanten goed heeft kunnen blijven beleveren. Namens de
raad spreek ik ook mijn dank uit aan aandeelhouders,
partners, leveranciers en andere betrokkenen die
ForFarmers hebben ondersteund.
Een speciaal woord van dank voor Roeland Tjebbes en
Pieter Wolleswinkel, die dit jaar beiden veel energie en
commitment aan de dag hebben gelegd om gedurende een
aantal maanden een dubbelrol te vervullen.
Wij hebben vertrouwen in de aangescherpte strategie en
in de stappen die ForFarmers zet richting een duurzame
en vruchtbare toekomst van de agrarische sector.
Jan van Nieuwenhuizen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
114
Verslag van de Raad van Commissarissen
De raad van commissarissen houdt toezicht op het bestuur van ForFarmers en vervult waar
nodig een adviserende rol. Zo ziet de raad erop toe dat de onderneming haar nanciële en
strategische beleid deugdelijk uitvoert. Alle leden van de raad nemen zitting in minimaal een
van de drie kerncommissies: de auditcommissie, de selectie- en benoemingscommissie en
de remuneratiecommissie.
De raad is in 2022, steeds in aanwezigheid van het bestuur,
zestien keer bijeengekomen. Voor of na deze
bijeenkomsten vergaderde de raad zonder aanwezigheid
van de leden van het bestuur. Daarnaast kwam de raad
nog negen keer zonder (vertegenwoordigers van) het
bestuur bijeen. Tijdens de bijeenkomsten heeft de raad
zich onder meer beziggehouden met enkele actuele
thema’s. Het jaar werd getekend door de oorlog in
Oekraïne en de gevolgen voor de agrarische sector. In het
verlengde daarvan heeft de raad gesproken over de
volatiele grondstoffenmarkten en de stijgende kosten voor
grondstoffen, energie en brandstof.
Vergadering
1
Jan van
Nieuwenhuizen
Marijke
Folkers
2
Roger
Gerritzen
Vincent
Hulshof
Annemieke
den Otter
Erwin
Wunnekink
Sandra-
Addink-
Berendsen
3
RvC 25/25 15/15 22/25 24/25 24/25 24/25 7/10
AC 5/6 5/6 5/5 1/1
RC 4/4 4/4 3/3 1/1
S&BC 4/4 3/3 4/4 1/1
1
De gebruikte afkortingen betekenen: RvC = voltallige Raad van Commissarissen, AC = Auditcommissie, RC = Remuneratiecommissie, S&BC = Selectie- en benoemingscommissie
2
Vanaf 14 april 2022
3
Tot 14 april 2022
Tijdens de plenaire bijeenkomsten zijn de logistiek en
aanvoer van grondstoffen per schip aan de orde gekomen,
met name toen in de zomer sprake was van laag water.
Ook is het hele jaar aandacht besteed aan de stikstofcrisis,
die in Nederland niet alleen het nieuws beheerste maar
ook grote gevolgen had voor onze klanten. Daarnaast is
het diversiteitsbeleid meerdere keren ter sprake
gekomen. Verder is de adoptie van de EU-taxonomie in de
raad besproken. In het hoofdstuk over onze
duurzaamheidsagenda, Going Circular, geven we een
uitgebreide beschrijving van die taxonomie.
Zoals elk jaar hebben er meerdere deep dives
plaatsgevonden. Dat zijn bijeenkomsten in het kader van
één speciek onderwerp, zoals de marktontwikkelingen in
een land of de algemene duurzaamheidsagenda van
ForFarmers. In januari was er een deep dive over de
nanciële situatie, in februari over de Duitse markt en in
mei over de Poolse markt. In juni heeft de voltallige raad
een bezoek van twee dagen gebracht aan het Verenigd
Koninkrijk. De raad heeft uitgebreid gesproken met het
lokale managementteam, een fabriek bezocht en zich
laten informeren over de strategie in het Verenigd
Koninkrijk.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
115
Verder is veel tijd besteed aan het herijkingsproces van de
strategie van ForFarmers. In mei en oktober zijn er twee
strategiedagen georganiseerd. Tijdens die dagen is de
raad door het bestuur, het executive team, vooral door de
strategiedirecteur, bijgepraat over de ontwikkelingen
rondom het strategieproces. De raad heeft erop gewezen
dat onze klanten en duurzaamheid een prominente rol
moeten krijgen. De raad heeft de strategie goedgekeurd
en steunt het bestuur in de uitvoering ervan.
Het strategieproces werd op 17 november 2022 afgerond
met de presentatie van de herijkte strategie.
In 2022 werden alle landen waar ForFarmers actief is
opnieuw getroffen door vogelgriep. Ook greep de
Afrikaanse varkenspest weer om zich heen. Wij zijn van
mening dat het bedrijf de juiste maatregelen heeft
getroffen om de negatieve gevolgen van deze epidemieën
te beperken.
In 2017 introduceerde de Europese Commissie het begrip
dubbele materialiteit. Ondernemingen worden geacht niet
alleen de impact van klimaatverandering op hun prestaties
en resultaten inzichtelijk te maken, maar ook hoe hun
operationele activiteiten een impact (kunnen) hebben op
klimaatverandering. Dit is een kernonderdeel van de
nieuwe CSRD rapportage richtlijn die binnenkort ingaat en
voor het eerst van toepassing is op jaarverslagen over
2024. De raad onderschrijft het belang van dubbele
materialiteit.
Jaarlijkse evaluatie
De jaarlijkse evaluatie van het functioneren van de raad
van commissarissen van ForFarmers heeft dit jaar
plaatsgevonden onder externe begeleiding. Op basis van
een intakegesprek met de voorzitter van de raad is het
volgende proces vastgesteld:
• Individuele gesprekken tussen de begeleider en de
leden van het bestuur, de raad en de
bestuurssecretaris;
• Focus op wat goed gaat en wat beter kan;
• Kijkend naar de commissies, het functioneren van de
raad en de samenwerking tussen het bestuur en de
raad.
De externe adviseur heeft de bevindingen vervolgens
gekoppeld en gepresenteerd aan de raad tijdens een
vergadering op 1 december 2022. In het afgelopen jaar had
een aantal externe factoren impact op ForFarmers en
haar stakeholders. De meest in het oog springend zijn de
stikstofcrisis, de oorlog in Oekraïne en de impact daarvan
op de wereldmarkten. Intern heeft ForFarmers te maken
gehad met verschillende wisselingen in het bestuur.
Deze ontwikkelingen hebben hun beslag gelegd op de
agenda van de raad.
Op hoofdlijnen kan worden gesteld:
• de informatieverstrekking vanuit het bestuur en de
organisatie stemt tot tevredenheid;
• de werkzaamheden van de auditcommissie,
de benoemingscommissie en de renumeratiecommissie
als positief worden beoordeeld;
• de raad wordt ervaren als betrokken en als een
eenheid.
Tijdens de vergadering van 1 december zijn deze
bevindingen tot in detail besproken en zijn de
vervolgstappen vastgesteld.
Auditcommissie
De auditcommissie kwam in 2022 zes keer bijeen in een
reguliere vergadering. De externe accountant was bij alle
vergaderingen aanwezig, net zoals de CFO en de corporate
secretary. De internal auditor was vanwege ziekte bij één
vergadering niet aanwezig. Vanwege de wisselingen op
deze positie was de CEO niet bij alle vergaderingen
aanwezig. Datzelfde geldt voor de Group Finance Director,
die het merendeel van de vergaderingen heeft bijgewoond.
De auditcommissie heeft met het bestuur en de externe
accountant gesproken over het jaarverslag 2021,
de halfjaarcijfers 2022, de operationele
voortgangsrapportages met de betreffende persberichten
en het interne en externe auditplan voor 2022.
De voortgang op het gebied van geïntegreerde
verslaggeving over 2022 is ook ter sprake gekomen.
In het kader van de jaarrekening 2022 heeft de
auditcommissie stilgestaan bij de uitdagende
marktomstandigheden en de energie- en
grondstofkostenontwikkelingen. Ook is aandacht besteed
aan de goodwill-impairmenttest met betrekking tot de
verschillende clusters en aan Enterprise Risk
Management (ERM). De commissie is tevreden over de
controle-effectiviteitsscore. Uit de interne auditreview zijn
geen signicante bevindingen naar voren gekomen, hoewel
het voorspellend vermogen een punt van aandacht is.
De commissie realiseert zich dat voorspellingen in
volatiele markten zeer lastig te maken zijn.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
116
De auditcommissie heeft tijdens verschillende
vergaderingen kennisgenomen van de ontwikkelingen van
diverse digitaliseringsprojecten en data-analyses. Dat was
onderdeel van het Business Process Optimisation-project.
De auditcommissie heeft in dat kader speciek gevraagd
om voor de geselecteerde processen het beoogde
resultaat inzichtelijk te maken en aan te geven wat het
voordeel is voor de gebruiker.
In 2022 zijn verschillende leden van het senior-
managementteam uitgenodigd om een nadere toelichting
te geven op onderwerpen als treasury, belastingen,
verzekeringen en IT. Als vaste bijlage bij de agenda werd
steeds een overzicht van juridische claims en een
overzicht van incidentmeldingen verstrekt.
De auditcommissie heeft na elke vergadering met de
externe accountant gesproken en met de raad haar
bevindingen gedeeld over de relatie met de externe
accountant. Hier was het bestuur niet bij aanwezig.
Bij het formuleren van de opdracht aan de externe
accountant is aandacht besteed aan de reikwijdte van het
accountantsonderzoek, de te hanteren materialiteit en het
honorarium van het onderzoek. De commissie is van
mening dat de relatie met de externe accountant naar
tevredenheid verloopt en ondersteunt het voorstel om
KPMG als accountant voor het boekjaar 2023 te benoemen.
De auditcommissie heeft met het bestuur gesproken over
de effectiviteit van de opzet en de werking van de interne
risicobeheersings- en controlesystemen. Tegelijkertijd is
stilgestaan bij de onderwerpen corruptie en fraude.
De auditcommissie heeft vastgesteld dat het bestuur de
risico’s in beeld heeft gebracht die gerelateerd zijn aan de
strategie van ForFarmers. Ook zijn de
beheersmaatregelen geïmplementeerd tegen
strategische, operationele en maatschappelijke risico’s en
tegen compliance- en verslaggevingsrisico’s.
De auditcommissie heeft hierover verslag uitgebracht aan
de raad.
Remuneratiecommissie
De remuneratiecommissie heeft in 2022 vier keer
vergaderd. De groepsdirecteur HR was vier keer aanwezig
en de CEO en/of plaatsvervangend CEO waren twee keer
aanwezig. De commissie heeft dit jaar het
remuneratierapport opgesteld, overleg gevoerd over de
beloning van bestuurs- en executive-teamleden en
gesproken over doelstellingen voor de korte-termijn- en
lange-termijn variabele beloningsplannen.
De doelstellingen zijn daarna door de voltallige raad
besproken en goedgekeurd. Ook heeft de
remuneratiecommissie gesproken over de
beloningsverhoudingen binnen ForFarmers. In het
remuneratierapport wordt verslag gedaan van de
uitvoering van het remuneratiebeleid in 2022. Daar gaan
we in het volgende hoofdstuk uitgebreider op in.
Beloning
Bij het formuleren van het beloningsvoorstel voor het
bestuur heeft de remuneratiecommissie kennisgenomen
van de visie van de individuele bestuurders met betrekking
tot de hoogte en structuur van hun eigen beloning.
De remuneratiecommissie heeft de realisatie van de
vooraf overeengekomen doelstellingen voor alle leden van
het executive team besproken en de variabele beloning
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
117
vastgesteld. De remuneratiecommissie baseerde zich op
een rapport van de externe accountant waarin feitelijke
bevindingen staan over de werkzaamheden die worden
meegenomen in de berekening van de variabele beloning.
De raad heeft de voorgestelde bonusbedragen vervolgens
goedgekeurd. Op advies van de remuneratiecommissie zijn
de medewerkersparticipatieplannen 2022 goedgekeurd.
De belangrijkste elementen van de contracten met de
leden van het bestuur zijn gepubliceerd op de website van
ForFarmers.
Remuneratiebeleid
Het remuneratiebeleid werd tijdens van 14 april 2022
vastgesteld voor de onderdelen die over het bestuur gaan.
De onderdelen over de raad zijn ongewijzigd vastgesteld.
In het begin van 2022 heeft de remuneratiecommissie,
met behulp van een externe adviseur,
het remuneratiebeleid opnieuw beoordeeld. Er is onder
andere gekeken naar de samenstelling van de
referentiegroep, de marktpositionering van de totale
directe beloning en de richtlijnen voor het bezit van
aandelen of certicaten daarvan. Het remuneratierapport
is te lezen in het gelijknamige hoofdstuk in dit jaarverslag.
De remuneratiecommissie heeft scenario-analyses
gemaakt om het voorgestelde remuneratiepakket te
vergeleken met het huidige pakket. De voorstellen voor het
remuneratiebeleid zijn besproken met verschillende
stakeholders, waaronder een selectie van
aandeelhouders, een stemadvies-organisatie en de
ondernemingsraad in Nederland. Hun feedback is
meegenomen in het denitieve remuneratiebeleid.
Selectie- en benoemingscommissie
De selectie- en benoemingscommissie heeft in 2022 vier
keer vergaderd. Er zijn dit jaar voorbereidingen getroffen
en gesprekken met kandidaten gevoerd in verband met de
opvolging van Sandra Addink-Berendsen. Bij de
voorbereidingen werd onder andere rekening gehouden
met het diversiteitsbeleid en met het aanbevelingsrecht
dat Coöperatie FromFarmers heeft als
prioriteitsaandeelhouder. Vanwege haar ervaring in de
agrarische sector is Marijke Folkers-in ’t Hout op
aanbeveling van Coöperatie FromFarmers U.A. aan de
raad voorgesteld. De raad heeft het voorstel van de
commissie opgevolgd, waarna Marijke Folkers-in ‘t Hout
tijdens de AvA van 14 april 2022 benoemd is tot lid van de
raad. De raad blijft voldoen aan de in Nederland geldende
Quotum- en streefcijferwet.
Ook heeft de selectie- en benoemingscommissie de
herbenoeming als commissaris van Roger Gerritzen en
Vincent Hulshof voorbereid. De gesprekken met Vincent
Hulshof werden gevoerd door de voorzitter van de
commissie en Jan van Nieuwenhuizen. Voorgesteld is om
beiden ter herbenoeming voor te dragen op aanbeveling
van Coöperatie FromFarmers. De raad heeft aan de AvA
de voordracht gedaan om hen te herbenoemen als lid van
de Raad. Tijdens de AvA van 14 april 2022 zijn beiden
herbenoemd voor een periode van vier jaar.
De benoemingscommissie heeft een druk jaar achter de
rug. Eerst heeft de commissie zich beziggehouden met de
opvolging van Yoram Knoop, die tijdens de AvA van 14 april
2022 is teruggetreden als CEO van ForFarmers.
Tot het aantreden van de nieuwe CEO, Chris Deen,
per 1 juli heeft Roeland Tjebbes (CFO) de taken van CEO
voor zijn rekening genomen. Helaas maakte Chris Deen op
19 oktober 2022 bekend zich terug te trekken vanwege
gezondheidsredenen. Roeland Tjebbes en Pieter
Wolleswinkel (COO) hebben vanaf dat moment samen de
taken van de CEO waargenomen.
Op 19 november 2022 werd bekend dat Theo Spierings
werd voorgedragen als lid van de raad van bestuur en CEO
voor één jaar. Tijdens de daarvoor georganiseerde
buitengewone algemene vergadering van aandeelhouders
op 17 januari 2023 werd Theo Spierings benoemd.
Naar aanleiding van deze gang van zaken heeft de
selectie- en benoemingscommissie zich in 2022 intensief
beziggehouden met het benoemingsplan, om voorbereid te
zijn op veranderingen in het bestuur en adequaat te
kunnen reageren op onvoorziene gebeurtenissen. Verder
hebben functioneringsgesprekken plaatsgevonden met het
bestuur en een evaluatie van de leden van het executive
team.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
118
Remuneratierapport
De raad van commissarissen stelt het remuneratiebeleid op voor het bestuur en de raad.
Dat gebeurt op voorstel van de remuneratiecommissie. In dit hoofdstuk beschrijven we de
uitvoering van het remuneratiebeleid in 2022.
Het remuneratiebeleid van ForFarmers is erop gericht
gekwaliceerde personen aan te trekken die oog hebben
voor de belangen van stakeholders. Zij zijn in staat het
succes van de organisatie te ondersteunen en
waardecreatie op de lange termijn te bevorderen. Dat doen
ze op een manier die aansluit bij onze identiteit, cultuur,
missie en waarden.
Remuneratiebeleid
De raad laat het remuneratiepakket van het bestuur in
beginsel éénmaal in de drie jaar door een externe adviseur
toetsen om zich ervan te verzekeren dat het pakket voldoet
aan de uitgangspunten van het remuneratiebeleid.
Deze toetsing heeft in 2021 en in het begin van 2022
plaatsgevonden en behelsde onder meer scenario-
analyses om het geplande remuneratiepakket te
vergelijken met het bestaande pakket. Het geplande
pakket werd met verschillende stakeholders besproken,
waaronder een selectie van aandeelhouders,
een stemadvies-organisatie en de ondernemingsraad in
Nederland. Hun feedback is meegenomen in het denitieve
remuneratiebeleid, dat in 2022 is voorgelegd aan en
goedgekeurd door de AvA. Met deze herziening zijn
belangrijke wijzigingen doorgevoerd, waaronder de
uitbetaling van de langetermijnbonus. Die wordt voor de
plannen die na 2021 zijn gestart niet langer uit betaald in
contanten, maar in (certicaten van) aandelen
ForFarmers. Dit is een heersende marktpraktijk en sluit
aan bij de langetermijnbelangen van aandeelhouders.
Hiermee is het participatieprogramma voor bestuurders
komen te vervallen per 1 januari 2022. De lange-
termijnvariabele beloningsplannen gestart voor 2022
worden nog in contanten uitbetaald. Daarnaast is de
prestatie-bandbreedte en beloningsrange van de variabele
beloning aangepast.
Een opvallende wijziging is de koppeling van doelstellingen
rondom ESG (Environmental, Social & Governance) aan de
korte- en lange-termijnvariabele beloning. De raad zal
minimaal 50% van de niet-nanciële doelstellingen
koppelen aan ESG. Verder is er geen mogelijkheid meer
om bestuurders bij hun aanstelling een gegarandeerde
variabele beloning te geven, aangezien dit niet in lijn is
met de marktpraktijk.
Daarnaast is in het nieuwe beleid de mogelijkheid
opgenomen om het vaste basissalaris van een bestuurder
te verhogen als zijn of haar takenpakket al dan niet tijdelijk
wordt uitgebreid. Een volledig overzicht van de
veranderingen is te lezen in het remuneratiebeleid op onze
website.
Remuneratie 2022
Jaarsalaris raad van bestuur
De vaste salarissen van Yoram Knoop en Roeland Tjebbes
werden per 1 januari 2022 geïndexeerd. Het vaste salaris
van Chris Deen (CEO) werd in 2022 bekendgemaakt
voorafgaand aan zijn voordracht tot benoeming als lid van
het bestuur. De gebruikte percentages en de salarissen
per bestuurder waren in 2022 als volgt.
In euro Per jaar Stijging
1
Yoram Knoop
2
581.757 3,5%
Chris Deen
3
565.000 n.v.t.
Roeland Tjebbes 393.750 5,0%
Pieter Wolleswinkel
4
360.000 n.v.t.
1
Stijging per 1 januari 2022 ten opzichte van 2021.
2
Uit dienst per 14 april 2022.
3
Bestuurslid van 1 juli 2022 tot 17 januari 2023, uit dienst per 1 februari 2023.
4
Bestuurslid vanaf 14 april 2022.
Van 14 april tot 1 juli 2022 was de functie van CEO vacant.
In die periode heeft Roeland Tjebbes (CFO) naast het
jaarsalaris een waarnemingstoeslag ontvangen van
€ 18.929. Roeland Tjebbes (CFO) en Pieter Wolleswinkel
(COO) hebben ook een waarnemingstoeslag van € 12.784
per bestuurder ontvangen voor de periode vanaf
20 september tot en met 31 december.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
119
Variabele beloning raad van bestuur
De raad en het bestuur hebben kortetermijndoelstellingen
afgesproken voor 2022 en lange-termijndoelstellingen
voor 2020-2022. Deze doelstellingen dragen bij aan de
uitvoering van de strategische agenda,
de langetermijnbelangen en de duurzaamheidsagenda van
ForFarmers. Ze moedigen niet aan tot ongepaste risico’s.
De raad heeft de hoogte van de gerealiseerde korte- en
lange-termijnvariabele beloning vastgesteld op advies van
de remuneratiecommissie. Daarbij is de volgende methode
gehanteerd.
Score voor nanciële doelstellingen van toepassing op korte termijn (2022)
Prestatie Variabele beloning
< 80% van de doelstelling Geen variabele beloning voor die doelstelling
≥ 80% - 100% van de doelstelling
Proportionele toekenning tussen de 50% en 100% van de variabele beloning
voor die doelstelling
≥ 100% - 120% van de doelstelling
Proportionele toekenning tussen de 100% en 150% van de variabele beloning
voor die doelstelling
≥ 120% van de doelstelling Maximale variabele beloning van 150% voor die doelstelling
Score voor nanciële doelstellingen van toepassing op lange termijn (2020-2022) met betrekking tot ROACE
Prestatie Variabele beloning
< 80% van de doelstelling Geen variabele beloning voor die doelstelling
≥ 80% - 120% van de doelstelling
Proportionele toekenning tussen de 0% en 120% van de variabele beloning voor
die doelstelling
≥ 120% van de doelstelling Maximale variabele beloning van 120% voor die doelstelling
Score voor nanciële doelstellingen van toepassing op lange termijn (2020-2022) met betrekking tot EPS
Prestatie Variabele beloning
< 90% van de doelstelling Geen variabele beloning voor die doelstelling
≥ 90% - 110% van de doelstelling
Proportionele toekenning tussen de 0% en 120% van de variabele beloning voor
die doelstelling
≥ 110% van de doelstelling Maximale variabele beloning van 120% voor die doelstelling
Om de kwalitatieve doelstellingen vast te stellen heeft de
raad vooraf het minimale en maximale realisatieniveau
bepaald. De variabele beloning wordt proportioneel
toegekend bij een prestatiescore daartussenin.
Voor doelstellingen waarvan het minimale realisatieniveau
niet is bereikt wordt geen variabele beloning toegekend.
In 2022 hebben de raad en het bestuur meerdere keren
stilgestaan bij de ontwikkeling van de resultaten van
ForFarmers. Daarbij is de nanciële ruimte ter sprake
gekomen om uitkeringen te doen en variabele beloning toe
te kennen. Op basis daarvan heeft de raad variabele
beloning toegekend. De raad is uitgegaan van de
resultaten inclusief de impact van externe factoren, zoals
hoge prijzen voor grondstoffen en energie en de oorlog in
Oekraïne.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
120
Korte-termijnvariabele beloning van het bestuur
De doelstellingen voor de korte-termijnvariabele beloning
voor 2022 zijn voor de CEO en CFO voor 60% nancieel en
40% kwalitatief bepaald. Voor de COO zijn deze
doelstellingen voor 70% nancieel en 30% kwalitatief
bepaald. Na aoop van de prestatieperiode heeft de raad
per bestuurslid beoordeeld in hoeverre de doelstellingen
zijn gerealiseerd die aan deze beloning gekoppeld zijn.
Op grond van het remuneratiebeleid ontvangt de CEO een
korte-termijnvariabele beloning van 55% en maximaal
82,5% als percentage van het vaste basissalaris bij het
behalen van alle doelstellingen. Voor de overige
bestuursleden zijn deze percentages 45% respectievelijk
maximaal 67,5%.
De heer Chris Deen is tussentijds toegetreden, maar heeft
het contract met ForFarmers voortijdig beëindigd. Gezien
zijn korte dienstverband zijn er voor 2022 voor hem geen
doelstellingen gesteld. Voor Yoram Knoop geldt nog dat
een korte-termijnvariabele beloning van 60% en maximaal
72% wordt uitgekeerd op basis van het toen geldende
remuneratiebeleid (tot 14 april 2022).
De raad heeft de nanciële korte-termijnprestatiecriteria
voor de overige bestuursleden als volgt beoordeeld.
Het toegekende variabele beloningspercentage op basis
van de onderliggende nettowinst van ForFarmers-groep
(voor het hele bestuur) en de onderliggende EBITDA van
het betreffende cluster (voor de COO) werd bepaald door
de realisatie ten opzichte van het budget voor het jaar
zoals voorafgaand aan het boekjaar goedgekeurd door de
Prestatie criterium Yoram Knoop (CEO) Roeland Tjebbes (CFO) Pieter Wolleswinkel (COO)
Target 60% Max 72% Target 45% Max 67,5% Target 45% Max 67,5%
Doelstelling Werkelijk Doelstelling Werkelijk Doelstelling Werkelijk
(at target) (at target) (at target)
Onderliggende nettowinst
2
36,0% 37,2% 27,0% 29,3% 13,5% 14,7%
Onderliggend bedrijfsresultaat
cluster
- - - -
13,5% 0,0%
Werkkapitaaldagen
- - - -
4,5% 3,5%
Uitvoering strategie 6,0% 4,8% 4,5% 6,7% 3,4% 5,0%
Operationele effectiviteit 6,0% 6,0% 4,5% 4,1% 3,4% 3,4%
ESG en teamontwikkeling 12,0% 10,8% 9,0% 9,0% 6,7% 6,1%
Totaal korte termijn ‘22 60,0% 58,8% 45,0% 49,1% 45,0% 32,7%
1
Percentages ten opzichte van het vaste basissalaris.
2
Verwezen wordt naar noot 17 van de jaarrekening betreffende de Alternatieve Prestatie Maatstaven (APM).
Raad. Voor 2022 bedroeg de gebudgetteerde
onderliggende nettowinst € 29,1 miljoen. Hierbij is
gecorrigeerd voor valutatranslatie effecten van
buitenlandse activiteiten, niet-gebudgetteerde fusies &
overnames en niet-gebudgetteerde belastingeffecten als
gevolg van additionele wijzigingen in belastingtarieven.
Informatie over korte termijn 2022 prestatie
1
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
121
De raad heeft de kwalitatieve korte-termijnprestatiecriteria als volgt beoordeeld.
Bestuurslid Prestatiecriterium Beoordeling prestatie
Yoram Knoop - Uitvoering strategie
- Operationele effectiviteit
- ESG en teamontwikkeling
• Strategische herijking goed voorbereid
• Vertraging op M&A
• Progressie op organisatieverbetering en change management gerealiseerd
• Meer senior management wisselingen dan gewenst
Roeland Tjebbes - Uitvoering strategie
- Operationele effectiviteit
- ESG en teamontwikkeling
• Strategische update was goed en tijdig uitgevoerd. Gestructureerde aanpak met veel betrokkenheid en focus op cultuur en ESG.
• Afgezien van enige vertragingen is er voldoende voortgang geboekt met M&A.
• Goede progressie op kritische projecten rondom Business Process Optimisation (BPO)
• De vacatures binnen nance zijn vooral intern ingevuld. In 2022 zijn stappen gezet ten aanzien van hedgingbeleid en gebruik van derivaten
Pieter Wolleswinkel - Uitvoering strategie
- Operationele effectiviteit
- ESG en teamontwikkeling
• Sterk plan geformuleerd voor herziene strategie 2025. Vooral voor varkens business gedetailleerde transformatie gedenieerd.
• Na wat achterstanden lopen de geplande (supply chain) operaties weer op schema
• Binnen het team NL heeft nog een aantal wisselingen plaatsgevonden.
• Meerdere interacties met partners in de waardeketen om de agenda “Innoveren in plaats van saneren” te versterken.
Informatie over lange termijn 2020-2022 prestatie
Prestatie criterium
Yoram Knoop (CEO)
1
Roeland Tjebbes (CFO) Pieter Wolleswinkel (COO)
Target 60% Max 72% Target 40% Max 48% Target 40% Max 48%
Doelstelling Werkelijk Doelstelling Werkelijk Doelstelling Werkelijk
(at target) (at target) (at target)
Ontwikkeling van de winst per aandeel
2
10,8% 0,0% 7,2% 2,1% 7,2% 0,0%
Ontwikkeling aandeelhoudersren-
dement (TSR)
3
12,6% 0,0% 8,4% 2,5% 8,4% 0,0%
Rendement op gemiddeld geïnvesteerd
vermogen
4
12,6% 0,0% 8,4% 2,5% 8,4% 0,0%
Uitvoering van de strategie 9,0% 7,2% 6,0% 5,0% 6,0% 4,8%
M&A 9,0% 9,0% 6,0% 6,1% 6,0% 6,0%
Uitvoering duurzaamheidsbeleid/ESG 6,0% 5,4% 4,0% 3,7% 4,0% 3,6%
Totaal lange termijn ‘22 60,0% 21,6% 40,0% 21,9% 40,0% 14,4%
1
Uit dienst per 14 april 2022.
2
Earnings Per Share (EPS) (gecorrigeerd voor ingekochte aandelen).
3
Total Shareholder Return (TSR) volgens de in dit rapport opgenomen schaal.
4
Return on Average Capital Employed (ROACE).
Lange-termijnvariabele beloning van het bestuur
De doelstellingen voor de lange-termijnvariabele beloning
voor 2020-2022 zijn voor 60% nancieel en voor 40%
kwalitatief bepaald. Deze beloning is vastgesteld over een
periode van drie jaar, namelijk 2020-2022. Na aoop van
de prestatieperiode beoordeelt de raad per bestuurslid in
hoeverre de doelstellingen zijn gerealiseerd die aan deze
beloning gekoppeld zijn.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
122
Voor Roeland Tjebbes was bij indiensttreding het
proportionele 2020 deel van het lange-termijn variabele
beloning gegarandeerd, in de realisatiepercentages is
hiermee rekening gehouden.
De raad beoordeelt de kwalitatieve lange-termijnpresta-
tiecriteria als volgt.
Prestatiecriterium Beoordeling prestatie
Uitvoering van de strategie • Goede voorbereiding herziening strategie en lancering aan stakeholders
• Voortgang op onderdelen van de strategie (Build to Grow)
• Introductie nieuwe kernwaarden ter versterking corporate cultuur en ondersteuning van de
herziene strategie
M&A • Twee acquisities gedaan ter versterking van positie in bestaande markten
• Aanpassing M&A-beleid in lijn met herziene strategie
Uitvoering duurzaamheidsbeleid • Voortgang geïntegreerde rapportage
• Voortgang op Duurzaamheids- doelstellingen
• ESG concepten en daarvoor benodigde organisatie
De raad heeft in verband met de doelstelling voor TSR
vooraf vastgesteld welke ondernemingen deel uitmaken
van de referentiegroep. Het uitgangspunt waren de tien
ondernemingen die per 1 oktober van het jaar voorafgaand
aan de prestatieperiode voor de lange-termijndoelstelling
op de nummers 15 tot 25 van de AMX (mid-cap index)
stonden plus de tien ondernemingen die op diezelfde
datum op de nummers 1 tot 10 stonden van de AScX
(small-cap index) van Euronext Amsterdam (gebaseerd op
marktkapitalisatie). Het percentage variabele beloning dat
wordt toegekend op basis van TSR wordt bepaald aan de
hand van de positie die ForFarmers inneemt binnen de
referentiegroep volgens de volgende schaal.
Positie 11
-
20 10 9 8 7 4
-
6 1
-
3
Realisatie % 0 50 66,7 83,4 100 110 120
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
123
Over de periode 2020-2022 is ForFarmers onder positie 10
uitgekomen zodat de realisatie 0% is. Het toegekende
variabele beloningspercentage voor respectievelijk EPS en
ROACE werd bepaald door de ontwikkeling van de winst na
belasting per aandeel (gecorrigeerd voor ingekochte eigen
aandelen) en het rendement op het gemiddeld
geïnvesteerd vermogen (ROACE) ten opzichte van een
vooraf bepaalde, drie-jaarsgemiddelde groeidoelstelling,
zoals goedgekeurd door de raad.
Voor het nog niet afgewikkelde lange-termijnvariabele
beloningsplan 2021-2023 zijn de nanciële en kwalitatieve
prestatiecriteria gelijk aan die over de periode 2020-2022.
Voor het in 2022 gestarte lange-termijnvariabele
beloningsplan 2022-2024 is ten minste 50% van de
kwalitatieve criteria gekoppeld aan ESG en zijn de
uitbetalingsbandbreedtes net als bij de korte-
termijnvariabele beloning 2022 aangepast naar 50%-150%
in geval van realisatie van de doelstellingen (zie het
remuneratiebeleid voor meer informatie).
Deelname aan medewerkersparticipatieplan
Tot en met 2021 konden bestuurders deelnemen aan het
medewerkersparticipatieplan voor senior-management.
Op de verkrijgingsprijs werd een korting van 20%
verleend. Per 2022 is deze regeling voor bestuurders
komen te vervallen. Sindsdien ontvangen bestuurders
lange-termijnvariabele beloningsplannen in aandelen en
certicaten van aandelen. De aandelen en certicaten van
aandelen die zijn verkregen met deze regelingen van voor
2022 kunnen gedurende vijf jaar niet worden verhandeld,
geteld van het moment van verkrijging in dat jaar.
Per 31 december 2022 werden door de bestuursleden de
volgende aandelen of certicaten van aandelen gehouden.
Certicaten of aandelen gehouden door leden van het bestuur
Certicaten in lock-up
(5 jaar, vrijval 2023)
Certicaten in lock-up
(5 jaar, vrijval 2024)
Certicaten in lock-up
(5 jaar, vrijval 2025)
Certicaten in lock-up
(5 jaar, vrijval 2026)
Certicaten in lock-up
(5 jaar, vrijval 2027)
Certicaten/ Aandelen
(niet in lock-up) Totaal
Roeland Tjebbes
-
-
26.041 30.241
-
17.500 73.782
Pieter Wolleswinkel 5.332 6.944 6.250 11.200
-
40.481 70.207
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
124
Totale beloning van het bestuur
De onderstaande tabel geeft de totale beloning weer van de bestuursleden.
Beloning bestuur in 2022
Vaste beloning
Variabele
beloning
In euro Salaris
Overige
vergoedingen
1
Korte termijn
(1 jaar)
3
Lange termijn
(3 jaar)
3
Bijzondere
beloningen
2
Pensioen
bijdragen
Totale
beloning
Ratio vast/
variabel
Roeland Tjebbes 393.750 131.122 56.000
-
21.667 78.750 681.289 89%
-
11%
Pieter Wolleswinkel
4
360.000 74.615 29.674 36.000 7.500 51.429 559.217 87%
-
13%
Chris Deen
5
282.500 18.898
-
-
-
56.500 357.898 100%
-
0%
Yoram Knoop
6
168.525 15.566 121.410 148.061 8.750 33.705 496.017 44%
-
56%
1
Betreft sociale lasten, leaseauto en pensioenvergoeding eigen regeling en voor Roeland Tjebbes de tweede termijn voor vervallen uitgestelde beloningen uit eerdere dienstbetrekking zoals in dit rapport nader toegelicht.
2
Betreft 20% korting in verband met deelname aan medewerkers-participatieplan.
3
De bedragen betreffen de 2021 korte – en 2019-2021 lange-termijnvariabele beloning uitbetaald in 2022. De 2022 korte – en 2020-2022 lange termijn variabele beloning wordt uitbetaald na de vaststelling van de jaarrekening over het boekjaar 2022.
4
De bedragen voor Pieter Wolleswinkel hebben betrekking op de dienstbetrekking over heel 2022.
5
De bedragen betreffen de periode vanaf 1 juli 2022 tot en met 31 december 2022.
6
De bedragen voor Yoram Knoop betreffen de 2021 korte – en 2019-2021 lange-termijnvariabele beloning uitbetaald in 2022, respectievelijk de vaste en overige beloningscomponenten tot zijn einde dienstverband 14 april 2022.
Op aandelen gebaseerde lange-termijnvariabele beloningsplannen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
125
Langetermijn beloningsplannen - voorwaardelijk toegekende (certicaten van) aandelen
In euro
Toekennings-
jaar
Aantal
voorwaardelijk
toegekende
(certicaten)
van aandelen
Waarde (certi-
caten van)
aandelen
voorwaarde-
lijke toegekend
op toeken-
nings-datum
(€)
Aantal
vervallen
(certicaten
van) aandelen
Vestigings-
datum
Aantal (certi-
caten van)
aandelen
gevestigd op
vestigings-
datum - (vóór
belasting)
Aantal (certi-
caten van)
aandelen
gevestigd op
vestigings-
datum - (ná
belasting)
Einde lock-up
periode (datum
beschikbaar)
Waarde (certi-
caten van)
aandelen op
balansdatum
(31-12-22) -
niet-gevestigd
of in lock-up (€)
Roeland Tjebbes 2022 71.237 216.560
-
29
-
4
-
2025 n.n.t.b. n.n.t.b. 29
-
4
-
2027 208.368
Pieter Wolleswinkel 2022 65.131 197.998
-
29
-
4
-
2025 n.n.t.b. n.n.t.b. 29
-
4
-
2027 190.508
Yoram Knoop
1
2022 11.163 33.936
-
29
-
4
-
2025 n.n.t.b. n.n.t.b. 29
-
4
-
2027 32.652
Chris Deen 2022 108.415 329.582 108.415 29
-
4
-
2025 n.v.t. n.v.t. 1
-
7
-
2027
-
1
Uitdienst per 14 april 2022, voorwaardelijke toekenning van (certicaten van) aandelen voor proportionele deel van het lange-termijn variabele beloningsplan 2022-2024.
Leden van het bestuur houden (certicaten van) aandelen
in ForFarmers aan ter waarde van minimaal twee keer het
target niveau van de lange termijn variabele beloning
(d.w.z. 140% van het vaste basissalaris voor de CEO en
110% voor elk van de overige leden van het bestuur).
Hiervoor geldt een opbouwperiode van 5 jaar na de datum
van voorwaardelijke toekenning van de lange termijn
variabele beloning. De voorwaardelijk toegekende
(certicaten van) aandelen met betrekking tot het lange-
Gegarandeerde variabele beloning
Over 2022 werd geen gegarandeerde korte-
termijnvariabele beloning toegekend. Bij de
indiensttreding van Roeland Tjebbes is het proportionele
deel van 2020 van de lange-termijnvariabele beloning
2020-2022 gegarandeerd. Dit bedrag van €41.667 is
meegenomen in de totale realisatie van zijn lange-
termijnvariabele beloning.
Compensatie voor contracten uit eerdere
dienstbetrekkingen
Roeland Tjebbes ontvangt €250.000 bruto als compensatie
voor vervallen beloningen uit een eerdere
dienstbetrekking. Dat bedrag wordt tussen 2021 en 2024
uitbetaald in vier jaarlijkse termijnen van €62.500.
Beloningsverhoudingen
De raad heeft de beloningsverhoudingen en andere
arbeidsvoorwaarden van ForFarmers betrokken bij de
beoordeling van de hoogte en structuur van de
bestuurdersbeloning. Om de beloningsverhoudingen
binnen ForFarmers te bepalen is de raad uitgegaan van de
verhouding tussen de totale jaarlijkse beloning van de CEO
en de gemiddelde jaarlijkse beloning van de werknemers
en de maatschappijen waarvan ForFarmers de nanciële
gegevens consolideert.
termijnvariabele beloningsplan 2022-2024 zijn in
onderstaande tabel opgenomen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
126
Prestatie en beloning over 5 boekjaren
De volgende tabellen geven de ontwikkeling weer van de
beloningsverhoudingen en de prestaties van ForFarmers
binnen ForFarmers. De raad vindt dat deze ontwikkeling
evenwichtig is.
Totale beloning bestuur
in duizenden euro 2018 2019 2020 2021 2022
CEO
1
1.267 979 1.101 1.611 854
CFO
2
740 610 781 621 681
COO 776 622 597 979 559
1
In 2022 betrof dit de gezamenlijke beloning van Yoram Knoop en Chris Deen.
2
In 2020 betrof dit de gezamenlijke beloning van Arnout Traas en Roeland Tjebbes.
Jaarlijkse verandering totale beloning bestuur
In percentage 2018 2019 2020 2021 2022
CEO
-
8,4%
-
22,7% 12,5% 46,3%
-
47,0%
CFO
-
8,4%
-
17,6% 28,0%
-
20,5% 9,7%
COO
-
7,2%
-
19,8%
-
4,0% 64,0%
-
42,9%
Jaarlijkse verandering vaste basis salaris bestuur
In percentage 2018 2019 2020 2021 2022
CEO
1
18,8% 2,5% 2,5% 0,0% 3,5%
CFO 2,0% 2,5% 2,5% 0,0% 5,0%
COO
2
2,0% 2,5% 2,5% 0,0% n.v.t.
1
De vaste korte termijn bonus die de CEO ontving gedurende de periode 2014 – 2017 van €100.000 per jaar, is per 1 januari 2018 komen te vervallen en vanaf 2018 deels inbegrepen in
het vaste salaris.
2
De jaarlijkse verandering in 2022 voor de COO is niet van toepassing aangezien de COO is aangesteld tijdens de AvA op 14 april 2022
Prestaties ForFarmers
in duizenden euro (tenzij anders vermeld) 2018 2019 2020 2021 2022
Onderliggende EBITDA
1
100.052 88.520 96.232 78.199 76.112
Mutatie in % jaar-op-jaar
-
1,4%
-
11,5% 8,7%
-
18,7%
-
2,7%
Onderliggende winst
1
61.801 42.139 46.266 28.353 30.024
Mutatie in % jaar-op-jaar
-
2,5%
-
31,8% 9,8%
-
38,7% 5,9%
Gemiddelde beloning ForFarmers medewerkers
2
63.851 66.281 65.119 67.893 70.486
Mutatie in % jaar-op-jaar
-
1,9% 3,8%
-
1,8% 4,3% 3,8%
Ratio beloning CEO / gemiddelde beloning
3
19,9 14,8 16,9 14,9 12,1
1
Verwezen wordt naar noot 17 van de jaarrekening betreffende Alternatieve Prestatie Maatstaven (APM).
2
Betreft de berekening zoals hiervoor omschreven onder “Beloningsverhoudingen”.
3
Exclusief de vertrekvergoeding.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
127
Beloning ten laste van dochtermaatschappijen en
andere maatschappijen
In 2022 is voor ieder bestuurslid een deel van de
beloningskosten (indirect) doorbelast aan
dochtermaatschappijen of andere maatschappijen
waarvan ForFarmers de nanciële gegevens consolideert.
Deze doorbelasting is onderdeel van het overhead-
kostenmodel.
Beloning raad van commissarissen
In 2022 bedroeg de jaarlijkse brutobeloning van de leden
van de raad €60.000 voor de voorzitter, €46.000 voor de
vicevoorzitter en €43.000 voor de overige
commissarissen. De aanvullende vergoedingen bedroegen
€10.000 voor de voorzitter van de auditcommissie, €7.500
voor de voorzitters van andere commissies, €7.000 voor
leden van de auditcommissie en €6.000 voor leden van
andere commissies. Elke commissaris ontvangt een
jaarlijkse vaste onkostenvergoeding van €500.
In 2022 zijn de volgende beloningen verstrekt aan leden
van de raad van commissarissen.
Beloning raad van commissarissen in 2022
Raad van
Commissa-
rissen Commissies
Overige
vergoedingen
1
Totaal
Jan van Nieuwenhuizen 60.000 12.000 500 72.500
Sandra Addink-Berendsen
2
13.325 4.635 530 18.490
Roger Gerritzen 43.000 14.500 1.602 59.102
Vincent Hulshof 43.000 6.000 500 49.500
Annemieke den Otter 43.000 7.000 500 50.500
Erwin Wunnekink 45.143 13.571 2.324 61.038
Marijke Folkers-In ‘t Hout
3
30.714 5.357 1.145 37.216
1
Betreft kilometervergoedingen en vaste onkosten.
2
Tot eindetermijn 14 april 2022.
3
Vanaf 14 april 2022.
Totale beloning raad van commissarissen over 5 jaar
in duizenden euro 2018 2019 2020 2021 2022
Voorzitter
1
63 77 73 74 73
Vice-voorzitter
2
60 63 64 64 61
Overige leden
3
54 54 55 52 54
1
Betreft beloning van de huidige voorzitter vanaf 23 april 2021 en van de vorige voorzitter tot en met die datum.
2
Betreft beloning van de huidige vicevoorzitter vanaf 14 april 2022 en van de vorige vicevoorzitter tot en met die datum.
3
Betreft de gemiddelde beloning van de overige commissarissen.
In 2022 heeft de raad geen extra beloning toegekend aan
leden van de raad in verband met de vervulling van extra
taken. Per 31 december 2022 hielden de leden van de raad
de volgende aandelen of certicaten van aandelen in
ForFarmers of een saldo op de participatierekening van
Coöperatie FromFarmers U.A.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Verslag van de Raad van Commissarissen
128
Certicaten/
Aandelen
Participatie-
rekeningen
1
Totaal
Jan van Nieuwenhuizen
-
-
-
Roger Gerritzen
-
-
-
Vincent Hulshof
-
8.640 8.640
Annemieke den Otter
-
-
-
Marijke Folkers - In ‘t Hout
-
24.243 24.243
Erwin Wunnekink
-
-
-
1
Een saldo op de participatierekening kan uitsluitend worden aangehouden door een lid van FromFarmers en kan worden omgezet in certicaten of in aandelen van ForFarmers N.V.
Adviserende stem algemene vergadering
van aandeelhouders
Het remuneratierapport over het verslagjaar 2021 is aan
de AvA van 14 april 2022 voorgelegd voor een adviserende
stem. Bij de eerdergenoemde herziening van het
remuneratiebeleid is rekening gehouden met deze stem
van de AvA.
De adviserende stem werd als volgt uitgebracht.
Stemmen Percentage
Voor 58.285.983 95,1%
Tegen 3.019.169 4,9%
Onthouding 103.189
-
Dit remuneratierapport wordt voorgelegd aan de AvA van
13 april 2023 voor een adviserende stem. In het
remuneratierapport over 2023 lichten we toe hoe we met
deze adviserende stem zijn omgegaan.
Lochem, 22 februari 2023
Raad van Commissarissen ForFarmers N.V.
De leden van de raad met aandelen, certicaten van
aandelen of participatierekeningen zijn ook lid van
FromFarmers. Zij hebben hun aandelen, certicaten van
aandelen of participatierekeningen verkregen door deel te
nemen aan het Vermogen op Naam-programma van
FromFarmers dat liep in de periode 2007-2017.
ForFarmers heeft geen opties of certicaten van aandelen
toegekend aan leden van de raad. De beloning van de
leden van de raad is niet afhankelijk van de resultaten van
ForFarmers en ook niet aan een change of control in de
vennootschap. Aan leden van de raad werden geen
leningen verstrekt.
JAARREKENING 2022
GECONSOLIDEERDE JAARREKENING
Jaarrekening 2022
Geconsolideerde
jaarrekening
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
130
Inhoudsopgave
Geconsolideerde balans 131
Geconsolideerde winst-en-verliesrekening 132
Geconsolideerd overzicht van het totaalresultaat 133
Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen
vermogen 134
Geconsolideerd kasstroomoverzicht 136
Basis voor opstelling 139
1. ForFarmers N.V. 139
2. Toegepaste accounting standaarden 139
3. Functionele valuta en presentatie valuta 140
4. Gebruik van schattingen en oordelen 140
Resultaten voor het jaar 143
5. Operationele segmenten 143
6. Bedrijfscombinaties 146
7. Desinvesteringen 147
8. Omzet 147
9. Kosten van grond- en hulpstoffen 148
10. Overige bedrijfsopbrengsten 148
11. Bedrijfslasten 148
12. Netto financieringsresultaat 149
13. Winst per aandeel 150
Personeelsbeloningen 151
14. Op aandelen gebaseerde beloningsplannen 151
15. Personeelsbeloningen 154
Winstbelastingen 161
16. Winstbelastingen 161
Alternatieve prestatiemaatstaven 168
17. Alternatieve prestatiemaatstaven 168
Activa 171
18. Materiële vaste activa 171
19. Immateriële activa en goodwill 178
20. Vastgoedbeleggingen 182
21. Deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-
methode 183
22. Handels- en overige vorderingen 185
23. Voorraden 186
24. Biologische activa 186
25. Geldmiddelen en kasequivalenten 188
26. Activa aangehouden voor verkoop 188
Eigen vermogen en verplichtingen 189
27. Eigen vermogen 189
28. Kapitaalmanagement 193
29. Leningen en overige financieringsverplichtingen 194
30. Voorzieningen 198
31. Handelsschulden en overige verplichtingen 199
Financiële instrumenten 200
32. Financiële instrumenten –
Reële waarden en risico management 200
Groepssamenstelling 212
33. Lijst met belangrijkste deelnemingen 212
34. Minderheidsbelangen 212
Overige toelichtingen 215
35. Niet in de balans opgenomen verplichtingen 215
36. Verbonden partijen 215
37. Gebeurtenissen na balansdatum 219
Grondslagen voor financiële verslaggeving 220
38. Basis voor waardering 220
39. Belangrijke grondslagen voor financiële
verslaggeving 220
40. Nog niet van toepassing zijnde nieuwe
standaarden 239
Enkelvoudige balans 241
Enkelvoudige winst-en-verliesrekening 242
41. Algemeen 244
42. Grondslagen voor de waardering van activa
en verplichtingen en voor de bepaling van het
resultaat 244
43. Investeringen in deelnemingen 244
44. Vorderingen op en schulden aan
groepsmaatschappijen 244
45. Financiële instrumenten 245
46. Winstbelastingen 245
47. Eigen vermogen 246
48. Netto financieringsresultaat 251
49. Kredietfaciliteiten 251
50. Niet in de balans opgenomen verplichtingen 252
51. Bezoldiging van de Raad van Commissarissen
en de statutaire bestuurders 252
Statutaire resultaatbestemmingsregeling 254
Bijzonder statutair recht inzake zeggenschap 256
Nevenvestigingen 258
Controleverklaring van de onafhankelijke
accountant 259
Duurzaamheid assurance rapport van de
onafhankelijke accountant 271
Meerjarenoverzicht 275
Begrippenlijst 279
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
131
Geconsolideerde balans
in miljoenen euro (voor winstbestemming) Noot
31 december
2022
31 december
2021
Activa
Materiële vaste activa 18 311,8 317,7
Immateriële activa en goodwill 19 105,2 107,9
Vastgoedbeleggingen 20 0,6 0,6
Handels- en overige vorderingen 22 3,4 5,3
Deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode 21 32,0 28,9
Uitgestelde belastingvorderingen 16 2,5 2,8
Personeelsbeloningen 15 5,8 3,9
Vaste activa 461,3 467,1
Voorraden 23 152,1 116,5
Biologische activa 24 6,1 8,5
Handels- en overige vorderingen 22 330,7 273,4
Actuele belastingvorderingen 1,5 9,0
Geldmiddelen en kasequivalenten 25 68,4 68,3
Activa aangehouden voor verkoop 26 0,3 0,6
Vlottende activa 559,1 476,3
in miljoenen euro (voor winstbestemming) Noot
31 december
2022
31 december
2021
Eigen vermogen
Aandelenkapitaal 0,9 0,9
Agio 143,6 143,6
Reserve eigen aandelen
-
Reserve omrekeningsverschillen
-
-
Reserve kasstroomafdekkingen
-
-
Overige reserves en ingehouden winsten 184,3 209,7
Onverdeeld resultaat 18,0 12,0
Eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van
de Vennootschap
27 335,1 360,5
Minderheidsbelangen 34 9,1 5,7
Totaal eigen vermogen 344,2 366,2
Verplichtingen
Leningen en overige financieringsverplichtingen 29 118,0 87,1
Personeelsbeloningen 15 16,7 23,9
Voorzieningen 30 2,5 6,1
Handelsschulden en overige verplichtingen 31 24,2 28,7
Uitgestelde belastingverplichtingen 16 14,2 16,9
Langlopende verplichtingen 175,6 162,7
Bankschulden 32 42,1 34,5
Leningen en overige financieringsverplichtingen 29 6,7 10,1
Voorzieningen 30 1,7 1,9
Handelsschulden en overige verplichtingen 31 449,9 367,5
Actuele belastingverplichtingen 0,2 0,5
Kortlopende verplichtingen 500,6 414,5
Totaal verplichtingen 676,2 577,2
Totaal eigen vermogen en verplichtingen 1.020,4 943,4
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
in miljoenen euro (voor winstbestemming) Noot
31 december
2022
31 december
2021
Totaal activa 1.020,4 943,4
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
132
Geconsolideerde winst-en-verliesrekening
in miljoenen euro
Noot
2022 2021
Omzet 8 3.315,0 2.670,5
Kosten van grond- en hulpstoffen 9
-
-
Brutowinst 494,8 436,3
Overige bedrijfsopbrengsten
10
Bedrijfsopbrengsten 495,5 440,0
Personeelskosten
15
-
-
Afschrijvingen, amortisatie en bijzondere waardeverminderingen 18,19
-
-
Netto (terugnemingen van) bijzondere waardevermindering op handelsvorderingen
32
-
-
Overige bedrijfskosten
11
-
-
Bedrijfslasten
-
-
Bedrijfsresultaat 24,4 22,6
Netto financieringsresultaat 6,12
-
-
Aandeel in het resultaat deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode, na belastingen
21
Winst vóór belastingen 22,2 20,8
Winstbelastingen 16
-
-
Winst over de periode 18,2 12,5
Winst toe te rekenen aan:
Aandeelhouders van de Vennootschap 18,0 12,0
Minderheidsbelangen
34
Winst over de periode 18,2 12,5
Winst per aandeel in euro
(1)
Gewone winst per aandeel
13
Verwaterde winst per aandeel
13
(1)
Winst per aandeel toe te rekenen aan de aandeelhouders van de Vennootschap
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
133
Geconsolideerd overzicht van het totaalresultaat
in miljoenen euro Noot 2022 2021
Winst over de periode 18,2 12,5
Niet-gerealiseerde resultaten
Posten die nooit zullen worden overgeboekt naar het resultaat
Herwaardering van toegezegd-pensioenverplichtingen 15,16 4,7 27,9
Deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode - aandeel in niet-gerealiseerde resultaten 16 0,1
Gerelateerde belastingen
-
-
Posten die zijn of kunnen worden overgeboekt naar het resultaat
Buitenlandse activiteiten - valuta omrekeningsverschillen 16
-
Kasstroomafdekkingen - effectieve deel van reële waardeveranderingen
16
-
Kasstroomafdekkingen - geherclassificeerd naar de winst-en-verliesrekening / balans
16
Gerelateerde belastingen
16
-
-
Niet-gerealiseerde resultaten, na belastingen
-
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten 16,1 38,9
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten toe te rekenen aan:
Aandeelhouders van de Vennootschap 15,9 38,4
Minderheidsbelangen
34
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde resultaten 16,1 38,9
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
134
Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen
in miljoenen euro Noot
Aandelen-
kapitaal Agio
Reserve eigen
aandelen
Reserve
omrekenings-
verschillen
Reserve
kasstroom-
afdekkingen
Overige
reserves en
ingehouden
winsten
Onverdeeld
resultaat Subtotaal
[1]
Minderheids-
belangen Totaal
Stand op 1 januari 2022 0,9 143,6
-
-
Toevoeging uit het onverdeeld
resultaat
-
Totaal gerealiseerde en
niet-gerealiseerde resultaten
Winst
Totaal niet-gerealiseerde resultaten
-
-
-
-
Totaal gerealiseerde en
niet-gerealiseerde resultaten
-
-
Transacties met aandeelhouders van
de Vennootschap, rechtstreeks
verwerkt in het eigen vermogen
Bijdragen en uitkeringen
Dividenden 27
-
-
-
-
Inkoop eigen aandelen
-
-
-
Op aandelen gebaseerde
betalingstransacties
27
-
-
-
Belasting direct in het eigen
vermogen
27
Acquisitie van een deelneming 6, 27
Totaal transacties met
aandeelhouders van de
Vennootschap
27
-
-
-
Stand op 31 december 2022 0,9 143,6
-
-
1 Het subtotaal eigen vermogen betreft het eigen vermogen toe te rekenen aan de aandeelhouders van de Vennootschap
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
135
in miljoenen euro
Aandelen-
kapitaal Agio
Reserve eigen
aandelen
Reserve
omrekenings-
verschillen
Reserve
kasstroom-
afdekkingen
Overige
reserves en
ingehouden
winsten
Onverdeeld
resultaat Subtotaal
[1]
Minderheids-
belangen Totaal
Stand op 1 januari 2021 0,9 143,6
-
-
Toevoeging uit het onverdeeld
resultaat
-
Totaal gerealiseerde en
niet-gerealiseerde resultaten
Winst
Totaal niet-gerealiseerde resultaten
Totaal gerealiseerde en
niet-gerealiseerde resultaten
Transacties met aandeelhouders van
de Vennootschap, rechtstreeks
verwerkt in het eigen vermogen
Bijdragen en uitkeringen
Dividenden
-
-
-
-
Inkoop eigen aandelen
-
-
-
Op aandelen gebaseerde
betalingstransacties
Belasting direct in het eigen
vermogen
Totaal transacties met
aandeelhouders van de
Vennootschap
-
-
-
-
Stand op 31 december 2021 0,9 143,6
-
-
(1)
Het subtotaal eigen vermogen betreft het eigen vermogen toe te rekenen aan de aandeelhouders van de Vennootschap.
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
Geconsolideerd mutatieoverzicht van het eigen vermogen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
136
Geconsolideerd kasstroomoverzicht
in miljoenen euro Noot 2022 2021
Kasstroom uit operationele activiteiten
Winst over het boekjaar 18,2 12,5
Aanpassingen voor:
Afschrijvingen 18 35,1 35,2
Amortisatie 19 10,4 10,6
Netto (terugneming van) bijzonder waardeverminderingsverlies 18,19 2,6 4,5
Wijziging in reële waarde van biologische activa (niet-gerealiseerd) 24 1,7 0,1
Netto (terugneming van) bijzonder waardeverminderingsverlies op handelsvorderingen 32 3,4 0,2
Netto financieringsresultaat 12 6,5 5,6
Aandeel in resultaat deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode, na belastingen 21
-
-
Resultaat op verkoop materiële vaste activa / vastgoedbeleggingen 10
-
-
Resultaat op verkoop van activa aangehouden voor verkoop 26
-
Kosten van op aandelen gebaseerde betalingstransacties met afwikkeling in eigenvermogensinstrumenten 15 0,6 0,2
Kosten met betrekking tot toegezegd-pensioenregelingen 15 1,0 1,0
Kosten met betrekking tot lange termijn bonussen 15
Winstbelastingen 16 4,0 8,3
Mutatie in:
Voorraden & biologische activa
-
-
Handels- en overige vorderingen
-
-
Handelsschulden en overige verplichtingen 82,7 73,2
Voorzieningen en personeelsbeloningen
-
-
Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten 51,8 72,9
Betaalde rente
-
-
Betaalde winstbelastingen
-
-
Netto kasstroom uit operationele activiteiten 48,2 54,7
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Geconsolideerde jaarrekening
137
in miljoenen euro Noot 2022 2021
Kasstroom uit investeringsactiviteiten
Ontvangen rente 0,7 0,8
Ontvangen dividenden uit deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode 21 2,2 2,4
Opbrengst uit verkoop van materiële vaste activa / vastgoedbeleggingen 10 1,0 3,2
Opbrengst uit verkoop van activa aangehouden voor verkoop
26
Verwerving dochterondernemingen, na aftrek van verworven geldmiddelen 6
-
-
Verwerving van materiële vaste activa 18
-
-
Verwerving van immateriële activa 19
-
-
Netto kasstroom gebruikt bij investeringsactiviteiten
-
-
Kasstroom uit financieringsactiviteiten
Inkoop van eigen aandelen 27,29
-
-
Opbrengst uit verkoop van eigen aandelen met betrekking tot het medewerkersparticipatieplan 27,29 0,2 0,7
Inkoop van eigen aandelen met betrekking tot het medewerkersparticipatieplan 27,29
-
-
Leasebetalingen 29
-
-
Opname leningen 29 75,0 68,0
Terugbetaling leningen 29
-
-
Transactiekosten in verband met leningen 29
Betaald dividend 27,29
-
-
Netto kasstroom gebruikt bij financieringsactiviteiten
-
-
Netto-toename/afname van geldmiddelen en kasequivalenten
-
-
Geldmiddelen en kasequivalenten op 1 januari 33,8 38,0
Effect van valutakoers- en omrekeningsverschillen op geldmiddelen
-
-
Geldmiddelen en kasequivalenten op 31 december
(1)
25 26,3 33,8
(1)
Na aftrek van kortlopende bankschulden
De toelichtingen onder noot 1 tot en met 40 zijn integraal onderdeel van deze geconsolideerde jaarrekening.
Geconsolideerd kasstroomoverzicht
Toelichting op de
geconsolideerde
jaarrekening
TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE
JAARREKENING
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
139
Basis voor opstelling
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
140
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
141
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
142
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
143
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
144
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
145
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
146
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
147
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
148
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
149
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
150
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
151
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
152
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
153
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
154
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
155
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
156
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
157
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
158
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
159
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
160
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
161
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
162
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
163
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
164
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
165
2021
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
166
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
167
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
168
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
169
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
170
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
171
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
172
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
173
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
174
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
175
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
176
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
177
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
178
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
179
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
180
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
181
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
182
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
183
• De beoordeelde conditie v
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
184
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
185
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
186
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
187
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
188
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
189
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
190
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
191
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
192
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
193
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
194
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
195
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
196
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
197
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
198
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
199
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
200
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
201
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
202
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
203
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
204
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
205
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
206
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
207
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
208
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
209
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
210
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
211
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
212
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
213
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
214
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
215
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
216
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
217
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
218
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
219
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
220
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
221
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
222
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
223
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
224
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
225
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
226
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
227
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
228
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
229
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
230
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
231
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
232
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
233
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
234
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
235
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
236
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
237
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
238
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening
239
Enkelvoudige
jaarrekening
ForFarmers Jaarverslag 2022
Enkelvoudige jaarrekening
241
Enkelvoudige balans
in miljoenen euro (voor winstbestemming) Noot
31 december
2022
31 december
2021
Activa
Overige vorderingen
-
0,1
Deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode 43 421,1 403,8
Uitgestelde belastingvorderingen 0,2
-
Vaste activa 421,3 403,9
Overige vorderingen 3,5 4,2
Vorderingen op groepsmaatschappijen 44 20,3 22,6
Actuele belastingvorderingen 0,4 1,8
Geldmiddelen en kasequivalenten
-
4,2
Vlottende activa 24,2 32,8
in miljoenen euro (voor winstbestemming) Noot
31 december
2022
31 december
2021
Eigen vermogen
Aandelenkapitaal 0,9 0,9
Agio 143,6 143,6
Reserve eigen aandelen
-
-
0,0
Wettelijke reserve omrekeningsverschillen
-
10,5
-
5,2
Wettelijke reserve kasstroomafdekkingen
-
1,2
-
0,5
Overige wettelijke reserves 21,0 19,0
Ingehouden winsten 163,3 190,7
Onverdeeld resultaat 18,0 12,0
Eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van
de Vennootschap
47 335,1 360,5
Verplichtingen
Voorzieningen
-
-
Uitgestelde belastingverplichtingen
-
0,0
Langlopende verplichtingen
-
-
Bankschulden
-
-
Handelsschulden en overige verplichtingen 1,7 0,2
Schulden aan groepsmaatschappijen 44 108,7 76,0
Actuele belastingverplichtingen
-
-
Kortlopende verplichtingen 110,4 76,2
Totaal verplichtingen
110,4 76,2
Totaal eigen vermogen en verplichtingen 445,5 436,7
De toelichtingen onder noot 41 tot en met 51 maken integraal deel uit van deze enkelvoudige jaarrekening.
in miljoenen euro (voor winstbestemming) Noot
31 december
2022
31 december
2021
Totaal activa 445,5 436,7
ForFarmers Jaarverslag 2022
Enkelvoudige jaarrekening
242
Enkelvoudige winst-en-verliesrekening
in miljoenen euro Noot 2022 2021
Omzet
-
-
Bedrijfsopbrengsten
-
-
Lonen en salarissen
-
-
Overige bedrijfskosten
-
0,5
-
0,6
Bedrijfslasten
-
0,5
-
0,6
Bedrijfsresultaat
-
0,5
-
0,6
Netto financieringsresultaat 49
-
0,4
-
0,2
Winst (verlies) vóór belastingen
-
0,9
-
0,8
Winstbelastingen 0,2 0,2
Aandeel in het resultaat deelnemingen verwerkt volgens de 'equity'-methode, na belastingen 43 18,7 12,6
Winst over het boekjaar 18,0 12,0
De toelichtingen onder noot 41 tot en met 51 maken integraal deel uit van deze enkelvoudige jaarrekening.
Toelichting op de
enkelvoudige
jaarrekening
TOELICHTING OP DE ENKELVOUDIGE
JAARREKENING
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
244
41. Algemeen
De enkelvoudige jaarrekening maakt deel uit van de geconsolideerde jaarrekening 2022
van ForFarmers N.V. (‘de Vennootschap’).
Voor de grondslagen voor waardering en resultaatbepaling alsmede de toelichting bij de
enkelvoudige balans en winst-en-verliesrekening wordt verwezen naar de grondslagen
en toelichting bij de geconsolideerde balans en winst-en-verliesrekening.
Alle financiële informatie die in euro's wordt gepresenteerd is afgerond op het
naastliggende miljoen, tenzij anders is aangegeven.
42. Grondslagen voor de waardering van activa en
verplichtingen en voor de bepaling van het resultaat
De enkelvoudige jaarrekening is opgesteld volgens de wettelijke bepalingen van Titel 9
Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek. De Vennootschap maakt voor de bepaling van de
grondslagen voor waardering van activa en verplichtingen en resultaatbepaling van
haar enkelvoudige jaarrekening gebruik van de optie die wordt geboden in artikel 2:362
lid 8 BW. Dit houdt in dat de grondslagen voor waardering van de activa en
verplichtingen en resultaatbepaling (hierna ‘waarderingsgrondslagen’) van de
enkelvoudige jaarrekening van de Vennootschap gelijk zijn aan de grondslagen die voor
de geconsolideerde EU-IFRS jaarrekening zijn toegepast. Verwezen wordt naar noot 38
en 39 bij de geconsolideerde jaarrekening voor een beschrijving van deze grondslagen.
Deelnemingen in groepsmaatschappijen
In de enkelvoudige balans worden de deelnemingen in groepsmaatschappijen
gewaardeerd volgens de ‘equity’-methode. Zie voor een uitwerking hiervan de
grondslagen voor consolidatie in de geconsolideerde jaarrekening.
Resultaat deelnemingen
Het aandeel in het resultaat van ondernemingen waarin wordt deelgenomen omvat het
aandeel van de Vennootschap in de resultaten van deze deelnemingen. Resultaten op
transacties waarbij overdracht van activa en passiva tussen de Vennootschap en haar
deelnemingen en tussen deelnemingen onderling heeft plaatsgevonden,
zijn geëlimineerd voor zover deze als niet gerealiseerd kunnen worden beschouwd.
43. Investeringen in deelnemingen
in miljoenen euro Noot 2022 2021
Boekwaarde op 1 januari
403,8
364,9
Betaald dividend
-
83,1
-
Uitgifte van nieuwe aandelen 83,1
-
Aandeel in resultaat van ondernemingen waarin
wordt deelgenomen, na belastingen
18,7 12,6
Buitenlandse activiteiten - valuta
omrekeningsverschillen, na belastingen
-
5,3 4,2
Herwaardering van toegezegd-
pensioenverplichtingen, na belastingen
3,9 22,1
Overige mutaties
-
-
Boekwaarde 31 december 421,1 403,8
44. Vorderingen op en schulden aan groepsmaatschappijen
De vorderingen op en schulden aan groepsmaatschappijen hebben allen een kortlopend
karakter.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
245
45. Financiële instrumenten
De Groep wordt blootgesteld aan de volgende risico’s als gevolg van het gebruik van
financiële instrumenten:
• kredietrisico
• liquiditeitsrisico
• marktrisico
In de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening is informatie weergegeven over de
blootstelling van de Groep aan bovengenoemde risico’s, de doelstellingen van de Groep,
het beleid en de processen om risico’s te meten en te beheersen en het managen van
kapitaal. Deze risico’s, doelstellingen, beleid en processen voor meting en beheersing
van risico’s en het managen van kapitaal zijn ook van toepassing op de enkelvoudige
jaarrekening.
Reële waarde
De reële waarden van de financiële instrumenten opgenomen op de balans, inclusief
handels- en overige vorderingen, geld en kasequivalenten, handelsschulden en overige
te betalen posten en schulden aan groepsmaatschappijen benaderen hun boekwaarden.
46. Winstbelastingen
De Groep en de Nederlandse groepsmaatschappijen waarin de Groep een 100% belang
heeft vormen een fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting, waarvan ForFarmers
N.V. het groepshoofd is. Voor de BTW bestaat een vergelijkbare fiscale eenheid voor de
Nederlandse groepsmaatschappijen. Bij het hoofd van de fiscale eenheid wordt de
volledige actuele vordering of schuld aan de fiscus in de balans opgenomen.
Verrekening van belastingen binnen de fiscale eenheid vinden plaats alsof ieder
vennootschap zelfstandig belastingplichtig is.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
246
47. Eigen vermogen
2022
in miljoenen euro Noot
Aandelen
kapitaal Agio
Reserve eigen
aandelen
Wettelijke
reserve
omrekenings-
verschillen
Wettelijke
reserve
kasstroom-
afdekkingen
Overige wette-
lijke reserves
Ingehouden
winsten
Onverdeeld
resultaat Totaal
Stand op 1 januari 2022 0,9 143,6
-
-
5,2
-
0,5 19,0 190,7 12,0 360,5
Toevoeging uit het onverdeeld resultaat
-
-
-
-
-
-
12,0
-
12,0
-
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde
resultaten
Winst
-
-
-
-
-
-
18,0 18,0
Totaal niet-gerealiseerde resultaten 16, 27
-
-
-
-
5,3
-
0,7
-
3,9
-
-
2,1
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde
resultaten
-
-
-
-
5,3
-
0,7
-
3,9 18,0 15,9
Transacties met aandeelhouders van de
Vennootschap, rechtstreeks verwerkt in het
eigen vermogen
Bijdragen en uitkeringen
Dividenden 27
-
-
-
-
-
-
-
25,9
-
-
25,9
Inkoop eigen aandelen 27
-
-
-
-
-
-
-
15,4
-
-
15,4
Op aandelen gebaseerde betalingstransacties 14
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Herclassificaties
-
-
-
-
-
2,0
-
2,0
-
-
Totaal transacties met aandeelhouders van de
Vennootschap
-
-
-
-
-
2,0
-
43,3
-
-
41,3
Stand op 31 december 2022 0,9 143,6
-
-
10,5
-
1,2 21,0 163,3 18,0 335,1
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
247
2021
in miljoenen euro Noot
Aandelen-
kapitaal Agio
Reserve eigen
aandelen
Wettelijke
reserve omre-
kenings-
verschillen
Wettelijke
reserve
kasstroom-
afdekkingen
Overige wette-
lijke reserves
Ingehouden
winsten
Onverdeeld
resultaat Totaal
Stand op 1 januari 2021 0,9 143,6
-
-
9,4
-
0,6 17,7 190,7 14,1 357,0
Toevoeging uit het onverdeeld resultaat
-
-
-
-
-
-
14,1
-
14,1
-
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde
resultaten
Winst
-
-
-
-
-
-
-
12,0 12,0
Totaal niet-gerealiseerde resultaten 16, 27
-
-
-
4,2 0,1
-
22,1
-
26,4
Totaal gerealiseerde en niet-gerealiseerde
resultaten
-
-
-
4,2 0,1
-
22,1 12,0 38,4
Transacties met aandeelhouders van de
Vennootschap, rechtstreeks verwerkt in het
eigen vermogen
Bijdragen en uitkeringen
Dividenden 27
-
-
-
-
-
-
-
27,6
-
-
27,6
Inkoop eigen aandelen 27
-
-
-
0,0
-
-
-
-
7,3
-
-
7,3
Intrekken eigen aandelen 27
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Op aandelen gebaseerde betalingstransacties 14
-
-
-
-
-
-
0,0
-
0,0
Herclassificaties
-
-
-
-
-
1,3
-
1,3
-
0,0
Totaal transacties met aandeelhouders van de
Vennootschap
-
-
-
0,0
-
-
1,3
-
36,2
-
-
34,9
Stand op 31 december 2021 0,9 143,6
-
-
5,2
-
0,5 19,0 190,7 12,0 360,5
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
248
Aandelenkapitaal en agio
Gewone aandelen (aantal) Bedrag
in miljoenen euro
31 december
2022
31 december
2021
31 december
2022
31 december
2021
Gewone aandelen - nominale
waarde €0,01
95.218.821 95.218.821 144,5 144,5
Prioriteitsaandeel - nominale
waarde €0,01
1 1
-
-
Uitstaand op 31 december -
volgestort
95.218.822 95.218.822 144,5 144,5
Op 31 december 2022, bestaat het aandelenkapitaal uit 95.218.821 (31 december 2021:
95.218.821) gewone aandelen en 1 (31 december 2021: 1) prioriteitsaandeel.
Per balansdatum waren alle aandelen uitgegeven en volgestort. Het agio bestaat uit het
positieve verschil tussen de uitgifteprijs en de nominale waarde van uitgegeven
aandelen.
De Algemene Vergadering van Aandeelhouders heeft op 14 april 2022 machtiging
verleend aan de Raad van Bestuur - onder goedkeuring van de Raad van
Commissarissen - tot verkrijging door ForFarmers van eigen aandelen (ongeacht de
soort) tot een maximum van 10% van het geplaatste kapitaal van ForFarmers (bepaald
ten tijde van de Algemene Vergadering). Op basis van die machtiging is ForFarmers op
2 december 2021 gestart eigen aandelen in te kopen voor een bedrag van maximaal
€50 miljoen. Het inkoopprogramma van eigen aandelen werd tijdelijk opgeschort op
15 maart 2022, en formeel beëindigt op 1 november 2022. Binnen de huidige machtiging
zijn 138.541 eigen aandelen ingekocht ten behoeve van de participatieplannen van 2022.
ForFarmers heeft in 2022, 4.060.958 aandelen (2021: 2.064.046) ingekocht voor een
bedrag van €15,9 miljoen (2021: €8,3 miljoen). Hiervan zijn 138.541 aandelen (2021:
180.822) voor een bedrag van €0,5 miljoen (2021: €1,0 miljoen) gecertificeerd ten
behoeve van de medewerkersparticipatieplannen, waarmee het saldo inkoop eigen
aandelen, welke is verwerkt in de overige reserves en ingehouden winsten,
€22,8 miljoen bedraagt per 31 december 2022 (2021: €7,4 miljoen).
Gewone aandelen
Alle gewone aandelen zijn gelijkgerechtigd. De houders van deze aandelen zijn
gerechtigd tot het dividend dat wordt betaald en zijn gerechtigd tot het uitbrengen van
een stem per aandeel in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders van de
Vennootschap. Op de aandelen die door de Vennootschap zelf worden gehouden wordt
geen dividend uitgekeerd en wordt geen stemrecht uitgeoefend.
Prioriteitsaandeel
Het prioriteitsaandeel geeft de houder ervan het recht om vier van de zes leden van de
Raad van Commissarissen te benoemen zoals is bepaald in de statuten van de
Vennootschap. Indien de houder van dit aandeel een belang houdt van vijftig procent of
minder, heeft de houder het recht om drie van de zes leden van de Raad van
Commissarissen te benoemen. Zolang de houder van het prioriteitsaandeel meer dan
vijftig procent van het stemrecht heeft, heeft zij tevens het recht, na overleg met de
Raad van Commissarissen, de invulling van de rol van de voorzitter van de Raad van
Commissarissen van ForFarmers N.V. te bepalen. Uitgifte van nieuwe aandelen moet
worden goedgekeurd door vijfenzeventig procent van de leden van de Raad van
Commissarissen. Besluiten van het Bestuur voor het doen van belangrijke acquisities
ter waarde van tenminste 33% van het eigen vermogen volgens de balans met
toelichting, of, indien Forfarmers een geconsolideerde balans opstelt, volgens de
geconsolideerde balans met toelichting volgens de laatst vastgestelde jaarrekening van
Forfarmers N.V., vereist de goedkeuring van de houder van het prioriteitsaandeel.
Het prioriteitsaandeel van de Groep kan slechts worden gehouden door de
Vennootschap zelf of door een Coöperatie, onder voorwaarde dat de Coöperatie het
recht heeft op uitoefening van minimaal twintig procent van de uit te brengen stemmen
op aandelen of certificaten van aandelen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
249
Het prioriteitsaandeel is geclassificeerd als eigen vermogen, omdat aan het aandeel
geen verplichting is verbonden om geldmiddelen in te brengen en geen verrekening
vereist in een variabel aantal van de eigenvermogensinstrumenten van de
Vennootschap.
Reserve eigen aandelen
De reserve voor de (certificaten van) aandelen die de Vennootschap in haar eigen
kapitaal houdt bestaat uit de kosten van verwerving van deze (certificaten van)
aandelen. De (certificaten van) aandelen in eigen bezit worden in mindering gebracht op
het eigen vermogen toerekenbaar aan aandeelhouders.
De (certificaten van) aandelen in eigen bezit worden verantwoord tegen kostprijs, welke
wordt gevormd door de marktprijs op de dag van verwerving, waarbij de nominale
waarde van de aangekochte (certificaten van) aandelen wordt gedebiteerd ten laste van
de reserve eigen aandelen. Indien (certificaten van) aandelen in eigen beheer weer
worden verkocht wordt de nominale waarde van de aandelen gecrediteerd ten gunste
van de reserve eigen aandelen. Ieder verschil tussen de nominale waarde en de
marktprijs wordt verantwoord als een correctie op de reserve ingehouden winsten.
Per 31 december 2022, hield de Groep 5.834.026 (certificaten van) aandelen in de
Vennootschap in eigendom.
Per 31 december 2021, hield de Groep 1.911.609 van de (certificaten van) aandelen in de
Vennootschap in eigendom.
De mutatie in de aandelen in eigen bezit kan als volgt worden samengevat:
De mutatie in de reserve
eigen aandelen Aantal aandelen
Nominale waarde
in duizend euro
2022 2021 2022 2021
Stand op 1 januari 1.911.609 28.385 19,1
-
Terugkoop
werknemersparticipatieplan
138.541 190.000 1,4 2,0
Heruitgifte
werknemersparticiptatieplan
-
138.541
-
180.822
-
1,4
-
2,0
Inkoop eigen aandelen 3.922.417 1.874.046 39,2 19,0
Intrekking eigen aandelen
-
-
-
-
Stand op 31 december 5.834.026 1.911.609 58,3 19,0
Wettelijke reserve omrekeningsverschillen
De wettelijke reserve omrekeningsverschillen omvat alle valutaverschillen op vreemde
valuta die ontstaan door activiteiten van buitenlandse deelnemingen. De daling van deze
(negatieve) reserve per 31 december 2022 is het gevolg van de devaluatie van het Britse
pond en van de Poolse zloty.
Wettelijke reserve kasstroomafdekkingen
De wettelijke reserve kasstroomafdekkingen omvat het effectieve deel van de
cumulatieve nettomutatie in de reële waarde van kasstroomafdekkingsinstrumenten,
in afwachting van latere verwerking in het resultaat op het moment dat de afgedekte
kasstromen het resultaat raken. Dit betreft met name het resultaat op derivaten voor de
aankoop van Tasomix en de afgesloten dieselhedges.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
250
Overige wettelijke reserves
De overige wettelijke reserves betreffen de niet uitgekeerde resultaten en directe
vermogensmutaties van deelnemingen, herwaardering van bepaalde terreinen binnen
materiële vaste activa, herwaardering van biologische activa en het deel dat betrekking
heeft op voorheen uitgegeven leningen aan personeel voor de verkoop van certificaten
van aandelen in de periode 2007 – 2009. ForFarmers heeft geen nieuwe leningen meer
verstrekt. Onder rechtstreekse vermogensmutaties worden niet begrepen de
vermogensmutaties die voortvloeien uit de relatie met de aandeelhouder, zoals
agiostortingen. De (mutatie in de) wettelijke reserve deelnemingen wordt alleen
opgenomen indien en voor zover ForFarmers N.V. niet zonder beperkingen uitkering van
het vermogen van de deelneming kan bewerkstellingen.
Ingehouden winsten
De ingehouden winsten worden gevormd door het saldo van winsten die niet zijn
uitgekeerd aan de aandeelhouders.
Op basis van de statuten van de Vennootschap zal een besluit tot uitkering van dividend
uitsluitend worden genomen indien en voor zover het eigen vermogen het bedrag van
het aandelenkapitaal plus de wettelijke reserves overschrijdt.
Verwezen wordt naar de Overige gegevens waarin de statutaire
resultaatbestemmingsregeling is weergegeven.
Onverdeeld resultaat
Het resultaat na belastingen is opgenomen in de post onverdeeld resultaat van het
eigen vermogen.
Voorstel tot resultaatbestemming
ForFarmers streeft naar het verstrekken van dividend, rekening houdend met waarde
creatie op de lange termijn, een gezonde financiële positie en het behoud van voldoende
opbrengsten voor het uitvoeren van de strategie. Uitgangspunt voor het dividendbeleid
van ForFarmers N.V. is het beschikbaar stellen van een dividend tussen de 40% en 60%
van de winst na belastingen (winst na belastingen toe te rekenen aan de
aandeelhouders van de Vennootschap) exclusief incidentele posten.
in miljoenen euro 2022 per aandeel (€)
Onderliggende nettowinst toe te rekenen aan Aandeelhouders van
de Vennootschap
30,0
Pay-out ratio van ongeveer 60% van de onderliggende nettowinst 17,9 0,20
Speciaal dividend
-
-
Dividend 17,9 0,20
Dit resulteert in een voorgesteld dividend van €0,20 per gewoon aandeel in omloop
(gebaseerd op 89.384.795 in omloop zijnde aandelen). Het voorgestelde dividend bevat
geen speciaal dividend. Aan de Algemene vergadering van Aandeelhouders van 13 april
2023 zal worden voorgesteld om de jaarrekening vast te stellen. Het dividend wordt
uitgekeerd op 26 april 2023.
Op deze wijze wordt rekening gehouden met de strategie en een gezonde
balansstructuur. Via deze principes streeft ForFarmers naar een stabiele ontwikkeling
van het contante dividend dat wordt betaald aan haar aandeelhouders. De Vennootschap
zal uitsluitend uitkeringen doen aan haar aandeelhouders voor zover:
• de Vennootschap in staat blijft haar opeisbare schulden te kunnen betalen na de
uitkering (de zogeheten uitkeringstest), en
• het eigen vermogen groter is dan het bedrag van de wettelijke reserves en statutaire
reserves die krachtens de statuten moeten worden aangehouden (de zogeheten
balanstest).
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
251
Indien de uitslag van de uitkeringstest of de balanstest negatief is, zal de Raad van
Bestuur de uitkering van dividend niet goedkeuren (na overleg met de Raad van
Commissarissen). Voorlopige tests gaven geen aanleiding te veronderstellen dat de
voorgestelde dividenduitkering niet mogelijk zou zijn, maar deze tests zullen nog
definitief moeten worden afgerond (en de Raad van Bestuur zal de uitkering moeten
goedkeuren, na overleg met de Raad van Commissarissen) voordat tot uitbetaling van
het dividend kan worden overgegaan.
Dividend
De Vennootschap heeft de volgende dividenden vastgesteld en uitgekeerd:
Uitgekeerd in het jaar
in miljoenen euro
2022 2021
€0,29 per in aanmerking komend gewoon aandeel (2021: €0,29) 25,9 27,6
Totaal 25,9 27,6
Het dividend wordt bepaald op basis van het per jaareinde aantal aandelen in omloop ter
hoogte van 89.384.795 (2021: 93.307.212). De ingekochte aandelen zijn niet dividend
gerechtigd.
Na de balansdatum heeft de Raad van Bestuur de volgende dividenden voorgesteld.
Voor de dividenden is geen verplichting opgenomen en er zijn geen fiscale gevolgen voor
de Vennootschap.
Voorgesteld over het jaar
in miljoenen euro
2022 2021
€0,20 per in aanmerking komend gewoon aandeel (2021: dividend
van €0,29)
17,9 27,1
Totaal 17,9 27,1
48. Netto financieringsresultaat
Het netto financieringsresultaat bedraagt €0,4 miljoen negatief (2021: €0,1 miljoen
negatief) en bevat onder meer rente over vorderingen op en schulden aan
groepsmaatschappijen, beide kortlopend.
49. Kredietfaciliteiten
De kredietfaciliteit van ForFarmers N.V. heeft enkel betrekking op de
financieringsovereenkomst (multicurrency revolving facility agreement) welke is
afgesloten met ABN AMRO, HSBC, ING, BNP Paribas en Rabobank en vrij is van
zekerheden. Voor een nadere toelichting hiervan wordt verwezen naar noot 29 in de
toelichting op de geconsolideerde jaarrekening.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Toelichting op de enkelvoudigejaarrekening
252
50. Niet in de balans opgenomen verplichtingen
Ten behoeve van ForFarmers Nederland B.V., ForFarmers Corporate Services B.V.,
FF Logistics B.V., PoultryPlus B.V. en Reudink B.V. is door ForFarmers N.V.
een 403-verklaring afgegeven.
51. Bezoldiging van de Raad van Commissarissen en de
statutaire bestuurders
De bezoldiging van de Raad van Commissarissen en statutaire Bestuurders is gelijk aan
de bezoldiging van de Raad van Commissarissen en statutaire Bestuurders zoals
genoemd in noot 36 van de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening. Gedurende
het verslagjaar, bedroeg het gemiddeld aantal werknemers, omgerekend naar volledige
dienstverbanden 3,3 werknemers (2021: 5,5 werknemers), allen deels werkzaam in
Nederland.
Lochem, 22 februari 2023
Raad van Bestuur ForFarmers N.V.
Theo Spierings, CEO
Roeland Tjebbes, CFO
Pieter Wolleswinkel , COO
Raad van Commissarissen ForFarmers N.V.
Jan van Nieuwenhuizen, Voorzitter
Erwin Wunnekink, Vicevoorzitter
Roger Gerritzen
Vincent Hulshof
Annemieke den Otter
Marijke Folkers – In ‘t Hout
Overige
gegevens
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
254
Statutaire resultaatbestemmingsregeling
Artikelen 36, 37 en 38 van de statuten luiden als volgt:
Uitkeringen - Algemeen
Artikel 36
36.1 Een uitkering kan slechts worden gedaan voor zover het eigen vermogen van de
Vennootschap groter is dan het bedrag van het gestorte en opgevraagde deel van haar
kapitaal vermeerderd met de reserves die krachtens de wet moeten worden
aangehouden.
36.2 Het Bestuur kan besluiten om een tussentijdse uitkering te doen, indien aan het
vereiste van Artikel 36.1 is voldaan blijkens een tussentijdse vermogensopstelling die is
opgesteld overeenkomstig artikel 2:105 lid 4 BW en, indien het een tussentijdse
winstuitkering betreft, met inachtneming van de volgorde zoals omschreven in Artikel
38.1.
36.3 Er is geen recht op uitkeringen verbonden aan preferente aandelen of het
prioriteitsaandeel, anders dan zoals omschreven in de Artikelen 12.2, 38.1 en 39.3.
36.4 Uitkeringen worden gedaan naar evenredigheid van het totale nominale bedrag van
de aandelen van de betreffende soort. In afwijking van de vorige volzin worden
uitkeringen op preferente aandelen (of aan de voormalige houders van preferente
aandelen) gedaan naar evenredigheid van de op die preferente aandelen gestorte (of
voorheen gestorte) bedragen.
36.5 De gerechtigden tot een uitkering zijn de betreffende aandeelhouders,
vruchtgebruikers en pandhouders, afhankelijk van de omstandigheden van het geval,
op een daartoe door het Bestuur te bepalen datum. Deze datum zal niet eerder zijn dan
de datum waarop de uitkering wordt aangekondigd.
36.6 De Algemene Vergadering kan besluiten, met inachtneming van Artikel 32, dat een
uitkering geheel of deels in de vorm van aandelen in het kapitaal van de Vennootschap
of in natura, in plaats van in geld, wordt gedaan.
36.7 Een uitkering wordt betaalbaar gesteld op een door het Bestuur te bepalen datum
en, indien het een uitkering in geld betreft, in een door het Bestuur te bepalen valuta.
36.8 Een vordering tot betaling van een uitkering vervalt na verloop van vijf jaren nadat
de uitkering betaalbaar werd gesteld.
36.9 Bij de berekening van het bedrag of de verdeling van een uitkering tellen de
aandelen die de Vennootschap in haar kapitaal houdt niet mee. Aan de Vennootschap
wordt geen uitkering gedaan op door haar gehouden aandelen in haar kapitaal.
Uitkeringen - Reserves
Artikel 37
37.1 Alle door de Vennootschap aangehouden reserves zijn uitsluitend verbonden aan de
gewone aandelen, tenzij uitdrukkelijk anders wordt bepaald in dit Artikel 37.
37.2 De Algemene Vergadering is bevoegd om te besluiten tot het doen van een uitkering
ten laste van de reserves van de Vennootschap met inachtneming van Artikel 32.
37.3 Onverminderd het bepaalde in de Artikelen 37.4 en 38.2, worden uitkeringen ten
laste van een reserve uitsluitend gedaan op de soort aandelen waaraan die reserve
verbonden is.
37.4 Het Bestuur kan besluiten om op aandelen te storten bedragen ten laste te
brengen van de reserves van de Vennootschap, ongeacht of die aandelen worden
uitgegeven aan bestaande aandeelhouders.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
255
Uitkeringen - Winst
Artikel 38
38.1 Met inachtneming van Artikel 36.1, wordt de winst die uit de jaarrekening van de
Vennootschap over een boekjaar blijkt als volgt en in de onderstaande volgorde
aangewend:
a. voor zover preferente aandelen zijn ingetrokken zonder dat de uitkering omschreven
in Artikel 12.2 onderdeel b. volledig is betaald en zonder dat een dergelijk tekort
vervolgens volledig is betaald zoals omschreven in dit Artikel 38.1 of Artikel 38.2,
wordt een bedrag ter grootte van een dergelijk (resterend) tekort uitgekeerd aan
degene(n) die preferente aandelen hield(en) op het moment waarop die intrekking van
kracht werd;
b. voor zover enige Preferente Uitkering (of enig deel daarvan) over voorgaande
boekjaren nog niet volledig is betaald zoals omschreven in dit Artikel 38.1 of Artikel
38.2, wordt een bedrag ter grootte van een dergelijk (resterend) tekort uitgekeerd op
de preferente aandelen;
c. de Preferente Uitkering over het boekjaar waarop de jaarrekening betrekking heeft
wordt uitgekeerd op de preferente aandelen;
d. het Bestuur bepaalt welk deel van de resterende winst wordt toegevoegd aan de
reserves van de Vennootschap;
e. van de daarna resterende winst wordt een bedrag ter grootte van het nominale
bedrag van het prioriteitsaandeel uitgekeerd op het prioriteitsaandeel; en
f. met inachtneming van Artikel 32, staat de daama resterende winst ter beschikking
van de Algemene Vergadering voor uitkering op de gewone aandelen.
38.2 Voor zover de uitkeringen omschreven in Artikel 38.1 onderdelen a. tot en met c. (of
enig deel daarvan) niet kunnen worden betaald uit de uit de jaarrekening blijkende
winst, wordt een dergelijk tekort uitgekeerd ten laste van de reserves van de
Vennootschap met inachtneming van de Artikelen 36.1 en 36.2.
38.3 Uitkering van winst geschiedt, met inachtneming van Artikel 36.1, na de vaststelling
van de jaarrekening waaruit blijkt dat zij geoorloofd is.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
256
Bijzonder statutair recht inzake zeggenschap
Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers
Het bestuur van Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers opereert
onafhankelijk van de Vennootschap. Stichting Beheer- en Administratiekantoor
ForFarmers houdt gewone aandelen in het kapitaal van de Vennootschap en heeft –
onder andere – ten doel (i) het ten titel van beheer verkrijgen van gewone aandelen, (ii)
het uitgeven van certificaten, (iii) in voorkomend geval, het voor eigen rekening
verkrijgen, vervreemden en bezwaren van aandelen, (iv) het uitoefenen van de rechten
die verbonden zijn aan de door haar aangehouden gewone aandelen en (v) het verlenen
van volmachten voor de uitoefening van stemrecht en het accepteren van
steminstructies met betrekking tot de uitoefening van stemrecht, een en ander met
inachtneming van de Administratievoorwaarden. De statuten, Administratievoorwaarden
en het Verslag van Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers staan op de
website van de Vennootschap. Zoals hiervoor is aangegeven kan uitsluitend Coöperatie
FromFarmers U.A. een bindende steminstructie geven voor de aandelen die door
genoemde stichting worden gehouden (en waarvan het stemrecht niet is opgevraagd).
Stichting Beheer- en Administratiekantoor zal uitsluitend gewone aandelen ten titel van
beheer aanvaarden tegen uitgifte van certificaten aan (i) een certificaathouder in het
kader van de uitoefening van een aandelenclaim, (ii) een gerechtigde tot het saldo van
een bij Coöperatie FromFarmers U.A. aangehouden participatierekening in het kader
van conversie, (iii) een werknemer in het kader van een participatieplan, (iv) Coöperatie
FromFarmers U.A. of (v) een door genoemde Coöperatie aan te wijzen partij.
Prioriteitsaandeelhouder
Het prioriteitsaandeel wordt gehouden door Coöperatie FromFarmers U.A. Als gevolg
van de aandelen in eigen bezit van de Groep kon de Coöperatie FromFarmers U.A. op de
meest recente peildatum van 1 januari 2023 voor 48,4% van de totaal op gewone
aandelen uit te brengen stemmen het stemrecht uitoefenen. Daarnaast kon de
Coöperatie steminstructie geven met betrekking tot de door Stichting Beheer- en
Administratiekantoor gehouden aandelen, waarmee de Coöperatie FromFarmers U.A.
in totaal een stembelang van 57,9% heeft. Als prioriteitsaandeelhouder geldt dat
Coöperatie FromFarmers U.A.:
i. een aanbevelingsrecht heeft voor vier van de zes leden van de Raad van
Commissarissen;
ii. na overleg met de Raad van Commissarissen een commissaris als voorzitter kan
benoemen
iii. een goedkeuringsrecht heeft met betrekking tot de besluiten van de Raad van
Bestuur omtrent:
1. het verplaatsen van het hoofdkantoor van de Vennootschap buiten Oost-Nederland
(Gelderland en Overijssel);
2. een belangrijke verandering van de identiteit of het karakter van de Vennootschap of
onderneming ten gevolge van (1) overdracht van de onderneming of vrijwel de gehele
onderneming aan een derde of (2) het aangaan of verbreken van duurzame
samenwerking van de Vennootschap of een dochtermaatschappij met een andere
rechtspersoon of vennootschap dan wel als volledig aansprakelijke vennoot in een
commanditaire vennootschap of vennootschap onder firma, indien deze
samenwerking of verbreking van ingrijpende betekenis is voor de Vennootschap;
3. het nemen of afstoten van een deelneming in het kapitaal van een vennootschap ter
waarde van ten minste een derde van het eigen vermogen volgens de balans met
toelichting of, indien de vennootschap een geconsolideerde balans opstelt, volgens de
geconsolideerde balans met toelichting volgens de laatst vastgestelde jaarrekening
van de Vennootschap, door haar of een dochtermaatschappij;
4. het wijzigen van de statuten van de Vennootschap;
5. het aangaan van een fusie of splitsing.
Voor de voorwaarden voor het houden van het prioriteitsaandeel en de bijzondere
zeggenschapsrechten die daaraan verbonden zijn in het geval dat stemrecht en/of
steminstructie voor 50% of minder kan worden uitgeoefend of gegeven, wordt verwezen
naar de Verklaring inzake Corporate Governance.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
257
Beschermingsmaatregelen
De Vennootschap is een call-optie overeenkomst met betrekking tot preferente
aandelen aangegaan met Stichting Continuïteit ForFarmers. Deze Stichting is opgericht
om de identiteit, strategie, onafhankelijkheid en continuïteit te waarborgen van de
onderneming die door de Vennootschap wordt gedreven. Stichting Continuïteit
ForFarmers is volledig autonoom met een onafhankelijk bestuur. Daarnaast houdt
Coöperatie FromFarmers U.A. één prioriteitsaandeel waaraan de rechten zijn
verbonden zoals aangegeven in de Statuten van de Vennootschap.
Verder geschiedt de benoeming van bestuurders uitsluitend op bindende voordracht van
de Raad en kunnen materiële besluiten van de Algemene Vergadering van
Aandeelhouders (zoals uitgifte van aandelen, uitkeringen, statutenwijzigingen, fusies,
splitsingen en ontbinding) uitsluitend worden genomen op voorstel van het Bestuur met
goedkeuring van de Raad.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
258
Nevenvestigingen
De Vennootschap beschikt zelf niet over nevenvestigingen buiten Nederland. Voor de
lijst met belangrijkste deelnemingen (inclusief buitenlandse deelnemingen) van de
Vennootschap wordt verwezen naar noot 33 van de toelichting op de geconsolideerde
jaarrekening.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
259
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
De accountantsverklaring behorende bij de geconsolideerde jaarrekening en de
enkelvoudige jaarrekening is opgenomen op de volgende pagina's
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
260
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
Controleverklaring van de onafhankelijke accountant
Aan: de Algemene Vergadering van Aandeelhouders en de Raad van Commissarissen
van ForFarmers N.V.
Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen
jaarrekening 2022
Ons oordeel
Naar ons oordeel:
• geeft de in dit jaarverslag opgenomen geconsolideerde jaarrekening een getrouw
beeld van de grootte en samenstelling van het vermogen van ForFarmers N.V.
per 31 december 2022 en van het resultaat en de kasstromen over 2022,
in overeenstemming met de International Financial Reporting Standards zoals
aanvaard binnen de Europese Unie (EU-IFRS) en met Titel 9 Boek 2 van het in
Nederland geldende Burgerlijk Wetboek (BW).
• geeft de in dit jaarverslag opgenomen enkelvoudige jaarrekening een getrouw beeld
van de grootte en samenstelling van het vermogen van ForFarmers N.V.
per 31 december 2022 en van het resultaat over 2022 in overeenstemming met Titel 9
Boek 2 BW.
Wat we gecontroleerd hebben
Wij hebben de jaarrekening 2022 van ForFarmers N.V. (‘de vennootschap’) te Lochem
gecontroleerd. De jaarrekening omvat de geconsolideerde en de enkelvoudige
jaarrekening.
De geconsolideerde jaarrekening bestaat uit:
1. de geconsolideerde balans per 31 december 2022;
2. de volgende geconsolideerde overzichten over 2022: de winst-en-verliesrekening,
het overzicht van het totaalresultaat, het mutatieoverzicht eigen vermogen en het
kasstroomoverzicht; en
3. de toelichting met een overzicht van de belangrijke grondslagen voor financiële
verslaggeving en overige toelichtingen.
De enkelvoudige jaarrekening bestaat uit:
1. de enkelvoudige balans per 31 december 2022;
2. de enkelvoudige winst-en-verliesrekening over 2022; en
3. de toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële
verslaggeving en overige toelichtingen.
De basis voor ons oordeel
Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de
Nederlandse controlestandaarden vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan
zijn beschreven in de sectie ‘Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de
jaarrekening’.
Wij zijn onafhankelijk van de vennootschap zoals vereist in de Verordening inzake de
onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO) en andere voor de
opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan
aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA).
Wij hebben onze controlewerkzaamheden bepaald in het kader van de controle van de
jaarrekening als geheel en bij het vormen van ons oordeel hierover. De informatie en
onze bevindingen ten aanzien van fraude en niet naleven wet- en regelgeving, klimaat,
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
261
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
continuïteit en de kernpunten van onze controle moeten in dat kader worden bezien en
niet als afzonderlijke oordelen of conclusies.
Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als
basis voor ons oordeel.
Controleaanpak en samenvatting
Samenvatting
Materialiteit
• Materialiteit van EUR 6,0 miljoen
• 0,18% van de omzet
Groepscontrole
• Audit coverage van 87% van omzet
• Audit coverage van 89% van totale activa
Continuïteit, Fraude/Noclar en Klimaat
• Risico’s gerelateerd aan fraude en niet naleven wet- en regelgeving (Noclar): wij hebben de
veronderstelde frauderisico’s op het doorbreken van interne beheersing door het management en
opbrengstverantwoording geïdentificeerd.
• Risico’s gerelateerd aan continuïteit: er zijn geen significante continuïteitsrisico’s geïdentificeerd.
• Risico’s gerelateerd aan klimaat: wij hebben de impact op de jaarrekening van klimaat-gerelateerde
risico’s overwogen en onze aanpak en observaties uiteengezet in de sectie ‘Controleaanpak van
klimaat-gerelateerde risico’s’.
Kernpunten
• Herwaardering van de Tasomix put-optie verplichting
Oordeel
Goedkeurend
Materialiteit
Op basis van onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de
jaarrekening als geheel bepaald op EUR 6,0 miljoen (2021: EUR 4,0 miljoen). Voor de
bepaling van de materialiteit wordt uitgegaan van de relevante benchmark omzet welke
wij als meest geschikte benchmark achten. De materialiteit is ten opzichte van vorig
jaar toegenomen, in overeenstemming met de trend van de stijgende omzet. Wij houden
ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de
gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn.
Wij hebben met de Raad van Commissarissen afgesproken dat wij tijdens onze controle
geconstateerde afwijkingen boven de EUR 0,3 miljoen rapporteren aan hen alsmede
kleinere afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn.
Reikwijdte van de groepscontrole
De vennootschap staat aan het hoofd van een groep van entiteiten (groepsonderdelen).
De financiële informatie van deze groep is opgenomen in de jaarrekening van de
vennootschap.
Omdat wij eindverantwoordelijk zijn voor de controleverklaring, zijn wij ook
verantwoordelijk voor het leiding geven aan, het toezicht houden op en de uitvoering van
de groepscontrole. Vanuit die hoedanigheid hebben wij het type controlewerkzaamheden
en reikwijdte van de controlewerkzaamheden bepaald die uit te voeren zijn door de
accountants van groepsonderdelen. De groepscontrole heeft zich met name gericht op
de entiteiten die significant zijn op basis van hun omvang of het risicoprofiel van die
entiteiten.
Om voldoende audit coverage te verkrijgen op relevante posten van de jaarrekening
hebben wij ook niet-significante onderdelen in onze groepscontrole opgenomen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
262
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
In totaal hebben wij 14 groepsonderdelen geselecteerd waarvoor wij de controle van
volledige consolidatiestaten of controle van specifieke jaarrekeningposten hebben
uitgevoerd. Voor deze groepsonderdelen hebben wij:
• op groepsniveau werkzaamheden uitgevoerd in relatie tot onder meer de
herwaardering van de Tasomix put-optie verplichting, de jaarlijkse toets op
bijzondere waardeverminderingen ten aanzien van goodwill, de Nederlandse
belastingpositie waaronder de waardering van uitgestelde belastingvorderingen en
daarnaast hebben wij specifieke controlewerkzaamheden verricht voor 2
groepsonderdelen;
• gebruik gemaakt van het werk van lokale KPMG accountants en een lokale
niet-KPMG accountant voor 11 groepsonderdelen waarvoor een controle van de
volledige consolidatiestaten is uitgevoerd en voor 1 groepsonderdeel zijn specifieke
controlewerkzaamheden uitgevoerd. Deze groepsonderdelen zijn gevestigd in
Nederland, België, Duitsland, Polen en het Verenigd Koninkrijk.
Het groepsteam heeft gedetailleerde instructies uitgestuurd naar alle accountants die
betrokken zijn bij de controle van groepsonderdelen, waarin de belangrijkste
controlegebieden benoemd zijn en informatie is opgenomen wat moet worden
gerapporteerd aan het groepsteam. Met alle accountants die deel hebben genomen aan
de groepscontrole zijn (virtuele) vergaderingen gehouden om de controleaanpak en de
controlebevindingen en observaties te bespreken die aan het groepsteam zijn
gerapporteerd.
Voor de groepsonderdelen die niet in scope waren, hebben wij cijferanalyses uitgevoerd
om te bevestigen dat onze scoping gedurende de controle passend bleef. Geen van de
resterende onderdelen vertegenwoordigde meer dan 4% van de totale groepsomzet of
de totale groepsactiva.
Onze werkzaamheden kunnen als volgt worden samengevat:
Omzet
84% 3% 13%
Controle van volledige
consolidatiestaten
Controle van
specifieke items
Specifieke controle-
werkzaamheden
Totale activa
80% 9% 11%
Controle van volledige
consolidatiestaten
Controle van
specifieke items
Specifieke controle-
werkzaamheden
Door het uitvoeren van bovengenoemde werkzaamheden bij groepsonderdelen, samen
met aanvullende werkzaamheden op groepsniveau, hebben wij voldoende en geschikte
controle-informatie over de financiële informatie van de groep kunnen verkrijgen om
een oordeel over de jaarrekening te geven.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
263
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
Controleaanpak risico van fraude en het niet naleven van wet- en regelgeving
In de hoofdstukken ‘’Corporate Governance’’ en ‘’Risicomanagement’’ van het
jaarverslag beschrijft de Raad van Bestuur de procedures ten aanzien van de risico’s op
fraude en niet-naleven van wet- en regelgeving.
In het kader van onze controle hebben wij inzicht verkregen in de vennootschap en de
bedrijfsomgeving, en hebben wij de opzet en het bestaan van het risicomanagement van
de vennootschap met betrekking tot fraude en niet-naleving van wet- en regelgeving
beoordeeld. Onze werkzaamheden omvatten onder andere het evalueren van de
gedragscode, de klokkenluidersregeling en het kennis nemen van het
incidentenregister. Bovendien hebben wij inlichtingen ter zake ingewonnen bij de Raad
van Bestuur, de Raad van Commissarissen en bij andere relevante functies, zoals
Interne Audit en Juridische Zaken. Wij hebben onder meer de volgende
controlewerkzaamheden uitgevoerd:
• het evalueren van nevenfuncties van leden van de Raad van Bestuur en leden van de
Raad van Commissarissen, met speciale aandacht voor procedures en governance
met betrekking tot mogelijke belangenconflicten;
• het evalueren van correspondentie met regelgevende en toezichthoudende instanties,
waaronder belasting- en gezondheids- en veiligheidsautoriteiten, alsmede juridische
bevestigingen.
Daarnaast hebben wij werkzaamheden uitgevoerd om inzicht te verkrijgen in de wet- en
regelgeving die op de vennootschap van toepassing is en hebben de volgende
rechtsgebieden geïdentificeerd die de meest waarschijnlijke oorzaak zouden kunnen
zijn voor een materieel effect op de jaarrekening: voedselveiligheid, omgevingsrecht en
wetgeving inzake veiligheid en gezondheid.
Wij hebben, samen met onze forensische specialisten, de risicofactoren voor fraude en
niet-naleven van wet- en regelgeving geëvalueerd om na te gaan of deze factoren
duiden op een risico op een afwijking van materieel belang in de jaarrekening.
In overeenstemming met het bovenstaande en met de controlestandaarden hebben wij
de volgende risico’s geïdentificeerd ten aanzien van fraude die relevant zijn voor onze
controle, inclusief de relevante veronderstelde risico’s vastgelegd in de
controlestandaarden, en hebben hierop als volgt ingespeeld:
Doorbreken van interne beheersing door de Raad van Bestuur (een
verondersteld risico)
Risico:
• De Raad van Bestuur is in een unieke positie om fraude te plegen door de
mogelijkheid het proces van financiële verslaggeving en resultaten te manipuleren
door middel van het doorbreken van de interne beheersing die anderszins effectief
lijken te werken.
Controleaanpak:
• Wij hebben de opzet en de implementatie geëvalueerd van interne
beheersingsmaatregelen die relevant zijn voor het mitigeren van de risico’s op
fraude, zoals beheersmaatregelen met betrekking tot journaalposten.
• Wij hebben een data-analyse uitgevoerd op journaalposten met een hoger risico,
specifiek die betrekking hebben op omzet en kosten van grond- en hulpstoffen.
Waar wij onverwachte journaalposten of andere risico's identificeerden via onze
data-analyse, hebben wij aanvullende controlewerkzaamheden uitgevoerd om elk
geïdentificeerd risico te adresseren. Deze werkzaamheden omvatten ook het
aansluiten van transacties op broninformatie.
• Wij hebben de juistheid vastgesteld van materiële journaalposten die na de
jaarafsluiting in de financiële administratie zijn verantwoord.
• Wij hebben de redelijkheid van de belangrijkste schattingen onderzocht op
beïnvloeding door de Raad van Bestuur van de vennootschap door onder meer
retrospectieve toetsingen uit te voeren op de inschattingen van voorgaand jaar ten
aanzien van herwaardering van de Tasomix put-optie verplichting en goodwill van de
kasstroom genererende eenheden Duitsland en België.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
264
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
• Wij hebben de redelijkheid onderzocht van wijzigingen in de methoden en
veronderstellingen die voorgaand jaar zijn gehanteerd bij het maken van schattingen.
• Wij hebben elementen van onvoorspelbaarheid in onze controleaanpak opgenomen
door onze scoping te variëren binnen de onderdelen met een controle van specifieke
items-scope.
Omzetverantwoording (een verondersteld risico)
Risico:
• Op basis van controlestandaarden bestaat een verondersteld risico op frauduleuze
omzetverantwoording.
• Op basis van onze evaluatie van frauderisicofactoren hebben wij een risico
geïdentificeerd ten aanzien van een te hoge verantwoording van omzet door middel
van niet-routinematige journaalposten met betrekking tot omzet.
Controleaanpak:
• Wij hebben de opzet en het bestaan van interne beheersingsmaatregelen ten aanzien
van niet-routinematige journaalposten met betrekking tot omzet geëvalueerd.
• Wij hebben data-analyses uitgevoerd op de omzet met het doel om niet-routinematige
journaalposten met betrekking tot omzet te identificeren.
• Waar we onverwachte niet-routinematige journaalposten hebben geïdentificeerd die
betrekking hebben op de omzet of in geval van andere risico’s die we op basis van
onze data-analyses hebben geïdentificeerd, waaronder handmatige journaalposten
met betrekking tot omzet die niet zijn teruggedraaid gedurende het jaar, hebben wij
aanvullende werkzaamheden uitgevoerd, waaronder het controleren van transacties
met brondocumentatie, om de risico’s te mitigeren.
• Wij hebben de juistheid vastgesteld van materiële journaalposten die na de
jaarafsluiting in de financiële administratie zijn verantwoord met betrekking tot
omzet.
Onze procedures ten aanzien van de geïdentificeerde risico’s op fraude en het niet
naleven van wet- en regelgeving hebben niet geleid tot een kernpunt van de controle.
Wij hebben onze risico-inschatting en controleaanpak en resultaten gecommuniceerd
aan de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen.
Onze controlewerkzaamheden leidden niet tot aanwijzingen en/of andere redelijke
vermoedens van fraude en niet-nakomen van wet- en regelgeving die van materieel
belang zijn voor onze controle.
Controleaanpak continuïteit
De Raad van Bestuur heeft haar continuïteitsbeoordeling uitgevoerd en geen
significante continuïteitsrisico’s geïdentificeerd. Derhalve is de jaarrekening opgesteld
onder het uitgangspunt van continuïteit van de bedrijfsuitvoering. Onze procedures om
de continuïteitsbeoordeling van de Raad van Bestuur te beoordelen omvatten onder
andere:
• overwegen of de continuïteitsrisicoanalyse door de Raad van Bestuur alle relevante
informatie bevat waarvan wij als gevolg van de controle kennis hebben;
• inspectie van de financieringsovereenkomst op voorwaarden die tot significante
continuïteitsrisico’s kunnen leiden, waaronder de looptijd en eventuele convenanten;
• analyseren of de ruimte in de financieringsovereenkomst opgenomen ratio’s
voldoende is en geen aanleiding geeft tot een risico op het doorbreken van
convenanten in deze overeenkomst;
• analyse van de financiële positie per ultimo boekjaar en ten opzichte van voorgaand
boekjaar op indicatoren die kunnen duiden op significante continuïteitsrisico’s.
De resultaten van onze risicobeoordeling procedures hebben geen aanleiding gegeven
om additionele controlewerkzaamheden op de continuïteitsbeoordeling uit te voeren.
Controleaanpak van klimaat-gerelateerde risico’s
De vennootschap heeft haar ambities gerelateerd aan klimaatverandering opgenomen
in haar jaarverslag. De vennootschap heeft de ambitie om, per 2030, de absolute scope
1 en 2 emissies per ton diervoer met 75% te reduceren in vergelijking tot 2015 en de
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
265
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
scope 3 (upstream) emissies van grondstoffen met 30% te reduceren, in vergelijking
met 2020.
De Raad van Bestuur heeft geanalyseerd, op hoog niveau, tegen de achtergrond van de
onderneming en de bedrijfsvoering, hoe klimaat-gerelateerde risico's en kansen en de
eigen doelstellingen van de vennootschap een aanzienlijke invloed zouden kunnen
hebben op haar onderneming en de noodzaak zou kunnen vereisen om haar strategie en
bedrijfsvoering aan te passen.
Met betrekking tot de impact van aan diervoeding gerelateerde stikstofemissies op
biodiversiteit, hetgeen nauw samenhangt met klimaatverandering, heeft de
vennootschap de mogelijke invloed beoordeeld van het lopende publieke debat over de
vermindering van aan diervoer gerelateerde stikstofemissies. Deze onzekerheid houdt
voornamelijk verband met mogelijke toekomstige wetgeving die een negatieve invloed
zou kunnen hebben op de veestapel en daardoor op de vraag naar het diervoer dat de
vennootschap produceert en aan haar klanten verkoopt.
De Raad van Bestuur heeft de impact van zowel transitie- als fysieke risico’s als gevolg
van klimaatverandering op de jaarrekening overwogen in overeenstemming met het
toepasselijke kader voor financiële verslaglegging, waaronder specifiek op de
waardering van vaste activa. De Raad van Bestuur heeft de jaarrekening opgesteld en
heeft de overwegingen als gevolg van klimaat-gerelateerde risico's en doelstellingen op
passende wijze verwerkt en toegelicht en heeft geconcludeerd dat er geen materiële
gevolgen voor de jaarrekening 2022 zijn geïdentificeerd, hetgeen is toegelicht in het
hoofdstuk ‘’Risicomanagement’’ van het jaarverslag en in noot 19 van de jaarrekening.
Als onderdeel van onze controle hebben wij een risicoanalyse uitgevoerd in het kader
van de impact van klimaat-gerelateerde risico’s en de doelstellingen die de
vennootschap heeft opgesteld in relatie tot klimaatverandering op de jaarrekening en
onze controleaanpak. Wij hebben daarbij de volgende werkzaamheden uitgevoerd:
• Inzicht verkrijgen in de processen van het management: wij hebben inlichtingen
ingewonnen bij de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen inzake de
analyse van klimaat risico’s welke zijn geïntegreerd in de structurele risico
management aanpak van de vennootschap en wij hebben het strategisch plan 2025
en het bedrijfsplan 2023 van de vennootschap beoordeeld, die beide targets en
strategische acties gerelateerd aan klimaatverandering bevatten, met als doel het
verkrijgen van de begrip omtrent de door de Raad van Bestuur uitgevoerde analyse
ten aanzien van de achtergrond van de onderneming en haar bedrijfsvoering en de
mogelijke invloed van klimaat-gerelateerde risico’s en kansen op de jaarrekening en
de mate waarin de onderneming hier op is voorbereid;
• Wij hebben inlichtingen ingewonnen bij de Raad van Bestuur om begrip te krijgen van
het proces waarin klimaat gerelateerde visie is bepaald en hoe hierop toezicht wordt
gehouden;
• Wij hebben de aanwezigheid van klimaat-gerelateerde frauderisicofactoren
overwogen. De klimaat-gerelateerde frauderisicofactor die wij hebben onderzocht
heeft betrekking op de druk als gevolg van mogelijk toenemende regelgeving en het
politieke debat met betrekking tot stikstof;
• Wij hebben gebruik gemaakt van KPMG klimaatrisico-experts die ons hebben
geholpen om inzicht te verkrijgen in de door de vennootschap uitgevoerde
risicoanalyse met betrekking tot de wijze waarop klimaat-gerelateerde risico's en
kansen mogelijk van invloed kunnen zijn op de vennootschap en haar wijze van
waardering van vaste activa, zoals is weergegeven in de jaarrekening van dit jaar.
Op basis van onze werkzaamheden in het kader van risicoanalyse concluderen wij dat de
klimaat gerelateerde risico’s geen materiele impact hebben op de huidige jaarrekening
onder toepassing van het toepasselijke kader voor financiële verslaglegging.
Verder hebben wij kennisgenomen van de "Overige informatie" met betrekking tot
klimaat-gerelateerde risico's zoals opgenomen in het jaarverslag en de materiële
consistentie met de jaarrekening, onze kennis verkregen door de controle, in het
bijzonder zoals hierboven beschreven en onze anderszins verkregen kennis overwogen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
266
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
De kernpunten van onze controle
In de kernpunten van onze controle beschrijven wij zaken die naar ons professionele
oordeel het belangrijkst waren tijdens onze controle van de jaarrekening.
De kernpunten van onze controle hebben wij met de Raad van Commissarissen
gecommuniceerd, maar vormen geen volledige weergave van alles wat is besproken.
In vergelijking met vorig jaar is het kernpunt met betrekking tot de acquisitie accounting
niet inbegrepen aangezien er geen sprake is van significante acquisities in 2022.
Daarnaast is vergeleken met vorig jaar het kernpunt gerelateerd aan de waardering van
handelsdebiteuren niet opgenomen, omdat de individuele handelsdebiteurenposities
laag zijn en de afschrijvingen op handelsdebiteuren de laatste jaren beperkt waren,
zelfs tijdens de door Covid-19 getroffen periode en de jaren met dierziektes.
Herwaardering van de Tasomix put-optie verplichting
Omschrijving
Als onderdeel van de boekhoudkundige verwerking van de overname van Tasomix in 2018 heeft
ForFarmers een put-optie verplichting opgenomen voor de resterende 40% van de aandelen van
Taxomix van EUR 30,0 miljoen op acquisitiedatum.
De vennootschap moet deze verplichting aan het einde van elke periode herwaarderen tegen de reële
waarde. De herwaardering van deze verplichting is voor onze controle van belang vanwege de hieraan
ten grondslag liggende veronderstellingen en aannames die worden beïnvloed door de verwachte
EBITDA, de verwachte netto schuld van Tasomix, de disconteringsvoet en de uitoefendatum.
De herwaardering naar de reële waarde in 2022 resulteerde in een aanpassing met een netto-effect
van EUR 0,4 miljoen (stijging). Per 31 december 2022 bedraagt de verplichting voor de putoptie
EUR 23,2 miljoen. De aanpassing is opgenomen in de netto financieringskosten in de winst-en-
verliesrekening en is toegelicht in de noten 6, 12, 17 en 32 van de jaarrekening.
Onze aanpak
Wij hebben de opzet en bestaan van de interne beheersingsmaatregelen met betrekking tot de
waardering van de put-optieverplichting geëvalueerd. Wij hebben het toegepaste model en de
belangrijkste veronderstellingen van de Raad van Bestuur in de waardering van de reële waarde van de
put-optieverplichting gevalideerd, onder andere door een retrospectieve beoordeling uit te voeren,
de consistentie te verifiëren met de gegevens opgenomen in het laatste middellang termijnplan welke
is opgesteld door het management voor Polen en door de gebruikte gegevens te vergelijken met
externe en historische gegevens, zoals externe marktgroeiverwachtingen en door de gevoeligheden in
het waarderingsmodel van de vennootschap te analyseren.
Wij hebben de toereikendheid beoordeeld van de toelichtingen in de noten 6, 12, 17 en 32 bij de
jaarrekening 2022.
Onze observatie
Wij zijn van mening dat de belangrijkste veronderstellingen en schattingen van de Raad van Bestuur
voor de bepaling van de put-optie verplichting binnen een redelijke bandbreedte liggen.
Wij zijn van mening dat de toelichtingen in noot 6, 12, 17 en 32 bij de jaarrekening adequaat zijn.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
267
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
Verklaring over de in het jaarverslag opgenomen andere informatie
Naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij, omvat het jaarverslag andere
informatie.
Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere
informatie:
• met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat; en
• alle informatie bevat die op grond van Titel 9 Boek 2 BW is vereist voor het
jaarverslag en de overige gegevens.
Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons
begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere
informatie materiële afwijkingen bevat.
Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten in Titel 9 Boek 2 BW en
de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben een mindere diepgang
dan onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening.
De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de andere informatie,
waaronder de informatie die op grond van Titel 9 Boek 2 BW is vereist.
Verklaring betreffende overige door wet- of regelgeving gestelde vereisten en
ESEF
Benoeming
Wij zijn de externe accountant van ForFarmers sinds 2014. Wij zijn door de Algemene
Vergadering van Aandeelhouders op 14 april 2022 herbenoemd als accountant van de
vennootschap voor de controle van 2022.
Geen verboden diensten
Wij hebben geen verboden diensten als bedoeld in artikel 5, lid 1 van de Europese
verordening betreffende specifieke eisen voor de wettelijke controles van financiële
overzichten van Organisaties van Openbaar Belang geleverd.
Europees uniform elektronisch formaat (European Single Electronic Format,
ESEF)
De vennootschap heeft haar jaarverslag opgesteld in ESEF. De vereisten hiervoor zijn
vastgelegd in de Gedelegeerde verordening (EU) 2019/815 met technische
reguleringsnormen voor de specificatie van een uniform elektronisch
verslagleggingsformaat (hierna: de RTS voor ESEF).
Naar ons oordeel voldoet het jaarverslag opgesteld in XHTML-formaat, met daarin
opgenomen de (deels) gemarkeerde geconsolideerde jaarrekening zoals door de
vennootschap opgenomen in de rapportageset in alle van materieel belang zijnde
aspecten aan de RTS voor ESEF.
De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van het jaarverslag inclusief
de jaarrekening in overeenstemming met de RTS voor ESEF, waarbij zij de verschillende
onderdelen samenvoegt in één enkele rapportageset.
Het is onze verantwoordelijkheid een redelijke mate van zekerheid te krijgen voor ons
oordeel dat het jaarverslag in deze rapportageset voldoet aan de RTS voor ESEF.
Wij hebben ons onderzoek uitgevoerd volgens Nederlands recht, waaronder de
Nederlandse Standaard 3950N ‘Assurance-opdrachten inzake het voldoen aan de
criteria voor het opstellen van een digitaal verantwoordingsdocument’. Ons onderzoek
bestond onder andere uit:
• het verkrijgen van inzicht in het financiële rapportageproces van de entiteit,
waaronder het opstellen van de rapportageset;
• het identificeren en inschatten van de risico’s dat het jaarverslag niet in alle van
materieel belang zijnde aspecten voldoet aan de RTS voor ESEF en het in reactie op
deze risico’s bepalen en uitvoeren van verdere assurance-werkzaamheden als basis
voor ons oordeel, waaronder:
• het verkrijgen van de rapportageset en het uitvoeren van validaties om vast te stellen
of de rapportageset met de daarin opgenomen Inline XBRL-instancedocument en de
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
268
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
XBRL-extensie taxonomiebestanden in overeenstemming met de technische
specificaties zoals opgenomen in de RTS voor ESEF zijn opgesteld;
• het onderzoeken van de informatie met betrekking tot de geconsolideerde
jaarrekening in de rapportageset om vast te stellen of alle vereiste markeringen zijn
toegepast en of deze in overeenstemming zijn met de RTS voor ESEF.
Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening
Verantwoordelijkheden van de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen voor de
jaarrekening
De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en het getrouw weergeven
van de jaarrekening in overeenstemming met EU-IFRS en met Titel 9 Boek 2 BW. In dit
kader is de Raad van Bestuur verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing
die de Raad van Bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening
mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fouten of
fraude. Daarbij is de Raad van Bestuur, onder toezicht van de Raad van
Commissarissen, verantwoordelijk voor het voorkomen en ontdekken van fraude en de
niet naleving van wet- en regelgeving en het nemen van maatregelen om de gevolgen,
voor zover mogelijk, ongedaan te maken en herhaling te voorkomen.
Bij het opmaken van de jaarrekening moet de Raad van Bestuur afwegen of de
vennootschap in staat is om haar werkzaamheden in continuïteit voort te zetten.
Op grond van genoemde verslaggevingsstelsels moet de Raad van Bestuur de
jaarrekening opmaken op basis van de continuïteitsveronderstelling, tenzij de Raad van
Bestuur het voornemen heeft om de vennootschap te liquideren of de activiteiten te
beëindigen of als beëindiging het enige realistische alternatief is. De Raad van Bestuur
moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan
of de vennootschap haarbedrijfsactiviteiten in continuïteit kan voortzetten, toelichten in
de jaarrekening.
De Raad van Commissarissen is verantwoordelijk voor het uitoefenen van toezicht op
het proces van financiële verslaggeving van de vennootschap.
Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening
Onze doelstelling is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij
daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te
geven oordeel.
Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid
waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle materiële fouten en
fraude ontdekken.
Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien
redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed
kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze
jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze
controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op
ons oordeel.
Een verdere beschrijving van onze verantwoordelijkheden ten aanzien van de controle
van de jaarrekening is opgenomen in bijlage bij deze controleverklaring.
Deze beschrijving vormt onderdeel van onze controleverklaring.
Amstelveen, 22 februari 2023
KPMG Accountants N.V.
T. van der Heijden RA
Bijlage: Beschrijving van onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
269
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
Bijlage
Beschrijving van onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening
Wij hebben deze accountantscontrole professioneel kritisch uitgevoerd en hebben waar
relevant professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de
Nederlandse controlestandaarden, ethische voorschriften en de
onafhankelijkheidseisen. Onze controle bestond onder andere uit:
• het identificeren en inschatten van de risico’s dat de jaarrekening afwijkingen van
materieel belang bevat als gevolg van fouten of fraude, het in reactie op deze risico’s
bepalen en uitvoeren van controlewerkzaamheden en het verkrijgen van controle-
informatie die voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Bij fraude is het
risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten.
Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk
nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of
het doorbreken van de interne beheersing;
• het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle
met als doel controlewerkzaamheden te selecteren die passend zijn in de
omstandigheden. Deze werkzaamheden hebben niet als doel om een oordeel uit te
spreken over de effectiviteit van de interne beheersing van de entiteit;
• het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële
verslaggeving en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door de Raad van
Bestuur en de toelichtingen die daarover in de jaarrekening staan;
• het vaststellen dat de door de Raad van Bestuur gehanteerde
continuïteits¬veronderstelling aanvaardbaar is. Tevens het op basis van de verkregen
controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn
waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of vennootschap haar activiteiten in
continuïteit kan voortzetten. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van
materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te
vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening. Als de
toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. Onze conclusies
zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van onze
controleverklaring. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen er
echter toe leiden dat een entiteit haar continuïteit niet langer kan handhaven;
• het evalueren van de presentatie, structuur en inhoud van de jaarrekening en de
daarin opgenomen toelichtingen; en
• het evalueren of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de onderliggende
transacties en gebeurtenissen.
Gegeven onze ongedeelde verantwoordelijkheid voor het oordeel zijn wij
verantwoordelijk voor het verkrijgen van voldoende geschikte controle-informatie met
betrekking tot de financiële informatie van de onderdelen of activiteiten binnen de
groep. In dat kader zijn wij ook verantwoordelijk voor de aansturing van, het toezicht op
en de uitvoering van de groepscontrole.
Wij communiceren met de Raad van Commissarissen onder andere over de geplande
reikwijdte en timing van de controle en over de significante bevindingen die uit onze
controle naar voren zijn gekomen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in
de interne beheersing. In dit kader geven wij ook een verklaring aan de Audit Commissie
op grond van artikel 11 van de Europese verordening betreffende specifieke eisen voor
de wettelijke controles van financiële overzichten van Organisaties van Openbaar
Belang. De in die aanvullende verklaring verstrekte informatie is consistent met ons
oordeel in deze controleverklaring.
Wij bevestigen aan de Raad van Commissarissen dat wij de relevante ethische
voorschriften over onafhankelijkheid hebben nageleefd. Wij communiceren ook met hen
over alle relaties en andere zaken die redelijkerwijs onze onafhankelijkheid kunnen
beïnvloeden en over de daarmee verband houdende maatregelen om onze
onafhankelijkheid te waarborgen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
270
KPMG Accountants N.V., een naamloze vennootschap ingeschreven in het handelsregister in Nederland onder nummer 33263683, is lid van het KPMG-netwerk van zelfstandige ondernemingen die verbonden zijn aan KPMG International Limited, een Engelse entiteit.
Wij bepalen de kernpunten van onze controle van de jaarrekening op basis van alle
zaken die wij met de Raad van Commissarissen hebben besproken. Wij beschrijven deze
kernpunten in onze controleverklaring, tenzij dit is verboden door wet- of regelgeving of
in buitengewoon zeldzame omstandigheden wanneer het niet vermelden in het belang
van het maatschappelijk verkeer is.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
271
Duurzaamheid assurance rapport
van de onafhankelijke accountant
Het duurzaamheid assurance rapport is opgenomen op de volgende pagina’s
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
272
Assurance-rapport van de onafhankelijke accountant
Aan: de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen van ForFarmers N.V.
Onze conclusie
Wij hebben een aantal duurzaamheidsindicatoren zoals opgenomen in het jaarverslag
(hierna: “het jaarverslag”) van ForFarmers N.V. (hierna: “de vennootschap”) voor het
jaar geëindigd op 31 December 2022 beoordeeld. Een beoordeling is gericht op het
verkrijgen van een beperkte mate van zekerheid.
Op grond van onze werkzaamheden is ons niets gebleken op basis waarvan wij zouden
moeten concluderen dat de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren niet zijn
opgesteld, in alle van materieel belang zijnde aspecten, in overeenstemming met de
rapportagecriteria zoals toegelicht in de secties ‘Onze missie: For the Future of
Farming’ en ‘Going Circular: Onze duurzaamheidsagenda’ van het jaarverslag.
De duurzaamheidsindicatoren in scope bestaan uit de volgende indicatoren:
• Stikstof-efficiëntie (alleen voor Nederland)
• Uitstoot van broeikasgassen (scope 1 en 2) in kg CO
2
-equivalenten per ton
geproduceerd voer en totaal tonnen CO
2
-equivalenten
• Percentage ingekochte duurzaam geproduceerde sojameel en palmolie
• Aantal LTI’s (arbeidsongevallen met verzuim) en LTI-frequentie per land
• Aantal voerveiligheidsincidenten als gevolg van niet-naleving van regels en vrijwillige
codes
De duurzaamheidsindicatoren zijn opgenomen in het jaarverslag.
De basis voor onze conclusie
Wij hebben onze beoordeling uitgevoerd volgens Nederlands recht, waaronder de
Nederlandse Standaard 3000A ’Assurance-opdrachten anders dan opdrachten tot
controle of beoordeling van historische financiële informatie (attest-opdrachten)’.
Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie
‘Verantwoordelijkheid van de accountant voor de beoordeling van de
duurzaamheidsindicatoren in scope’.
Wij zijn onafhankelijk van de vennootschap zoals vereist in de ‘Verordening inzake de
onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten’ (ViO) en andere relevante
onafhankelijkheidsregels in Nederland. Daarnaast hebben wij voldaan aan de
Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA).
Wij vinden dat de door ons verkregen assurance-informatie voldoende en geschikt is als
basis voor onze conclusie.
Rapportagecriteria
De geselecteerde duurzaamheidsindicatoren dienen gelezen en begrepen te worden in
samenhang met de rapportagecriteria. De vennootschap is verantwoordelijk voor het
selecteren en toepassen van deze rapportagecriteria, rekening houdend met de van
toepassing zijnde wet- en regelgeving met betrekking tot verslaggeving.
De gehanteerde rapportagecriteria voor het opstellen van het de geselecteerde
duurzaamheidsindicatoren zijn de interne rapportagecriteria zoals toegelicht in de
secties ‘Onze missie: For the Future of Farming’ en ‘Going Circular: Onze
duurzaamheidsagenda’ van het jaarverslag.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
273
Materialiteit
Op basis van onze professionele oordeelsvorming hebben wij materialiteitsniveaus
bepaald voor elk relevant onderdeel van de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren.
Bij het evalueren van onze materialiteitsniveaus hebben wij kwantitatieve en
kwalitatieve aspecten evenals de relevantie van informatie voor zowel belanghebbenden
als de vennootschap in ogenschouw genomen.
Wij zijn met de Raad van Commissarissen overeengekomen dat wij aan de Raad tijdens
onze beoordeling geconstateerde afwijkingen rapporteren die naar onze mening om
kwantitatieve of kwalitatieve redenen relevant zijn.
Reikwijdte van het groepsonderzoek
De vennootschap staat aan het hoofd van een groep entiteiten. De geselecteerde
duurzaamheidsindicatoren omvatten geconsolideerde informatie van de gehele groep.
Onze werkzaamheden voor de beoordeling van de groep bestonden uit
beoordelingswerkzaamheden op groepsniveau (geconsolideerd) en op het niveau van
vestigingen. De beslissing om vestigingen te selecteren voor het uitvoeren van onze
beoordelingswerkzaamheden is vooral gebaseerd op de individuele bijdrage van een
vestiging aan de geconsolideerde informatie. Daarnaast werd bij de selectie van de
vestigingen ook rekening gehouden met relevante rapportagerisico’s en geografische
spreiding.
Door het uitvoeren van onze beoordelingswerkzaamheden op vestigingsniveau, samen
met aanvullende beoordelingswerkzaamheden op groepsniveau, zijn we in staat
geweest om voldoende en geschikte assurance-informatie te verzamelen met
betrekking tot de door de groep gerapporteerde duurzaamheidsinformatie om een
conclusie te kunnen trekken over de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren.
Verantwoordelijkheid van de Raad van Bestuur en de Raad van
Commissarissen
De Raad van Bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de geselecteerde
duurzaamheidsindicatoren in overeenstemming met de Rapportagecriteria zoals
toegelicht in de secties ‘Onze missie: For the Future of Farming’ en ‘Going Circular:
Onze duurzaamheidsagenda’ van het jaarverslag, inclusief het identificeren van de
beoogde gebruikers en het toepasbaar zijn van de gehanteerde criteria voor de
doelstellingen van de beoogde gebruikers.
De Raad van Bestuur is ook verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing als
het noodzakelijk acht voor het opstellen, meten of evalueren van de geselecteerde
duurzaamheidsindicatoren mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang
als gevolg van fraude of fouten.
De Raad van Commissarissen is verantwoordelijk voor het uitoefenen van toezicht op
het rapportageproces van de vennootschap.
Verantwoordelijkheid van de accountant voor de beoordeling van de
duurzaamheidsindicatoren
Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van onze beoordeling dat
wij daarmee voldoende en geschikte assurance-informatie verkrijgen voor het door ons
af te geven conclusie.
De werkzaamheden die worden verricht bij het verkrijgen van een beperkte mate van
zekerheid zijn gericht op het vaststellen van de plausibiliteit van informatie en variëren
in aard en timing van, en zijn ook geringer in omvang, dan die bij een assurance-
opdracht gericht op het verkrijgen van een redelijke mate van zekerheid. De mate van
zekerheid die wordt verkregen bij een beoordeling is daarom ook aanzienlijk lager dan
de zekerheid die wordt verkregen bij een controle.
Wij passen de ‘Nadere Voorschriften Kwaliteitssystemen’ (NVKS) toe. Op grond daarvan
beschikken wij over een samenhangend stelsel van kwaliteitsbeheersing inclusief
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
274
vastgelegde richtlijnen en procedures inzake de naleving van ethische voorschriften,
assurance-standaarden en andere relevante wet- en regelgeving.
Wij hebben deze beoordeling professioneel kritisch uitgevoerd en hebben waar relevant
professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de Nederlandse
Standaard 3000A, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen.
Onze beoordeling bestond onder andere uit:
• het uitvoeren van een omgevingsanalyse en het verkrijgen van inzicht in de relevante
maatschappelijke thema’s en kwesties en de kenmerken van de entiteit;
• het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte rapportagecriteria,
de consistente toepassing hiervan en de toelichtingen over de geselecteerde
duurzaamheidsindicatoren. Dit omvat het evalueren van de uitkomsten van de dialoog
met belanghebbenden en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door het
bestuur;
• het verkrijgen van inzicht in de rapporteringsprocessen die ten grondslag liggen aan
de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren, inclusief het op hoofdlijnen
kennisnemen van de interne beheersingsmaatregelen, voor zover relevant voor onze
beoordeling;
• het identificeren van gebieden in de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren met
een hoger risico op misleidende of onevenwichtige informatie of afwijkingen van
materieel belang als gevolg van fouten of fraude. Het op basis van deze risico-
inschatting bepalen en uitvoeren van verdere werkzaamheden gericht op het
vaststellen van de plausibiliteit van de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren.
Deze werkzaamheden bestonden onder meer uit:
i. het afnemen van interviews met het management en relevante medewerkers op
groeps- en lokaal niveau verantwoordelijk voor de maatschappelijke strategie en
-beleid en prestaties;
ii. het afnemen van interviews met relevante medewerkers verantwoordelijk voor het
aanleveren van informatie voor, het uitvoeren van interne controles op, en de
consolidatie van gegevens in het de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren;
iii. het bepalen van de aard en omvang van de uit te voeren
beoordelingswerkzaamheden voor de groepsonderdelen en locaties. Bepalend
hierbij zijn de aard, omvang en/of het risicoprofiel van de groepsonderdelen,
locaties of de activiteiten. Op grond hiervan hebben wij de groepsonderdelen en
locaties geselecteerd voor een locatiebezoek. De locatiebezoeken aan Rees
(Duitsland) en Biskupice en Pionki (Polen) hebben als doel het op lokaal niveau
valideren van brongegevens en evalueren van de opzet en implementatie van
interne controle- en validatieprocedures;
iv. het verkrijgen van assurance-informatie dat de geselecteerde
duurzaamheidsindicatoren aansluit op de onderliggende administraties van de
entiteit;
v. het op basis van beperkte deelwaarnemingen beoordelen van relevante interne en
externe documentatie;
vi. het analytisch evalueren van data en trends.
• het evalueren van de consistentie van de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren
met de informatie in het jaarverslag buiten de scope van onze beoordeling;
• het evalueren van de algehele presentatie, structuur en inhoud van het de
geselecteerde duurzaamheidsindicatoren;
• het overwegen of de geselecteerde duurzaamheidsindicatoren als geheel, inclusief
de daarin opgenomen toelichtingen, het doel van de gehanteerde rapportagecriteria
reflecteert.
Wij communiceren met de Raad van Commissarissen onder andere over de geplande
reikwijdte en timing van de beoordeling en over de significante bevindingen die uit onze
beoordeling naar voren zijn gekomen.
Amstelveen, 22 februari 2023
KPMG Accountants N.V.
T. van der Heijden RA
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
275
Meerjarenoverzicht
Geconsolideerde balans
In miljoenen euro
2022 2021 2020 2019 2018
Materiële vaste activa 311,8 317,7 292,5 291,4 261,6
Immateriële activa en goodwill 105,2 107,9 96,3 139,8 168,0
Overige vaste activa 44,3 41,5 39,6 41,3 41,8
Vaste activa 461,3 467,1 428,4 472,4 471,4
Vlottende activa 559,1 476,3 388,3 393,1 402,3
Totaal activa 1.020,4 943,4 816,7 865,5 873,7
Eigen vermogen 335,1 360,5 356,9 413,2 435,6
Minderheidsbelangen 9,1 5,7 5,6 5,1 5,2
Totaal eigen vermogen 344,2 366,2 362,5 418,4 440,8
Langlopende verplichtingen 175,6 162,8 132,5 115,1 142,5
Kortlopende verplichtingen 500,6 414,5 321,7 332,0 290,5
Totaal eigen vermogen en verplichtingen 1.020,4 943,4 816,7 865,5 873,7
Gemiddeld geïnvesteerd vermogen 497,9 484,0 496,4 547,0 434,5
Netto schuld 98,4 28,7
-
15,8 7,0 17,1
Solvabiliteit
(1)
33,7% 38,8% 44,4% 48,3% 50,4%
Vermogen als percentage van totale verplichtingen
50,9% 63,5% 79,8% 93,6% 101,8%
ROACE onderliggende EBITDA
(2)
15,3% 16,2% 19,4% 16,2% 23,0%
ROACE onderliggend EBIT
(2)
7,8% 8,4% 12,4% 10,2% 17,6%
(1)
Solvabiliteit betreft het eigen vermogen gedeeld door balanstotaal
(2)
ROACE betekent onderliggende EBIT(DA) gedeeld door het 12-maands gemiddeld geïnvesteerd vermogen
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
276
Geconsolideerde winst-en-verliesrekening
In miljoenen euro
2022 2021 2020 2019 2018
Omzet 3.315,0 2.670,5 2.351,9 2.463,1 2.404,7
Brutowinst 494,8 436,3 433,2 440,7 443,4
Bedrijfsresultaat 24,4 22,6 24,2 14,2 75,9
Netto financieringsresultaat
-
6,5
-
5,6 1,9 10,7
-
4,4
Winst vóór belastingen 22,2 20,8 30,2 27,6 74,5
Winst over het boekjaar 18,2 12,5 14,7 18,0 59,2
Winst toe te rekenen aan de aandeelhouders van de Vennootschap 18,0 12,0 14,2 17,7 58,6
Mengvoer (in miljoenen tonnen) 6,28 6,82 6,80 7,08 6,95
DML (in miljoenen tonnen) 2,49 2,55 2,62 2,71 2,78
Meststoffen (in miljoenen tonnen) 0,12 0,14 0,15 0,14 0,14
Overige (in miljoenen tonnen) 0,14 0,16 0,17 0,15 0,15
Volume Total Feed (in miljoenen tonnen) 9,03 9,67 9,74 10,10 10,02
Totaal aantal medewerkers per jaareinde (in fte's) 2.468 2.444 2.502 2.570 2.654
Onderliggende EBITDA
(1)
76,1 78,2 96,2 88,5 100,1
Onderliggende EBITDA als % van de omzet 2,3% 2,9% 4,1% 3,6% 4,2%
Onderliggende EBITDA als % van de brutowinst 15,4% 17,9% 22,2% 20,1% 22,6%
Onderliggend EBIT
(1)
38,9 40,7 61,6 55,7 76,8
Onderliggend EBIT als % van de omzet 1,2% 1,5% 2,6% 2,3% 3,0%
Onderliggende winst
(1, 2)
30,0 29,0 46,3 42,1 63,4
Onderliggende winst per aandeel
(1, 2)
0,33 0,32 0,49 0,43 0,62
Dividend (€ miljoen) 17,9 27,1 27,6 27,4 30,1
Dividend per aandeel (€) 0,20 0,29 0,29 0,28 0,30
Acquisitie- en desinvesteringseffect op omzet 0,2% 4,4% 0,0% 4,7% 3,6%
Acquisitie- en desinvesteringseffect op brutowinst 0,1% 4,5% 0,1% 3,9% 2,3%
Acquisitie- en desinvesteringseffect op bedrijfsresultaat (EBIT) 0,0% 26,4% 0,0% 1,2%
-
3,2%
Acquisitie- en desinvesteringseffect op bedrijfsresultaat voor afschrijvingen (EBITDA) 0,1% 9,0% 0,1% 5,1% 0,6%
(1)
Onderliggende maatstaven zijn alternatieve prestatiemaatstaven (APM) die niet door IFRS zijn gedefinieerd. Deze maatregelen worden gebruikt omdat de Groep van mening is dat deze een beter perspectief bieden op de bedrijfsontwikkeling en prestaties van
ForFarmers. Voor een afstemming tussen IFRS-maatstaven en onderliggende maatstaven wordt verwezen naar noot 17 van de toelichting op de jaarrekening.
(2)
Onderliggende winst is een APM sinds 2017
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
277
Niet financiële maatstaven
Doel in 2025 2022 2021 2020 2019 2018
Sociaal
Aantal medewerkers (FTE) 2.468 2.444 2.502 2.570 2.654
Diversiteit (totaal) (% vrouwen) 22% 22% 21% 20% 19%
Diversiteit (nieuwe medewerkers) (% vrouwen) 27% 24% 29% 26% 23%
Retentiegraad (% van FTE per 1 januari) 82% 83% 86% 81% 84%
Ongevallen met verzuim (LTI) (#)
(1)
<18 17 28 24 36 59
Ongevallen frequency ratio (per 200,000 werkuren)
(1)
<0,5 0,65 1,05 0,87
Investering in training & ontwikkeling (kosten in €k) 1.688 1.237 1.283 1.867 2.238
Interne promoties naar senior management (#) 1 2 2 2 1
Cumulatieve deelname in lopende aandelen participatie programma's 10% 13% 15% 18% 19%
Ziekteverzuim (% of total FTE) 3,8% 3,4% 3,0% 2,5% 3,2%
Milieu
Broeikasgas-uitstoot Productie scope 1+2 (kg CO
2
/T)
(1)
12,0 18,6 19,7 18,3 20,7
Broeikasgas-uitstoot Logistiek scope 1 (kg CO
2
/T)
(1)
8,0 8,0 8,7 8,5 8,3
Broeikasgas-uitstoot per ton scope 1+2 verandering (j-o-j, %)
-
25%
-
6% 6%
-
8%
-
1%
Broeikasgas-uitstoot Grondstoffen scope 3 incl verandering gebruik land (kg CO
2
/T) 1.073,0 819,0 958,0
Energie verbruik Productie (kWh per ton) <52,97 57,64 58,75 58,86
Energie verbruik Logistiek (kWh per ton) <2,95 3,18 3,25 3,28
Hernieuwbare energie (% van totale energie verbruik) 50% 15,3% 11,5% 9,1%
Leveranciers Sedex code ondertekend (% van totale leveranciers) 85% 85% 85% 79% 83% 80%
Duurzaam geproduceerde palmolie aankopen (%)
(1)
100% 70% 70% 70% 70% 70%
Duurzaam geproduceerde sojameel aankopen (%)
(1)
100% 75% 75% 75% 75% 75%
Fosfaat efficientie melkvee NL (%)
(1)
38,3% 39,6% 39,6% 38,4%
Fosfaat efficientie vleesvarkens NL (%)
(1)
56,2% 54,6% 54,1% 54,6%
Fosfaat efficientie vleeskuikens regulier NL (%)
(1)
72,3% 62,7% 62,9% 64,5%
Fosfaat efficientie vleeskuikens diergezondheid en dierwelzijn concepten NL (%)
(1)
60,0% 53,1% 52,2% 49,3%
Stikstof efficientie melkvee NL (%) 29,6% 29,8% 29,6% 29,4%
Stikstof efficientie vleesvarkens NL (%) 42,9% 42,9% 41,4% 41,9%
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
278
Niet financiële maatstaven
Doel in 2025 2022 2021 2020 2019 2018
Stikstof efficientie vleeskuikens regulier NL (%)
(1)
63,1% 61,3% 61,5% 61,3%
Stikstof efficientie vleeskuikens diergezondheid en dierwelzijn concepten NL (%)
(1)
53,0% 51,6% 50,7% 52,0%
Aandeel grondstoffen niet geschikt voor menselijke consumptie (% van totaal)
(2)
67% 64% 64%
Duurzame innovatie (% van totale aantal innovatie projecten) 57% 42% 39%
Voerveiligheidsincidenten (#)
(1)
13 5 3 8 9 16
(1)
Gereviewed door onafhankelijke accountant
(2)
Nederland, België en Duitsland
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
279
Begrippenlijst
(Enkelvoudige) grondstoffen Grondstoffen, waaronder graansoorten als tarwe en mais, vormen de
basis voor het mengvoer dat ForFarmers produceert. De veehouder kan
deze mengen op zijn bedrijf met andere voerproducten.
(Statutaire) Bestuur
van de Vennootschap
Raad van Bestuur, ten principale bestaande uit drie leden.
Aardgasopwarmings-
vermogen
Aanduiding voor de mate waarin een broeikasgas kan bijdragen aan
klimaatopwarming. De internationaal gebruikte afkorting is GWP (Global
Warming Potential).
Additieven Ingrediënten die aan het voer worden toegevoegd om het product te
verbeteren. Bijvoorbeeld ten aanzien van houdbaarheid, smaak, geur of
voederwaarde.
Adviesraad Duurzaamheid Bestaat uit drie Directieleden van ForFarmers, één lid van de Raad van
Commissarissen van ForFarmers en zes externe leden. Geeft advies over
de duurzaamheidsstrategie van ForFarmers en over belangrijke trends
en vraagstukken waar rekening mee moet worden gehouden.
AFM Autoriteit Financiële Markten.
Agrifirm Nederlandse coöperatie van boeren en tuinders met dochterbedrijven in
meerdere landen in en buiten Europa. Strategisch partner van
ForFarmers voor inkoop van meststoffen, zaaizaden en
gewasbeschermingsmiddelen in NL.
Agroscoop Agroscoop is een interactief managementprogramma dat ontwikkeld is
om melkveehouders een betrouwbaar inzicht te geven in de technische
en economische kengetallen van het bedrijf.
Algemene Vergadering
van Aandeelhouders
De algemene vergadering van een vennootschap bestaat uit alle
aandeelhouders en is de hoogste instantie van de vennootschap.
Op grond van de statuten is de directie van de onderneming ten minste
eenmaal per jaar verplicht om verantwoording en rekenschap af te
leggen aan de aandeelhouders tijdens de jaarlijks terugkerende
algemene vergadering van aandeelhouders (AVA).
AMR Antimicrobiële resistentie.
AMX AMX Index (afgeleid van Amsterdam Mid Cap Index) is een effectenbeurs
index samengesteld uit Nederlandse ondernemingen, in omvang
gerangschikt tussen 26 - 50, die handelen op de Amsterdamse
Effectenbeurs Euronext.
AScX Index De AScX Index (afgeleid van Amsterdam Small Cap Index) is een
effectenbeurs index samengesteld uit Nederlandse ondernemingen,
in omvang gerangschikt tussen de 51 - 75, die handelen op de
Amsterdamse Effectenbeurs Euronext.
Autonoom Is exclusief vertaalslag valuta-effect en het netto-effect van acquisities
en desinvesteringen.
AvA Zie Algemene Vergadering van Aandeelhouders.
Bedrijf ForFarmers Groep.
Bestuur De Raad van Bestuur van de Vennootschap (ForFarmers N.V.) bestaande
uit CEO, CFO en COO.
Beter Leven concept Keurmerk - ontwikkeld door de Dierenbescherming in Nederland - voor
producten die met extra aandacht voor dierenwelzijn geproduceerd zijn.
Het aantal sterren (1, 2 of 3) geeft de zwaarte van de kwaliteitseisen aan.
Blend Mengsel bestaand uit verschillende (ongemalen) grondstoffen, mineralen
en pre-mix.
BPO Business Process Optimisation is onderdeel van de strategische pijler
Optimale Bedrijfsvoering van de strategie Build to Grow 2025.
Doelstelling is de klantervaring te verbeteren op een (kosten)efficiënte
manier, door de manier van werken over afdelingen heen te
harmoniseren en standaardiseren.
Build to Grow 2025 Strategie van ForFarmers om de organisatie verder te versterken,
via autonome groei en groei door acquisities in bestaande markten en
twee nieuwe groeimarkten, eventueel buiten Europa.
CEO Chief Executive Officer, algemeen directeur.
CFO Chief Financial Officer, financieel directeur.
Co-producten Producten die ontstaan tijdens het productieproces van humane voeding,
zoals bierbostel, die worden gebruikt in de rantsoenen op het
boerenbedrijf.
Code of Conduct
(gedragscode)
Dit zijn de waarden, bedrijfsprincipes en gedragsregels die gelden voor
iedereen die binnen ForFarmers werkzaam is. Hierin worden onder
andere integriteit en verantwoordelijkheden van zowel de organisatie als
de medewerker aan de orde gesteld.
Compliance Officer Een functionaris die is aangesteld om binnen de organisatie toe te zien op
de naleving van wet- en regelgeving.
Concentraten Een hoog geconcentreerd aanvullend voer dat op boerderijniveau wordt
verdund met daar aanwezige grondstoffen.
COO Chief Operating Officer, directeur verantwoordelijk voor een ForFarmers
cluster (operationeel segment).
Coöperatie FromFarmers
U.A.
Coöperatie FromFarmers is meerderheidsaandeelhouder van
ForFarmers N.V. De coöperatie telt ongeveer 4.500 leden, voornamelijk
actief in de rundveehouderij, varkenshouderij en pluimveehouderij.
Disclosure Commissie Een groep personen die alle voorgestelde publicaties van een
organisaties beoordeelt voorafgaand aan het publicatiemoment.
Beursgenoteerde ondernemingen dienen een dergelijke commissie te
hebben.
DML DML staat voor Dry, Moist, Liquid. Zie ook co-producten.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
280
EPS Earnings per share ofwel winst per aandeel (WPA).
ESG Environmental & Social Governance.
Europese
Ondernemingsraad
ForFarmers European Employees Council (FFEEC).
Executive Team Het Executive Team ForFarmers bestaat uit de drie leden van de Raad
van Bestuur tezamen met de vijf landendirecteuren en de drie
directeuren voor M&A, Supply Chain en HR.
FAO Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (Food and
Agriculture Organization of the United Nations).
Feed Chain Alliance De Feed Chain Alliance Standaard (voorheen GMP Regeling) is een
kwaliteitssysteem dat wordt beheerd door OVOCOM, het Belgisch
overlegplatform voor de diervoedersector.
Feed2Milk Feed2Milk is de ForFarmers voeraanpak voor melkvee. Het leidt tot een
betere inschatting van de voederwaarde van ruwvoer en daardoor een
hogere melkproductie, betere voerefficiëntie en gezondere dieren.
FEFAC European Feed Manufacturers' Federation
Fermentatie Proces waarbij melkzuurbacteriën (varkens)voer omzetten in een
gezonde, smakelijke brij met veel melkzuur. Dit leidt tot efficiënter
voerverbruik, lagere voerkosten en gezondere varkens.
FFEEC ForFarmers European Employees Council.
De werknemersvertegenwoordiging op Europees niveau die bestaat uit
werknemersvertegenwoordigers uit Nederland, België, Duitsland en het
Verenigd Koninkrijk. Hier worden onderwerpen besproken die betrekking
hebben op meerdere landen.
ForFarmers Group De Vennootschap tezamen met de rechtspersonen of vennootschappen
waarmee de Vennootschap organisatorisch is verbonden in een
economische eenheid als bedoeld in artikel 2:24b BW. Wordt ook
aangeduid als 'de Onderneming', 'het Bedrijf'.
ForFarmers N.V. Wordt ook aangeduid als 'de Vennootschap'.
ForFarmers-dealers ForFarmers werkt in de rundveesector in Nederland met regionale
dealers. Dit zijn zelfstandige ondernemers die producten van
ForFarmers verkopen en veehouders adviseren bij diverse vraagstukken,
waaronder voeradvies en bedrijfsontwikkeling.
Fosfaatefficiëntie Kengetal dat aangeeft hoe efficiënt een veehouderijbedrijf met fosfaat
omgaat.
Fytase Fytase is een enzym dat onder meer de fosforverteerbaarheid bij varkens
en pluimvee verbetert.
Geïntegreerde
voeroplossingen
Een combinatie van voerproducten, bijbehorend advies en hulpmiddelen
om de bedrijfsdoelen van de klant vast te stellen, resultaten te monitoren
en te realiseren.
Geplaatste gewone
aandelen
Het geplaatste aandelenkapitaal is het (recht op) kapitaal dat door de
onderneming is uitgegeven en dat door aandeelhouders aan de
onderneming is verschaft en is inclusief eventuele door de onderneming
ingekochte aandelen die op de plank worden gehouden.
Gewone aandelen in omloop Het aantal uitstaande aandelen (geplaatste aandelen minus de aandelen
ingekocht door de onderneming)
GGO Een genetisch gemodificeerd organisme (ggo) is een organisme waarvan
het genetisch materiaal is gewijzigd door gebruik te maken van
genetische technologie.
GMP+ GMP+ FSA (Feed Safety Assurance) is een internationaal erkend systeem
voor het garanderen van de diervoederveiligheid in alle schakels van de
diervoederketen waaronder de aanleverende bedrijven van grondstoffen.
Going Circular For the
Future of Farming
De duurzaamheidsagenda van ForFarmers, gericht op het omzetten van
laagwaardige ingrediënten tot hoogwaardig voedsel zonder verspilling en
zonder vervuiling.
GRI Global Reporting Initiative is een richtlijn voor
duurzaamheidsverslaglegging. Het GRI heeft als doel
duurzaamheidsverslaglegging een 'standard practice' te maken voor alle
bedrijven en de duurzaamheidsrapportages naar hetzelfde niveau te
brengen als financiële rapportages.
Groep De Vennootschap tezamen met de rechtspersonen of vennootschappen
waarmee de Vennootschap organisatorisch is verbonden in een
economische eenheid als bedoeld in artikel 2:24b BW.
GWP Global Warming Potential is de internationaal gebruikte aanduiding voor
de mate waarin een broeikasgas kan bijdragen aan klimaatopwarming.
GWP100 v GWP De mate waarin een broeikasgas kan bijdragen aan klimaatopwarming in
een periode van 100 jaar van 1 kg van het gas ten opzichte van 1 kg CO
2
.
Halffabricaten Grondstoffen die reeds zijn bewerkt, maar nog verder moeten worden
bewerkt tot een eindproduct.
Herkauwers Herkauwers hebben vier magen. Ze kauwen het voer, nadat het in de
voormagen is geweest, nogmaals in de mond. Voorbeelden zijn
melkkoeien, vleesvee-runderen, geiten, schapen.
Home mixing Veehouderijen die hun eigen veevoer samenstellen uit een mix van
grondstoffen en co-producten en mineralen
Hulpmiddelen Verzamelnaam voor apps, checklists, programma's, analyses e.d.
die ForFarmers haar klanten biedt om resultaten te monitoren of het
management bij te sturen en te verbeteren.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
281
IFRS De International Financial Reporting Standards (IFRS) zijn een
boekhoudkundige standaard voor jaarverslagen van bedrijven. Sinds
1 januari 2005 zijn beursgenoteerde bedrijven in de EU verplicht op deze
wijze te rapporteren.
Jongdiervoeders Speciaalvoer voor jonge dieren.
Koolstofafvang Het afvangen van koolstofdioxide.
Kringlooplandbouw Kringlooplandbouw is een vorm van duurzame landbouw waarbij de
kringloop van stoffen gesloten is. Er wordt op een zo efficiënt mogelijke
manier gebruikgemaakt van de beschikbare hulpbronnen waarbij
getracht wordt de uitstroom en instroom van de hulpbronnen in balans te
houden.
Klokkenluidersregeling In de Klokkenluidersregeling is aangegeven welke vermoedens van
misstanden bij wie kunnen worden gemeld en wat voor procedure
daarvoor geldt. De Klokkenluidersregeling maakt deel uit van de Code of
Conduct.
LCA Levenscyclusanalyse. Toont de milieuprestaties van de gehele
productieketen aan.
LTI Lost Time Incident. Ongevallen op het werk die leiden tot minimaal een
dag verzuim.
Materialiteitsanalyse Analyse waarin bepaald wordt of een onderwerp al dan niet van
(materieel) belang is voor de belanghebbenden van ForFarmers en voor
ForFarmers zelf. Vaak gebruikt in relatie tot duurzaamheid.
Materialiteitsmatrix In de materialiteitsmatrix wordt het belang van CSR (corporate social
responsibility) onderwerpen (inclusief duurzaamheid) in 2 dimensies
weergegeven: het belang van de onderwerpen voor de belanghebbenden
en het belang van het onderwerp voor de onderneming.
Materieel onderwerp Een hoofdonderwerp in de duurzaamheidsstrategie van ForFarmers.
Een aanduiding volgens de GRI-richtlijnen.
Medewerkers-
participatieplan
ForFarmers introduceerde in 2015 een medewerkersparticipatieplan
voor medewerkers met een vast dienstverband, waarbij medewerkers
per persoon voor een maximum van €5.000 certificaten van ForFarmers
konden kopen met een korting. Voor deze certificaten geldt een periode
waarin deze niet mogen worden verhandeld.
Melk€fficiënt Een door ForFarmers ontwikkeld programma dat de resultaatbepalende
factoren voor een melkveebedrijf combineert en voor de melkveehouder
inzichtelijk maakt - in verschillende scenario's - hoe hij zijn rendement
kan verbeteren.
Mengvoeders / mengvoer De verzamelnaam voor droge diervoeders die uit diverse ingrediënten
zijn samengesteld en daarmee bepaalde eigenschappen hebben.
Micro-ingrediënten Vitamines, mineralen, medicijnen en andere stoffen die in heel kleine
hoeveelheden worden gebruikt en worden afgewogen in milligrammen,
microgrammen of delen per miljoen (ppm).
MSCI Netherlands index De MSCI Netherlands-index meet de prestaties van de large- en midcap-
segmenten van de Nederlandse markt.
Natte co-producten Vloeibare producten ontstaan tijdens het productieproces van humane
voeding, zoals wei, biergist, glucosestroop die worden gebruikt als
diervoeders.
Nederlandse Corporate
Governance Code (de Code)
De Corporate Governance Code is van toepassing op alle
vennootschappen met statutaire zetel in Nederland en waarvan aandelen
of certificaten van aandelen zijn toegelaten tot de handel op een
gereglementeerde markt of multilaterale handelsfaciliteit binnen de EU,
of een daarmee vergelijkbare markt of handelsfaciliteit buiten de EU.
NIC Het Nutrition Innovation Centre van ForFarmers werkt onder meer aan
verbetering van de technische prestaties van voer – zoals voerefficiëntie
en optimale groei van het dier – en aan de ontwikkeling van innovatieve
nutritionele oplossingen die bijdragen aan een goede diergezondheid.
Daarnaast richt het NIC zich op een verdere verduurzaming van eigen
producten en van de veehouderij in het algemeen.
NOVA Een voerconcept voor zeugen. De NOVA-producten zorgen voor een hoge
melkproductie per zeug, meer biggen per worp, een hoger speengewicht
per big en een langere levensduur van de zeug.
Nutreco Internationale onderneming, wereldwijd actief in diervoeding en visvoer.
Strategisch partner van ForFarmers op het gebied van inkoop van micro-
ingrediënten en premixen.
Nutriëntbehoeftes Behoefte aan specifieke voedingsstoffen van een bepaald dier zoals
aminozuren, energie, essentiële vetten, vitaminen, mineralen en
sporenelementen.
Nutriëntwaarde Voedingswaarde, bijv. gehaltes ruw eiwit, ruw vet, ruwe celstof, ruw as,
zetmeel, suiker, calcium, fosfor, Natrium.
Nutrition Innovation Centre
(NIC)
Afdeling binnen ForFarmers, verantwoordelijk voor nutritie, onderzoek
en innovatie. (zie NIC)
Nutritionele matrix Schema van nutriënten en de nutriëntbehoefte van verschillende dieren
in verschillende levensfases dat de basis vormt voor de voeroplossingen
die ForFarmers biedt.
Nutritionele
totaaloplossingen
Aanbod dat alle behoeftes op voergebied (in welke vorm dan ook) van een
veestapel dekt.
Onderneming De onderneming die wordt gedreven door ForFarmers N.V. en/of
ForFarmers Group. Met 'de Onderneming' wordt ook bedoeld
ForFarmers Groep.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
282
Palmolie Plantaardige olie, gewonnen uit palmvruchten.
Participatierekening Het per lid op naam gezette deel van het vermogen van Coöperatie
FromFarmers (de vermogensrechten per lid) dat door een lid is om te
zetten (converteren) in certificaten.
Pavo Onderneming gespecialiseerd in paardenvoer voor zowel recreatie- als
sportpaarden, met vestigingen in Nederland en België en afzet in vrijwel
heel Europa. Dochteronderneming van ForFarmers.
Plant De benaming van een bedrijfsonderdeel van ForFarmers dat zich richt op
akkerbouwers, loonwerkers en veehouders met ruwvoerproductie.
PoultryPlus Opfokorganisatie voor vleeskuikenouderdieren, met afzet in Nederland,
Duitsland, België, Zwitserland en Oostenrijk. Dochteronderneming van
ForFarmers.
Premixen Mengsel van vitaminen, (sporen) mineralen en eventueel additieven dat
aan het voer wordt toegevoegd om te voorzien in de nutritionele behoefte
van het dier.
Prestatievoeders Voer gericht op hoge dierprestaties (zoals mengvoer, specialiteiten e.d.)
Prioriteitsaandeel Het prioriteitsaandeel wordt gehouden door Coöperatie FromFarmers
U.A. Aan de prioriteitsaandeelhouder komen de rechten toe zoals
bepaald in de Statuten van ForFarmers.
Prioriteitsaandeelhouder Het prioriteitsaandeel wordt gehouden door Coöperatie FromFarmers
U.A.
Raad De Raad van Commissarissen van ForFarmers N.V.
Raad van Bestuur Statutaire bestuur van de Vennootschap bestaande uit drie leden.
Raad van Commissarissen De Raad van Commissarissen (de Raad) bestaat uit zes leden en heeft tot
taak om toezicht te houden op het beleid van de Raad van Bestuur en op
de algemene gang van zaken in de vennootschap en de met haar
verbonden onderneming.
RAB Zie Risk Advisory Board.
Reudink Diervoederleverancier gespecialiseerd in biologische diervoeders, actief
in Nederland, Duitsland en België. Dochteronderneming van
ForFarmers.
Risk Advisory Board De Risk Advisory Board bestaat uit de CFO, Director Supply Chain,
Director Reporting, Taks & Risk. De interne Auditor neemt als toehoorder
deel aan de vergaderingen.
RSPO Round table on Sustainable Palm Oil. Ronde tafel voor verantwoord
geproduceerde palmolie. (www.rspo.org)
RTRS Round Table on Responsible Soy. Ronde tafel voor verantwoord
geproduceerde soja. (www.responsiblesoy.org)
Ruwvoer Houdbare producten die speciaal voor veevoerdoeleinden zijn geteeld,
zoals bijvoorbeeld gras en snijmais.
Ruwvoer+ Aanpak op het boerenerf waarbij de schakels bodem, bemesting,
gewasgroei en in- en uitkuilmanagement goed op elkaar worden
afgestemd.
SDG's United Nations Sustainable Development Goals. De Duurzame
Ontwikkelingsdoelstellingen zijn 17 doelstellingen opgesteld door de
Verenigde Naties, om 'Onze wereld te transformeren'.
SecureFeed Organisatie die de voedselveiligheid van diervoeders in Nederland borgt.
SecureFeed ontwikkelt en beheert een gezamenlijk systeem voor
monitoring en risicobeoordeling van grondstoffen en de leveranciers
ervan. Nederlandse melkveehouders zijn verplicht voer af te nemen van
SecureFeed deelnemers.
Sedex gedragscode Supplier Ethical Data Exchange.
Snijmais Ruwvoergewas dat als gehele plant wordt geoogst met een hakselaar en
vervolgens bij de veehouder wordt ingekuild (wijze van opslaan). Dient als
veevoer.
Sojameel Ook wel sojaschroot. Product dat overblijft na extractie van sojaolie uit
de sojaboon en dat verhit is geweest. Dient als eiwitrijke grondstof voor
veevoer.
Speciaalvoer Voer voor dieren in een bepaalde levensfase of met specifieke behoeften.
Steekvaste co-producten Co-producten met veel vocht die niet vloeibaar zijn maar steekvast, zoals
bijvoorbeeld aardappelzetmeel.
Stichting Beheer Zie Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers
Stichting Beheer- en
Administratiekantoor
ForFarmers
Stichting Administratiekantoor ForFarmers houdt aandelen in het
kapitaal van de Vennootschap en heeft onder andere ten doel het tegen
toekenning van certificaten ten titel van beheer verkrijgen en
administreren van aandelen en het uitoefenen van het daaraan
verbonden stemrecht en andere zeggenschapsrechten.
Stichting Continuïteit
ForFarmers
Deze Stichting is opgericht om de identiteit, strategie, onafhankelijkheid
en continuïteit te waarborgen van de onderneming die door de
Vennootschap wordt gedreven. Stichting Continuïteit ForFarmers is
volledig autonoom met een onafhankelijk bestuur.
Stikstof en stikstofdepositie Ongeveer 78% van alle lucht bestaat uit stikstof. Sommige verbindingen
van stikstof in de lucht kunnen schadelijk zijn voor mens en milieu.
Dit zijn stikstofoxiden (NOx) en ammoniak (NH3). De hoeveelheid
stikstofoxiden en ammoniak in de lucht heet de concentratie.
De stikstofoxiden en ammoniak in de lucht komen uiteindelijk weer op de
grond terecht. Dit heet stikstofdepositie. De stoffen kunnen met neerslag
meekomen op de bodem, dit heet natte depositie. Maar ook kunnen
planten of de bodem direct stikstof uit de lucht opnemen, dit heet droge
depositie.
ForFarmers Jaarverslag 2022
Overige gegevens
283
Strategisch partnership Nauwe samenwerking met andere, gespecialiseerde spelers in de markt
met als doel elkaar te versterken op het gebied van kennis, innovatie en
inkoop.
Strooisels Producten zoals gehakseld stro, vlas, krullen, zaagsel die dienen als
bodembedekking in stallen.
Terra+ Een totaalaanpak dat ForFarmers in 2017 heeft geïntroduceerd waarmee
melkveebedrijven de ruwvoeropbrengst en -kwaliteit kunnen verhogen.
Toll manufacturing Productie (van voeders) voor derden op basis van door deze derden
aangeleverde specificaties.
Total Feed Strategie van ForFarmers om agrarische ondernemers een compleet
pakket aan te bieden bestaande uit voeroplossingen, bijbehorend advies
en hulpmiddelen om de bedrijfsdoelen van de klant vast te stellen en
diens resultaten te monitoren.
Total Feed Business Zie Total Feed.
Total Feed-aanpak Zie Total Feed.
Translac Voerconcept voor koeien tijdens droogstandperiode en rond afkalveren.
ULTRA Voerconcept voor vleesvarkens.
UFAS Universal Feed Assurance Scheme. De AIC (Agrarische Industrie
Confederatie) heeft een scala van Handel Garantie Regelingen
ontwikkeld over de agro-industrie. UFAS zorgt voor de productie en
levering van mengvoer en de levering van voer naar de boerderij.
Vennootschap ForFarmers N.V.
VIDA Merknaam voor een ForFarmers biggenvoedersconcept.
Virtuele ketenintegratie Bedrijven die in een virtuele keten samenwerken en informatie delen om
additionele waarde te onttrekken en creëren, zoals informatie over
herkomst.
Vital Een nieuwe aanpak van Reudink voor biologische veehouders om de
voeropname en gezondheid van jonge dieren positief te beïnvloeden.
Vleeskuikenouderdieren Produceren broedeieren die worden geleverd aan de broederij waar de
vleeskuikens worden geboren.
Vloeibare co-producten Vloeibare producten ontstaan tijdens het productieproces van humane
voeding, zoals wei, biergist, glucosestroop die worden gebruikt als
diervoeders.
Voer-evaluatiesysteem Programma met een overzicht van alle voedingsstoffen (nutriënten) per
grondstof, de mate waarin deze voedingsstoffen beschikbaar zijn voor de
verschillende dieren op verschillende leeftijden en de specifieke
nutriëntbehoefte van dieren in verschillende levensfases. Deze data
worden gecombineerd met de beschikbare grondstoffen om het dier op
de meest (kosten)efficiënte wijze precies die nutriënten te geven die het
nodig heeft.
Voerefficiëntie Getal dat aangeeft hoeveel kilo dierlijk product (melk, vlees, eieren)
gemaakt wordt van 1 kilo voer.
Voeroplossingen Zodanig aanbod van voerproducten dat daarmee in de specifieke behoefte
van een dier op voergebied wordt voorzien.
Voerprestaties Het uiteindelijke resultaat dat met de voeders in de stal wordt bereikt,
zoals voeropname, groei en melkproductie.
Voersysteem De (technische) wijze waarop de veehouder het voer verstrekt aan zijn
dieren.
Welzijnsconcept Veehouderijconcepten met extra aandacht voor dierenwelzijn.
Zaaizaden Zaad van cultuurgewassen bestemd voor het inzaaien van een teelt.
Verzamelnaam voor het assortiment graszaden, Maiszaden, granen etc.
Zonnebloemzaadschroot Een eiwitrijk co-product van de extractie van olie uit zonnebloemzaad.
ForFarmers Jaarverslag 2022
284
Over de duurzaamheidsrapportage van
forfarmers in 2022
Inhoud en reikwijdte van de
duurzaamheidsrapportage
De inhoud van de duurzaamheidsrapportage is gebaseerd
op de materiële onderwerpen zoals die zijn vastgesteld aan
de hand van de door ForFarmers en haar stakeholders
uitgevoerde materialiteitsanalyse. Ook wordt aangegeven
welk deel van de waardeketen door het materiële
onderwerp wordt beïnvloed. Deze materiële onderwerpen
en de bijbehorende kaders bepalen de inhoud van de
duurzaamheidsrapportage.
Hoe we materialiteit bepalen
Om de twee jaar houden wij een uitgebreide enquête onder
stakeholders en leggen we de resultaten vervolgens vast in
een materialiteitsmatrix. In 2021 vroegen we ruim 300
interne en externe stakeholders wat zij belangrijk vinden
als het gaat om onze activiteiten en rol in de samenleving.
Dit keer bestond de enquête uit een online vragenlijst met
een aantal kwantitatieve en kwalitatieve vragen rondom
ESG (Environmental, Social and Governance ) thema’s.
Deze gingen over de volgende onderwerpen:
• Wat zijn volgens onze stakeholders op dit moment de
belangrijkste ESG-thema’s in de samenleving?
• Hoe denken onze stakeholders over bepaalde
duurzaamheidsdilemma’s en -afwegingen?
• Hoe denken onze stakeholders over nieuwe technolo-
gieën zoals genbewerking?
• Wat is volgens onze stakeholders het effect van
toekomstig beleid en wetgeving zoals de Europese
Green Deal en de Farm to Fork-strategie?
ForFarmers heeft met de uitkomsten van de stakeholder-
dialoog de y-as van de materialiteitsmatrix geactualiseerd.
De x-as van de matrix is geactualiseerd aan de hand van de
expertise van de Taskforce Duurzaamheid van ForFarmers.
De duurzaamheidsinformatie in het jaarverslag omvat de
duurzaamheidsprestaties van alle operationele
segmenten, businessunits en stafafdelingen van
ForFarmers. De rapportage strekt zich uit tot alle
entiteiten waarover Forfarmers, direct of indirect, zeggen-
schap heeft. Voor een aantal duurzaamheids-KPI’s geldt
een beperktere reikwijdte, zoals weergegeven in onder-
staande tabel.
Ondernemingen of bedrijfsactiviteiten die zijn overge-
nomen tijdens de lopende of vorige rapportageperiode
vallen buiten de reikwijdte van deze rapportage. Reden
hiervoor is dat recent overgenomen ondernemingen of
bedrijfsactiviteiten eerst geïntegreerd moeten worden in
de ForFarmers-organisatie en vertrouwd moeten raken
met de manier van werken van ForFarmers voordat de
betrouwbaarheid van de door hen gerapporteerde cijfers
kan worden gewaarborgd. Op basis van dit beleid wordt De
Hoop Mengvoeders (De Hoop) in 2022 voor het eerst
opgenomen in de scope van de rapportage.
Criteria voor duurzaamheidsrapportage
Beleid zorgt ervoor dat geconsolideerde gegevens op
uniforme wijze worden vastgelegd met referentie naar de
Global Sustainability Standards Board afgegeven Global
Reporting Initiative-standaarden (hierna: GRI). Informatie
over het naleven van de GRI-standaarden (de GRI content
index) is te vinden in het gedeelte over duurzaamheid op
onze website.
ForFarmers heeft voor iedere duurzaamheids-KPI speci-
eke rapportagecriteria opgesteld, zoals weergegeven in
onderstaande tabel:
ForFarmers streeft ernaar een evenwichtig, betrouwbaar en duidelijk beeld te presenteren
van haar aanpak en prestaties op het gebied van duurzaamheid. Dit document bevat concrete
informatie over de management- en rapportagemethodes die gebruikt zijn bij het opstellen
van de duurzaamheidsgegevens, -resultaten en -thema’s die in de duurzaamheidsrapportage
zijn opgenomen en waarvoor een extern assurance-rapport is afgegeven. ForFarmers heeft
zich bij verwijzingen naar ESG-rapportage laten leiden door het rapport van het World
Economic Forum Measuring Stakeholder Capitalism: Towards Common Metrics and Consistent
Reporting of Sustainable Value Creation van september 2020.
ForFarmers Jaarverslag 2022
285
Duurzaamheids-KPI Gehanteerde denitie Bijzonderheden betreffende de scope Externe
assurance
100% inkoop verantwoord
geproduceerde palmolie en
sojameel in 2025
ForFarmers beschouwt sojameel als duurzaam wanneer certicaten worden gekocht van sojapro-
gramma's die het benchmarkingproces met succes hebben doorstaan ten opzichte van de basiscriteria
die zijn vastgesteld in de FEFAC Soy Sourcing Guidelines en worden weergegeven op de aangepaste
pagina van FEFAC op de ITC Standards Map
1
.
ForFarmers beschouwt palmolie en palmoliederivaten als duurzaam wanneer RSPO-certicaten
(Roundtable on Sustainable Palm Oil) worden gekocht voor het equivalente tonnage palmolie dat is
opgenomen in de door ForFarmers gebruikte grondstoffen.
Biologisch sojameel dat wordt gebruikt (bijv. Reudink,
ForFarmers UK biologisch) of verkocht (bijvoorbeeld
als enkelvoudige grondstoffen) is uitgesloten van de
scope van de doelstelling voor duurzaam sojameel,
omdat certicaatregelingen alleen van toepassing zijn
op conventionele soja en het daarom niet logisch is
om conventionele certicaten te kopen voor biolo-
gische soja die wordt gebruikt / verkocht.
Ja
85% van de leveranciers
heeft de Sedex Code of
Conduct ondertekend
Het aantal leveranciers dat lid is van Sedex, uitgedrukt als een percentage van de uitgaven over de
verslagperiode. Omvat leveranciers van grondstoffen, DML-producten en indirecte inkoop.
Geen specieke uitsluitingen. Nee
Leiderschapspositie in het
verminderen van CO
2
-uitstoot van voeringredi-
enten (scope 3-upstream)
ForFarmers berekent met FeedPrint de CO
2
-uitstoot van de belangrijkste voeringrediënten. Ons formu-
leringsteam gebruikt deze informatie nu ook om de emissies (scope 3-upstream) te berekenen op basis
van ingrediënten die aan de voerfabriek worden geleverd. Waar door ForFarmers ingrediënten worden
gebruikt die nog niet in FeedPrint zitten (meestal micro-ingrediënten), worden alternatieve informatie-
bronnen van bijvoorbeeld Nevedi gebruikt totdat 100% van de formule is opgenomen.
Geen specieke uitsluitingen. Nee
Leiderschapspositie in
gebruik voeringrediënten
niet geschikt voor humane
consumptie
ForFarmers hanteert de FAO-denitie en categorisering van ingrediënten die wel en ingrediënten die
niet geschikt zijn voor humane consumptie. Alle voer- en DML-ingrediënten worden gecategoriseerd en
omgezet naar een 88% drogestofbasis. De hoeveelheid ingrediënten ingedeeld als coproducten,
gras en bladeren, oliezaadkoeken en andere niet-eetbare ingrediënten, wordt gedeeld door het totaal
om te komen tot een percentage voeringrediënten niet geschikt voor humane consumptie.
Polen is momenteel uitgesloten vanwege de huidige
IT-systeemconguratie.
Nee
Grootste fabriek
CO
2
-neutraal als proof of
concept
Scope 1 en 2 broeikasgasemissies die verband houden met de productie in de Lochem 12-fabriek
worden gerapporteerd over de verslagperiode. De opgewekte energie uit de biomassaketel en zonne-
panelen wordt omgezet in CO
2
en meegenomen in het totaal.
Transport en kantoren zijn niet meegenomen in de
berekening.
Nee
50% hernieuwbare energie De huidige rapportage omvat de primaire energie die wordt gebruikt door de biomassaketel in Lochem,
zonnepanelen in Lochem en een aantal locaties in het VK, het biodieselgehalte van de diesel die in de
logistiek wordt gebruikt en het percentage hernieuwbare energie dat is opgenomen in de elektriciteits-
voorziening in elk land. De energie uit deze bronnen (omgerekend naar kWh) wordt uitgedrukt als
percentage van het totale primaire energieverbruik (kWh).
De uitstoot van de mengvoerfabrieken in het Verenigd
Koninkrijk en van de fabriek in het Duitse Calveslage
waar voer voor huisdieren wordt gemaakt,
valt momenteel buiten de scope.
Nee
10% energie-/brandstofre-
ductie per ton ten opzichte
van 2020
Het primaire energieverbruik per brandstoftype wordt geregistreerd (in kWh of liter) over de verslag-
periode. Het primaire energieverbruik wordt gedeeld door het productievolume of het logistieke
volume (in het geval van diesel).
De uitstoot van de mengvoerfabrieken in het Verenigd
Koninkrijk en van de fabriek in het Duitse Calveslage
waar voer voor huisdieren wordt gemaakt,
valt momenteel buiten de scope.
Nee
Broeikasgasemissies Broeikasgasuitstoot betreft de uitstoot van gassen die bijdragen aan het broeikaseffect door infrarode
straling te absorberen. Uitstoot van broeikasgassen wordt ingedeeld op basis van scope:
• Directe (scope 1) uitstoot: uitstoot door bronnen die eigendom zijn van ForFarmers of waarover de
Onderneming zeggenschap heeft (productie en logistiek). Voor de emissies van diesel wordt de
tank-to-wheel cyclus toegepast;
• Indirecte (scope 2) uitstoot (energie): uitstoot ontstaan door de opwekking van de ingekochte stroom
die ForFarmers verbruikt. Emissies die vallen onder scope 2 worden gerapporteerd op basis van de
markt-based aanpak vanaf 2019.
ForFarmers rapporteert uitsluitend over de scope 1
en scope 2 broeikasgasemissies van voerfabrieken
waarover ForFarmers zeggenschap heeft. De uitstoot
van de mengvoerfabrieken in het Verenigd Koninkrijk
en van de fabriek in het Duitse Calveslage waar voer
voor huisdieren wordt gemaakt, valt dan ook buiten de
scope.
Ja
1 ForFarmers gebruikt in de productie ook andere derivaten van de sojaboon (bijv. sojaolie) maar koopt hiervoor geen extra certicaten omdat ze al onder de certicaten vallen die voor sojameel zijn gekocht.
ForFarmers Jaarverslag 2022
286
Duurzaamheids-KPI Gehanteerde denitie Bijzonderheden betreffende de scope Externe
assurance
Leiderschapspositie in
fosfaat- en stikstof-
efciëntie
De berekende waarde voor fosfaat- en stikstofefciëntie geeft de hoeveelheid fosfaat en stikstof aan
die wordt opgenomen via voer dat wordt afgezet in dieren en dierlijke producten. Met andere woorden,
de fosfaat- en stikstofefciëntiewaarde informeert over de fosfaat- en stikstofbenutting op het bedrijf.
De scope van zowel fosfaat- als stikstofefciëntiebe-
rekeningen is beperkt tot melkkoeien, varkens en
pluimvee in Nederland. De resultaten lopen altijd een
jaar achter door de beschikbaarheid van de data.
Aangezien (betrouwbare) gegevens die nodig zijn voor
de berekening van het fosfaatrendement alleen
beschikbaar zijn voor Nederlandse boeren, is de
scope beperkt tot Nederland.
Alleen fosfaat
Ongevallen met verzuim
(Lost Time Incidents - LTI’s)
@ 0,5 per 100 FTE en een
vermindering van 50% van
het aantal LTI's in verge-
lijking met 2019
Een Lost Time Incident wordt gedenieerd als een onvoorziene gebeurtenis met persoonlijk letsel tot
gevolg, waarbij de getroffen persoon niet in staat is om op zijn / haar eerstvolgende ingeroosterde
werkdag te werken. Dit geldt ook voor medewerkers, loonwerkers en bezoekers die betrokken zijn bij
een ongeluk op een van onze locaties of bij een klant, tijdens een door de Onderneming georganiseerd
evenement of tijdens het besturen van een van onze eigen wagens of een wagen van een klant. Woon-
werkverkeer valt hierbuiten.
De LTI Frequency Rate per kwartaal wordt berekend aan de hand van de volgende formule: (200.000
uur x LTI’s) per kwartaal) / totaal aantal gewerkte uren (= contracturen + overuren) per kwartaal. Dit is
in lijn met de formule die gehanteerd wordt in GRI, de internationale standaard op het gebied van
duurzaamheidsverslaglegging.
Geen specieke uitsluitingen. Ja
Vermindering van 50% van
de voerveiligheidsincidenten
ten opzichte van 2017
Een incident wordt beschouwd als een voerveiligheidsincident als het een risico kan vormen voor de
gezondheid van mens of dier. Totale aantal voerveiligheidsincidenten waarbij de regels en vrijwillige
codes betreffende de veiligheids- en gezondheidseffecten van producten en diensten niet werden
nageleefd, resulterend in een boete of sanctie; resulterend in een waarschuwing of zoals vastgesteld
door middel van externe controles (uitgezonderd kleine incidenten).
Geen specieke uitsluitingen. Ja
Met betrekking tot de rapportage van de KPI’s is er ten
opzichte van 2021 één wijziging in de scope van de externe
assurance: in 2022 werd stikstofefciëntie (in Nederland)
opgenomen in de scope maar fosfaatefciëntie niet.
Aangezien de duurzaamheidsgegevens afkomstig zijn uit
diverse bronnen in de gehele waardeketen en niet
allemaal dezelfde datering hebben, blijft ForFarmers
werken aan het verbeteren van zowel de verzamelingspro-
cessen als de controleomgeving voor deze gegevens.
In verband hiermee hebben de Raad van Bestuur en het
Executive Team aan KPMG, de externe accountant van
ForFarmers, gevraagd om een beperkte mate van
zekerheid te verstrekken over een aantal van de bovenge-
noemde duurzaamheids-KPI’s in het jaarverslag over
2022. Het assurance-rapport van KPMG, inclusief details
over de door haar uitgevoerde werkzaamheden,
is opgenomen in het Jaarverslag 2022.
ForFarmers heeft tevens verschillende milieucertice-
ringen. In Duitsland is ForFarmers ISO 50001-gecerti-
ceerd en in het VK is er zowel een ISO 50001- als een
14001-certicering. ISO 50001 helpt ForFarmers om
efciēnter met energie om te gaan door het opzetten van
een energiemanagementsysteem terwijl de ISO
14001-certicering ForFarmers helpt om haar duurzaam-
heidsprestaties te verbeteren door het opzetten van een
milieumanagementsysteem.
ForFarmers gebruikt openbaar beschikbare omrekenings-
factoren voor het omzetten van het energieverbruik (in
kWh of liters) naar CO
2
. De gebruikte factoren zijn in
onderstaande tabel weergegeven.
ForFarmers Jaarverslag 2022
287
Coëfciënten ten opzichte van de uitstoot van broeikasgassen (in kg CO₂)
Productie Land Van Naar 2022 2021
Gas Nederland KWh Kg CO
2
0,182 0,182
Gas Duitsland KWh Kg CO
2
0,182 0,182
Gas België KWh Kg CO
2
0,182 0,182
Stookolie (gasvervanger) België KWh Kg CO
2
n/a 0,278
Gas Polen KWh Kg CO
2
0,182 0,182
Gas VK KWh Kg CO
2
0,183 0,185
Elektriciteit Nederland KWh Kg CO
2
0,034 0,392
Elektriciteit Duitsland KWh Kg CO
2
0,252 0,280
Elektriciteit België KWh Kg CO
2
0,149 0,205
Elektriciteit Polen KWh Kg CO
2
0,634 0,697
Elektriciteit VK AIC Kg CO
2
0,193 0,377
Houtsnippers Nederland KWh Kg CO
2
0 0,000
Zonne-energie Nederland KWh Kg CO
2
0 0,000
Zonne-energie VK KWh Kg CO
2
Gasolie VK KWh Kg CO
2
0,257 0,278
Kerosine VK KWh Kg CO
2
0,248 0,247
Stookolie VK KWh Kg CO
2
n/a 0,268
Gasolie Polen KWh Kg CO
2
0,278 0,278
Kolen Polen KWh Kg CO
2
0,306 0,306
Diesel Alle landen Liter Kg CO
2
2,558 2,4740
Governance met betrekking tot
duurzaamheid
ForFarmers heeft twee bestuursorganen voor haar
duurzaamheidsactiviteiten: de Adviesraad Duurzaamheid
en de Taskforce Duurzaamheid. Vanwege de overdracht van
CEO-verantwoordelijkheden vond in het verslagjaar geen
formele bijeenkomst van de Adviesraad Duurzaamheid
plaats. In december werd er echter wel een informele infor-
matiebijeenkomst gehouden in verband met de herziene
strategie. Daarnaast waren er verschillende wijzigingen in
de samenstelling van de Adviesraad Duurzaamheid en
zullen er in 2023 nieuwe leden worden geworven.
De Adviesraad Duurzaamheid komt normaliter twee keer
per jaar bijeen en wordt voorgezeten door de CEO van
ForFarmers (zie opmerking hierboven). De functie van de
Adviesraad Duurzaamheid is het geven van advies over de
duurzaamheidsstrategie van ForFarmers en over belang-
rijke trends en uitdagingen waar rekening mee gehouden
moet worden. De Adviesraad Duurzaamheid bestaat uit
twee leden van het Executive Team van ForFarmers, één lid
van de Raad van Commissarissen en een aantal externe
leden die allemaal belangrijke spelers zijn in de toeleve-
ringsketen van ForFarmers, in de academische wereld of
bij NGO’s.
De Taskforce Duurzaamheid, bestaande uit één lid van het
Executive Team en negen senior managers, is verantwoor-
delijk voor het implementeren van de duurzaamheids-
aanpak van ForFarmers. Iedere business owner is verant-
woordelijk voor een speciek aandachtspunt op het gebied
van duurzaamheid. De Taskforce coördineert verbeter-
acties met betrekking tot de KPI’s en geeft relevante infor-
matie hierover door aan de Raad van Bestuur,
het Executive Team en de Raad van Commissarissen.
Binnen het Executive Team draagt de Directeur Supply
Chain verantwoordelijkheid voor de duurzaamheidsaanpak
van ForFarmers. De Taskforce wordt voorgezeten door de
Directeur Corporate Affairs van ForFarmers, die verant-
woordelijk is voor het uitvoeren van de duurzaamheidsa-
genda en het continu verbeteren van de duurzaamheids-
prestaties.
ForFarmers Jaarverslag 2022
288
Adviesraad Duurzaamheid
• Inzichtelijk maken van de duurzaamheidsresultaten van ForFarmers
• Input geven vanuit belangrijke externe stakeholders
Voorzitter Theo Spierings, CEO
Director Supply Chain Arthur van Och
Director Corporate Affairs Nick Major
Leverancier Prof. Leo den Hartog
Voedselindustrie Erwin Wunnekink
NGO Sijas Akkerman
Voorzitter Nick Major, Corporate Affairs Director
Director Investor Relations Caroline Vogelzang
Director Supply Chain Arthur van Och
Internal Auditor Jan Louissen
Risk and Internal Control Stephen Uren
Verantwoordelijke
Gezondheid en Veiligheid Arthur van Och
Nutritionele innovatie Ad van Wesel
Formulatie en lab Wilco Engberts
Kwaliteit Manfred Hessing
Grondstoffen Falko Weinberg
Doel
Samen-
stelling
Task Force Duurzaamheid
• Werkgroep die de voortgang toets t.o.v. implementatieplan
• Signaleert hiaten en initieert waar nodig aanvullende acties
Aanpak duurzaamheidsmanagement
Gegevens over duurzaamheid worden geïntegreerd in de
interne rapportageprocessen van ForFarmers. Voor elk
aandachtsgebied wordt een business owner aangewezen,
die verantwoordelijk is voor het coördineren van de
duurzaamheidsprestaties voor de betreffende pijler en
voor het bepalen van toekomstige acties en initiatieven.
De verzamelde gegevens worden door de business owner
geëvalueerd. De duurzaamheidsgegevens worden elk
kwartaal
2
door de Directeur Corporate Affairs geconsoli-
deerd en door Finance en Interne Audit beoordeeld.
Er worden diverse interne controles uitgevoerd
(waaronder sanity checks en kwalitatieve analyses) om
ervoor te zorgen dat de gegevens die voor het berekenen
van de KPI-prestaties worden gebruikt correct en volledig
zijn. De duurzaamheidsprestaties worden vervolgens
binnen de Taskforce Duurzaamheid en de management-
teams in de landen besproken om de huidige status en
vervolgstappen te bepalen. Daarna wordt de informatie ter
beoordeling voorgelegd aan de Raad van Bestuur,
het Executive Team en de Raad van Commissarissen.
Stakeholderdialoog
ForFarmers onderkent dat het belangrijk is om de stand-
punten van haar stakeholders te begrijpen. Zij dagen ons
uit, delen hun zorgen en verwachtingen, stellen vraag-
stukken aan de orde, geven feedback en werken met ons
samen. ForFarmers onderscheidt twee groepen stake-
holders: level A-stakeholders zijn stakeholders die direct
betrokken zijn bij de toeleveringsketen van ForFarmers
(medewerkers, leveranciers, klanten, verwerkers en
retailers). Level B omvat alle andere stakeholdergroepen
(aandeelhouders, leden, NGO’s, toezichthouders,
overheden, media, beleggers en banken).
Dialoog met deze stakeholders is van cruciaal belang voor
ForFarmers en vindt regelmatig plaats op zowel formele
als informele basis. Wij communiceren met de stake-
holders via verschillende kanalen en op diverse niveaus.
De onderstaande tabel laat zien hoe ForFarmers het
gesprek aangaat met de diverse stakeholdergroepen,
welke onderwerpen hierbij met hen gedeeld en besproken
zijn, en hoe ForFarmers vervolgens heeft gereageerd op
de onderwerpen die aan de orde zijn gesteld. Dit is
bovenop de aparte, formeel georganiseerde stakeholder-
dialoog voor het actualiseren van de materialiteitsmatrix.
2
Met uitzondering van de fosfaat- en stikstofefciëntie. Deze gegevens worden op jaarbasis gerapporteerd en lopen een jaar achter vanwege de beschikbaarheid van deze gegevens.
ForFarmers Jaarverslag 2022
289
Stakeholders
Niveau A
Hoe we het gesprek aangaan
met onze stakeholders
Verwachtingen stakeholders en besproken
onderwerpen
Verwachtingen stakeholders / gerelateerde
onderwerpen in jaarverslag
Medewerkers • Dagelijks contact
• Intranet medewerkers
• Halfjaarlijks magazine
• Regelmatige teamvergaderingen
• Tweejaarlijks medewerkersenquête
• Ondernemingsraden
• Halfjaarlijkse managementcongressen
• Best-in-class werkgever
• Veilige werkomgeving
• Billijke vergoeding
• Flexibele werkafspraken
• Openheid en transparante communicatie
• Ondersteuning bij sociale projecten
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
4. Mens en maatschappij
Ontwikkelen van Talent For the Future of Farming
Leveranciers • Dagelijks contact
• Gedragscode
• Regelmatige audits
• Technische vergaderingen en bezoeken
• Contracts en specicaties indien van toepassing
• Partnerschappen
• Billijke prijzen
• Alle verplichtingen nakomen
• Openheid en transparantie
• Traceerbaarheid
• Diervoederveiligheid
• Verantwoord inkopen
• CO
2
-uitstoot
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheids onderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
Klanten • Dagelijks contact
• Website en social media
• 3-4 magazines per jaar
• Maandelijkse digitale nieuwsbrieven
• Klankbordgroepen 4x per jaar
• Advertenties en promoties indien relevant
• Regelmatig bijeenkomsten
• Billijke prijzen
• Tijdige, volledige levering
• Productkwaliteit
• Technisch advies en ondersteuning
• Innovatie
• Voerefciëntie en voerveiligheid
• Ondersteunen van initiatieven vanuit de sector
• Efciënt gebruik van grondstoffen (incl. fosfaat / stikstof)
• Diergezondheid en dierenwelzijn
• Antimicrobiële resisentie
Onze innovatie- en duurzaam heidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
Verwerkende
industrie
• Dagelijks contact
• Regelmatige technische vergaderingen en
projecten
• Technisch advies en ondersteuning
• Innovatie
• Openheid en transparantie
• Traceerbaarheid
• Voerveiligheid
• Efciënt gebruik van grondstoffen
• Diergezondheid en dierenwelzijn
• Antimicrobiële resistentie
• Verantwoord inkopen
• CO
2
-uitstoot
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
Retailers
• Dagelijks contact
• Regelmatige technische vergaderingen en
projecten
• Technisch advies en ondersteuning
• Innovatie
• Openheid en transparantie
• Traceerbaarheid
• Voerveiligheid
• Efciënt gebruik van grondstoffen
• Diergezondheid en dierenwelzijn
• Antimicrobiële resistentie
• Verantwoord inkopen
• CO
2
-uitstoot
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
ForFarmers Jaarverslag 2022
290
Stakeholders
Niveau B
Hoe we het gesprek aangaan
met onze stakeholders
Verwachtingen stakeholders en besproken
onderwerpen
Verwachtingen stakeholders / gerelateerde
onderwerpen in jaarverslag
Aandeel houders • Jaarlijkse Algemene Vergadering van Aandeel-
houders
• Publicatie en presentatie van jaarlijkse en
halfjaarlijkse resultaten
• Kwartaal trading updates
• Roadshows
• Jaarverslag
• Rendement
• Openheid en transparantie
• Sterke cultuur en waarden
• Dividend prestaties
• Heldere strategie
• Duurzaamheidsaanpak
• Verslaglegging en publicatie
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming
Ontwikkelen van talent For The Future of Farming
Governance and Compliance Jaarrekening
Appendix: Sustainability Reporting
Leden • Regelmatige vergaderingen en bijeenkomsten
• Nieuwsbrief / ledenmagazine 3-4 per jaar
• Continu via website
• Sterke cultuur en waarden
• Openheid en transparantie
• Lange termijn managementfocus
• Efciënt gebruik van grondstoffen
• Diergezondheid en dierenwelzijn
• Antimicrobiële resisentie
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
Ontwikkelen van talent For The Future of Farming
NGO's • Deelname aan congressen indien relevant
• Ad hoc bijeenkomsten
• Duurzame praktijken
• Openheid en transparantie
• Verantwoord inkopen van grondstoffen
• Diergezondheid en dierenwelzijn
• Milieu-impact van veeteelt
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
Ontwikkelen van talent For The Future of Farming
Regelgevings-
instanties
• Lidmaatschap van nationale en Europese handels-
verenigingen
• Regelmatige locatiebezoeken en certicerings-
audits
• Naleving van regels en normen
• Verantwoord inkopen van grondstoffen
• Diergezondheid en dierenwelzijn
• Milieu-impact van veeteelt
• Samenwerking tussen nationale bevoegde autoriteiten en
bedrijfsprogramma's
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming en in het bijzonder de
volgende duurzaamheidsonderwerpen:
1. Grondstoffen voor voer
2. Voerproductie
3. Voeroplossingen
4. Mens en maatschappij
Ontwikkelen van talent For The Future of Farming
Overheid • Lidmaatschap van nationale en Europese handels-
verenigingen
• Technische werkgroepen en commissies indien
van toepassing
• Naleving van regels en normen
• Bijdragen aan beleidsoverleg
• Ontwikkelen en implementeren van regels en normen
• Ontwikkelen van beleid
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming
Ontwikkelen van talent For the Future of Farming
Appendix Duurzaamheid
Media • Interviews indien relevant
• Persberichten indien relevant
• Transparantie
• Duurzaamheidsaanpak
• Specieke projecten en initiatieven
Jaarverslag en website ForFarmers
Investeerders
en banken
• Jaarverslag
• Roadshows
• Beleggerscongressen en -bijeenkomsten indien
relevant
• Transparante verslaglegging en publicatie
• Corporate governance
• Duurzaamheidsaanpak
Onze innovatie- en duurzaamheidsagenda:
Going Circular For the Future of Farming
Ontwikkelen van talent For the Future of Farming
Jaarrekening
Appendix Duurzaamheid
ForFarmers Jaarverslag 2022
291
Door deze structurele dialoog met alle stakeholder-
groepen kan ForFarmers thema’s signaleren die in
opkomst zijn en die uit strategisch oogpunt van belang
kunnen zijn voor de onderneming.
Lidmaatschappen
Als belangrijke speler in de veehouderij en de voederin-
dustrie werkt ForFarmers samen met vakorganisaties en
in partnerschapsverband om verduurzaming van de sector
te bevorderen. ForFarmers is lid van onder andere FEFAC
(de Europese koepelorganisatie voor voerproducenten,
waarvan de vorige voorzitter werkzaam is bij ForFarmers)
en de nationale voederorganisaties van Nederland
(Nevedi), Duitsland (Deutscher Verband Tiernahrung –
DVT), België (Belgian Feed Association – BFA) en het
Verenigd Koninkrijk (Agricultural Industries Confederation
– AIC). Tasomix is geen lid van de Poolse voerorganisatie.
Via haar lidmaatschap van deze organisaties draagt
ForFarmers bij aan het vertegenwoordigen, bevorderen en
verdedigen van de belangen van de Europese mengvoerin-
dustrie bij de landelijke en Europese instellingen en inter-
nationale organisaties. Een volledig overzicht van al onze
lidmaatschappen staat op onze website.
ForFarmers Jaarverslag 2022
292
Corporate governance-verklaring 2022
De corporate governance van ForFarmers komt tot stand
op basis van de Nederlandse wet, de statuten en regle-
menten gebaseerd op de Nederlandse corporate gover-
nance-code (hierna: de code). Het bestuur en de raad zijn
verantwoordelijk voor de corporate governance van
ForFarmers en bespreken dit onderwerp jaarlijks.
Ze wijken van enkele individuele bepalingen af.
De Nederlandse corporate
governance-code
Langetermijnwaardecreatie
Het bestuur is verantwoordelijk voor het bestuur en de
continuïteit van ForFarmers. Het heeft een visie
ontwikkeld op langetermijnwaardecreatie en in overleg
met de raad een bijpassende strategie geformuleerd.
In het waardecreatiemodel wordt de bijdrage beschreven
die ForFarmers levert op maatschappelijk, duurzaam en
economisch vlak.
In het jaarverslag licht het bestuur zijn visie toe op
waardecreatie. Ook beschrijft het de strategie die wordt
gevolgd om waarde te creëren en hoe men daar het
afgelopen jaar aan heeft gewerkt. Het jaarverslag bevat
een verslag van de raad van commissarissen. Daarin legt
de raad verantwoording af over zijn betrokkenheid bij de
totstandkoming van de strategie en over het toezicht op de
uitvoering daarvan.
Interne risicobeheersings- en controlesystemen
ForFarmers beschikt over adequate interne risicobeheer-
sings- en controlesystemen (hierna: interne systemen).
In het hoofdstuk Risicomanagement beschrijft het bestuur
de voornaamste nanciële en non-nanciële risico’s van
de strategie en activiteiten van het bedrijf. Ook beschrijft
het de risicobereidheid en de mitigerende maatregelen die
zijn genomen. Het monitort en beoordeelt de opzet en
werking van de interne systemen, mede met behulp van de
interne auditor. Daarover legt het bestuur verantwoording
af aan de raad.
Effectief bestuur en toezicht
Het bestuur en de raad zijn zo samengesteld dat de
vereiste deskundigheid, achtergrond en competenties zijn
gewaarborgd. In het geval van de raad is onafhankelijkheid
van de leden ook een belangrijke waarborg. De samen-
stelling is in lijn met de principes en best practice-
bepalingen over effectief bestuur en toezicht.
Raad van bestuur en executive team
Het bestuur van ForFarmers werkt met een executive
team dat de operationele activiteiten aanstuurt. Dat team
bestaat uit de leden van het bestuur en uit personen die
het bestuur ondersteunen bij de vervulling van de bestuur-
lijke taken. De CEO heeft ze benoemd na overleg met de
raad. De leden van het bestuur worden benoemd door de
AvA en uitsluitend op bindende voordracht van de raad.
De AvA kan echter het bindend karakter van een
voordracht van de raad ontnemen als een meerderheid
hiertoe besluit in een vergadering waarin ten minste een
derde van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigd is.
In dat geval doet de raad een nieuwe voordracht. De AvA
kan leden van het bestuur schorsen of ontslaan als
daarvoor met meerderheid wordt besloten in een verga-
dering waarin ten minste een derde van het geplaatste
kapitaal vertegenwoordigd is.
Raad van commissarissen
De raad bestaat uit zes personen en heeft de taak toezicht
te houden op het beleid van het bestuur en de algemene
gang van zaken in de onderneming. De raad richt zich ook
op de effectiviteit van de interne systemen en de integriteit
en kwaliteit van de nanciële verslaggeving.
De raad vergadert jaarlijks volgens een vastgesteld
schema met het bestuur. Zo nodig worden tussentijds
extra vergaderingen ingepland. Executive teamleden die
geen lid van het bestuur zijn, geven van tijd tot tijd tijdens
een vergadering van de raad een toelichting op onder-
werpen waarvoor zij verantwoordelijk zijn.
In deze verklaring leggen we uit hoe ForFarmers de Nederlandse corporate governance-
code toepast. We gaan ook in op risicobeheersing en controle, nanciële rapportage en de
samenstelling van onze directie.
ForFarmers Jaarverslag 2022
293
De raad evalueert minstens eenmaal per jaar zijn eigen
functioneren, het functioneren van de commissies en het
functioneren van de individuele commissarissen.
Ook worden het gewenste proel en de samenstelling,
competenties en deskundigheid van de raad besproken.
Deze evaluatie vindt plaats buiten aanwezigheid van het
bestuur.
De raad bespreekt ten minste eenmaal per jaar het functi-
oneren van het bestuur als team en van de individuele
bestuursleden. Daarbij komen ook de conclusies ter
sprake die aan de bevindingen moeten worden verbonden,
mede in het licht van opvolging van leden van het bestuur.
Het diversiteitsbeleid wordt ook regelmatig besproken.
De leden van de raad worden benoemd door de AvA voor
een periode van maximaal vier jaar. Deze benoeming vindt
plaats op bindende voordracht van de raad. De AvA kan het
bindend karakter ontnemen door dat met meerderheid te
besluiten in een vergadering waarin ten minste een derde
van het geplaatste kapitaal vertegenwoordigd is. In dat
geval doet de raad een nieuwe voordracht.
De coöperatie heeft een aanbevelingsrecht voor vier van
de zes commissarissen als ze op de meest recente
peildatum van 1 januari voor meer dan vijftig procent
stemrecht heeft of steminstructie kan uitoefenen. In dat
geval benoemt de coöperatie, na overleg met de raad,
een commissaris als voorzitter. Bij minder dan vijftig
procent heeft de coöperatie een aanbevelingsrecht voor
drie van de zes commissarissen en benoemt de raad na
overleg met de coöperatie de voorzitter.
Deze situaties zijn ook van toepassing op het ontslag van
de voorzitter, die vervolgens zijn termijn als commissaris
voortzet zonder de titel van voorzitter te dragen. De AvA
kan een commissaris te allen tijde schorsen of ontslaan.
Ze neemt dat besluit bij meerderheid in een vergadering
waarin ten minste een derde van het geplaatste kapitaal
vertegenwoordigd is. Als het besluit wordt genomen op
voorstel van de raad, dan kan dat onafhankelijk gebeuren
van degenen die bij de vergadering aanwezig zijn.
Beloningen
ForFarmers past de principes en best practice-bepalingen
van de code toe op beloningen. Het jaarverslag bevat een
remuneratierapport. Daarin staat hoe dit jaar het remune-
ratiebeleid is uitgevoerd. De raad stelt de beloning van de
individuele leden van het bestuur vast op voorstel van de
remuneratiecommissie. Het remuneratiebeleid is door de
AvA vastgesteld en wordt regelmatig getoetst. De raad
legt wijzigingen ter vaststelling voor aan de AvA.
Het aangepaste remuneratiebeleid voor het bestuur werd
vastgesteld door de AvA van 14 april 2022. Tijdens die
bijeenkomst werd ook de beloning van de raad vastgesteld
voor het jaar 2022.
Bij de informatie over variabele bezoldiging in het remune-
ratierapport weegt de raad transparantie en koers- en
concurrentiegevoeligheid tegen elkaar af. De raad heeft de
mogelijkheid de variabele beloning bij te stellen als die is
toegekend op basis van onjuiste gegevens. ForFarmers
heeft het recht dat deel van de variabele beloning terug te
vorderen van leden van het bestuur.
Leden van het bestuur ontvangen bij tussentijdse
opzegging door ForFarmers maximaal eenmaal het
jaarsalaris. Hetzelfde geldt voor bestuursleden die niet in
aanmerking komen voor herbenoeming. Een ontslagver-
goeding wordt niet uitgekeerd als de overeenkomst
voortijdig wordt beëindigd op initiatief van de bestuurder
of als de bestuurder ernstig verwijtbaar of nalatig heeft
gehandeld. De raad is gerechtigd die vergoeding niet of
deels toe te kennen als de raad vindt dat de toekenning
vanwege de ontslagreden onaanvaardbaar is.
De vergoeding wordt onmiddellijk na de beëindiging van
het contract uitbetaald. De belangrijkste elementen van de
overeenkomsten met leden van de Raad van Bestuur zijn,
conform de Code, gepubliceerd op de website van de
Vennootschap.
Algemene vergadering van aandeelhouders
We passen de principes en best practice-bepalingen met
betrekking tot de AvA grotendeels toe. Ons maatschap-
pelijk kapitaal bedraagt € 4.500.000,01 en is verdeeld in
225 miljoen gewone aandelen, 225 miljoen preferente
aandelen (waarvan geen zijn geplaatst) en één prioriteits-
aandeel (welk aandeel is geplaatst). Elk aandeel heeft een
nominale waarde van € 0,01. ForFarmers kent geen
stemrechtbeperkende bepalingen. Ieder aandeel geeft het
recht om tijdens de AvA één stem uit te brengen.
De gewone aandelen zijn genoteerd aan Euronext
Amsterdam (FFARM). Voorts zijn er certicaten van
aandelen uitgegeven met medewerking van de Vennoot-
schap. Het bestuur van Stichting Beheer- en Aministratie-
kantoor ForFarmers (hierna: Stichting Beheer) opereert
onafhankelijk van ForFarmers. De stichting volgt de
ForFarmers Jaarverslag 2022
294
steminstructies op die door de coöperatie zijn gegeven,
oefent stemrechten uit en verleent stemvolmachten.
Leden van de coöperatie kunnen bij de coöperatie een
participatierekening aanhouden die kan worden omgezet
in certicaten of aandelen van ForFarmers. De coöperatie
verleent de houders van een participatierekening
volmachten om te stemmen en vergaderen tijdens de AvA.
Het bestuur of de raad informeert alle aandeelhouders en
andere partijen op de nanciële markt gelijktijdig over
aangelegenheden die invloed kunnen hebben op de koers
van het aandeel met inachtneming van het Beleid inzake
bilaterale contacten. Analistenbijeenkomsten en perscon-
ferenties worden vooraf via onze website aangekondigd en
zijn via een livestream te volgen. We plaatsen analisten-
presentaties en presentaties tijdens de AvA voorafgaand
aan of na aoop van de bijeenkomst op de website. Indien
koersgevoelige informatie ter sprake komt tijdens een AvA
die nog niet publiek is, zal deze direct openbaar gemaakt
worden. Kort voor de publicatie van reguliere nanciële
informatie, zoals halfjaar- en jaarcijfers, vinden geen
analistenbijeenkomsten, presentaties aan beleggers en
directe besprekingen met beleggers plaats.
De raad en het bestuur vinden het belangrijk dat zo veel
mogelijk aandeelhouders deelnemen aan de besluit-
vorming in aandeelhoudersvergaderingen. Daarom biedt
ForFarmers aandeelhouders de mogelijkheid een
volmacht met steminstructies af te geven. De oproeping,
agenda en te behandelen documentatie voor aandeelhou-
dersvergaderingen publiceren we tijdig. Op de agenda van
aandeelhoudersvergaderingen vermelden we welke
agendapunten ter bespreking en welke ter stemming zijn.
De AvA moet besluiten van het bestuur goedkeuren over
belangrijke veranderingen van de identiteit of het karakter
van ForFarmers. Het kan bijvoorbeeld gaan over de
overdracht van de onderneming aan een andere partij,
het aangaan of verbreken van duurzame samenwerkingen
of het nemen of afstoten van een deelneming in het
kapitaal van een andere vennootschap ter waarde van ten
minste een derde van het bedrag van de activa. Aan de
gewone en preferente aandelen zijn geen bijzondere
zeggenschapsrechten verbonden.
Een besluit tot wijziging van de statuten kan door de AvA
worden genomen met een gewone meerderheid van
stemmen op voorstel van het bestuur en onder
goedkeuring van de raad. De AvA kan een dergelijk besluit
alleen nemen met de voorafgaande of gelijktijdige
goedkeuring van de prioriteitsaandeelhouder. Dat geldt
ook voor een besluit om een fusie of splitsing aan te gaan.
Vergadergerechtigden hebben het recht onderwerpen te
agenderen voor aandeelhoudersvergaderingen. Vergader-
gerechtigden die gezamenlijk minimaal een tiende van het
geplaatste kapitaal vertegenwoordigen, kunnen een
aandeelhoudersvergadering bijeenroepen.
In beginsel worden leden van de coöperatie toegelaten die
kunnen aantonen dat op hun naam een participatiere-
kening bij de coöperatie wordt aangehouden. Van elke
aandeelhoudersvergadering wordt een verslag gemaakt
dat aan de aandeelhouders beschikbaar wordt gesteld.
Binnen vijftien dagen na aoop van de vergadering publi-
ceren we de stemresultaten per agendapunt op de
website.
Bestuursstructuur
ForFarmers heeft een two-tier-bestuursstructuur met
een aparte raad van bestuur en raad van commissarissen.
De principes en best practice-bepalingen over one-tier-
bestuursstructuur zijn dus niet van toepassing. We onder-
schrijven het principe en de best practice-bepalingen met
betrekking tot tegenstrijdige belangen. Het reglement van
de raad van bestuur en het reglement van de raad van
commissarissen bevatten een regeling voor de manier
waarop we in zulke gevallen moeten handelen. In deze
regelementen staan ook regels voor het bezit van en
transacties in effecten door leden van de raad en leden
van het bestuur.
ForFarmers Jaarverslag 2022
295
Afwijkingen van de code
De afwijkingen van de code beschrijven we in het
hoofdstuk Corporate governance van het jaarverslag.
Hieronder lichten we een aantal afwijkingen nader toe.
Besluit artikel 10 overnamerichtlijn
In overeenstemming met de bepalingen van het Besluit
artikel 10 overnamerichtlijn, wordt de volgende informatie
verstrekt en toegelicht voor zover nog niet aan de orde
gekomen.
Kapitaalstructuur: uitkeringen
De winst die uit de jaarrekening blijkt wenden we,
in overeenstemming met de statuten, als volgt en in de
onderstaande volgorde aan.
Voor zover preferente aandelen zijn ingetrokken zonder
dat de uitkering volledig is betaald, keren we een bedrag
uit ter grootte van het resterende tekort aan degenen die
preferente aandelen hielden toen die intrekking van kracht
werd. Als we preferente uitkeringen over voorgaande
boekjaren nog niet volledig hebben betaald, keren we
vervolgens een bedrag ter grootte van het resterend
tekort uit op de preferente aandelen. Daarna keren we de
preferente uitkering over het boekjaar uit op de preferente
aandelen.
Op dat moment bepaalt het bestuur met goedkeuring van
de raad welk deel van de resterende winst wordt toege-
voegd aan de reserves van ForFarmers. Van de resterende
winst keren we het nominale bedrag van het prioriteits-
aandeel uit op het prioriteitsaandeel. De winst die dan
overblijft, wordt tijdens de AvA uitgekeerd op de gewone
aandelen. Als we de uitkeringen niet kunnen betalen van
de jaarwinst, gebruiken we onze reserves om het tekort
uit te keren.
Beperkingen van overdracht van aandelen
Er is geen beperking van overdracht van aandelen, behalve
de statutaire blokkering van overdracht van preferente
aandelen of het prioriteitsaandeel en de kwaliteitseisen
die gelden voor het prioriteitsaandeel. Voor een overdracht
van preferente aandelen of het prioriteitsaandeel is de
voorafgaande goedkeuring van het bestuur vereist.
Certicaten van aandelen in ons kapitaal kunnen
uitsluitend worden overgedragen met een akte tussen de
partijen en schriftelijke erkenning door Stichting Beheer.
Het bestuur van Stichting Beheer kan slechts goedkeuring
verlenen aan een levering van certicaten als die plaats-
vindt in verband met de uitwinning van een pandrecht.
Conversie in gewone aandelen kan plaatsvinden via het
handelsplatform van Captin B.V. Een vergelijkbare
regeling geldt voor de overdracht van een participatiere-
kening die wordt aangehouden door een lid van de coöpe-
ratie. Deze regeling is beschreven in de statuten van de
coöperatie. Conversie van een participatierekening in
gewone aandelen kan plaatsvinden via hetzelfde platform.
Indien een onderhands bod op een bedrijfsonderdeel of
een deelneming, waarvan de waarde een in de wet
bepaalde grens overschrijdt in de openbaarheid is
gebracht, zal het bestuur, na overleg met de raad,
zo spoedig mogelijk zijn standpunt ten aanzien van het
bod, alsmede de motivering van dit standpunt, openbaar
mededelen.
Substantiële deelnemingen
Per 31 december 2022 hebben volgens het Register
substantiële deelnemingen van de Autoriteit Financiële
Markten (AFM) de volgende entiteiten belangen in
ForFarmers van 3% of meer:
Kapitaal-
belang
(1)
Registratie-
datum
Coöperatie FromFarmers U.A.
(direct en indirect)
(2)
49,99% 18 oktober 2017
Stichting Beheer- en
Administratiekantoor ForFarmers
(2)
9,69% 31 maart 2017
ForFarmers N.V.
(3)
5,02% 24 februari 2022
D. Lindenbergh 5,00% 11 april 2022
(1)
op basis van 106.261.040, dus het aantal geplaatste gewone aandelen ten tijde van de
melding bij AFM. Op 11 september 2020 werden ingekochte eigen aandelen
ingetrokken. Daardoor zijn per die datum 95.218.821 gewone aandelen ForFarmers
geplaatst.
(2)
per 31 december 2022 is het belang van Coöperatie FromFarmers U.A. 46,4%,
van Stichting Beheer- en Administratiekantoor ForFarmers 8,91% op basis van
95.218.821 geplaatste gewone aandelen.
(3)
per 31 december 2022 is het belang van ForFarmers N.V. 6,13%, op basis van
95.218.821 geplaatste gewone aandelen.
Medewerkersparticipatieplan
De vennootschap kent een medewerkersparticipatieplan
voor het senior management (inclusief het executive team)
en één voor overige medewerkers. Medewerkers werden
in beginsel jaarlijks uitgenodigd daaraan deel te nemen.
Deelnemers aan het participatieplan voor senior
management kunnen jaarlijks gewone aandelen of certi-
caten daarvan kopen voor een bedrag dat niet hoger is dan
de maximale variabele en/of kortetermijnbonus waarvoor
zij op grond van hun contract in aanmerking komen.
Voor deze aandelen of certicaten geldt een lock-up-
ForFarmers Jaarverslag 2022
296
periode van vijf jaar en een korting van 20% op de
reguliere verkrijgingsprijs.
Deelnemers aan het participatieplan voor overige
medewerkers kunnen jaarlijks gewone aandelen of certi-
caten daarvan kopen voor één van de volgende bedragen:
€1.000, €2.000, €3.000, €4.000 of €5.000. Voor deze
aandelen en certicaten geldt een lock-upperiode van drie
jaar en een korting van 13,5% op de reguliere verkrijgings-
prijs. In Nederland wordt de korting in de vorm van
toekenning van aanvullende (certicaten van) gewone
aandelen verleend aan het begin van de lock-up periode.
In de overige landen wordt de korting verstrekt in de vorm
van extra (certicaten van) gewone aandelen na het einde
van de lock-up periode.
De raad stelt ieder jaar vast of de medewerkersparticipa-
tieplannen kunnen worden uitgevoerd.
Overeenkomsten van aandeelhouders
Behalve voor de beperkingen die gelden voor (certicaten
van) gewone aandelen met betrekking tot een werknemer-
sparticipatieplan, is ForFarmers niet bekend met overeen-
komsten waarbij een aandeelhouder is betrokken en die
aanleiding kunnen geven voor beperking van de overdracht
van (certicaten van) gewone aandelen of tot beperking
van het stemrecht.
Bepalingen over zeggenschapswijziging in
belangrijke overeenkomsten
In de kredietfaciliteit van € 300 miljoen die ForFarmers
met banken is aangegaan, is een change of control-
clausule opgenomen. Daarin staat dat de deelnemende
banken op de hoogte moeten worden gesteld van een
change of control. Zij kunnen in dat geval vervroegde
aossing eisen.
Change of control clausules in arbeidscontracten of
overeenkomsten van opdracht
Er zijn geen overeenkomsten met leden van het bestuur of
werknemers die voorzien in een uitkering bij beëindiging
van het dienstverband naar aanleiding van een openbaar
bod.
Besluit bekendmaking niet-nanciële informatie
In overeenstemming met het Besluit bekendmaking niet-
nanciële informatie, wordt de volgende informatie
verstrekt en toegelicht.
Sociaal- en HR-beleid
Ons HR-beleid is erop gericht gekwaliceerde mensen aan
te trekken, te behouden en in staat te stellen zich te
ontwikkelen. We zetten in op het leren en toepassen van
best practices. Zo verbeteren we de effectiviteit, efciëntie
en vitaliteit van de organisatie en van werknemers.
ForFarmers streeft naar een balans tussen de behoeften
van de organisatie en die van de werknemers.
In ons sociaal- en HR-beleid gaan we uit van gelijke
kansen, zoals opgenomen in de Code of Conduct (hierna:
gedragscode). . We tolereren geen discriminatie en borgen
onder andere door middel van de HR-jaarcyclus dat
zakelijke besluiten worden gebaseerd op relevante kwali-
caties, prestatie en andere functie-gerelateerde
factoren. ForFarmers besteedt veel aandacht aan een
veilige werkplek en goede arbeidsomstandigheden en
heeft een KPI vastgesteld voor het terugdringen van Lost
Time Incidents (LTI’s).
Milieu en eerbiediging van mensenrechten
Duurzaamheid is onderdeel van de missie, het bedrijfs-
proel en de kernwaarden van ForFarmers. Het is een
uitdaging om de groeiende wereldbevolking op een
duurzame wijze te voeden. Grondstoffen en natuurlijke
bronnen als energie, land en water moeten optimaal
worden ingezet. We dragen hieraan onder meer bij door te
werken aan het verbeteren van de voerefciëntie.
We proberen met minder voer meer dierlijke eiwitten te
produceren. Ook hebben we ons ten doel gesteld steeds
meer co-producten en reststromen te verwerken in onze
voeders. Deze ingrediënten zijn reststromen uit de
voedingsindustrie of zijn niet geschikt voor menselijke
consumptie. Daarmee gaan we verspilling tegen en dragen
we bij aan een verdere verduurzaming van de sector.
We hebben specieke doelstellingen bepaald om in de
eigen productie, in de supply chain en op het boerenerf
duurzamer te opereren. We zetten ons in om de veiligheid
van mensen, processen en producten te waarborgen en
streven naar eerlijke, verantwoorde arbeidsomstandig-
heden in de hele keten. We werken met een gedragscode
om ook bij onze leveranciers een goed milieubeleid en
eerbiediging van mensenrechten te borgen.
ForFarmers Jaarverslag 2022
297
Bestrijding van corruptie en omkoping
We tolereren geen omkoping of corruptie. Dit onder-
schrijven we in onze eigen gedragscode. We verwachten
van onze medewerkers dat zij werken met mensen die
begrijpen dat omkoping en corruptie onacceptabel zijn.
We hanteren zorgvuldigheidsprocedures rondom anti-
corruptie en anti-omkoping als we medewerkers in dienst
nemen en zakelijke relaties aangaan. Ook volgen we
meldingsprocedures om corruptie en omkoping te melden.
Diversiteitsbeleid
De raad heeft een diversiteitsbeleid opgesteld voor de
samenstelling van het bestuur, de raad en het executive
team. Daarin gaan we in op de concrete doelstellingen ten
aanzien van diversiteit en de voor ons relevante aspecten
daarvan, zoals nationaliteit, leeftijd, gender, opleiding en
beroepservaring. De raad vindt speciek deze aspecten
van diversiteit van belang voor ForFarmers omdat ze
samen bijdragen aan een gevarieerd perspectief in de
gedachtevorming en daarmee innovatie ondersteunen.
Ook dragen ze bij aan het geven en ontvangen van
gedragen feedback en aan zorgvuldige besluitvorming.
De raad realiseert zich dat ForFarmers nog stappen te
maken heeft om volledig te voldoen aan de per 1 januari
2022 geldende Wet ingroeiquotum en streefcijfers.
De raad is daarnaast voornemens in 2023 te werken aan
alle punten van de nieuwe Corporate Governance Code.
In deze corporate governance verklaring lichten we het
diversiteitsbeleid en de uitvoering daarvan toe. We gaan in
op de doelstellingen van het beleid, de uitvoering van het
beleid en de resultaten daarvan in het afgelopen boekjaar.
Als de samenstelling van het bestuur en de raad afwijkt
van de doelstellingen van het beleid, of van het streefcijfer
voor de verhouding man-vrouw, lichten we in de corporate
governance-verklaring ook toe wat de stand van zaken is,
welke maatregelen we nemen om de doelstellingen wel te
bereiken en op welke termijn we dat willen realiseren.
1. Diversiteit ten aanzien van kennis en ervaring
ForFarmers streeft ernaar dat in het bestuur en het
executive team ruime kennis en ervaring aanwezig is op de
volgende elf gebieden: (1) de (internationale) agribusiness,
(2) het besturen van een beursgenoteerde vennootschap,
(3) nanciële zaken, administratieve organisatie en interne
controle, (4) strategie, (5) marketing en sales, (6) productie
en logistiek, (7) innovatie, onderzoek en ontwikkeling, (8)
veiligheid en milieu, (9) personeel en organisatie, (10)
informatietechnologie en (11) juridische zaken.
Ieder lid van het bestuur en executive team beschikt over
de kennis en ervaring die relevant is voor zijn/haar taken-
pakket en houdt de ontwikkelingen in de agribusiness bij.
De leden van het bestuur en het executive team hebben
compliance- en awareness-trainingen gevolgd die relevant
zijn voor een beursgenoteerde vennootschap of ze zijn
hierover op de hoogte gebracht bij hun aantreden als lid
van het bestuur of executive team. Daarbij is onder meer
aandacht besteed aan de omgang met koersgevoelige
informatie en communicatie.
De kennis- en ervaringsgebieden waar we naar streven bij
de samenstelling van de raad zijn opgenomen in de
Proelschets van de raad van commissarissen. Ze zijn
nader uitgewerkt in het hoofdstuk Samenstelling raad van
commissarissen en commissies in het jaarverslag 2022.
Hierin hebben we ook aangegeven welke commissaris
over welke specieke kennis en ervaring beschikt.
Pieter Wolleswinkel is door de raad voorgedragen ter
benoeming als lid van het bestuur door de AvA van 14 april
2022 vanwege zijn uitvoerige kennis van en ervaring in de
veehouderij en zijn managementervaring. Zijn achtergrond
en opleiding, commerciële focus en duurzaamheidsam-
bities zijn bepalend geweest voor de raad van commissa-
rissen.
Op 14 april 2022 vond de voordracht aan de AvA plaats ter
benoeming van Marijke Folkers–in ‘t Hout als commissaris
en ter herbenoeming van Vincent Hulshof en Roger
Gerritzen als commissaris. De raad heeft in het bijzonder
oog gehad voor diversiteit ten aanzien van kennis van en
ervaring in de agrarische sector, evenals voor gender.
De raad heeft dit toegelicht bij de agenda van die AvA.
De voordrachten vonden plaats op aanbeveling van de
coöperatie. Bij de herbenoemingen is ook rekening
gehouden met de continuïteit van de raad.
Het beleid heeft erin geresulteerd dat in 2022 veel
relevante kennis en ervaring aanwezig was in het bestuur,
het executive team en de raad. Naar verwachting blijft dat
de komende jaren het geval.
2. Diversiteit ten aanzien van man/vrouw-
verhouding
ForFarmers streeft naar een bezetting van functies in het
bestuur en het executive team van ten minste 30% mannen
en ten minste 30% vrouwen. In lijn met de wetgeving
bestaat de raad van commissarissen voor ten minste een
ForFarmers Jaarverslag 2022
298
derde uit mannen en voor ten minste een derde uit
vrouwen.
In 2022 bestond het executive team aanvankelijk uit twee
vrouwen en acht mannen. De twee vrouwelijke leden van
het executive team hebben gedurende het jaar ForFarmers
verlaten. De ontstane vacatures zijn nog niet opgevuld in
afwachting van de verdere aanscherping van de organi-
satie. Het executive team bestaat op dit moment dus
volledig uit mannen. Voor komende vacatures zal nadruk-
kelijk aandacht worden besteed aan het verbeteren van de
diversiteit. Bij gelijke geschiktheid van kandidaten zal
besloten worden op een manier die de diversiteit ten
goede komt.
3. Diversiteit ten aanzien van nationaliteit
ForFarmers vindt diversiteit ten aanzien van nationaliteit
belangrijk in het executive team. Daarom hanteren we als
doelstelling dat ten minste twee van de executive
teamleden niet de Nederlandse nationaliteit hebben.
Bovendien hebben we de nadrukkelijke wens dat de
managing director van een land waarin we actief zijn de
nationaliteit van het betreffende land heeft.
In 2022 bestond het executive team oorspronkelijk uit elf
leden en later in het jaar uit acht. Dit was het gevolg van
de eerste stap van de aanscherping van de organisatie en
van het vertrek van enkele leden naar functies elders.
Van de acht leden van het executive team hebben drie een
niet-Nederlandse nationaliteit. De doelstelling voor diver-
siteit ten aanzien van nationaliteit is dus bereikt.
4. Diversiteit ten aanzien van leeftijd
We vinden diversiteit ten aanzien van leeftijd niet geschikt
om een specieke doelstelling aan te verbinden.
We onderschrijven wel dat ervaring en wijsheid met de
jaren komen en dat jongeren doorgaans meer openstaan
voor nieuwe ontwikkelingen. We streven naar een
gebalanceerde mix op het gebied van leeftijd bij de samen-
stelling van de raad, het bestuuren het executive team
maar we hanteren geen concrete doelstelling.
Tijdens de AvA van 14 april 2022 is Pieter Wolleswinkel
benoemd tot lid van het bestuur en Marijke Folkers-in ’t
Hout tot lid van de raad. Op dat moment heeft er een
verjonging plaatsgevonden in de samenstelling van het
bestuur en de raad. In het executive team was er al sprake
van een gebalanceerde mix op het gebied van leeftijd.
ForFarmers Jaarverslag 2022
299
Colofon
ForFarmers N.V.
Kwinkweerd 12
7241 CW Lochem, Nederland
Tel.: +31 (0)573 28 88 00
Fax: +31 (0)573 28 88 99
Mail: info@forfarmers.eu
Realisatie Jaarverslag:
ForFarmers N.V.
TD Cascade, Nederland
Sturnis 365 S.r.l., Italië
Toekomstgerichte uitspraken
Dit document bevat mogelijk toekomstgerichte uitspraken die niet verwijzen naar histo-
rische feiten maar naar verwachtingen van de Raad van Bestuur op basis van huidige
inzichten en veronderstellingen die onderhevig zijn aan bekende en onbekende risico's
en onzekerheden waardoor de feitelijke resultaten, presentaties of gebeurte-nissen
aanzienlijk kunnen verschillen van de uitspraken in dit jaarverslag. Veel van deze
risico’s en onzekerheden houden verband met factoren waar ForFarmers geen controle
over heeft en/of die zij niet nauwkeurig kan inschatten, zoals bijvoorbeeld het effect van
algemene economische of politieke omstandigheden, prijsontwikkelingen en de
beschikbaarheid van grondstoffen, dierziektes of schommelingen in rentevoeten en
valutakoersen. ForFarmers aanvaardt geen enkele verplichting tot of verantwoor-
delijkheid voor het bijwerken van de toekomstgerichte uitspraken die in dit document
zijn opgenomen, ongeacht of deze verband houden met nieuwe informatie, toekomstige
gebeurtenissen of anderszins, tenzij ForFarmers hiertoe wettelijk verplicht is.
Externe markt data
Verklaringen in dit jaarverslag met betrekking tot het marktaandeel, waaronder de
concurrentiepositie van de groep, zijn gebaseerd op externe bronnen zoals overheids-
rapporten en -statistieken, onderzoeksrapporten van banken en gespecialiseerde
onderzoeksinstituten, gecombineerd met management inschattingen.