ÅRSMELDING
OG
REKNESKAP
2022
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 2 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Innhald:
Side 3 Årsmelding 2022
Side 22 Resultatrekneskap 2022
Side 23 Balanse 2022
Side 24 Kontantstraumoppstilling
Side 25 Eigenkapitaloppstilling
Side 26 Notar
Side 68 Nykkeltal
Side 70 Meldingar
Side 78 Tillitsvalde
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 3 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Bankåret
Styret i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA har gleda av å kunna leggja fram rekneskap for 2022,
banken sitt 124. rekneskapsår. Rekneskapen syner at banken er ein solid lokalbank med god
underliggjande drift i eit år prega av krig i Europa, auka usikkerheit, kraftig auke i inflasjonen og
stigande renter.
Banken har frå 4. kvartal laga konsernrekneskap og konsolidert inn Aktiv Voss AS, org. nr.
929656075. Aktiv Voss AS er eigd 51 % av banken og 49 % av tilsett i selskapet gjennom Fjose
Invest AS. Aktiv Voss AS fekk konsesjon for eigedomsmekling 8.9.2022, og opna Aktiv
eigedomsmeklar kontor på Voss i Skulegata 2 den 29.10.2022. Tal i årsmeldinga er for konsern
dersom ikkje anna er presisert.
Resultatet etter skatt auka med 9,6 mill. kr samanlikna med 2021. Dette skuldast god
underliggjande drift med bl.a. ei betring i netto renteinntekter gjennom utlånsvekst og betring i
netto rentemargin, auke i netto andre driftsinntekter og låge nivå på nedskrivingar på utlån. Netto
rente- og kredittprovisjonsinntekter auka med 17,2 mill. kr samanlikna med 2021.
Personalkostnadane auka med 1,5 mill. kr, andre driftskostnader er auka med 7,0 mill. kr. Samla er
det ein auke i driftskostnader på 8,3 mill. kr i 2022 samanlikna med 2021. Dette skuldast i
hovudsak auka IKT kostnader og kostnadsført byggvedlikehald, og det er ført ekstraordinære
eingongskostnader i samband med byte av datasentral på 2,4 mill. kr.
Netto andre driftsinntekter auka med 5,0 mill. kr. Av dette er 1,6 mill. kr auke i netto
provisjonsinntekter, medan utbytte og netto verdiendring på finansielle instrument er auka med
3,3 mill. kr.
Sterkare og meir synleg satsing på gode forsikrings- og spareprodukt frå Eika gjev resultat. Styret
har som mål at banken ved framleis sterk satsing på god og menneskeorientert rådgjeving til
private og bedrifter skal auka desse inntektene vidare.
Rentemarginen er på 1,90 %, og det er opp 0,28 %-poeng frå 2021. Veksten i utlåna enda på 4,6 %
inklusive lån overført til Eika Boligkreditt (EBK). Veksten i innskot vart 2,5 % samanlikna med 2021.
Etter bokførte netto tap og nedskrivingar på utlån med 1,7 mill. kr syner banken eit resultat før
skatt for 2022 på 70,5 mill. kr, mot 58,0 mill. kr i 2021.
I prosent av gjennomsnittleg rådveldekapital (GFK) utgjer resultat før skatt 1,22 % i 2022 mot 1,02
% i 2021. Eigenkapitalavkastninga etter skatt gjekk opp frå 7,55 % til 8,67 % i same periode.
Årsmelding 2022
Banken sitt 124. rekneskapsår
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 4 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Styret er nøgd med banken si samla utvikling i eit år prega av auka usikkerheit, høg inflasjon og
renteoppgang. Banken har klart å oppretthalde god service og oppfylgjing av kundane, og lever
opp til visjonen som -ein god medspelar- i både oppgangstider og nedgangstider.
Banken gjennomfører årleg kundemålingar, og under ei kundemåling i 2022 scora banken best av
vel 50 lokalbankar i Eika Alliansen. Jonny Nordøy, som er bedriftsrådgjevar og ekspert på
kunderelasjonsmålingar i Kantar TNS, uttalte fylgjande om resultata i kundeundersøkinga:
«For femte året på rad topper Vekselbanken listen med de mest fornøyde og lojale kundene i Eika
Alliansen. Banken leverer på særdeles høyt nivå over tid, og det viser at banken klarer å utvikle og
endre seg i takt med kundenes forventninger. Vi har jo ikke tall på alle banker i Norge, men det er
ikke usannsynlig at Vekselbanken har Norges mest fornøyde bankkunder, sier Jonny Nordøy,
bedriftsrådgiver og ekspert på kunderelasjonsutvikling i Kantar. Kundene anser Vekselbanken som
en særdeles viktig lokal støttespiller. Banken har flinke folk som yter god personlig service og nyter
høy tillit som rådgivere for sine kunder. Med den høye tilliten ser vi at stadig flere kunder ønsker –
og får – rådgivning om fremtidsplaner og økonomiske prioriteringer. Vi ser at kunder som får
denne type rådgiving er særlig fornøyde med Vekselbanken, avslutter Jonny Nordøy.».
Banken sin kapital- og likviditetssituasjon er god. Etter foreslått utbytte endar konsolidert rein
kjernekapital på 572,3 mill. kr. Med eit berekningsgrunnlag på 2.956 mill. kr, utgjer dette ei
konsolidert rein kjernekapitaldekning på 19,36 %. Netto konsolidert ansvarleg kapital er 689,8 mill.
kr, som med same berekningsgrunnlag utgjer ei samla konsolidert kapitaldekning på 23,34 %.
Banken har ein konsolidert uvekta kjernekapitalandel på 9,62 %. Oppnådde kapitaldeknings-
prosentar ligg godt over minstemåla styresmaktene har sett. Det ligg også over eigne målsetjingar
inklusive pilar 2-tillegg motteke frå Finanstilsynet, og ein styringsbuffer på minimum 1,5 %-poeng.
Ved årsskiftet rapporterer banken Liquidity Coverage Ratio (LCR) på 352 %, som er godt over
vedtekne minstekrav på 100 %. Banken sin Net Stable Funding Ratio (NSFR) er på 136 % på same
tidspunkt.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 5 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Økonomien i landet vårt
Norsk økonomi henta seg inn att etter koronapandemien, med 3,8 prosent vekst for BNP for
Fastlands-Noreg i 2022, i fylgje dei siste anslaga frå Statistisk sentralbyrå i januar 2023 (SSB). Norsk
økonomi er no vesentleg større enn den var i 2019, det siste normalåret før korona og krig kom til
Europa.
I 2022 auka også tal sysselsette personar med 3,8 prosent. Med andre ord var det ingen målbar
vekst i produksjon per sysselsett. Denne uventa svake produktivitetsveksten har vorte påpeika av
Norges Bank som ein mogeleg drivar av høgare inflasjon enn venta. Arbeidsløysa fall i 2022 til 3,3
prosent, eit fullt prosentpoeng lågare enn året før, og det lågaste nivået sidan 2012.
Lønsveksten heldt seg på 3,9 prosent, til tross for at konsumprisindeksen auka med heile 5,8
prosent frå året før. Hushaldningane fekk dermed ein markert nedgang i kjøpekrafta. Norges Bank
svara på det ganske så uventa inflasjonshoppet ved å heve si foliorente frå 0,5 til 2,75 prosent,
med varsel om at den truleg vil flate ut på om lag 3 prosent i gjennomsnitt for 2023.
Bustadprisane steig i 2022 med 5,3 prosent som gjennomsnitt for året. Ein vekst som var breitt
basert. Imidlertid var prisene mange stader fallande mot slutten av året.
Kredittveksten i 2022 låg på anslagsvis 6,5 prosent for ikkje-finansielle føretak og 4,5 prosent for
hushaldningar, målt ved Statistisk sentralbyrå sin kredittindikator K2. Hushaldningane sin
kredittvekst fall gjennom året, i takt med svekkinga av bustadprisar og stigande renter. Noregs
Bank si utlånsundersøking for 4. kvartal syner eit betydeleg fall i hushaldningane sin etterspurnad
etter nye lån.
Marginane for bank betra seg, drive av sterk betring i innskotsmarginane. Lokalbankar flest, som
har høgare innskotsdekning og høgare eigenkapitalandel enn dei større bankane, har drege større
nytte av renteauken i Norges Bank enn konkurrentar med låg innskotsdekning.
Tal konkursar auka med 25 prosent i året sine tre fyrste kvartal, samanlikna med same tid i fjor.
Bygg og anlegg, samt eigedomsselskap, var hardast ramma.
Utsikter for 2023
Utsiktene framover er prega av usikkerheit. Internasjonalt er det utfallet av krigen i Ukraina,
spenningane mellom USA og Kina, og utviklinga av energimarknadane som toppar lista over
risikomoment.
Her heime er spenninga i hovudsak knytt til penge- og finanspolitikken samt utviklinga i
arbeidsmarknaden. Ein framleis auke i misleghald i bankane og auke i tal konkursar må påreknast.
Også i år ser eigedomsutvikling av alle slag til å vera utsett. Bustadprisane er venta å få eit
moderat fall etter fleire år med solid vekst, medan avkastningskravet til nye investeringar i
næringseigedom truleg vil stige. Ein auke som kan gje nedgang i verdien på mange
næringseigedommar.
Vekselbanken i 2022
Årsoverskotet
Banken sitt årsresultat for 2022 er det beste resultatet nokon gong i nominelle kroner. Etter
skattekostnad på 16,3 mill. kr er resultatet for rekneskapsåret for morbank 54,3 mill. kr.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 6 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Etter verdiendring på anleggsaksjar og utlån til verkeleg verdi ført over utvida resultat, er det
samla ført verdijusteringar av postar som ikkje vert reklassifisert over resultatet med verdiendring
over eigenkapitalen på 6,1 mill. kr. Etter desse justeringane vert totalresultatet på morbank 60,4
mill. kr i 2022 mot 46,2 mill. kr i 2021.
Styret rår til at overskotet vert nytta slik:
Utbytte (kr 10,50 pr. aksje) kr 23.315.376
Res. tilordna hybridkap. kr 2.234.356
Res. tilordna aksjeeigarar kr 28.749.984
Sum overføring og disposisjonar kr 54.299.176
Styret har vurdert banken sin soliditet, og gjennomført stresstestar som syner konsekvensar av
negative scenario på banken sin kapitalsituasjon. Med bakgrunn i dette gjer styret i banken
framlegg om å utbetala kr 10,50 i utbytte pr. aksje for 2022. Utbyttet på kr 10,50 i år gjev eit
utdelingsforhold sett mot årsresultatet på 43 %. Det gjev ei direkte avkastning på 4,7 % rekna mot
børskurs 31.12.2022 på kr 222,00.
Styret stadfestar at grunnlaget for vidare drift er til stades, og at rekneskapen er gjort opp under
denne føresetnaden. Etter styret si meining gjev årsrekneskapen og årsmeldinga rett oversikt over
gjelda og eignelutane til banken, den finansielle stillinga og resultatet.
Utbyttepolitikk
Ved normal årleg vekst frametter og normale inntekter frå bankdrifta, vil utdelingstilhøvet kunne
vera i området 40 – 50 % av årsresultatet dersom ikkje soliditeten tilseier noko anna.
Netto renteinntekter
Ved utgangen av 2022 vart netto rente- og kredittprovisjonsinntekter auka med 17,2 mill. kr til
109,3 mill. kr, mot 92,1 mill. kr i 2021. Rentenettoen i 2022 er 1,90 % av GFK, og det er opp frå
1,62 % i 2021.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 7 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Netto provisjonsinntekter
Netto provisjonsinntekter har i 2022 auka med 1,6 mill. kr til 14,9 mill. kr. Ein vesentleg del av
auken skuldast auke i sal av forsikring gjennom Eika Forsikring. Ved framleis fokus på sal av
forsikringsprodukt vil netto provisjonsinntekter framleis auka i åra som kjem.
Inntekter frå verdipapir og derivat
Banken sin portefølje av anleggsaksjar er etter IFRS klassifisert til ”Verkeleg verdi med
verdiendringar over utvida resultat - FVOCI”. Alle verdiendringar frå instrumentet vert ført over
utvida resultat. Verdiendringar for aksjane vert ikkje resirkulert over det ordinære resultat med
etterfylgjande frårekning av eigneluten.
Banken har plassert overskotslikviditet i fondsandlar i ulike rentefond. Portefølja er klassifisert og
målt til verkeleg verdi med verdiendring over resultatet (FVTPL).
Sjå note 2 Rekneskapsprinsipp.
For detaljar knytt til postar under utvida resultat, sjå note Eigenkapitaloppstilling.
Banken sin likviditetsportefølje i rentefond har ein marknadsverdi ved årsskiftet på 447,4 mill. kr i
2022.
Banken har ikkje lenger handelsportefølje i enkeltaksjar, og heller ikkje aksjeplasseringar i fond.
Samla utbytte på anleggsaksjar er 4,6 mill. kr mot 1,7 mill. kr i 2021. Auken skuldast i hovudsak
auka utbytte frå Eika Gruppen AS, og banken auka også eigarandelen sin i Eika Gruppen AS i 2022.
Porteføljen av anleggsaksjar bokført til verkeleg verdi ved årsskiftet er på 101,6 mill. kr. Sjå elles
note 28 til rekneskapen.
Driftskostnader
Samla driftskostnader syner ein auke i 2022 på 8,3 mill. kr, til 59,7 mill. kr. Dette skuldast i
hovudsak auka IKT kostnader og kostnadsført byggvedlikehald, og det er ført ekstraordinære
eingongskostnader i samband med byte av datasentral.
Vekselbanken børsmelde 18. desember 2020 at banken saman med ei rekkje andre bankar i Eika
Alliansen har inngått avtale med TietoEVRY, og TietoEVRY vert med dette banken sin nye
framtidige leverandør av kjernebankløysingar. Konverteringa er planlagd til 9. september 2023.
Samla kostnader for konverteringa er estimert til 11,3 mill. kr, og av dette vart 6,0 mill. kr
kostnadsført i 4. kvartal 2020. Øvrige kostnader vert kostnadsført i perioden 2021 – 2023. Det er
ført ekstraordinære eingongskostnader i samband med byte av datasentral i 2022 på 2,4 mill. kr.
Samla årleg innsparing når banken har skifta kjernebankleverandør er førebels estimert til 4 mill.
kr årleg.
Utlån
Bedriftskundar vert klassifiserte etter inntening, eigenkapital og verdi av deponert trygd.
Privatkundar vert klassifiserte etter inntening og verdi på deponert trygd. Retningslinjer for
kredittgjeving krev at ein skal ta omsyn til risiko ved prising av utlån. Låg risiko vert prisa lågare
enn høg risiko.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 8 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Banken hadde ein utlånsvekst på eige bok på 1,1 %, men banken valde i 2022 å flytte ein stor
andel lån til Eika Boligkreditt. Eika Boligkreditt vart nytta for å skaffe banken rimelegast mogeleg
finansiering. Ved årsskiftet er brutto utlån til kundar på eiga bok 5.091 mill. kr, ein auke på 57 mill.
kr i løpet av året. Banken har auka netto utlånsportefølje i Eika Boligkreditt AS (EBK) med 191 mill.
kr. Dette gjev ein samla utlånsvekst i 2022 på 247 mill. kr, eller 4,6 %. Utlånsportefølja formidla
gjennom EBK er på 542 mill. kr, eller 9,6 % av banken sine samla utlån, noko som er lite
samanlikna med andre samanliknbare bankar. Dette gjev Vekselbanken eit godt utgangspunkt til
vidare vekst.
Totalt fordeler brutto utlån seg med 79,9 % på privatkundemarknaden og 20,1 % på
bedriftskundemarknaden. Sjå elles note 6, 7, 10 og 12.
Nedskrivingar på utlån
Banken bokfører netto nedskrivingar for tap i 2022 med 1,7 mill. kr mot 0,2 mill. kr i 2021.
Summen av netto misleghaldne engasjement i prosent av netto utlån er 0,23 % i 2022, og det er
ned frå 0,37 % i 2021. Framleis er det låge nivå. Styret kjenner seg trygg på at nedskrivingane som
er føreteke på utlån er tilstrekkelege ut frå den risiko som ligg i engasjementa, og den spesielle
situasjonen med auka usikkerheit. Samla er det berekna 4,1 mill. kroner i bransjevise
tilleggsnedskrivingar i tillegg til dei modellberekna nedskrivingane relatert til auka usikkerheit
jamfør note 3.
Nedskriving for tap vert vurdert når eit engasjement er misleghalde i 30 dagar ved manglande
innbetaling, eller når kunden sin økonomiske situasjon tilseier at tap kan verta pårekna. Banken
arbeider kontinuerleg med å unngå tap på utlån. Gjennom året har banken medverka til
nyinvesteringar, og også hjelp og støtte i form av bl.a. statsgaranterte lån til dei som møtte ein
utfordrande likviditetssituasjon under covid-19-pandemien. Det er innvilga 32,1 mill. kr i
statsgaranterte lån fordelt på 16 lån. Alle nye kredittar etter covid-19-utbrotet er objektivt vurdert
i høve til risikoen det kan påføra banken i lys av auka økonomiske usikkerheiter. For vidare
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 9 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
spesifikasjon av tap på utlån og garantiar og banken sine tapsnedskrivingar, vert det vist til note 8,
9, 11 og 13.
Garantiar
Banken har ved årsskiftet eit samla garantiansvar overfor kundar på 112,1 mill. kr. Vidare stiller
banken garanti overfor Eika Boligkreditt AS på 15,3 mill. kr i samsvar med standardavtale for
eigarbankane i Eika Boligkreditt AS. Garantiar fordelt etter garantitype er spesifisert under note
38.
Innskot
Auken i innskot det siste året har vore 100 mill. kr, eller 2,5 %.
Ved utgangen av 2022 har banken ei innskotsdekning (innskot i prosent av brutto utlån) på 80,0 %,
mot 78,9 % på same tid året før. Sjå elles note 32.
Likviditet
Banken sin likviditetssituasjon er god. Samla for året har banken redusert seniorobligasjonsgjelda
med 66 mill. kr. Tilgangen på likviditet har vore god trass i auka usikkerheit. Framtidige forfall er
godt spreidd dei neste fire åra. Som medeigar i Eika Boligkreditt AS har banken tilgang på
konkurransedyktig bustadfinansiering med både flytande og fast rente. Banken har høve til å
kanalisere framtidig utlånsvekst gjennom denne kanalen, og har såleis eit godt alternativ til
ekstern finansiering.
Styresmaktene har innført eit minstekrav på 100 % for indikatoren Liquidity Coverage Ratio (LCR).
Banken rapporterer LCR ved årsskiftet på 352 %, og ein Net Stable Funding Ratio (NSFR) på 136 %.
Eigenkapitalen
Bokført eigenkapital auka frå 621,5 mill. kr til 693,7 mill. kr i 2022. Banken styrka
kapitalsituasjonen gjennom tillagd overskotet av god drift i 2022 på samla 28,6 mill. kr.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 10 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Samstundes vart berekningsgrunnlaget til banken (nemnaren i kapitaldekningsbrøken konsolidert)
redusert med 100 mill. kr. For detaljar sjå note Eigenkapitaloppstilling.
Frå 01.01.2018 rapporterer banken konsolidert kapitaldekning der ein tek omsyn til banken sine
eigarandelar i Eika Gruppen AS og Eika Boligkreditt AS. Banken si konsoliderte kapitaldekning er
23,34 % ved utgangen av 4. kvartal, medan konsolidert kjernekapitaldekning og rein
kjernekapitaldekning er på høvesvis 21,17 % og 19,36 %. Oppnådde kapitaldekningsprosentar ligg
godt over dei regulatoriske minstekrava inkl. bufferkrava ved utgangen av 2022. Konsolidert
uvekta kjernekapitalandel (Leverage Ratio) er 9,6 %. Dette er godt over minstekravet på 3 %. Sjå
elles note 4.
Banken står godt rusta til å møta både dagens og forventa framtidige minstekrav til
kapitaldekning. Samstundes vil ein også ha handlingsrom til å vera ein god medspelar i å bidra til
ytterlegare vekst og utvikling for eksisterande og nye kundar.
Rådveldekapitalen
Samla rådveldekapital ved utgangen av året er 5.861 mill. kr, ein auke på 113 mill. kr eller 2,0 %
samanlikna med utgangen av 2021. Inklusive lån overført til Eika Boligkreditt er rådveldekapitalen
6.403 mill. kr. og med ein auke på 5,0 % siste året.
Banken har ingen konkrete planar om aktivt å tilby tenester utanfor vårt naturlege
marknadsområde. Banken held fram satsinga si på å vera ein menneskeorientert bank, slik at
kundar som ynskjer det, lett skal ha tilgang til ein av våre rådgjevarar for råd og rettleiing, samt
utføring av alle banktenester.
Gjennom vårt eigarskap i Eika Gruppen AS, satsar banken saman med dei vel 50 andre
lokalbankane på den digitale utviklinga. Mobilbanken og andre digitale løysingar vert vidareutvikla
med gode løysingar for betaling og lettfatteleg informasjon. Det vert lagt ned monalege ressursar i
dialog med kundar og ekspertar for å få fram gode kundevenlege løysingar. Dei elektroniske
betalingsløysingane våre er enkle og rasjonelle, og største delen av betalingane gjennom banken
vert utført av kundane sjølve. Gjennom eigarskapen i Vipps AS og samarbeid i Eika Alliansen, ligg
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 11 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
det også til rette for å kunne tilby nye løysingar med utgangspunkt i PSD 2 (Payment Services
Directive 2). Dette vil komma kundane til gode, og det syner verdien av at ein held fram med å
samarbeida om gode fellesløysingar innan bank- og finansbransjen. Byte av datasentral frå SDC til
TietoEvry vil også gje banken ytterlegare utviklingskraft på IKT-området.
Eika Gruppen – finanskonsernet som styrkjer lokalbanken
Vekselbanken er aksjonær i Eika Gruppen AS og ein av vel 50 lokalbankar i Eika Alliansen. Eika
Gruppen sitt strategiske fundament er å styrkja lokalbankane. Bankane i Eika Gruppen utgjer ei av
dei største finansgrupperingane i Noreg, med ein samla rådveldekapital (inklusiv Eika Boligkreditt)
på over 400 mrd. kr og om lag 2.500 tilsette.
Lokalbankane, Eika Banksamarbeidet, Eika Gruppen og Eika Boligkreditt utgjer Eika Alliansen.
Lokalbankane i Eika Alliansen har ein sterk og lokal posisjon med sin nærleik til kundane, og har
medverka til økonomisk utvikling og tryggleik for privatkundar og lokalt næringsliv i norske
lokalsamfunn i snart 200 år. Dei lokale bankane i Eika Alliansen har fullt sjølvstende og styrer sjølv
sin eigen strategi og si lokale merkevare. Lokalbankane sitt viktigaste konkurransefortrinn er
nærleik og personleg engasjement for kundane, samt inngåande kunnskap om lokalsamfunnet.
Lokalbankane i Eika Alliansen er dermed unike og viktige økonomiske bidragsytarar til vekst og
utvikling for både privatpersonar og norsk samfunns- og næringsliv. Lokalbankane i Eika Alliansen
har blant landet sine mest tilfredse kundar både i person- og bedriftsmarknaden. Med 170
bankkontor i 114 kommunar representerer lokalbankane ein viktig aktør i norsk finansnæring og
medverkar til verdiskaping i mange norske lokalsamfunn.
Eika Gruppen utgjer finanskonsernet i Eika Alliansen og har som visjon «Vi styrkjer lokalbanken».
Konsernet si kjerneverksemd er tenesteleveransar til lokalbankane og kundane deira. Eika
Gruppen utviklar og leverer tenester som støttar opp under stabil og effektiv bankdrift, saman
med løysingar og kompetanse som skal sikra vidare vekst og utvikling i bankane, lokalsamfunna og
ikkje minst for kundane. Dette betyr at Eika Gruppen konkret leverer ei komplett plattform for
bankinfrastruktur inkludert IKT, betalingsformidling og digitale tenester som nett- og mobilbank.
Eika Gruppen har eit profesjonalisert prosjekt- og utviklingsmiljø som investerer store ressursar i
utvikling av nye digitale løysingar for lokalbankane og deira kundar.
Krava til bankteknologi er stadig aukande, og for å styrke bankane si konkurransekraft beslutta
Eika og bankane i 2020 å byte kjernebankløysing til TietoEvry. Flytteprosessen er kompleks og
krevjande både for Eika og den enkelte bank. Dei fyste puljene med bankar vart likevel migrert
utan alvorlege feil hausten 2022, og i løpet av hausten 2023 vil alle bankane vera over på den nye
løysinga.
Produktselskapa i Eika Gruppen; Eika Forsikring, Eika Kredittbank, Eika Kapitalforvaltning og Aktiv
Eiendomsmegling - leverer eit breitt spekter av finansielle produkt, kommersielle løysingar og
kompetansehevande konsept. Utover desse leveransane gjev Eika Gruppen alliansebankane
tilgang til kompetanseutvikling gjennom Eika Skolen, verksemdsstyring med Eika ViS, økonomi- og
rekneskapstenester med Eika Økonomiservice og depottenester med Eika Depotservice. I tillegg til
desse fellestenestene arbeider Eika Gruppen for medlemsbankane innan område som berekraft,
kommunikasjon, marknad og merkevare saman med næringspolitikk for å ivareta bankane sine
næringspolitiske interesser gjennom dialog med relevante styresmakter. Dei samla leveransane frå
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 12 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Eika Gruppen sikrar lokalbankane si konkurransekraft, slik at dei kan byggja vidare på sin sterke
lokale posisjon i eige marknadsområde.
Eika Boligkreditt (EBK) er ein del av Eika Alliansen, og er direkte eigd av 59 lokalbankar og OBOS.
Selskapet sitt hovudføremål er å sikra lokalbankane tilgang til langsiktig og konkurransedyktig
finansiering. Selskapet har ein rådveldekapital på om lag 120 milliardar, og er med sin tilgang til
den norske og internasjonale marknaden for ”Obligasjonar med Fortrinnsrett” (OMF) ei viktig
finansieringskjelde for alliansebankane si bustadlånsportefølje.
Eigartilhøve
Vedtektene
Banken sine vedtekter § 2-2, 3. ledd har fylgjande reglar om maksimum eigarandel:
«Ingen kan eiga meir enn 10 % av aksjekapitalen i banken».
I tillegg har banken sine vedtekter §3-6 fylgjande reglar om røysterett:
«På generalforsamlinga kan ingen røysta for meir enn ein tidel av alle aksjar med røysterett eller
gje fleire røyster enn ein femdel av dei røystene som er representerte på generalforsamlinga. Likt
med aksjeeigarane sine eigne aksjar skal ein rekna aksjar som er eigde av personar, selskap eller
andre som står i eit slikt forhold til aksjeeigaren som nemnt i finansføretakslova § 6-5.
I tillegg er røysteretten i generalforsamlinga avgrensa slik:
1 - 200 aksjar gjev ei røyst
201 - 400 aksjar gjev to røyster
401 - 800 aksjar gjev tre røyster
801 - 2.000 aksjar gjev fire røyster
Fleire enn 2.000 aksjar gjev fem røyster som er det høgste røystetal nokon kan ha.”
Styret i banken held fast på strategien om at banken skal halda fram som ein sjølvstendig bank
med spreidd eigarskap og sterk lokal forankring i tråd med tradisjonen sidan etableringa.
Risikostyring
Styret har etablert tilfredsstillande tiltak for risikostyring og fastsett rammer for risikoeksponering.
Vedteken risikoprofil er moderat.
Marknadsrisiko
Styret har vedteke ein låg risikoprofil for banken sin marknadsrisiko. Hovudtype av marknadsrisiko
ligg i ei renteendring på banken sine rentepapir. Endringar på verdien av samla renteberande
plasseringar må verta halde innanfor 4 mill. kr ved ei endring på to prosent i alle renter. Samla
renterisiko skal bereknast som estimert verdiendring for alle renteberande postar, inkludert utlån
og innskot. Alle verdipapirplasseringar vert rapporterte og gjennomgått på styremøta.
Kredittrisiko
Risikoen for tap på utlån og garantiar vert vurdert som låg til moderat. Overvakinga skjer
regelmessig ved gjennomgang av misleghald, overtrekk, økonomioppfølging av kundane, og
utvikling av verdien på banken si trygd.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 13 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Engasjement vert systematisk risikoklassifisert etter ein objektiv PD-modell (sannsyn for
misleghald).
Likviditetsrisiko
Banken sin likviditetsrisiko er låg. Ved årsskiftet utgjer innskota 80,0 % av brutto utlån. Banken har
ikkje fastrente som standardvilkår korkje på innskot eller utlån. Innskot med binding på 31 dagar
eller meir utgjer vel 1,7 mrd. kr. Banken sine verdipapirplasseringar er i det alt vesentlege vurdert
som likvide og lett omsettelege.
Valutarisiko
Valutarisikoen til banken er for det meste knytt til verdiendringar på banken si kontantbehaldning
av valuta, og betaling av datasentralkostnader (SDC) i danske kroner. Den gjennomsnittlege
valutabehaldninga gjennom året utgjer om lag 1,3 mill. kr, og SDC-kostnadane vel 7,8 mill. norske
kr.
Operasjonell risiko
Banken sin operasjonelle risiko er låg til moderat. Banken har auka ressursbruken og tilført
kompetanse innan risikostyring, compliance og AHV i løpet av 2022.
Føretaksstyring
Voss Veksel- og Landmandsbank ASA sitt føremål går klart fram i banken sine vedtekter.
Banken kan innanfor ramma av den lovgjevinga som gjeld, utføra alle forretningar og tenester som
det er vanleg eller naturleg at bankar utfører. Banken sitt mål er å vera ein sjølvstendig,
frittståande og velsedd forretningsbank med hovudsete på Voss. Når det gjeld vedtektene sine
reglar om største eigarpost og stemmerettsreglar, syner banken til note 36.
Dei sentrale organa i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA er generalforsamlinga, styret, risiko- og
revisjonsutvalet og godtgjeringsutvalet.
Gjennom Generalforsamlinga utøver aksjeeigarane den øvste myndigheita i banken.
Generalforsamlinga fastset banken sin årsrekneskap, herunder utdeling av utbytte.
Generalforsamlinga vel fire medlemer til banken sitt styre, saman med to varamedlemer.
Generalforsamlinga vel tre medlemer og eitt varamedlem til ei valnemnd som skal førebu valet av
medlemer til banken sitt styre. Generalforsamlinga vedtek retningslinjer for valnemnda, fastset
godtgjersle til banken sine tillitsvalde og revisor, og vel revisor eller revisjonsfirma. Vidare skal
generalforsamlinga handsama andre saker som etter lov eller vedtekter høyrer inn under denne.
Styret er på fem medlemer der fire er vald av generalforsamlinga og ein er vald av og blant dei
tilsette i banken. For styremedlemer vald av generalforsamlinga skal det veljast to varamedlemer
med møterett i styret, og for dei tilsette sin representant vert det av og blant dei tilsette vald eitt
varamedlem med møterett. Styremedlemer vert valde for to år, og varamedlemer for eitt år. Eit
styremedlem kan som hovudregel ikkje veljast att etter 12 års samla tenestetid.
Styret skal syta for forsvarleg organisering av føretaket, sjå til at organisering av verksemda og
etablering av forsvarlege styrings- og kontrollsystem vert etterlevd, og elles fylgja dei til ei kvar tid
gjeldande lover, reglar og retningslinjer. Styret har vedteke at banken skal ha ein moderat
risikoprofil. Instruks for styrearbeidet er vedteke, likeins årleg strategidokument med måltal,
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 14 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
overordna policydokument for verksemdstyring, kreditt- marknads- og likviditetsrisiko saman med
policydokument for operasjonell risiko, som dei mest sentrale styringsdokumenta.
Banken har teikna ansvarsforsikring, som også gjeld for styret og administrerande direktør, og som
omfattar mogleg erstatningskrav knytt til styret og administrasjonen sitt arbeid.
Styret tilset administrerande direktør, og fastset denne si godtgjersle/løn. Styret er banken sitt
godtgjeringsutval. Godtgjeringsutvalet skal førebu styret sitt arbeid med godtgjeringsordningane.
Styremedlemene er uavhengige i høve til banken si leiing, og storleiken på deira engasjement er
ikkje vesentleg for banken. Styret får ikkje godtgjersle utover godkjend honorar. Honorara er ikkje
resultatavhengig. Banken har ikkje noko opsjonsordning.
Styret er banken sitt kombinerte risiko- og revisjonsutval. Dette utvalet skal klargjera og utdjupa
styret sitt ansvar for rekneskapsrapportering, revisjon, internkontroll og den samla risikostyringa i
banken.
Finansføretakslova set krav til at banken skal ha ein eigen risiko- og compliancefunksjon, som
ikkje skal delta i risikotaking i banken, vera uavhengig av banken sin administrasjon og rapportera
direkte til banken sitt styre. Banken har auka ressursbruk og ressursar innan risiko- og compliance i
2022.
Revisor skal fylgja dei instruksane og pålegga som generalforsamlinga måtte gje, for så vidt dei
ikkje strir mot føresegner gjeve i lov eller i samsvar med lov eller mot vedtektene i banken eller
god revisjonsskikk. Revisor gjev sine merknader og meldingar gjennom styret til
generalforsamlinga. Revisor har årleg gjennomgang med styret og risiko- og revisjonsutvalet om
banken sitt interne kontrollarbeid, og deltek i kvartalsvise møter med risiko- og revisjonsutvalet.
Banksjefen (administrerande direktør) har den daglege leiinga av bankverksemda i samsvar med
lovgjeving, vedtekter og dei retningslinjer og pålegg som styret gjev. Han har fullmakt til å avgjera
alle vanlege bankforretningar etter retningslinjer som styret dreg opp. Han skal førebu alle
styresaker og pliktar å retta seg etter dei vedtak styret har gjort, og konferera med styret i viktige
saker. Instruks for banksjef vert fastsett av styret.
Eigenkapital
Banken skal ha ein eigenkapital som er tilpassa mål, strategi og risikoprofil. For å kunne auka
eigenkapitalen i takt med generell auke i verksemda, vil det vera naudsynt å nytta fleire kjelder.
Eigenkapitalen skal verta styrka ved kapitalopplegg over drifta. Gjennom ein tilfredsstillande
utbyttepolitikk skal tilhøva verta lagt til rette for å auka eigenkapitalen gjennom nyteikningar.
Opptak av fondsobligasjonar og ansvarlege lån kan vera supplerande kjelder.
Transaksjonar med tillitsvalde, tilsette og deira nærståande, vert ført via børs eller til siste kjende
børskurs. Styret får melding om desse transaksjonane. Styret har fram til generalforsamling i 2023
fullmakt til å kjøpa inntil 1 % av eigne utferda aksjar i banken.
Etikk
Banken har utarbeidd detaljerte etiske retningslinjer. Høg etisk standard er vurdert som viktig for
banken sitt omdømme.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 15 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Informasjon og kommunikasjon
På banken si internettside vert det publisert finansiell informasjon som finanskalender, kvartals-
og årsrekneskap og annan relevant informasjon til aksjonærar, kundar og andre interesserte.
Kundelokala
Banken har hovudkontor i Vangsgata. Lokalet er tenleg og vel tilpassa for å ta hand om
kundehandsaming og rådgjeving. Tilkomsten til banken er god med si plassering på torget i
sentrum.
Pensjonsordninga
Alle tilsette i banken har ei innskotsbasert pensjonsordning med maksimale satsar. Banken si
pensjonsordning vert handsama i samsvar med Norsk Regneskapsstandard for Pensjonskostnader,
og løpande premie vert kostnadsført.
Dei tilsette er med i «Fellesordningen for Avtalefestet Pensjon». Rekneskapsmessig vert denne
AFP-ordninga handsama som ei innskotsbasert ordning, med løpande kostnadsføring av betalt
premie. Pensjonsordninga i banken stettar krava i lov om obligatorisk tenestepensjon. Sjå note 34.
Samfunnsansvar
Menneskerettar
Vekselbanken støttar og respekterer vern om internasjonalt godkjende menneskerettar, og ser til
at verksemda vår ikkje medverkar til brot på desse. Vår styrande dokumentasjon for utøving av
samfunnsansvar syner til behovet for å respektere desse grunnleggjande rettane. Dette gjeld dei
etiske retningslinjene våre, retningslinjer for etiske investeringar og stadfesting av våre
leverandørar sitt samfunnsansvar.
Bidrag til samfunnet
Vekselbanken støttar frivillige lag, ideelle organisasjonar, kultur og andre samfunnsnyttige føremål
i lokalsamfunnet med monalege beløp. I 2022 utgjer denne støtta vel 2,0 mill. kr. Felles for støtta
er at banken prioriterer aktivitetar som kan gleda mange, som har verdi over tid, som skapar
aktivitet og som inneber ein frivillig innsats.
Arbeidstakarrettar og sosiale tilhøve
Personalet
Ved utgangen av 2022 hadde banken 21 tilsette, og ingen tilsette på deltid. Banken har 21,0
årsverk. Samla lønsutgifter i 2022 utgjorde 17,4 mill. kr, sjå note 21.
Kompetanseutvikling
Vekselbanken ser på utdanning som ei investering. Banken har ein kompetanseutviklingsplan som
inneber at det vert stilt naudsynte ressursar til disposisjon i form av økonomiske midlar og banken
sin kompetanse. Tilsette vert stimulert og motivert til å vidareutvikle seg i sitt arbeid gjennom bl.a.
utdanning.
Banken har seksten autoriserte finansielle rådgjevarar. I tillegg er fjorten sertifisert for å selja
forsikring, og tolv er sertifiserte som kredittrådgjevarar. Banken har som mål at flest mogleg av
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 16 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
våre kunderådgjevarar skal kunna handsama kunden sin trong for både finansiering, forsikring og
sparing. Dette opplever me er i kunden si interesse, samtidig som det vil vera motiverande for dei
tilsette si faglege utvikling og deira høve til å yta kundane god service.
Mangfald og livsfasepolitikk
Vekselbanken legg vekt på å gje kvinner og menn dei same moglegheitene for fagleg og personleg
utvikling, løn og karrieremoglegheiter. Ved utgangen av 2022 har banken fjorten kvinner og sju
menn tilsett.
Kvart stillingstrinn i Vekselbanken har lik løn uansett kjønn, og banken har ikkje ubegrunna
lønsskilnader mellom kvinner og menn.
Vekselbanken legg vidare vekt på å ha gode ordningar for tilsette i ulike livsfasar i eit langt
arbeidsliv i banken. Banken stimulerer og legg til rette for tilsette til å halda fram i fullt arbeid
utover 62 år, for at banken kan få nytta deira verdifulle erfaring og kompetanse.
I 2022 var det to tilsette som gjekk av med pensjon. Gjennomsnittleg pensjonsalder i 2022 var 64
år. Ingen tilsette gjekk av med uførepensjon i 2022, 2021 eller 2020.
Godtgjering
Vekselbanken praktiserer ikkje system for variabel godtgjering, og det er heller ikkje etablert
ordningar for individuell bonus. Dette er eit bevisst val for å sikra at slike ordningar ikkje skal
medverka til overdriven risikotaking, og for å sikra at banken oppnår og opprettheld ei robust
kapitaldekning og langsiktig lønsemd. Styret i banken har for 2023 vedteke ei bonusordning for
alle tilsette i banken som tek utgangspunkt i banken si felles måloppnåing.
Dialog og rettar
Alle medarbeidarane unnateke øvste leiinga er omfatta av tariffavtaleverket innan finanssektoren.
Vekselbanken erkjenner retten til å organisere seg og retten til å føra kollektive forhandlingar.
Helse, miljø og sikkerheit (HMS)
HMS er viktige element i verksemda sin personalpolitikk, og banken arbeider systematisk med å
utvikle arbeidsmiljøet. Banksjef har gjennomført HMS-kurs for leiarar.
Sjukefråværet i 2022 var på 3,71 %. Av det samla fråværet utgjer det eigenmelde fråværet
1,39 %.
Berekraft - klima og miljø
Generelt
Fram mot 2030 skal Noreg gjennom ei omfattande omstilling, der klimakutt og -endringar, nye
krav, konkurranse og strammare offentlege budsjett, vil leggje press på norske lokalsamfunn og
bedrifter.
Lokalbankane si rolle som drivkrefter for vekst og utvikling for privatkundar, næringsliv og norske
lokalsamfunn, vil framover verta viktigare enn nokon gong. Lokalbankane sitt rådgjevnadstilbod og
nærleik til kundane gjer dei til nykkelaktørar i omstillinga av norske småbedrifter, og i å sikre ny
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 17 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
aktivitet og arbeidsplassar når det som ikkje er berekraftig skal erstattast. Nærleik til kunden gjev
også lokalbankane eit godt utgangspunkt for å tilby relevante produkt for den veksande
kundegruppa som er oppteken av berekraft.
Eika Gruppen og Eika Boligkreditt bidreg til banken si samla konkurransekraft og
marknadsposisjon, noko som er eit viktig grunnlag for bankane sitt bidrag til eit berekraftig
samfunn. I tillegg vert det arbeida med berekraft i utvikling av produkt, banken sine system og
verktøy, kompetansetilbodet til dei tilsette, og med å sikre god miljøleiing og berekraftige val i
eigen organisasjon og overfor leverandørar og samarbeidspartnarar.
Saman bidreg me i Eika Alliansen allereie til berekraft i Noreg og i norske lokalsamfunn på mange
område, men i åra framover er det behov for at me bidreg enno meir.
Banken har styrevedtekne retningslinjer for berekraftig verksemd og samfunnsansvar. På lik linje
med andre næringar har banken eit ansvar for å hindre miljøøydeleggingar, korrupsjon eller brot
på menneske- og arbeidstakarrettar. For banken handlar samfunnsansvar om særleg å ivareta
desse omsyna i investeringar og finansiering. Retningslinjene omhandlar korleis verksemda
påverkar menneske, samfunn og miljø. Retningslinjene er gjort kjend for alle tilsette.
Kundar og omdømme
Vekselbanken tilbyr fond i den norske privatmarknaden med kriteria som sikrar det etiske
grunnlaget i forvaltninga ved å avstå frå investeringar i selskap som medverkar til brot på
menneskerettar, korrupsjon, alvorleg klima- og miljøskade, produksjon av landminer, klasevåpen,
atomvåpen og produksjon av tobakk.
Utøving av samfunnsansvar og høg etisk standard ligg til grunn for all utvikling av finansielle
tenester i Vekselbanken.
Kredittgjevinga
Banken tek i si kredittgjeving omsyn til føremålet med kreditten, og om kunden driv ei ansvarsfull
verksemd. Dette inneber blant anna at varer og tenester vert produsert på ein berekraftig måte,
og om kunden respekterer grunnleggjande menneskerettar.
Det er i styrevedteken kredittpolicy slege fast fylgjande: «Banken skal ikkje ha kundar som har si
verksemd innan fylgjande bransjar: Olje, Oljeservice, Shipping, Fiskeoppdrett og Fiskeri.»
Banken lanserte i 2021 to produkt – Grønt lån og Grønt oppussingslån – som har ei fordelaktig
rente, og som skal gje incentiv til kundar om å velja grøne løysingar for eigen bustad.
Berekraftige investeringar
Banken har i plassering av overskotslikviditet investert i fond frå leverandørar som er UN PRI
signatory (FN støtta prinsipp for ansvarlege investeringar). UN PRI vert sett på som beste praksis
innan ansvarlege investeringar. Det inneber at eit selskap sin ESG-profil vil inngå som kriteria for ei
investeringsavgjerd. Me fylgjer også Statens Pensjonsfond (Oljefondet) sin investeringsprofil, og
denne har tydelege retningslinjer når det gjeld ansvarlege investeringar. Det inneber at banken
ikkje investerer i selskap som Etikkrådet i Norges Bank rår ifrå. Banken investerer ikkje i selskap
som gjer seg skuldig i:
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 18 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
• Grove krenkingar av menneskerettar.
• Alvorleg miljøskade.
• Alvorlege krenkingar av individ sine rettar i krig og konflikt.
• Grov korrupsjon.
• Andre brot på grunnleggjande etiske normer.
Vidare har banken vald å ekskludere selskap innan industriane kol, tobakk, våpenproduksjon og
gambling. Selskap som produserer klasevåpen, kjernevåpen, landminer og sal av militært utstyr til
visse statar er også ekskludert. Banken utelukkar også selskap basert på produktinvolvering i for
eksempel palmeolje, pornografi og oljesand.
Miljøutslepp
Vekselbanken sin direkte klima- og miljøpåverknad er i hovudsak knytt til eigne klimagassutslepp
og avfall frå kontorverksemda. Banken har ein elektrisk varebil, som vert nytta til lokal køyring og
andre småoppdrag. Banken vart Miljøfyrtårnsertifisert i juni 2020. Som miljøfyrtårn bidreg me til å
jobbe i tråd med FN sine berekraftsmål. Ei berekraftig framtid treng konkret handling, og ein felles
innsats både frå næringsliv, myndigheiter og forbrukarar.
I våre retningslinjer heiter det at tenestereiser normalt skal skje med offentleg transportmiddel.
Gjennom standard PC-plattform er det tilrettelagd for auka bruk av nettmøte, nettprat og deling
av dokument. Dette reduserer trongen for fysiske møte og reiseverksemd, og dette har me fått
praktisert og nytta dei siste åra.
Vekselbanken sin indirekte miljøpåverknad skjer gjennom å tilby miljøvenlege produkt og tenester,
og ved å påverka kundar og leverandørar til å ta miljøvenlege val. Banken har også bidrege til
finansiering av fleire minikraftverk og biovarmesentralar i vårt marknadsområde, og har gjeve
støtte til den lokale satsinga kring Voss som berekraftig reisemål/destinasjon.
Vekselbanken tilbyr stadig fleire papirlause tenester som reduserer belastninga på miljøet.
Gjennom at alle kundar med nettbank har BankID, mogleggjer dette fleire papirlause prosessar
mellom kunden og banken. Me tilbyr bl.a. elektronisk signering av dei fleste bankdokument samt
kjøp av fond og forsikring.
Kamp mot korrupsjon
I Vekselbanken har me strenge tryggingstiltak for å avdekka og kjempa mot organisert kriminalitet,
og enkeltindivid sine forsøk på økonomisk vinning gjennom kriminelle handlingar.
Antikvitvasking
Vekselbanken er underlagd styresmaktene sitt antikvitvaskingsregelverk som skal bidra til å
kjempa mot kvitvasking og terrorfinansiering. Blant anna er banken pålagd å utgreie alle
mistenkelege transaksjonar, såkalla forsterka kundekontroll. Slike mistenkelege transaksjonar vert
dagleg gjennomgått. Dersom vår mistanke om at transaksjonen kan vera del av kvitvasking,
stammar frå ei kriminell handling eller forsøk på skattesvik, vert denne rapportert vidare til
Økokrim. Det er etablert eigen rutine for anti-kvitvasking i banken.
Gjennom felles tiltak i Eika Alliansen er nye rutinar og tiltak implementert i system og dagleg virke,
i takt med at trussel- og risikobiletet innan dette området har endra seg.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 19 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Utgreiing i samsvar med openheitslova
Voss Veksel- og Landmandsbank ASA er underlagd reglane i Lov om verksemder si openheit og
arbeid med grunnleggjande menneskerettar og anstendige arbeidstilhøve (openheitslova),
herunder plikta til å gjere greie for aktsamheitsvurderingar. Voss Veksel- og Landmandsbank ASA
si utgreiing vil verta publisert på www.vekselbanken.no innan den lovfastsette fristen 30. juni
2023.
Visjon og forretningside
Styret saman med alle tilsette i banken har i 2022 arbeidd vidare med konkretisering og styrking av
banken sine viktigaste kundeløfte.
Me held fast på vår visjon om å vera
-ein god medspelar-
Våre kjerneverdiar er å vera profesjonell på ein aktiv, servicevenleg og tillitsfull måte.
Forretningsideen vår er å levera konkurransedyktige finansielle tenester til kundar i vårt
marknadsområde, og vår strategi er å vera framtidsretta og offensiv, med sunn vekst forankra i
sjølvstende.
Ein god medspelar
I 2022, som tidlegare år, har banken støtta opp om det yrande lags- og organisasjonslivet i bygda
vår. Viktigare enn nokon gong har våre bidrag overfor kultur- og lagslivet vore i etterkant av
pandemien, og me har prioritert å støtta dei me har faste samarbeidsavtalar med. Mange idretts-
og kulturanlegg er bygd, drifta og vedlikehalde med hjelp frå oss. Voss er ei god arrangørbygd og
vil vera det også etter pandemien. Anlegga vil koma heile bygda og tilreisande til gode i mange år
framover, og særleg har utandørsanlegga vore viktige for folkehelsa i tida med pandemien.
Vekselbanken er og skal vera ein god medspelar for lags- og kulturlivet i bygda vår. Vår støtte og
vårt engasjement strekkjer seg ikkje berre til dei store og prestisjetunge arrangementa. I løpet av
året støttar banken store og små hendingar. Som eksempel på aktivitetar banken gav si støtte til i
2022 kan ein nemna: Voss Husflidslag, Heidrafest 2022, Voss Aktivitetspark, Voss Ski- og Tursenter,
Den forvitnelege contryfestivalen, Køyretøyhistorisk klubb, Camp Evanger, Voss Folkemuseum,
Kulturminnedagane 2022, Hardanger Handbakklubb, Hedda Hosås Motorsport, Vossaspelet, Voss
Utferdslag, Skjervheimseminaret og NM Randoné. Banken støttar årleg bl.a. Vossajazz,
Osafestivalen, Fossegrimen, Voss Sokn gjennom ulike kyrkjemusikalske innslag, Bjørum IL, IL Viljar,
Voss Golfbanar, Voss Handballklubb, Stamnes IL, Voss Skiskyttarlag, Voss Skyttarlag, Voss
Sykleklubb, Voss MTB klubb, Hoppbakken i Bavallen, Voss Kroppsfykarlag, Voss Kajakklubb, Voss
Karateklubb, Voss Alpin, Voss Roklubb, XtremeEidfjord, Røde kors og vidare ei rekkje små og store
arrangement.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 20 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Vekselbanken har sidan etableringa vore medlem og aksjonær i Hardanger og Voss Næringshage,
og banken er medlem i Voss Sentrum. Banken er stolt medlem i Vossa Jazz-lauget. Banken har i
tillegg gjennom året gjeve lysingsstønad til mange små og store hendingar i bygda.
Utøvarar innan idrett og kultur er gode ambassadørar for Vossabygda og set Voss på kartet både
nasjonalt og internasjonalt. Banken gratulerer alle med gode prestasjonar og er stolt av at bygda
fostrar så mange dyktige utøvarar. Me vonar støtta vår er med på å styrkja rekrutteringa.
Banken vil og i denne samanheng hylla alle dei frivillige som stiller opp for både eigne og andre lag
i bygda, og gjer at Voss er kjend som ei særs god arrangørbygd. Utan denne frivillige innsatsen
innan både idrett og kultur, hadde dei mange gode utøvarane ikkje klart å hevda seg så godt.
Festivalar, idrettsarrangement og andre aktivitetar som bygda vår har vorte så kjend for, trekkjer
store mengder tilreisande til Voss. Dette nyt heile bygda godt av, og det har mykje å seia for det
lokale næringslivet.
Utsiktene for 2023
Aktiviteten og veksten i vårt marknadsområde har teke seg opp att etter pandemiåra. Voss har
som regionssenter og med eit breitt samansett næringsliv, gode føresetnader til å komme seg
gjennom tider med større usikkerheit.
Den vedvarande krigen i Ukraina kombinert med ei energikrise i Europa har ført til auka
usikkerheit inn i 2023. Inflasjonen har bite seg fast på eit svært høgt nivå, og kombinert med
stigande renter er dette venta å føre til eit lågare aktivitetsnivå frametter. Banken har teke omsyn
til dette i vurderingane av nedskrivingane på utlån. Vurderingane er gjort i samsvar med krava
under IFRS 9.
Styret meiner at banken med si solide basisdrift og ein stabil lokalmarknad, framleis er i stand til å
levera tilfredsstillande resultat framover. Banken har klart å styrke kjernedrifta dei siste åra
gjennom bevisst satsing på kvalitetsmessig vekst, vekst i andre inntekter og kostnadsreduksjonar.
Utvida satsing på sal av forsikrings- og spareprodukt styrkjer banken sitt inntektsgrunnlag.
Banken har dei siste åra hatt ein konservativ risikoprofil når det gjeld forvaltningsmandat i sine
verdipapirplasseringar, og dette har sikra banken låg risiko for tap i portefølja.
Omstillingstiltaka banken har gjennomført i dei siste åra har bidreg til å styrkje kjernedrifta, og
gjennom dei gode tilbakemeldingane banken har fått frå kundane i kundemålingane framstår
banken som ein sterk lokal aktør som kan levere på det kundane forventar frametter.
Banken kjenner ikkje til faktorar etter rekneskapsåret sin utgang som er viktig for vurderinga av
banken si stilling.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 21 av 80
Årsmelding og rekneskap 2022
Avslutning
Styret nyttar høvet til å takka alle kundar og aksjonærar for godt samarbeid i nok eit krevjande år
med krig i Ukraina, energikrise, høg inflasjon og generelt auka usikkerheit. Styret takkar også alle
tillitsvalde for deira innsats for banken, og ikkje minst dei tilsette i banken for god oppfylgjing av
kundane, historisk godt resultat og godt samarbeid i 2022.
Voss, 7. mars 2023
Styret i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA
Stein Kvarekvål Kathrine Løno Lahlum
Styreleiar Nestleiar
Olav Seim Hege Solbakken Solfrid Dagestad Midttun
Tilsette sin repr.
Stig Gunnar Røthe
Adm. b
anksjef
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 22 av 80
Resultatrekneskap
2022 2021 Ordinært resultat - Tal i tusen kroner Noter 2022 2021
174.787 126.403 Renteinntekter Note 18 174.782 126.403
0 359 Renteinntekter frå øvrige eignelutar Note 18 0 359
65.446 34.655 Rentekostnader og liknande kostnadar Note 18 65.446 34.655
109.341 92.107 Netto rente- og kredittprovisjonsinntekter Note 18 109.336 92.107
17.121 15.548 Provisjonsinntekter og inntekter frå banktjenester Note 20 17.121 15.548
2.221 2.266 Provisjonskostnader og kostnader ved banktenester Note 20 2.221 2.266
4.571 1.720 Utbytte og andre inntekter av eigenkapitalinstrument Note 20 4.571 1.720
2.692 2.271 Netto verdiendring og vinst/tap på valuta og finansielle instrument Note 20 2.692 2.271
17 324 Andre driftsinntekter Note 20 466 324
22.181 17.598 Netto andre driftsinntekter Note 20 22.630 17.598
24.066 22.757 Løn og andre personalkostnader Note 21 24.245 22.757
33.570 26.927 Andre driftskostnader Note 22 33.957 26.927
1.516 1.793
Avskrivningar og nedskrivningar på varige og immaterielle eignelutar
Note 30 1.528 1.793
59.152 51.477 Sum driftskostnader 59.730 51.477
1.731 224 Kredittap på utlån, garantier mv. og rentebærende verdipapir Note 11 1.731 224
70.639 58.004 Resultat før skatt 70.505 58.004
16.339 13.403 Skattekostnad Note 24 16.310 13.403
54.300 44.601 Resultat av ordinær drift etter skatt 54.195 44.601
Andre inntekter og kostnader - Tal i tusen kroner
5.980 2.454
Verdiendring eigenkapitalinstrument til verkeleg verdi over utvida resultat
Note 26 5.980 2.454
5.980 2.454 Sum postar som ikke vil bli klassifisert over resultatet 5.980 2.454
125 113 Verdiendring utlån til verkeleg verdi Note 26 125 113
0 -1.267 Verdiendring rentebærande verdipapir til verkeleg verdi Note 26 0 -1.267
-31 289 Skatt -31 289
94 -865 Sum postar som vil bli klassifisert over resultatet 94 -865
6.074 1.589 Sum andre inntekter og kostnadar 6.074 1.589
60.374 46.190 Totalresultat 60.269 46.190
23,63 19,53 Resultat per aksje 23,60 19,53
Fordeling av resultat av ordinær drift etter skatt
52.066 43.040 Aksjeeigarene sin andel av resultatet i perioden etter skatt 52.012 43.040
2.234 1.561 Hybridkapitaleigarane sin andel av resultatet i perioden etter skatt 2.234 1.561
0 0
Ikkje kontrollerande eigarinteresser sin andel av resultate i perioden etter skatt
-51 0
54.300 44.601 54.195 44.601
Fordeling av totalresultat
58.140 44.629 Aksjeeigarene sin andel av resultatet i perioden etter skatt 58.086 44.629
2.234 1.561 Hybridkapitaleigarane sin andel av resultatet i perioden etter skatt 2.234 1.561
0 0
Ikkje kontrollerande eigarinteresser sin andel av resultate i perioden etter skatt
-51 0
60.374 46.190 60.269 46.190
Morbank
Konsern
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 23 av 80
Morbank
Konsern
Voss, 7. mars 2023
Styret i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA
Stein Kvarekvål Kathrine Løno Lahlum
Styreleiar Nestleiar
Olav Seim Hege Solbakken Solfrid Dagestad Midttun
Tilsette sin repr.
Stig Gunnar Røthe
Adm. b
anksjef
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 24 av 80
KONTANTSTRAUMOPPSTILLING - DIREKTE METODE
2022 2021 Tal i tusen kroner 2022 2021
Kontantstraum frå operasjonelle aktivitetar
-56.343 -130.777 Netto utbetaling av lån til kundar -55.920 -130.777
172.942 126.518 Renteinnbetalingar på utlån til kundar 172.942 126.518
104.604 55.188 Netto inn-/utbetaling av innskot frå kundar 104.604 55.188
-37.382 -19.892 Renteutbetalingar på innskot frå kundar -37.382 -19.892
0 -50.127 Netto inn-/utbetaling av lån frå kredittinstitusjonar/innskot i kredittinstitusjonar 0 -50.127
1.843 -114 Renteutbetalingar på gjeld til kredittinstitusjonar/renteinnbetalingar på innskot kredittinstitusjonar 1.843 -114
427.165 Endring sertifikat og obligasjonar 427.165
359 Renteinnbetalingar på sertifikat og obligasjonar 359
14.901 13.282 Netto provisjonsinnbetalingar 15.251 13.282
568 0 Verdiendring på finansielle instrument og valuta 568 0
0 -373.850 Netto inn-/utbetaling kortsiktige investeringar i verdipapir 0 -373.850
-61.316 -41.168 Utbetalingar til drift -61.884 -41.168
-15.381 -13.875 Betalt skatt -15.381 -13.875
124.435 -7.291 A Netto kontantstraum fra operasjonelle aktivitetar 124.640 -7.291
Kontantstraum frå investeringsaktivitetar
-513 0 Netto investering i varige driftsmidler -871 0
-33.973 2.658 Netto investering i langsiktige verdipapir -33.820 2.658
4.571 1.720 Utbytte frå langsiktige investeringar i aksjar 4.571 1.720
-29.915 4.378 B Netto kontantstraum frå investeringsaktivitet -30.120 4.378
Kontantstraum frå finansieringsaktivitetar
350.000 180.000 Inntbetaling ved utferding stifta ved utferding av verdipapir 350.000 180.000
-418.000 -275.061 Utbetaling ved forfall verdipapirgjeld -418.000 -275.061
-23.859 -13.381 Renteutbetalingar på gjeld stifta ved utferding av verdipapir -23.859 -13.381
0 0 Utbetaling ved forfall lån fra kredittinstitusjoner 0 0
0 -47 Renter på gjeld til kredittinstitusjonar 0 -47
0 0 Netto inn-/utbetaling ved utferding/forfall ansvarlege lån 0 0
0 5 Innbetaling ved utferding av ansvarleg lån 0 5
0 0 Utbetaling ved forfall ansvarleg lån 0 0
-2.073 -1.336 Renteutbetalingar på ansvarlege lån -2.073 -1.336
50.000 0 Innbetaling ved utferding av fondsobligasjonskapital 50.000 0
-14.000 0 Utbetaling ved forfall av fondsobligasjonskapital -14.000 0
-2.029 -1.550 Renter på fondsobligasjon -2.029 -1.550
0 0 Kjøp og salg av eigne aksjer 0 0
0 0 Utbetalingar frå gåvefond 0 0
0 0 Emisjon av aksjar 0 0
-22.147 -22.698 Utbytte til aksjeeigarane -22.147 -22.698
-82.108 -134.067 C Netto kontantstraum frå finansieringsaktivitet -82.108 -134.067
12.412 -136.980 A + B + C Netto endring likvidar i perioden 12.412 -136.980
213.415 350.395 Likviditetsbehaldning 1.1 213.415 350.395
225.826 213.415 Likviditetsbehaldning 31.12 225.826 213.415
Likvidetsbehaldning spesifisert:
76.809 80.377 Kontantar og kontantekvivalentar 76.809 80.377
149.017 133.038 Utlån til og fordringar på kredittinstitusjonar 149.017 133.038
225.826 213.415 Likviditetsbehaldning 225.826 213.415
Morbank
Konsern
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 25 av 80
Endringar i eigenkapitalen
Morbank
Tal i tusen kroner Aksjar Eigne aksjar Overkurs Fondsobligasjon
Fond for
urealiserte vinstar
Anna opptent
eigenkapital
Sum eigenkapital
Eigenkapital 31.12.2021 11.103 -84 46.995 40.108 28.020 495.321 621.464
Resultat etter skatt 2.234 -512 52.578 54.300
Vinst sal eigenkapitalinstrument 181 181
Verdiendring tilgjengelig for sal 5.799 5.799
Utlån kundar til verkeleg verdi 125 125
Skatt på renteberande verdipapir og utlån til verkeleg verdi -31 -31
Totalresultat 31.12.2022 0 0 0 2.234 5.381 52.759 60.373
Utbetalte renter hybridkapital -2.029 -2.029
Utferding av ny fondsobligasjon 50.000 50.000
Tilbakekjøp av fondsobligasjon -14.000 -14.000
Utbetalt utbytte -22.147 -22.147
Eigenkapital 31.12.2022 11.103 -84 46.995 76.313 33.401 525.933 693.662
Eigenkapital 31.12.2020 11.103 -82 46.995 40.097 26.943 474.502 599.559
Resultat av ordinær drift etter skatt 1.561 -512 43.552 44.601
Vinst sal eigenkapitalinstrument 0
Renteberande verdipapir til verkeleg verdi -1.267 -1.267
Verdiendring tilgjengelig for sal 2.454 2.454
Utlån kundar til verkeleg verdi 113 113
Skatt på renteberande verdipapir og utlån til verkeleg verdi 289 289
Totalresultat 31.12.2021 0 0 0 1.561 1.077 43.552 46.190
Utbetalte renter hybridkapital -1.550 -1.550
Endring eigne aksjar -2 -35 -37
Utbetalt utbytte -22.698 -22.698
Eigenkapital 31.12.2021 11.103 -84 46.995 40.108 28.020 495.321 621.464
Innskoten eigenkapital
Opptent eigenkapital
Konsern
Tal i tusen kroner Aksjar Eigne aksjar Overkurs Fondsobligasjon
Fond for
urealiserte vinstar
Annan opptent
eigenkapital
Ikkje
kontrollerande
eigarinteresser
Sum eigenkapital
Eigenkapital 31.12.2021 11.103 -84 46.995 40.108 28.020 495.321 621.464
Resultat etter skatt 2.234 -512 52.524 -51 54.195
Vinst sal eigenkapitalinstrument 181 181
Verdiendring tilgjengelig for sal 5.799 5.799
Utlån kundar til verkeleg verdi 125 125
Skatt på renteberande verdipapir og utlån til verkeleg verdi -31 -31
Totalresultat 31.12.2022 0 0 2.234 5.381 52.705 -51 60.269
Transaksjonar med eigarane 147 147
Stiftingskostnad dotterselskap -3 -3 -6
Utbetalte renter hybridkapital -2.029 -2.029
Utferding av ny fondsobligasjon 50.000 50.000
Tilbakekjøp av fondsobligasjon -14.000 -14.000
Utbetalt utbytte -22.147 -22.147
Eigenkapital 31.12.2022 11.103 46.995 76.313 33.401 525.876 93 693.698
Eigenkapital 31.12.2020 11.103 -82 46.995 40.097 26.943 474.502 599.559
Resultat av ordinær drift etter skatt 1.561 -512 43.552 44.601
Vinst sal eigenkapitalinstrument 0
Renteberande verdipapir til verkeleg verdi -1.267 -1.267
Verdiendring tilgjengelig for sal 2.454 2.454
Utlån kundar til verkeleg verdi 113 113
Skatt på renteberande verdipapir og utlån til verkeleg verdi 289 289
Totalresultat 31.12.2021 0 0 0 1.561 1.077 43.552 0 46.190
Utbetalte renter hybridkapital -1.550 -1.550
Endring eigne aksjar -2 -35 -37
Utbetalt utbytte -22.698 -22.698
Eigenkapital 31.12.2021 11.103 -84 46.995 40.108 28.020 495.321 0 621.464
Innskoten eigenkapital
Opptent eigenkapital
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 26 av 80
NOTAR
Note 1 Generell informasjon
Note 2 Rekneskapsprinsipp
Note 3 Bruk av estimat og skjønnsmessige vurderingar
Note 4 Kapitaldekning morbank
Note 5 Risikostyring
Kredittrisiko
Note 6 Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet
Note 7 Fordeling av utlån
Note 8 Kredittforringa engasjement
Note 9 Forfalne og kredittforringa utlån
Note 10 Eksponering på utlån
Note 11 Nedskrivingar, tap, finansiell risiko
Note 12 Store engasjement
Note 13 Sensitivitet
Likviditetsrisiko
Note 14 Likviditetsrisiko
Marknadsrisiko
Note 15 Valutarisiko
Note 16 Kursrisiko
Note 17 Renterisiko
Resultatrekneskap
Note 18 Netto renteinntekter
Note 19 Segmentinformasjon
Note 20 Andre inntekter
Note 21 Løn og andre personalkostnader
Note 22 Andre driftskostnader
Note 23 Transaksjonar med nærståande partar
Note 24 Skatt
Balanse
Note 25 Kategoriar av finansielle instrument
Note 26 Verkeleg verdi på finansielle instrument
Note 27 Aksjar, eigenkapitalbevis og fond til verkeleg verdi over resultat
Note 28 Aksjar og eigenkapitalbevis til verkeleg verdi over inntekter og kostnader
Note 29 Konsernselskap
Note 30 Varige driftsmidlar
Note 31 Andre eignelutar
Note 32 Innlån og andre innlån frå kundar
Note 33 Gjeld stifta ved utferding av verdipapir og ansvarleg lånekapital
Note 34 Anna gjeld, avstemming av netto gjeld og pensjon
Note 35 Fondsobligasjonskapital
Note 36 Eigenkapital
Note 37 Resultat og utbytte pr. aksje
Note 38 Garantiar
Note 39 Hendingar etter balansedagen
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 27 av 80
Note 1 Generell informasjon
Voss Veksel- og Landmandsbank ASA (Vekselbanken) er eit norsk allmennaksjeselskap notert
på Oslo Børs. Vekselbanken tilbyr banktenester og forsikringsprodukt for person- og
bedriftsmarknaden i Noreg, med fokus på banken sin nærmarknad på Voss og ikringliggjande
kommunar. Banken sitt hovudkontor har besøksadresse Vangsgata 24 på Voss. Banken er
morselskap i konsern der banken sin 51 % eigarandel i Aktiv Voss AS inngår.
Rekneskapen for 2022 vart godkjend av styret i styremøte 7. mars 2023.
Utlån med statsgaranti frå Garantiinstituttet for eksportkreditt (GIEK)
Dette er ei låneordning som staten har innført for å hjelpe bedrifter som stod i ei akutt
likviditetskrise som fylgje av direkte eller indirekte verknader av Covid-19. Ordninga er
basert på at det er bankane som skal administrere den og syte for at vilkår i lov og forskrift er
oppfylt. Statleg garanterte lån under ordninga inneber at staten garanterer for 90 % av
banklån til bedrifter som kvalifiserer under ordninga. Vekselbanken fekk tildelt ei ramme på
148,3 mill. kr under ordninga, og har pr. utgangen av 4. kvartal 2022 innvilga lån for 32,1
mill. kr fordelt på 16 lån.
Note 2 Rekneskapsprinsipp
Grunnlag for utarbeiding av rekneskapen
Banken og konsernet legg fram rekneskap i samsvar med IFRS (International Financial
Reporting Standards) som er godkjent av EU, og er obligatorisk for årsrekneskap som vert
lagt fram etter 01.01.2011. Tilleggskrav til notar som følgjer av lov og forskrift for norske
bankar er det teke omsyn til. Rekneskapen er basert på historisk kost prinsippet med
unnatak av: bankbygget, finansielle eignelutar vurdert til verkeleg verdi over utvida resultat
og verkeleg verdi over resultatet.
Tal i notar er for konsern dersom ikkje anna er presisert i den enkelte note når tal for
morbank og konsern er samanfallande eller uvesentlege ulike.
Konsolidering
Konsernrekneskapen omfattar banken og dotterselskap der banken aleine eller saman med
dotterselskap eig meir enn 50 % og/eller har bestemmande innflyting. Dotterselskap som er
kjøpt eller seld i løpet av året, vert konsolidert resultatmessig for den del av året selskapet
har vore ein del av konsernet.
Dotterselskap er i morbanken sin rekneskap regnskapsført til anskaffelseskost. Dette
medfører at bokført verdi av dotterselskap er kostpris på aksjane.
Dotterselskap sin bokførte verdi, kostpris og nedskrivingar er vist i eigen note (29).
Konserninterne saldoar og eventuelle urealiserte vinstar og tap eller inntekter og kostnader
knytt til konserninterne transaksjonar vert eliminert ved utarbeidinga av
konsernrekneskapen. Konsernrekneskapen vert utarbeida etter overtakingssmetoden, og
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 28 av 80
det vert nytta like rekneskapsprinsipp for dei selskapa som inngår i konsernet. Alle
identifiserbare eignelutar og forpliktingar vert teke opp i balansen til verdien på
oppkjøpstidspunktet. Dersom kostpris på aksjane overstig denne verdien, og det skuldast
forventning om framtidig inntening, er den ført opp i balansen som goodwill.
Samandrag av vesentlege rekneskapsprinsipp
Rekneskapen er presentert i norske kroner, og alle tal er synt i heile tusen, med mindre anna
er spesifikt oppgjeve.
Segmentinformasjon
IFRS 8 definerer segment som verksemdsområde der det føreligg eigen finansiell
rapportering, og der driftsresultatet vert gjennomgått av føretaket sin øvste
beslutningstakar. Banken si verksemd vert driven frå banken sine lokale i Voss sentrum.
Fordeling av utlån vert rapportert i kategoriane personmarknad og bedriftsmarknad. Det ligg
ikkje føre separat finansiell rapportering ut over denne fordelinga av utlån. Banken består
dermed av to segment, og det vert difor ikkje gjeve informasjon på fleire segmentnivå.
Inntektsføring
Renteinntekter vert inntektsført ved bruk av effektiv rentemetode. Dette inneber løpande
inntektsføring av renter med tillegg av amortisering av etableringsgebyr og eventuelt andre
gebyr som er å sjå på som ein integrert del av den effektive renta. Den effektive renta vert
fastsett ved diskontering av kontraktfesta kontantstraumar innanfor forventa løpetid.
Kontantstraumane inkluderer etableringsgebyr og direkte transaksjonskostnader som ikkje
vert betalt direkte av kunden.
Inntektsføring av renter etter effektiv rentemetode vert nytta for gjeldsinstrument som vert
vurdert til amortisert kost og til verkeleg verdi med verdiendring over utvida resultat. Renter
vert inntektsført av brutto balanseført verdi. For gjeldsinstrument nedskrive som følgje av
objektive bevis for tap (steg 3) vert renter inntektsført basert på netto balanseført verdi.
Gebyr og provisjonar vert resultatført etter kvart som tenesta vert ytt. I andre driftsinntekter
inngår blant anna gebyr og provisjonar knytt til betalingsformidling, kredittformidling og
verdipapirtenester.
Resultatføringa skjer når tenestene vert levert. Utbytte frå investeringar vert resultatført når
utbyttet vert motteke.
Finansielle instrument
Ved fyrste gongs rekneskapsføring vert finansielle instrument klassifisert i ein av dei
fylgjande kategoriar, avhengig av type instrument og føremålet med investeringa:
Finansielle eignelutar:
• Amortisert kost.
• Verkeleg verdi med verdiendring over utvida resultat.
• Verkeleg verdi med verdiendring over ordinært resultat.
Finansielle forpliktingar:
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 29 av 80
• Amortisert kost.
• Verkeleg verdi med verdiendringar over ordinært resultat.
Klassifisering og måling iht. IFRS 9 krev at alle finansielle eignelutar som er pengekrav, vert
klassifisert basert på ei vurdering av banken sin forretningsmodell og kontantstraumane
knytt til dei ulike instrumenta. Klassifiseringa av finansielle eignelutar er avhengig av to
faktorar:
• Føremålet med forretningsmodellen der den finansielle eigneluten inngår.
• Kjenneteikna til den finansielle eigneluten sine kontraktsregulerte kontantstraumar.
Dersom føremålet med forretningsmodellen berre er å motta kontraktsfesta
kontantstraumar og kontantstraumane berre er betaling av renter og hovudstol, skal
eigneluten målast til amortisert kost. Dersom føremålet både er å motta kontraktsfesta
kontantstraumar, samt å oppnå vinstar frå endringar i verkeleg verdi skal eigneluten målast
til verkeleg verdi med verdiendring over utvida resultat. Føremålet med forretningsmodellen
er fylgjeleg avgjerande for om ein finansiell eignelut skal målast til amortisert kost eller til
verkeleg verdi med verdiendring over andre inntekter og kostnader. Øvrige gjeldsinstrument
skal målast til verkeleg verdi med verdiendring over resultatet.
Finansielle eignelutar kan ved fyrste gongs innrekning ugjenkalleleg verta bestemt
rekneskapsført til verkeleg verdi over resultatet dersom kriteria er oppfylt:
• Klassifiseringa eliminerer eller i vesentleg grad reduserer ein uoverensstemmelse i måling
eller innrekning som elles ville ha oppstått ved måling av eignelutar eller rekneskapsføring
av tilhøyrande vinstar eller tap på ulikt grunnlag.
Finansielle forpliktingar kan også ved fyrste gongs innrekning ugjenkalleleg verta bestemt
rekneskapsført til verkeleg verdi over resultatet gjeve at kriteriet ovanfor eller ein av
fylgjande er oppfylt:
• Dei finansielle instrumenta er ein del av ei portefølje som vert styrt og vurdert på
bakgrunn av verkeleg verdi i samsvar med ei dokumentert risikohandterings- eller
investeringsstrategi.
• Vertskontrakta inneheld eit eller fleire innebygde derivat.
Amortisert kost
Finansielle eignelutar som vert målt til amortisert kost vert rekneskapsført ved fyrste gongs
innrekning til verkeleg verdi med tillegg for direkte henførbare transaksjonskostnader.
Etterfylgjande verdimåling følgjer effektiv rentemetode, redusert med eventuelle
nedskrivingar. Nedskrivingar og reversering av nedskrivingar vert målt basert på ein modell
der forventa kredittap vert fordelt på tre grupper. Modellen er skildra under «Nedskriving av
finansielle eignelutar».
Endring i verdien av gjeldsinstrument balanseført til amortisert kost som følgje av forventa
kredittap på balansedagen vert presentert under rekneskapslinja «Nedskriving på utlån,
garantiar og renteberande verdipapir».
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 30 av 80
Renteinntekter frå finansielle instrument klassifisert i kategorien Amortisert kost vert
presentert i resultatrekneskapen under «Renteinntekter frå eignelutar vurdert til amortisert
kost.».
Kategorien amortisert kost omfattar utlån til kundar med flytande rente, kontantar og
fordringar på sentralbankar og utlån og fordringar på kredittinstitusjonar.
Verkeleg verdi med verdiendring over utvida resultat
Finansielle eignelutar som vert målt til verkeleg verdi med verdiendring over utvida resultat
vert rekneskapsført ved fyrste gongs innrekning til verkeleg verdi med tillegg for direkte
henførbare transaksjonskostnader. Etterfølgjande måling følgjer i utgangspunktet effektiv
rentes metode, redusert med eventuelle nedskrivingar. I motsetning til amortisert kost
metoden, skal finansielle eignelutar som er klassifisert i målekategorien til verkeleg verdi
med verdiendring over utvida resultat vurderast til verkeleg verdi i balansen med
verdiendringar over utvida resultat. Nedskriving for 12 månaders forventa tap er å sjå i
denne samanheng som del av estimatet for verkeleg verdi av den finansielle eigneluten. Ved
seinare frårekning av finansielle eignelutar i denne kategorien skal akkumulerte vinstar/tap
ført over utvida resultat resirkulerast over det ordinære resultatet.
Som for amortisert kost metoden, vert endring i verdien av gjeldsinstrument balanseført til
verkeleg verdi over utvida resultat som følgje av forventa kredittap på balansedagen
presentert under rekneskapslinja «Nedskriving på utlån, garantiar og renteberande
verdipapir».
Renteinntekter frå finansielle instrumenter klassifisert i kategorien Verkeleg verdi med
verdiendring over utvida resultat vert presentert i resultatrekneskapen under
«Renteinntekter frå eignelutar vurdert til amortisert kost.».
Kategorien verkeleg verdi med verdiendring over utvida resultat omfattar bustadlån som
kvalifiserer for sal til bustadkredittføretak.
Verkeleg verdi med verdiendring over resultatet
Eignelutar i denne kategorien vert rekneskapsført ved fyrte gongs innrekning til verkeleg
verdi. Tilhøyrande transaksjonskostnader vert innrekna i resultatrekneskapen når dei
oppstår. Etterfølgjande måling er til verkeleg verdi med vinstar og tap rekneskapsført i
resultatrekneskapen.
Endringar i verkeleg verdi på finansielle eignelutar til verkeleg verdi over resultatet inngår i
rekneskapslinja «Netto verdiendring og vinstar/tap på valuta og finansielle instrument».
Kategorien verkeleg verdi med verdiendring over resultatet omfattar banken si
likviditetsportefølje.
Eigenkapitalinstrument til verkeleg verdi
Eigenkapitalinstrument som er strategiske investeringar er klassifisert til verkeleg verdi med
verdiendringar over utvida resultat. Alle verdiendringar frå instrumentet vert ført over utvida
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 31 av 80
resultat og skal ikkje resirkulerast over det ordinære resultatet ved etterfølgjande frårekning
av eigneluten.
Finansielle forpliktingar balanseført til amortisert kost
Finansielle forpliktingar balanseført til amortisert kost er ved fyrste gongs innrekning
rekneskapsført til verkeleg verdi med frådrag for direkte transaksjonskostnader.
Etterfølgjande verdimåling følgjer effektiv rentemetode, og tilhøyrande rentekostnader vert
presentert i rekneskapslinja «Rentekostnader og liknande kostnader».
I kategorien finansielle forpliktingar til amortisert kost inngår innskot frå kundar og gjeld
stifta ved utferding av verdipapir og ansvarleg lånekapital som ikkje er bestemt
rekneskapsført til verkeleg verdi.
Finansielle instrument med eigenskapar som eigenkapital
Utferda hybridkapitalinstrument er forpliktingar der banken har ein einsidig rett til ikkje å
betale renter eller hovudstol til investorane. Som følgje av desse vilkåra tilfredsstiller ikkje
instrumentet krava til forpliktingar og vert innrekna i banken sin eigenkapital under
kategorien «Hybridkapital». Betalte renter vert presentert som reduksjon i opptent
eigenkapital.
Nedskriving av finansielle eignelutar
Etter IFRS 9 skal tapsavsetjingane innreknast basert på forventa kredittap. Den generelle
modellen for nedskrivingar av finansielle eignelutar omfattar finansielle eignelutar som vert
målt til amortisert kost eller til verkeleg verdi med verdiendringar over utvida resultat. I
tillegg er også lånetilsagn, finansielle garantikontraktar som ikkje vert målt til verkeleg verdi
over resultatet og fordringar på leigeavtalar omfatta.
Ved fyrste gongs balanseføring skal det avsetjast for tap tilsvarande 12-månader forventa
tap. 12-månader forventa tap er det tapet som er forventa å inntreffe over levetida til
instrumentet, men som kan knytast til omstende som inntreff dei fyrste 12 månadane.
Dersom kredittrisikoen for ein eignelut eller gruppe av eignelutar er vurdert å ha auka
vesentleg sidan fyrste gongs innrekning, skal det gjerast ei tapsavsetjing tilsvarande heile
den forventa levetida til eigneluten. Dersom det oppstår eit kredittap, skal renteinntekter
innreknast basert på bokført beløp etter justering for tapsavsetjing.
For utlån klassifisert i høvesvis steg 1 og 2 vert renta berekna basert på brutto balanseført
verdi og avsetning for tap er normalt modellbasert.
Dersom det oppstår en kredittforringelse, skal instrumentet flyttast til steg 3. Renteinntekter
vert då innrekna basert på netto balanseført verdi og tapsavsetninga vert normalt sett på
individuell basis.
Nedskrivingar på utlån og garantiar
Banken har i samarbeid med Eika Gruppen utvikla ein modell for berekning av forventa
kredittap der utlån til kundar, lånetilsagn, finansielle garantikontraktar og andre finansielle
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 32 av 80
instrument innanfor virkeområdet til nedskrivingsreglane i IFRS 9, vert fordelt på tre
grupper:
• Finansielle instrument som ved fyrste gongs innrekning ikkje er kredittforringa vert
klassifisert i steg 1 med 12-måneders forventa kredittap (expected credit loss – ECL).
• Dersom kredittrisikoen aukar vesentleg etter fyrste gongs innrekning, vert det finansielle
instrumentet overført til steg 2 og forventa kredittap berekna over heile levetida til
instrumentet. Endringar i kredittrisikoen reflekterer både kundespesifikke omstende og
utvikling i relevante makrofaktorar for det segmentet kunden tilhøyrer. Vurderinga av
kva som utgjer vesentleg auke i risiko er basert på ein kombinasjon av kvantitative og
kvalitative indikatorar i tillegg til absolutte kriteria.
• Dersom kredittrisikoen vert svekka ytterlegare, vert det gjort individuelle
tapsvurderingar og det finansielle instrumentet overført til steg 3. Det vert då nytta
skjønnmessige vurderingar av faktorar knytt til påverknad av betjeningsevne og
potensiell storleik på tap.
Tapsavsetningane for steg 1 og steg 2 er berekna som noverdien av sannsyn for misleghald
(probability of default – PD) mulitiplisert med tapsgrad (loss given default – LGD) og
eksponering ved misleghald (exposure at default – EAD). Modellen skil mellom personkundar
og bedriftskundar, og måler misleghaldssannsyn for dei neste 12-månader (PD). Ved
berekning av misleghaldssannsyn over forventa levetid på engasjementet (PD-liv) vert det
nytta ei migrasjonsbasert framskriving for å estimere forventa misleghald fram i tid, basert
på utviklinga dei siste 12 månader. Estimat for LGD er basert på historiske tap i alle Eika-
bankar. For finansielle instrument som er kredittforringa i steg 3 vert det gjort individuelle
vurderingar av forventa tap (ECL). Ei nærare modellskildring kjem fram under avsnittet
«Nedskriving av finansielle eignelutar».
Banken sine tapvurderingar involverer forretningsområda, kredittansvarleg og
administrasjonen.
Individuelle nedskrivingar (steg 3) vert berekna som skilnaden mellom balanseført verdi på
engasjementet og noverdien av framtidige kontantstraumar basert på effektiv rente på
tidspunkt for fyrste gongs berekning av individuelle nedskrivingar. Estimering av framtidige
kontantstraumar er basert på erfaringsmateriale, tolking av tilgjengeleg informasjon samt
utstrekt bruk av skjønn.
Ved estimering av nedskriving på einskildkundar vert det vurdert både aktuell og forventa
framtidig finansiell stilling. For engasjement i bedriftsmarknadssportefølja vert det også
vurdert marknadssituasjonen for kunden, marknadstilhøva innanfor aktuell bransje og
generelle marknadstilhøve av betydning for engasjementet. Det vert også vurdert om det er
mogeleg med restrukturering, refinansiering og rekapitalisering. Samla vurdering av desse
tilhøva vert lagt til grunn for berekning av framtidig kontantstraum. Det vert også nytta ein
scenario modell med sannsynsvekta utfall av verdi på sikkerheitane i tre ulike scenario –
worst case, base case og best case. Nedskrivingsperioden vert estimert individuelt eller
basert på erfaringsdata om perioden fram til ei løysing på dei tilhøva som er årsak til at
engasjementet er utsett for verdifall.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 33 av 80
Nedskrivingsmodell i banken
Gjennom samarbeid i Eika Alliansen har banken utvikla modell for berekning av sannsyn for
misleghald (PD) og tap gjeve misleghald (LGD). Systemleverandøren SDC har vidare utvikla
løysing for eksponering ved misleghald (EAD), berekning av tap og modell for vurdering om
eit engasjement har hatt vesentleg auke sidan fyrste gongs innrekning, som banken har vald
å nytta. Forventa kredittap (ECL) vert berekna som EAD x PD x LGD, neddiskontert med
opphavleg effektiv rente.
Definisjon av misleghald
Frå og med 1.1.2021 vart ny definisjon av misleghald innført. Denne er utforma i samsvar
med European Authority sine retningslinjer for korleis bankar skal nytta
misleghaldsdefinisjon i kapitalkravsforordninga (CRR), samt presiseringar i CRR/CRD IV
forskrifta.
Det følgjer av ny definisjon at ein kunde vil verta klassifisert som i misleghald viss minst eitt
av følgjande kriteria er oppfylt:
• Kunden har eit overtrekk som både overstig ei relativ- og absolutt grense i meir enn
90 samanhengande dagar. For både PM- og BM-kundar er den relative grensa lik 1 %
av kunden sine samla eksponeringar.
o For PM-kundar er den absolutte grensa lik 1.000 kroner
o For BM-kundar er den absolutte grensa lik 2.000 kroner
• Det er vurdert som sannsynleg at kunden ikkje vil kunne innfri sine
kredittforpliktingar overfor banken (unlikely to pay – UTP).
• Kunden er smitta av ein annan kunde som er i misleghald etter dei to første kriteria
nemnt over.
Ny definisjon av misleghald inneber innføring av karensperiode som tilseier at kundane vert
kategorisert som misleghelde ein periode etter at misleghaldet er kome i orden.
Karensperioden er tre månader etter friskmelding med unntak av engasjement med
forbearance-markering der tilhøyrande karensperiode er tolv månader.
Skildring av PD-modellen
PD-modellen i Eika estimerer sannsyn for misleghald ved å estimere statistiske samanhengar
mellom misleghald og kunden si finansielle stilling, demografiske data og betalingsåtferd.
Modellen skil mellom personkundar og bedriftskundar, og måler misleghaldssannsynet for
dei neste 12 månader (PD). Personkundemodellen skil vidare på kundar med og utan
bustadlån. Bedriftskundemodellen skil mellom eigedomsselskap, avgrensa personleg ansvar
og ubegrensa personleg ansvar.
Betalingsåtferd krev seks månadar med historikk før den får påverknad i modellen for
personkundar, og tre månadar med historikk før den får påverknad for bedriftskundar. Det
betyr at nye personmarknadskundar vil ha seks månadar med berre ekstern modell for
risikoklassifisering før intern modell vert nytta, mens tilsvarande er tre månadar for
bedriftsmarknadskundar. Modellane vert årleg validert og rekalibrert ved behov. Ved
forringing av modellane sin kvalitet vert det utvikla nye modellar.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 34 av 80
Ved berekning av misleghaldssannsynet over forventa levetid på engasjementet (PD-liv) vert
det nytta ei migrasjonsbasert framskriving for å estimere forventa misleghald fram i tid,
basert på utvikling i PD siste 12 månader (Markovkjede). Fylgjande prinsipp er lagt til grunn:
▪ Berekninga vert gjort på gruppenivå og ikkje på kundenivå.
▪ Berekninga vert gjort med utgangspunkt i misleghald i kvar risikoklasse og migrasjon
mellom risikoklassar.
Fylgjande risikoklassar og sannsyn for misleghald ligg til grunn i PD-modellen:
Vesentleg auke i kredittrisiko
Vesentleg auke i kredittrisiko vert målt basert på utvikling i PD. Banken har definert
vesentleg auke i kredittrisiko som ein auke i opphavleg PD ved fyrste gongs innrekning (PD-
ini) for ulike nivå for at modellen skal fange opp relativ utvikling i kredittrisiko. For
engasjement som hadde opphavleg PD mindre enn 1 % er vesentleg auke definert som:
PD > PD ini + 0,5 % og PD liv > PD liv ini *2
For engasjement som hadde opphavleg PD over eller lik 1 % er vesentleg auke definert som:
PD > PD ini + 2 % eller PD liv > PD liv ini *2
Av migreringsreglane føl det at banken nyttar eit lågrisikounntak på 0,5 %.
Det føreligg ingen spesifikke karenskriteria med tanke på migrering, fylgjeleg vil
engasjementet verta tilbakeført til steg 1 dersom tilhøyrande PD endringar ikkje lenger
oppfyller krava til vesentleg auke i kredittrisiko.
Det er i tillegg to absolutte kriteria som alltid definerer ein vesentleg auke i kredittrisiko.
• Eigneluten er ikkje kredittforringa, men det er gjeve betalingslette i samband med at
kunden er i finansielle vanskelegheiter.
• Eigneluten har eit overtrekk på minimum 1.000 kroner i meir enn 30 samanhengande
dagar.
Risikoklasse
1 0,0000 0,0010
2 0,0010 0,0025
3 0,0025 0,0050
4 0,0050 0,0075
5 0,0075 0,0125
6 0,0125 0,0200
7 0,0200 0,0300
8 0,0300 0,0500
9 0,0500 0,0800
10 0,0800 1,0000
Sannsyn for
misleghald frå
Sannsyn for
misleghald til
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 35 av 80
Berekning av LGD
Estimat for LGD er basert på historiske tap i alle Eika-bankar basert på ulike intervall av
sikkerheitsdekning. Datagrunnlaget vert oppdatert med tapshistorikk for nye periodar.
Modellane skil mellom person- og bedriftskundar:
Personkundar
• Kundar med sikkerheit i fast eigedom.
• Kundar med sikkerheit i anna enn fast eigedom.
• Kundar utan registrert sikkerheit.
Bedriftsmarknad
• Kundar med registrert sikkerheit.
• Kundar utan registrert sikkerheit.
Verdien av sikkerheit er basert på estimert realisasjonsverdi.
Banken konstaterer tap på og fråreknar avtalar når det er avklart at det ikkje er
sikkerheitsmessig dekning og heller ikkje framtidige kontantstraumar som kan betene gjelda.
EAD
EAD for avtalar i steg 1 består av uteståande fordring eller forplikting justert for
kontantstraumar dei neste 12 månadane og for avtalar i steg 2 dei neddiskonterte
kontantstraumane for den forventa levetida til avtalen. For garantiar er EAD lik den
uteståande forplikting på rapporteringsdatoen multiplisert med ein konverteringsfaktor på 1
eller 0,5 avhengig av type garanti. Unytta kredittar har EAD lik uteståande unytta kreditt på
rapporteringstidspunktet.
Forventa levetid på ein avtale vert rekna ut frå liknande avtalar si historiske
gjennomsnittlege levetid. Avtalar som vert modifisert vert målt frå opphavleg innvilga
tidspunkt sjølv om avtalen får nye vilkår.
Forventa kredittap basert på forventningar til framtida
IFRS 9 krev at framoverskuande informasjon vert inkludert i vurdering av forventa kredittap.
Forventningane til framtida er teke omsyn til gjennom ein makroøkonomisk
regresjonsmodell for høvesvis PM og BM som vurderer endring i sannsyn for misleghald (PD)
i tre scenario – basis (normal makroøkonomisk situasjon), nedside (vesentleg økonomisk
nedgangskonjunktur) og oppside (eit scenario i høgkonjunktur). I basis-scenarioet er det
nytta makroprognosar frå SSB sin rapport «Konjunkturtendensene», samt at det er nytta ei
skjønnsmessig ekspertvurdering av sjeføkonom i Eika Gruppen for å få til ein lengre
prognoseperiode enn kva som framgår av SSB-rapporten.
Tabellen syner makroprognosar for basis-scenariet:
Makroprognosar
2022
2023
2024
2025
2026
2027
Sysselsette personar
3,8
0,0
0,2
(0,2)
0,5
0,5
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 36 av 80
BNP Fastlands-Noreg
3,8
1,2
1,6
1,2
1,5
1,5
Pengemarknadsrente (nivå)
2,0
3,3
2,7
2,4
2,3
2,3
Arbeidsløyserate (nivå)
3,3
3,7
3,7
4,1
4,0
4,0
Opp- og nedsidescenariet er utleia gjennom eit gitt tal standardavvik positivt eller negativt
utslag i makrovariablane samanlikna med basisprognosen frå SSB. Ved vurdering av tal
standardavvik utslag er det sett hen til Norges Bank og Finanstilsynet sine stresstestar.
Tabellen viser tal standardavvik utslag per år.
År 1
År 2
År 3
År 4
År 5
Tal
standardavvik
2,5
1,5
0,5
0,25
0,0
Scenarioa er gjeve fylgjande sannsynsvekting; basis 70 %, nedside 20 % og oppside 10 %. I
alle tre scenarioa reknar ein med at økonomien vender tilbake til eit felles snitt mot slutten
av ein femårs prognoseperiode.
Tabellen syner makromodellen sine forventa misleghaldsnivå i høve til dagens
misleghaldsnivå PM. Ein faktor på 1,6 tyder at kunden sin PD er venta å vera 60 % høgare
enn dagens PD. Tilsvarande tyder ein faktor på 0,3 at PD er venta å vera 30 % av dagens PD.
År
2023
2024
2025
2026
2027-
Basis
1,6
1,5
1,5
1,4
1,4
Nedside
3,1
2,5
1,8
1,5
1,4
Oppside
0,3
0,6
1,1
1,3
1,4
Vekta
1,8
1,6
1,5
1,4
1,4
Tabellen syner makromodellen sine forventa misleghaldsnivå i høve til dagens
misleghaldsnivå BM.
År
2023
2024
2025
2026
2027-
Basis
1,5
1,5
1,6
1,5
1,5
Nedside
2,1
1,8
1,7
1,5
1,5
Oppside
1,0
1,2
1,5
1,4
1,5
Vekta
1,6
1,5
1,6
1,5
1,5
Innrekning og frårekning
Finansielle eignelutar og skyldnader vert innrekna når banken vert part i instrumentet sine
kontraktsmessige vilkår. Fyrste gongs innrekning er til verkeleg verdi, i tillegg til, for
instrument som ikkje er derivat eller vert målt til verkeleg verdi over resultatet,
transaksjonskostnader som er direkte knytt til anskaffinga eller utskrivinga av den finansielle
eigneluten eller den finansielle skyldnaden.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 37 av 80
Finansielle eignelutar vert frårekna når dei kontraktsmessige rettane til kontantstraumar frå
dei finansielle eignelutane går ut, eller når føretaket overfører den finansielle eigneluten i
ein transaksjon der all eller tilnærma all risiko og innteningsevne knytt til eigarskap av
eigneluten vert overført. Ved tilbakekjøp av eigne obligasjonar vert dei tilbakekjøpte
obligasjonane frårekna med resultatføring av skilnaden mellom vederlaget og bokført beløp
av tilbakekjøpt obligasjon.
Sikringsbokføring
Vekselbanken nyttar ikkje sikringsbokføring. I staden er alle sikringsforretningar og sikra
postar klassifisert som finansielle instrument til verkeleg verdi over resultat.
Måling til verkeleg verdi
Verkeleg verdi av finansielle instrument som vert omsett i aktive marknader vert fastsett ved
slutten av rapporteringsperioden med omsyn til noterte marknadsprisar eller kursar frå
forhandlarar av finansielle instrument, utan frådrag for transaksjonskostnader. Marknaden
er aktiv der det er mogeleg å skaffa fram eksterne observerbare prisar, kursar eller renter og
desse prisane representerer faktiske og hyppige transaksjonar i marknaden.
For finansielle instrument som ikkje vert omsett i ein aktiv marknad, vert den verkelege
verdien fastsett ved hjelp av ein eigna verdsetjingsmetode. Slike verdsetjingsmetodar
omfattar bruk av nyleg føretekne transaksjonar i marknaden på ”ein armlengds avstand”
mellom velinformerte og friviljuge partar, om slike er tilgjengelege, ved å visa til løpande
verkeleg verdi av eit anna instrument som er praktisk talt det same, berekning av diskontert
kontantstraum eller andre verdsetjingsmodellar.
Ein analyse av verkeleg verdi av finansielle instrument og ytterlegare detaljar om måling av
desse vert vist i eigen note i samband med årsrekneskapen.
Måling av finansielle garantiar
Diskonterte finansielle garantiar vert vurdert til verkeleg verdi, som ved fyrste gongs
rekneskapsføring vert rekna som motteke vederlag for garantien. Ved etterfylgjande måling
vert finansielle garantiar verdsett til det høgste beløp av mottatt vederlag for garantien med
frådrag for eventuelle resultatførte amortiseringar og beste estimat for vederlag ved
eventuell innfriing av garantien.
Overtaking av eignelutar
Eignelutar som kjem i banken si eiga i samband med oppfylgjing av misleghaldne og
nedskrivne engasjement, vert verdsett til verkeleg verdi når eigneluten vert teke over. Slike
eignelutar vert klassifisert i balansen etter sin art. Etterfylgjande verdivurdering og
klassifisering av resultateffekt fylgjer prinsippa for den aktuelle balanseposten.
Motrekning
Finansielle eignelutar og finansielle forpliktingar vert motrekna og presentert berre når
banken har ein juridisk handhevbar rett til å motrekne og når banken har til hensikt å gjere
opp på nettogrunnlag.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 38 av 80
Inntekter og kostnader vert ikkje motrekna med mindre det vert kravd eller tillate i samsvar
med IFRS.
Valuta
Transaksjonar i utanlandsk valuta vert rekna om til kursen på transaksjonstidspunktet.
Pengepostar i utanlandsk valuta vert rekna om til norske kroner ved å nytta kurs på
balansedagen. Ikkje-pengepostar som vert målt til historisk kurs uttrykt i utanlandsk valuta,
vert rekna om til norske kroner ved å nytta valutakursen på transaksjonstidspunktet. Ikkje-
pengepostar som vert målt til verkeleg verdi uttrykt i utanlandsk valuta, vert rekna om til
valutakursen fastsett på balansetidspunktet. Valutakursendringar vert løpande resultatført i
rekneskapsperioden.
Varige driftsmiddel
I samsvar med IFRS er det gjort ei vurdering av om eigedommane i banken er driftsmiddel til
eige bruk eller investeringseigedommar. Alle eigedommane er vurdert å være driftsmiddel til
eige bruk og vert rekneskapsført i samsvar med IAS 16. Verdien på eigedommane vert sett til
historisk kost med avskriving over forventa levetid. Det er krav om at ulike element med ulik
levetid vert skilt ut og avskrive separat. Dekomponering av historiske kostprisar er i praksis
ikkje mogeleg for bygningar eigd over lang tid. Me nytter difor høvet i regelverket som gjev
lov til at verkeleg verdi vert sett som ny kostpris ved implementering av IAS 16. Meirverdien
ut frå denne verdsetjinga er handsama som implementeringseffekt mot eigenkapitalen pr.
01.01.2010. Ved ein eventuell vesentleg verdireduksjon i marknadsverdiar vert det sett krav
til at driftsmidlar skal skrivast ned, der nedskrivinga skal resultatførast. Varige driftsmiddel er
i rekneskapen ført til anskaffingskost eller ”ny kostpris” etter frådrag for ordinære
akkumulerte avskrivingar. Ordinære avskrivingar er basert på kostpris, og avskrivingane er
fordelt lineært over driftsmidla si økonomiske levetid.
Immaterielle eignelutar
Utvikling av programvare vert balanseført og klassifisert som immaterielle eignelutar dersom
verdien vert vurdert som vesentleg, og det er forventa at den har varig verdi. Ved utvikling
av programvare vert bruk av eigne ressursar, forprosjektering, implementering og opplæring
utgiftsført. Balanseført eigenutvikla programvare vert avskrive over anslått levetid. Det vert
løpande vurdert om det er behov for nedskriving som fylgje av at verdien av forventa
økonomisk fordel er lågare enn balanseført verdi.
Skatt
Skattekostnad er sett saman av betalbar skatt og endring i utsett skatt. Utsett
skatt/skattefordel er rekna på alle skilnader mellom rekneskapsmessig og skattemessig verdi
på eignelutar og gjeld med unntak av mellombels skilnad knytt til aksjar som fell inn under
fritaksmetoden.
Utsett skattefordel er rekneskapsført når det er sannsynleg at banken vil ha tilstrekkelege
skattemessige overskot i seinare periodar til å gjera seg nytte av skattefordelen. Banken
fører tidlegare ikkje rekneskapsført utsett skattefordel i den grad det har vorte sannsynleg at
banken kan nytta seg av den utsette skattefordelen. Likeeins vil banken redusera utsett
skattefordel i den grad ein ikkje lenger ser det som sannsynleg at ein kan nyttiggjera seg av
den utsette skattefordelen.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 39 av 80
Utsett skatt og utsett skattefordel er målt basert på forventa framtidig skattesats.
Utsett skatt og utsett skattefordel vert ført til nominell verdi og er klassifisert som finansielt
anleggsmiddel (langsiktig skyldnad) i balansen.
Betalbar skatt og utsett skatt er rekneskapsført direkte mot eigenkapitalen i den grad
skattepostane relaterer seg til eigenkapitaltransaksjonar.
Pensjonsskyldnader
Banken har ei ordinær innskotsbasert pensjonsordning som oppfyller krava etter lov om
obligatorisk tenestepensjon. I tillegg har banken AFP ordning. For innskotsordninga betaler
banken innskot til privat administrerte livs- og pensjonsforsikringsselskap. Banken har ingen
ytterlegare betalingsforpliktingar etter at innskota er betalt. Innskota vert kostnadsført
fortløpande, og vert rekneskapsført som lønskostnad. AFP ordninga vert handsama
rekneskapsmessig som innskotsordninga.
Fondsobligasjon
Fondsobligasjonar som er evigvarande, og der banken har ein einsidig rett til ikkje å betale
renter til investorane under gitte vilkår, tilfredsstiller ikkje definisjonen til finansielle
forpliktingar i samsvar med IAS 32. Slike obligasjonar vert klassifisert som eigenkapital i
balansen (hybridkapital), og renta vert behandla på same vis som utbytte og vert presentert
som reduksjon i eigenkapital.
Skyldnader/avsetjingar
Avsetjing til restrukturering vert føreteke i samsvar med IAS 37. Krav til avsetjing er at det
eksisterer ein skyldnad som kjem frå tidlegare hendingar, og at det er mest sannsynleg at
skyldnaden vil koma til oppgjer. Avsetjingar vert rekna som noverdien av forventa
utbetalingar for å innfri skyldnaden. Foreslått utbytte er ikkje formelt beslutta på
balansedagen, og tilfredsstiller ikkje kriteria for ein skyldnad i samsvar til IAS 37.
Utbytte
Foreslått utbytte vert bokført som ein del av eigenkapitalen fram til endeleg vedtak i banken
si generalforsamling.
Betinga skyldnader og eignelutar
Betinga skyldnader er ikkje ført i årsrekneskapen. Det er opplyst om vesentlege betinga
skyldnader med unnatak av betinga skyldnader der desse er rekna som låge.
Ein betinga eignelut vert ikkje ført i årsrekneskapen, men vert opplyst om dersom det er
sannsynleg at fordelen vil tilflyta banken.
Hendingar etter balansedagen
Ny informasjon etter balansedagen om selskapet si finansielle stilling på balansedagen er
teke omsyn til i årsrekneskapen. Det vert opplyst om vesentlege hendingar etter
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 40 av 80
balansedagen som ikkje påverkar selskapet si finansielle stilling på balansedagen, men som
vil påverka selskapet si finansielle stilling i framtida.
Kontantstraumoppstilling
Kontantstraumoppstillinga er utarbeidd med utgangspunkt i brutto kontantstraumar frå
operasjonelle-, investerings- og finansieringsaktivitetar. Kontantstraumar frå operasjonelle
aktivitetar er definert som løpande renter knytt til utlåns- og innskotsverksemd mot kundar,
samt utbetalingar generert frå kostnader knytt til den ordinære operasjonelle verksemda.
Investeringsaktivitetar er definert som kontantstraumar frå verdipapirtransaksjonar, samt
investeringar i driftsmidlar og eigedommar. Kontantstraumar frå utlåns- og
innskotsverksemda, opptak og nedbetaling av ansvarlege lån, obligasjonsgjeld og
eigenkapital er definert som finansieringsaktivitetar. Likvidar omfattar kontantar, fordringar
på Noregs Bank og fordringar på kredittinstitusjonar.
Standardar, endringar og fortolkingar til eksisterande standardar som ikkje er
trådd i kraft og der føretaket ikkje har vald tidleg bruk
Det er ingen nye IFRS-standardar eller IFRIC-fortolkingar som ikkje er trådd i kraft som er
forventa å ha ein vesentleg påverknad på banken sitt rekneskap.
Note 3: Bruk av estimat og skjønnsmessige
vurderingar
Estimat og skjønnsmessige vurderingar vert løpande vurdert og er basert på historisk
erfaring og andre faktorar. For rekneskapsføremål nyttar banken estimat og skjønn om
framtida. Rekneskapsestimata kan avvika frå dei oppnådde resultata, men dei er basert på
beste estimat på det tidspunktet rekneskapen vert avslutta. Nedanfor er estimat og skjønn
som i monaleg grad kan påverke balanseført verdi av eignelutar eller skyldnader handsama.
Nedskrivingar på utlån og garantiar
Banken gjennomgår utvalde terskelverdiar av bedriftsmarknadsportefølja årleg. Store og
spesielt risikoutsette, samt misleghalde og tapsutsette engasjement vert gjennomgått
kvartalsvis. Lån til privatpersonar vert gjennomgått når dei er i misleghald og seinast etter 30
dagar, eller dersom dei har ein dårleg betalingshistorikk.
Banken føretek individuell vurdering av nedskrivingsbehovet dersom det føreligg
kredittforringing på engasjementa, og kredittforringinga medfører redusert framtidig
kontantstraum til betening av engasjementet. Eksempel på kredittforringing er misleghald,
konkurs, likviditetsproblem eller andre vesentlege finansielle problem.
Berekraftsvurdering og kredittrisiko
Banken har implementert ein modell for berekraftsvurdering av alle bedriftsengasjement.
Modellen inneheld 13 spørsmål som hjelper banken i å avdekke berekraftsrisikoen i
kundetilhøvet. Modellen vert nytta ved nye kredittførespurnader, og ved gjennomgang av
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 41 av 80
eksisterande engasjement. Modellen hjelper banken i vurdering av kredittrisiko knytt til
berekraft.
Covid-19-situasjonen og auka usikkerheit grunna krigen i Ukrania
Banken har hatt og har ekstra søkjeljos på utviklinga i kredittrisiko på grunn av covid-19-
pandemien og etter krigsutbrotet i Ukraina 24. februar 2022. Våren 2020 var det ein del
kundar som søkte og fekk innvilga avdragsutsetjing i inntil 6 månader. Me ser i ettertid at
storparten av desse ikkje vart forlenga, og kundane har klart seg betre enn venta gjennom
krisa. Banken er likevel klar over at dei meir langsiktige konsekvensane som fylgje av
økonomiske utfordringar byggjer seg opp over tid, og at dei økonomiske reservane hjå
utsette og råka kundar kan ta slutt dersom aktiviteten og marknadstilhøva vert varig
forringa.
Uvisse knytt til estimata fører til at det har vore naudsynt å nytta vesentleg meir skjønn og
gruppevis tilnærming i berekning av nedskrivingar på utlån. Dei modellberekna
nedskrivingane tek ikkje tilstrekkeleg høgde for situasjonen som har oppstått, med vesentleg
svekka makroøkonomiske utsikter samanlikna med det som ligg til grunn i den eksisterande
nedskrivingsmodellen.
Banken har berekna nedskrivingar i steg 1 og steg 2 for kredittporteføljen, på grunnlag av kor
utsette dei ulike segmenta og bransjane er innafor banken sine engasjement.
Nedskrivingane for engasjement innafor ulike segment og bransjar vert tilført ein
justeringsfaktor i prosent avhengig av risikograd. Det er teke omsyn til støtteordningar frå
staten i vurderingane av justeringsfaktorar for dei ulike segmenta og bransjane.
Justeringsfaktoren vert multiplisert med banken si eksponering innan ulike segment og
bransjar. Dei berekna nedskrivingsbeløpa etter risiko og eksponering, vert så lagt til dei
modellberekna nedskrivingane. Samla er det berekna 4,1 mill. kroner i bransjevise
tilleggsnedskrivingar i tillegg til dei modellberekna nedskrivingane.
Nedskrivingar på utlån til bedriftsmarknaden i steg 1 og steg 2 har auka med 0,4 mill. kroner
samanlikna med utgangen av fjoråret. Nedskrivingar på utlån til personmarknaden i steg 1
og steg 2 er redusert med 0,6 mill. kroner samanlikna med utgangen av fjoråret. Sjå note 13
for sensitivitetsberekningar.
Verkeleg verdi i ikkje aktiv marknad
For å setja verkeleg verdi på finansielle instrument som ikkje er notert i ein aktiv marknad
nyttar banken verdsetjingsteknikkar. Verdsetjingsteknikkar (til dømes modellar) som vert
nytta for å fastsetja verkeleg verdi, vert periodisk vurdert opp mot utvikling i verdi av
liknande instrument, og gjennomførte transaksjonar i same papir. I den grad det er praktisk
mogeleg vert data frå marknaden nytta, men på område som kredittrisiko, volatilitet og
korrelasjonar må estimat nyttast. Endringar i føresetnader for desse faktorane kan påverka
den verkelege verdien på finansielle instrument. Sjå note 26 for sensitivitetsberekningar.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 42 av 80
NOTE 4 - Kapitaldekning morbank
Tal i tusen kroner 2022 2021 2022 2021
Opptent eigenkapital 525.933 495.322 489.899 474.326
Overkursfond 46.995 46.995 72.479 63.947
Innbetalt aksjekapital 11.019 11.019 16.918 15.870
Fond for urealiserte vinstar 33.401 28.020 33.965 28.205
Sum eigenkapital 617.348 581.357 613.261 582.348
Avsett utbytte -23.315 -22.316 -23.315 -22.316
Frådrag for forsvarleg verdsetjing -4.290 -507 -4.387 -630
Frådrag i rein kjernekapital -42.372 -9.586 -13.309 -10.149
Rein kjernekapital 547.371 548.947 572.250 549.253
Fondsobligasjonar 50.000 40.000 53.465 42.407
Frådrag i kjernekapital
Sum kjernekapital 597.371 588.947 625.715 591.660
Ansvarleg lånekapital 60.000 60.000 64.102 63.030
Frådrag i tilleggskapital
Netto ansvarleg kapital 657.371 648.947 689.818 654.689
Eksponeringskategori (vekta verdi)
Statar 0 0 0 0
Lokal regional myndigheit 0 0 7.711 4.134
Offentleg eigde føretak 0 0 0 0
Institusjonar 91 0 7.594 6.571
Føretak 212.500 247.537 216.997 249.402
Massemarknad 0 0 14.396 3.825
Pantsikkerheit eigedom 2.055.152 2.142.633 2.187.213 2.262.489
Forfalne engasjement 37.424 38.115 38.006 38.408
Høgrisiko engasjement 0 7.395 0 7.395
Obligasjonar med fortrinnsrett 0 0 3.641 2.833
Fordring på institusjonar og føretak med kortsiktig rating 29.803 26.607 29.803 26.607
Andelar verdipapirfond 45.222 43.950 45.771 44.136
Eigenkapitalposisjonar 59.617 52.220 56.280 32.068
Øvrige engasjement 119.613 164.088 121.696 164.898
CVA-tillegg 0 0 5.867 7.669
Sum berekningsgrunnlag for kredittrisiko 2.559.422 2.722.545 2.734.976 2.850.435
Berekningsgrunnlag frå operasjonell risiko 213.566 203.037 219.386 205.467
Kapitalkrav med utgangspunkt i faste kostnader 1.655 486
Berekningsgrunnlag 2.772.988 2.925.582 2.956.017 3.056.389
Kapitaldekning i % 23,71 % 22,18 % 23,34 % 21,42 %
Kjernekapitaldekning 21,54 % 20,13 % 21,17 % 19,36 %
Rein kjernekapitaldekning i % 19,74 % 18,76 % 19,36 % 17,97 %
Uvekta kjernekapitalandel i % 10,01 % 9,96 % 9,62 % 9,32 %
Morbank
Konsolidert kapitaldekning
inkl. andel samarb.gruppe
EU si bankpakke trådde i kraft i Noreg frå 01.06.2022. Bankpakka innførte ein utvida SMB-rabatt,
som har hatt ein effekt på ca. 0,9 % i auka rein kjernekapitaldekning. Andre tilhøve frå innføringa
av Bankpakka har hatt uvesentleg påverknad på kapitaldekninga.
Konsolidering av samarbeidande grupper
Frå 01.01.2018 skal alle bankar rapportera kapitaldekning konsolidert med eigarandel i samarbeidsgrupper.
Banken har ein eigarandel på 0,64 % i Eika Gruppen AS og på 0,41 % i Eika Boligkreditt AS.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 43 av 80
NOTE 5 - Risikostyring
Risikostyring
Banken sine forretningsaktivitetar fører til at verksemda er eksponert for ei rekkje finansielle risiki. Banken si målsetting er å oppnå ein balanse mellom avkastning
og risiko, og å minimalisera potensielle negative verknader på banken sitt finansielle resultat.
Banken si finansielle risikostyring er etablert for å identifisera og analysera desse risiki, samt å etablera passande risikorammer og -kontrollar, og å overvaka at
reglane vert haldne gjennom bruk av pålitelege og oppdaterte informasjonssystem. Banken vurderer jamleg dei etablerte retningslinjene for risikostyring og systemet
som er etablert for å sikra at endringar i produkt og marknad vert reflektert i risikorammene.
Ansvaret for banken si risikostyring og kontroll er delt mellom banken sitt styre og leiinga. Styret vedtek banken sine mål og rammestruktur innanfor alle
risikiområde, herunder retningslinjer for styring av risiko.
Banksjef har ansvaret for den samla risikostyringa i banken. Alle vedtak knytt til risiko og risikostyring vert normalt fatta av banksjef i samråd med øvrige medlemmer
i banken si leiing. Økonomisjef har ansvar for utvikling av modellar og rammeverk for styring og kontroll i banken.
Alle leiarar i banken har ansvar for å styra risiko og sikra god internkontroll innanfor eige område i tråd med banken sin vedtekne risikoprofil.
Kredittrisiko
Banken tek kredittrisiko, som er risikoen for at motparten vil påføra banken eit tap ved ikkje å gjere opp banken sitt tilgodehavande. Kreditteksponering er primært
knytt til uteståande lån og gjeldspapir. Det er også kredittrisiko knytt til "off-balance" finansielle instrument som lånetilsagn, garantiar og unytta kredittar.
Sjå note 6-13 for vurdering av kredittrisiko.
Likviditetsrisiko
Risikoen for at banken ikkje er i stand til å innfri sine plikter ved forfall, samt risikoen for at banken ikkje klarer å møta sine likviditetsplikter utan at kostnaden vert
dramatisk auka. I eit breiare perspektiv inneheld likviditetsrisiko også risiko for at banken ikkje er i stand til å finansiera auke i eignelutar etter kvart som trongen for
refinansiering aukar.
Sjå note14 for vurdering av likviditetsrisiko.
Marknadssrisiko
Banken er eksponert for marknadsrisiko, som er risikoen for at verkeleg verdi av framtidige kontantstraumar knytt til finansielle instrument vil verta endra p.g.a.
endringar i marknadsprisar. Marknadsrisiko er knytt til opne posisjonar i rente-, valuta og aksjeprodukt som er eksponert mot endra marknadsprisar i volatiliteten i
prisar som rentesatsar, kredittspreadar, valutakursar og aksjeprisar.
Sjå note 25 - 28 for vurdering av marknadsrisiko.
Operasjonell risiko Risikoen for tap som skuldast dårlege eller feil i prosessar og system, feil som tilsette gjer, eller eksterne hendingar.
Forretningsrisiko Risiko for tap på grunn av endringar i eksterne forhold som marknadssituasjon eller reguleringar frå styresmaktene. Risikoen inkluderer òg
omdømmerisiko.
ESG risiko
Risiko relatert til miljø, samfunnsansvar og selskapsstyring inngår i ESG risiko. Deriblant også klimarisiko. Klimarisiko omf attar risiko for auka kredittrisiko og
finansielle tap for banken som fylgje av klimaendringar. Banken føretek årleg gjennomgang av risiko i banken der ESG og klimarisiko inngår.
Det er fyrst og fremst relatert til utlån til bedriftsmarknaden at det er identifisert at banken er utsett for klimarisiko. Dette er både relatert til fysisk risiko, men også
overgangsrisiko frå dagens situasjon til eit lågutsleppssamfunn. Difor er vurdering av berekraft og klimarisiko integrert i banken sin kredittprosess. Sidan banken
ikkje er eksponert mot blant anna olje- og gassnæringa vert næringseigedom, bygg og anlegg samt landbruk sett å vera dei sektorane som har høgast ibuande
klimarisiko i banken si portefølje. Samtidig er det store moglegheiter for positiv påverknad i deisse bransjane.
Compliance (etterleving)
Compliancerisiko er risikoen for at banken pådreg seg offentlege sanksjonar/bøter eller økonomiske tap som fyljge av manglande etterleving av lover og forskrifter.
Banken vektlegg gode prosessar for å sikre etterleving av gjeldande lover og forskrifter. Styret vedtek banken sin compliance-policy som skildarar hovudprinsippa for
ansvar og organisering. Det vert arbeida kontinuerleg med å vurdera beste tilpasning til nye reguleringar og nytt regelverk f or både å ivareta etterleving og effektivitet
i organisasjonen. Nye reguleringar og nytt regelverk som påvirkar drifta skal fortløpande inkluderast i rutinar og retningsli njer.
Aktiviteten på compliance-området har vore stor i senare år, særleg knytt opp mot krava innan kvitvasking og GDPR. Banken har implementert spesifikke rutinar og
retningslinjer for å sikre etterleving, og jobbar aktivt for å oppretthalde og vidareutvikle dei tilsette sin kompetanse på området.
NOTE 6 - Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet
2022
Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet Brutto utlån
Pr. klasse finansielt instrument: Steg 1 Steg 2 Steg 3 Sum utlån
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 3.966.316 51.022 0 4.017.338
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 651.622 138.112 0 789.734
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 54.751 172.903 0 227.654
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 55.541 55.541
Sum brutto utlån 4.672.688 362.037 55.541 5.090.267
Nedskrivningar -2.861 -5.130 -19.927 -27.917
Sum utlån til balanseført verdi 4.669.828 356.908 35.614 5.062.350
*Utlån til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 44 av 80
Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet
Pr. klasse finansielt instrument: Steg 1 Steg 2 Steg 3 Sum utlån
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 3.579.503 14.335 0 3.593.838
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 231.524 78.011 0 309.536
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 22.887 112.913 0 135.801
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 29.187 29.187
Sum brutto utlån 3.833.915 205.260 29.187 4.068.362
Nedskrivningar -111 -1.538 -9.400 -11.049
Sum utlån til bokført verdi 3.833.804 203.722 19.787 4.057.313
*Utlån til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet
Pr. klasse finansielt instrument: Steg 1 Steg 2 Steg 3 Sum utlån
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 386.812 36.687 0 423.500
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 420.097 60.101 0 480.198
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 31.864 59.990 0 91.854
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 26.353 26.353
Sum brutto utlån 838.774 156.778 26.353 1.021.905
Nedskrivningar -2.750 -3.591 -10.526 -16.867
Sum utlån til bokført verdi 836.024 153.186 15.827 1.005.037
*Utlån til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Unytta kredittar og garantiar fordelt på nivå for kredittkvalitet
(Pr. klasse finansielt instrument: ) Steg 1 Steg 2 Steg 3
Sum eksponering
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 211.922 487 0 212.409
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 31.629 18.618 0 50.247
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 29.258 5.433 0 34.691
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 8 8
Sum unytta kredittar og garantiar 272.809 24.537 8 297.355
Nedskrivningar -261 -197 -5 -463
Netto unytta kredittar og garantiar 272.549 24.340 3 296.892
*Unytta kredittar og garantiar til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Unytta kredittar og garantiar
Personmarknaden
Bedriftsmarknaden
2021
Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet Brutto utlån
Pr. klasse finansielt instrument: Steg 1 Steg 2 Steg 3 Sum utlån
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 4.028.389 23.958 0 4.052.347
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 520.756 150.623 0 671.379
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 66.774 185.684 0 252.458
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 58.162 58.162
Sum brutto utlån 4.615.919 360.266 58.162 5.034.346
Nedskrivningar -2.528 -5.684 -22.242 -30.455
Sum utlån til balanseført verdi 4.613.391 354.581 35.920 5.003.892
*Utlån til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 45 av 80
Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet
Pr. klasse finansielt instrument: Steg 1 Steg 2 Steg 3 Sum utlån
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 3.692.052 23.958 0 3.716.011
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 174.385 85.808 0 260.193
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 11.765 79.276 0 91.042
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 29.857 29.857
Sum brutto utlån 3.878.203 189.043 29.857 4.097.102
Nedskrivningar -771 -1.493 -11.440 -13.704
Sum utlån til bokført verdi 3.877.432 187.550 18.416 4.083.398
*Utlån til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Utlån til kundar fordelt på nivå for kredittkvalitet
Pr. klasse finansielt instrument: Steg 1 Steg 2 Steg 3 Sum utlån
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 336.336 0 0 336.336
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 346.371 64.815 0 411.186
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 55.008 106.408 0 161.416
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 28.305 28.305
Sum brutto utlån 737.716 171.223 28.305 937.244
Nedskrivningar -1.757 -4.192 -10.802 -16.751
Sum utlån til bokført verdi 735.959 167.031 17.503 920.494
*Utlån til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Unytta kredittar og garantiar fordelt på nivå for kredittkvalitet
(Pr. klasse finansielt instrument: ) Steg 1 Steg 2 Steg 3
Sum eksponering
Låg risiko (risikoklasse 1-3) 244.442 0 0 244.442
Middels risiko (risikoklasse 4-7) 91.636 8.940 0 100.576
Høg risiko (risikoklasse 8-10) 1.759 10.698 0 12.458
Kredittforringa (risikoklasse 11-12) 0 0 39 39
Sum unytta kredittar og garantiar 337.837 19.638 39 357.515
Nedskrivningar -135 -114 -7 -256
Netto unytta kredittar og garantiar 337.703 19.524 32 357.259
*Unytta kredittar og garantiar til verkeleg verdi med verdiendringar over andre inntekter og kostnader
Unytta kredittar og garantiar
Personmarknaden
Bedriftsmarknaden
NOTE 7 - Fordeling av utlån
Utlån fordelt på fordringstypar 2022 2021
Kassa-, drifts- og brukskredittar 263.192 222.189
Byggelån 74.208 72.512
Nedbetalingslån 4.752.867 4.739.646
Brutto utlån og fordringar på kundar 5.090.267 5.034.346
Nedskrivning steg 1 -2.861 -2.528
Nedskrivning steg 2 -5.130 -5.684
Nedskrivning steg 3 -19.927 -22.242
Netto utlån og fordringar på kundar 5.062.350 5.003.892
Utlån formidla til Eika Boligkreditt AS 542.188 351.121
Utlån inkl. Eika Boligkreditt AS 5.604.538 5.355.013
Brutto utlån fordelt på geografi 2022 2021
Voss og omland 3.466.766 3.452.647
Resten av landet 1.623.501 1.581.699
Sum 5.090.267 5.034.346
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 46 av 80
NOTE 8 - Kredittforringa engasjement
2022
Fordelt etter sektor/næring
Personmarknaden 29.243 -9.406 19.838
Næringssektor fordelt:
Jordbruk, skogbruk og fiske 24.994 -10.500 14.494
Industri 1.453 0 1.453
Bygg, anlegg 63 -5 58
Varehandel 0 0 0
Transport og lagring 0 0 0
Eigedomsdrift og tenesteyting 0 0 0
Anna næring 264 -21 243
Sum 56.018 -19.932 36.086
Banken hadde per 31.12.2022 15,1 mill. engasjement i steg 3 der det ikkje er føretatt nedskriving grunna verdien på trygda, tilsvarende tal for 2021 var 2,2 mill.
Trygd der det ikkje er føreteke nedskrivning i steg 3 består hovudsakleg av pant i bustad- og næringseigedom.
Banken har per 31.12.2022 22 mill. i tapskonstaterte engasjement som framleis blir inndrive. Inntekter fra denne aktiviteten vil bli ført som reduksjon av
nedskrivingar.Tilsvarende tal for 2021 var 25 mill.
Netto nedskrivne
engasjement
Nedskrivning steg 3
Brutto kredittforringa
engasjement
2021
Fordelt etter sektor/næring
Personmarknaden 36.723 -11.448 25.275
Næringssektor fordelt:
Jordbruk, skogbruk og fiske 25.242 -10.500 14.742
Industri 3.104 -302 2.802
Bygg, anlegg 0 0 0
Varehandel 0 0 0
Transport og lagring 0 0 0
Eigedomsdrift og tenesteyting 0 0 0
Anna næring 0 0 0
Sum 65.069 -22.250 42.819
Nedskrivning steg 3
Brutto kredittforringa
engasjement
Netto nedskrivne
engasjement
Kredittforringa engasjement 2022 2021
Brutto engasjement med over 90 dagars overtrekk - personmarknad 18.485 28.814
Brutto engasjement med over 90 dagars overtrekk - bedriftsmarknad
1.780 0
Nedskrivning steg 3 -8.625 -10.521
Netto engasjement med over 90 dagars overtrekk 11.640 18.293
Brutto andre kredittforringa engasjement - personmarknad 10.759 7.909
Brutto andre kredittforringa engasjement - bedriftsmarknad 24.994 28.346
Nedskrivning steg 3 -11.307 -11.721
Netto andre kredittforringa engasjement 24.446 24.534
Netto kredittforringa engasjement 36.086 42.827
Kredittforringa engasjement fordelt etter trygd
Tal i tusen kroner Beløp % Beløp %
Engasjement med trygd i bustad 26.517 47,3 % 27.107 41,7 %
Engasjement med trygd jordbruk og næringseigedom 28.213 50,4 % 29.787 45,8 %
Engasjement til offentleg sektor 0 0,0 % 0 0,0 %
Engasjement utan trygd 1.287 2,3 % 8.175 12,6 %
Ansvarleg lånekapital 0 0,0 % 0 0,0 %
Sum kredittforringa engasjement 56.018 100 % 65.069 100 %
2022
2021
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 47 av 80
NOTE 9 - Forfalne og kredittforringa utlån
2022
Privatmarknaden 4.049.877 30 0 4.249 476 13.730 18.485 29.243 13.875 10.418
Bedriftsmarknaden 1.020.125 0 0 1.717 63 0 1.780 26.774 1.429 24.924
Totalt 5.070.001 30 0 5.966 539 13.730 20.265 56.018 15.304 35.342
Ikkje forfalne utlån
Kredittforringa utlån
Trygd for forfalne
utlån > 90 dg.
Trygd for andre
kredittforringa utlån
Under 1 mnd.
Over 1 t.o.m. 3
mnd
Over 3 t.o.m. 6
mnd.
Over 6 t.o.m. 12
mnd.
Over 1 år
Sum forfalne
utlån
2021
Privatmarknaden 4.072.325 2.054 0 2.603 1.969 18.151 24.777 30.041 21.419 7.820
Bedriftsmarknaden 925.901 11.343 0 0 0 0 11.343 28.305 0 28.305
Totalt 4.998.226 13.397 0 2.603 1.969 18.151 36.120 58.346 21.419 36.125
2022
Tal dagar i forfall blir rekna frå det tidspunktet eit lån har eit overtrekk som overstig den relative- og absolutte grensa.
For både PM- og BM-kundar er den relative grensa lik 1% av kunden sine samla eksponeringar
- For PM-kundar er den absolutte grensa lik 1.000 kroner
- For BM-kundar er den absolutte grensa lik 2.000 kroner
NOTE 10 - Eksponering på utlån
Ned- Ned- Ned- Ned- Ned- Ned-
2022 skriving skriving skriving Unytta skriving skriving skriving Maks kreditt-
Tal i tusen kroner Brutto utlån steg 1 steg 2 steg 3 kredittar Garantiar steg 1 steg 2 steg 3 eksponering
Personmarknaden 4.068.362 -111 -1.538 -9.400 103.836 15.508 -11 -31 -3 4.176.612
Næringssektor fordelt:
Jordbruk, skogbruk og fiske 34.559 -4 -23 -10.500 1.855 0 -1 0 0 25.887
Industri 31.190 -130 -156 0 7.126 4.283 -5 -12 0 42.295
Bygg, anlegg 66.945 -151 350 -5 19.865 68.409 -25 -68 0 155.320
Varehandel 72.850 -343 -516 0 20.978 14.413 -22 -42 0 107.318
Transport og lagring 19.100 -97 -137 0 3.862 4.241 -1 0 0 26.968
Eigedomsdrift og tenesteyting 629.257 -1.562 -2.909 0 19.965 15.543 -44 -35 0 660.215
Anna næring 168.004 -464 -199 -21 7.815 4.936 -152 -9 -2 179.909
Sum 5.090.267 -2.861 -5.130 -19.927 185.303 127.333 -261 -197 -5 5.374.523
Ned- Ned- Ned- Ned- Ned- Ned-
2021 skriving skriving skriving Unytta skriving skriving skriving Maks kreditt-
Tal i tusen kroner Brutto utlån steg 1 steg 2 steg 3 kredittar Garantiar steg 1 steg 2 steg 3 eksponering
Personmarknaden 4.097.102 -771 -1.493 -11.440 119.960 10.135 -12 -32 -7 4.213.442
Næringssektor fordelt:
Jordbruk, skogbruk og fiske 36.603 -26 -23 -10.500 1.811 1.068 -1 -2 0 28.930
Industri 74.507 -149 -180 -302 7.290 4.233 -1 -22 0 85.376
Bygg, anlegg 68.285 -120 496 0 15.006 78.606 -16 -2 0 162.255
Varehandel 72.990 -176 -411 0 26.971 16.270 -23 -4 0 115.617
Transport og lagring 23.025 -98 -139 0 3.408 4.173 -1 0 0 30.368
Eigedomsdrift og tenesteyting 562.932 -1.038 -3.418 0 33.189 21.938 -62 -39 0 613.503
Anna næring 98.903 -150 -516 0 10.634 2.821 -17 -13 0 111.661
Sum 5.034.346 -2.528 -5.684 -22.242 218.270 139.245 -134 -114 -7 5.361.151
NOTE 11 - Nedskrivingar, tap, finansiell risiko
Etter IFRS 9 er banken sine utlån til kundar, unytta kredittar og garantiar gruppert i tre steg basert på misleghaldssannsyn (PD) på innrekningstidpunktet sammanlikna
med misleghaldssannsyn på balansedagen. Fordeling mellom steg blir føreteke for det einskilde lån eller engasjement.
Tabellane under spesifiserar endringane i nedskrivingar i perioden og brutto balanseførte utlån, garantiar og unytta trekkrettighetar for kvart steg og inkluderar fylgjande
element:
· Overføring mellom steg som kjem av endring i kredittrisiko, frå 12 månaders forventa kredittap i steg 1 til kreditttap over forventa levetid i steg 2 og steg 3.
· Auke i nedskrivingar ved utferding av nye utlån, unytta kredittar og garantiar.
· Reduksjon i nedskrivingar ved frårekning av utlån, unytta kredittar og garantiar.
· Auke eller reduksjon i nedskrivingar som kjem av endringar i inputvariablar, berekningsføresetnadar, makroøkonomiske føresetnadar og effekt av diskontering.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 48 av 80
2022 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Nedskrivningar på utlån til kundar - personmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Nedskrivningar pr. 01.01.2022 771 1.493 11.440 13.704
Overføringar mellom steg:
Overføringar til steg 1 31 -442 0 -411
Overføringar til steg 2 -15 484 0 469
Overføringar til steg 3 0 -132 302 169
Nedskrivingar på nye utlån utbetalt i året 15 3 16 34
Utlån som er frårekna i perioden -104 -396 -3.448 -3.948
Konstaterte tap 0
Endra eksponering eller endringar i modell eller risikoparametre 11 197 999 1.206
Andre justeringar -597 331 91 -175
Nedskrivningar personmarknaden pr. 31.12.2022 111 1.538 9.400 11.049
2022 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Brutto utlån til kundar - personmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Brutto utlån pr. 01.01.2022 3.878.202 189.043 29.857 4.097.102
Overføringar mellom steg:
Overføringar til steg 1 69.488 -69.488 0 0
Overføringar til steg 2 -93.208 93.208 0 0
Overføringar til steg 3 0 -4.519 4.519 0
Nye utlån utbetalt 1.341.397 52.815 2.766 1.396.979
Utlån som er frårekna i perioden -1.361.965 -55.799 -7.954 -1.425.719
Konstaterte tap 0
Brutto utlån til personmarknaden pr. 31.12.2022 3.833.915 205.260 29.187 4.068.362
2022 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Nedskrivningar på utlån til kundar - bedriftsmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Nedskrivningar pr. 01.01.2022 1.757 4.192 10.802 16.751
Overføringar mellom steg:
Overføringar til steg 1 64 -818 0 -755
Overføringar til steg 2 -63 653 0 590
Overføringar til steg 3 -4 -10 26 11
Nedskrivingar på nye utlån utbetalt i året 65 233 359 656
Utlån som er frårekna i perioden -178 -473 -438 -1.089
Konstaterte tap 0
Endra eksponering eller endringar i modell eller risikoparametre 134 -67 -223 -156
Andre justeringar 976 -118 -1 858
Nedskrivningar bedriftsmarknaden pr. 31.12.2022 2.750 3.591 10.525 16.867
2022 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Brutto utlån til kundar - bedriftsmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Brutto utlån pr. 01.01.2022 737.716 171.223 28.305 937.244
Overføringar mellom steg:
Overføringar til steg 1 42.558 -42.558 0 0
Overføringar til steg 2 -72.621 72.621 0 0
Overføringar til steg 3 -103 -224 327 0
Nye utlån utbetalt 266.214 17.821 0 284.035
Utlån som er frårekna i perioden -134.991 -62.104 -2.279 -199.375
Konstaterte tap 0
Brutto utlån til bedriftsmarknaden pr. 31.12.2022 838.774 156.778 26.353 1.021.905
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 49 av 80
2022 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Nedskrivningar på unytta kredittar og garantiar 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Nedskrivningar pr. 01.01.2022 135 114 7 256
Overføringar mellom steg:
Overføringar til steg 1 21 -36 0 -15
Overføringar til steg 2 -7 101 0 94
Overføringar til steg 3 0 0 0 0
Nedskrivningar på nye kredittar og garantiar 9 38 3 50
Nedskrivningar på unytta kredittar og garantiar som er frårekna i perioden -69 -35 0 -104
Endra eksponering eller endringar i modell eller risikoparametre 137 10 0 147
Andre justeringar 35 4 -5 34
Nedskrivningar pr. 31.12.2022 261 197 5 463
2022 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Unytta kredittar og garantiar 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Brutto balanseførte engasjement pr. 01.01.2022 337.837 19.638 39 357.514
Overføringar mellom steg:
Overføringar til steg 1 15.640 -15.640 0 0
Overføringar til steg 2 -10.904 10.904 0 0
Overføringar til steg 3 0 0 0 0
Nye/endra unytta kredittar og garantiar 81.311 3.143 0 84.454
Engasjement som er frårekna i perioden -151.075 6.492 -31 -144.614
Brutto uteståande engasjement pr. 31.12.2022 272.809 24.537 8 297.355
Nedskrivningar i steg 3 på utlån og garantiar 2022 2021
Nedskrivningar ved starten av perioden 22.242 22.394
Auka nedskrivningar i perioden 1.761 1.300
Nye nedskrivningar i perioden 553 500
Tilbakeføring av nedskrivningar frå tidligare periodar -281 -1.952
Konstaterte tap på lån som tidligare er nedskrivne -4.344 0
Individuelle nedskrivningar ved slutten av perioden 19.931 22.242
Resultatførte tap på utlån, kredittar og garantiar 2022 2021
Endring i perioden i steg 3 på utlån -2.315 -152
Endring i perioden i steg 3 på garantiar 0 7
Endring i perioden i forventa tap steg 1 og 2 301 -403
Konstaterte tap i perioden, der det tidligare er 4.344 1.462
føreteke nedskrivningar i steg 3
Konstaterte tap i perioden, der det ikkje er 0 -85
føreteke nedskrivningar i steg 3
Perioden sin inngang på tidlegare periodar sine nedskrivningar -599 -605
Tapskostnader i perioden 1.731 224
2021 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Nedskrivningar på utlån til kundar - personmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Nedskrivingar pr. 01.01.2021 245 1.133 11.394 12.771
Overføring mellom steg:
Overføring til steg 1 3 -126 0 -122
Overføring til steg 2 -37 685 -100 547
Overføring til steg 3 -3 -138 799 658
Nedskrivningar på nye utlån utbetalt i året 25 43 3.380 3.448
Utlån som er frårekna i perioden -52 -452 -3.884 -4.387
Konstaterte tap 0
Endra eksponering eller endring i modell eller risikoparameter 14 -60 6 -40
Andre justeringar 576 408 -155 830
Nedskrivingar personmarknaden pr. 31.12.2021 771 1.493 11.440 13.704
2021 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Brutto utlån til kundar - personmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Brutto utlån pr. 01.01.2021 3.729.553 130.342 34.470 3.894.365
Overføring mellom steg:
Overføring til steg 1 24.956 -24.956 0 0
Overføring til steg 2 -74.292 76.748 -2.456 0
Overføring til steg 3 -4.520 -8.551 13.071 0
Nye utlån utbetalt 1.362.473 48.540 0 1.411.013
Utlån som er frårekna i perioden -1.159.968 -33.079 -15.229 -1.208.276
Konstaterte tap 0
Brutto utlån til personmarknaden pr. 31.12.2021 3.878.202 189.043 29.857 4.097.102
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 50 av 80
2021 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Nedskrivningar på utlån til kundar - bedriftsmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Nedskrivingar pr. 01.01.2021 2.340 4.897 11.000 18.237
Overføring mellom steg:
Overføring til steg 1 30 -344 0 -314
Overføring til steg 2 -132 1.150 0 1.018
Overføring til steg 3 0 -74 302 228
Nedskrivningar på nye utlån utbetalt i året 33 30 556 619
Utlån som er frårekna i perioden -213 -921 -1.056 -2.191
Konstaterte tap 0
Endra eksponering eller endring i modell eller risikoparameter -31 -405 0 -436
Andre justeringar -269 -140 0 -409
Nedskrivingar bedriftsmarknaden pr. 31.12.2021 1.757 4.192 10.802 16.751
2021 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Brutto utlån til kundar - bedriftsmarknaden 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Brutto utlån pr. 01.01.2021 809.851 172.246 27.330 1.009.428
Overføring mellom steg:
Overføring til steg 1 24.501 -24.501 0 0
Overføring til steg 2 -99.332 99.332 0 0
Overføring til steg 3 0 -2.418 2.418 0
Nye utlån utbetalt 136.767 13.412 645 150.824
Utlån som er frårekna i perioden -134.071 -86.848 -2.088 -223.007
Konstaterte tap 0
Brutto utlån til bedriftsmarknaden pr. 31.12.2021 737.716 171.223 28.305 937.244
2021 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Nedskrivningar på unytta kredittar og garantiar 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Nedskrivingar pr. 01.01.2021 123 199 0 322
Overføringar:
Overføring til steg 1 6 -52 0 -46
Overføring til steg 2 -4 28 0 24
Overføring til steg 3 0 0 0 0
Nedskrivningar på nye kredittar og garantiar 7 21 0 28
Nedskrivningar på unytta kredittar og garantiar som er frårekna i perioden -29 -82 0 -111
Endra eksponering eller endringar i modell eller risikoparameter -30 -12 0 -42
Andre justeringar 62 12 7 81
Nedskrivingar pr. 31.12.2021 135 114 7 256
2021 Steg 1 Steg 2 Steg 3
Unytta kredittar og garantiar 12 mnd. tap Livstid tap Livstid tap Totalt
Brutto balanseførte engasjement pr. 01.01.2021 269.147 27.196 451 296.794
Overføringer:
Overføringer til steg 1 4.137 -4.137 0 0
Overføringer til steg 2 -3.439 3.439 -46 -46
Overføringer til steg 3 0 -46 -46 -92
Nye/endra unytta kredittar og garantiar 174.011 1.825 2 175.838
Engasjement som er frårekna i perioden -106.019 -8.639 -322 -114.980
Brutto balanseførte engasjement pr. 31.12.2021 337.837 19.638 39 357.514
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 51 av 80
NOTE 12 - Store engasjement
Pr. 31.12.2022 utgjorde dei 10 største konsoliderte kredittengasjementa 11,23 % (2021: 10,12 %) av brutto
engasjement. Banken har tre konsoliderte engasjement som blir rapportert som store engasjement, meir enn
10,00 % av kjenekapital. Det største konsoliderte kredittengasjementet er på 19,13 % av kjernekapital.
(2021 ansvarleg kapital) 2022 2021
10 største engasjement 606.745 545.866
Totalt brutto engasjement 5.402.903 5.391.861
i % brutto engasjement 11,23 % 10,12 %
Kjernekapital/Ansvarleg kapital 597.371 648.948
i % ansvarleg kapital 101,57 % 84,12 %
Største engasjement utgjer 19,30 % 13,94 %
Brutto engasjement inkluderar utlån til kundar før nedskrivning, unytta kredittrammer, garantiar og unytta
garantirammer.
NOTE 13 - Sensitivitet
Avsette tap på utlån, kredittar og garantiar
Bokførte
nedskrivningar
Scenario 1 Scenario 2 Scenario 3 Scenario 4 Scenario 5 Scenario 6 Scenario 7
Steg 1 1.730 1.399 1.920 1.850 1.641 2.473 2.168 942
Steg 2 3.203 2.274 3.289 3.563 2.706 5.582 4.292 2.153
Tapsavsetningane i denne noten er knytt til modellrekna tapsavsetningar for engasjement i steg 1 og 2,
Ved utgangen av 2022 var tilleggsavsetningane knytt til covid-19-situasjonen 4,1 mill. kr - uforandra frå 2021.
Tilleggsavsetningane er ført i steg 2.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 52 av 80
Skilding av dei ulike scenario:
Basis
Nedskrivingar i steg 1 og 2 som rekna i nedskrivningsmodellen.
Scenario 1: Ingen påverknad frå makromodell
Scenarioet skildrar korleis nedskrivningane vil sjå ut med ei konstant "forventning til framtida".
Det betyr at senarioet skildrar ei forventning om "ingen endringar i økonomien" fram i tid.
Scenarioet kan med føremon nyttast til å vurdera konsekvensane av framtidsforventningane i dei
geografiske områda eller bransjar som har større justeringar.
Scenario 2: Full løpetid på alle avtalar
Scenarioet handsamar alle fasilitetar med full løpetid og simulerer korleis nedskrivinga vil endrast
dersom alle fasilitetar nyttar kontraktuell løpetid. Nedskrivingsmodellen nyttar ellers for steg 1 eitt års
løpetid og for steg 2 ei gjennomsnittleg forventa løpetid ved simulering av nedskrivingar.
Scenario 3: PD 12 mnd. auka med 10 %
Endring, som fylgje av ei 10 % stigning i sannsyn for default scenarioet, viser effekten ved ei isolert
stigning i 12 mnd. PD. Effekten er ei mogeleg endring i stegfordeling og justering av ratingbånd til simulering på
PD liv-kurva for kundar i steg 2. Scenarioet gjenbereknar ikkje PD liv som avleia faktor for ikkje å
øydeleggje effekten ved isolert endringar av PD 12 mnd.
Scenario 4: PD 12 mnd. redusert med 10 %
Endring, som fylgje av eitt 10% fall i sannsyn for default scenarioet, viser effekten ved eit isolert fall i
12 mnd. PD. Effekten er mogeleg endring i stegfordelinga og justering av ratingbånd til simulering på PD liv-kurva
for kundar i steg 2. Scenarioet gjenbereknar ikkje PD liv som avleia faktor for ikkje å
øydeleggje effekten ved isolert endringar av PD 12 mnd.
Scenario 5: LGD justert til å simulera 30 % fall i bustadprisar
LGD, tap gitt misleghald, er endra slik at det simulerer ein nedgang i bustadprisar på 30 %, noko som vil gje vesentlege
tap ved realisasjon.
Scenario 6: Forventning til framtid der nedsidescenarioet blir vekta til 100 %
Scenarioet skildrar korleis nedskrivningane vil sjå ut med ei "forventning til framtida" kun basert
på nedsidescenarioet.
Scenario 7: Forventning til framtida der oppsidescenarioet er vekta 100 %
Scenarioet skildrara korleis nedskrivningane vil sjå ut med ei forventning til framtida kun basert på oppsidescenarioet.
NOTE 14 - Likviditetsrisiko
Likviditetsrisiko er risikoen for at banken i ein gitt situasjon ikkje er i stand til å refinansiera seg i tilstrekkeleg grad til at banken kan møte sine plikter. Det er i hovudsak
tre ting som har innverknad på likviditetsrisiko:
1) balansestruktur: Banken har reelt liten skilnad i omlaupsfart og bindingstid på aktiva og passiva, gjennom at hovuddelen av utlåna er finanseiert med mindre og stabile
innskot, og har såleis ein låg trong for refininansiering.
2) likviditeten i marknaden: Denne er vurdert til god.
3) kredittverdigheit: Kredittverdigheit kjem til uttrykk gjennom banken sin rating. Viktige element i ratingen er banken sin soliditet, likviditet, inntening, risikoprofil og
porteføljekvalitet.
Banken har rating på same nivå som bankar ein kan samanlikna seg med.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 53 av 80
2022
Avtalt løpetid for hovudpostar i balansen På
0- 1 mnd 1-3 mnd 3 mnd-1 år 1- 5 år Over 5 år førespurnad Totalt
Kontantar og kontantekvivalentar 76 809 76 809
Utlån og fordringar på kredittinstitusjonar og finansieringsføretak 149 017 149 017
Netto utlån til og fordringar på kundar 18 243 27 303 64 826 254 362 4 608 901 88 715 5 062 350
Øvrige eignelutar 447 405 101 607 549 012
Sum finansielle eignelutar 691.474 27.303 64.826 254.362 4.608.901 190.322 5.837.188
Innlån frå kredittinstitusjonar 24 24
Innskot og andre innlån frå kundar 2 607 346 730 242 733 205 4 070 793
Gjeld stifta ved utferding av verdipapir 1 478 33 496 175 000 780 000 0 989 974
Øvrig gjeld 45 946 45 946
Ansvarleg lånekapital 109 60 000 60 109
Fondsobligasjonskapital som EK 26 313 26 313
Unytta trekkrettar og ikkje utbetalte lånetilsagn 77 588 232 767 310 355
Sum forpliktingar 2.654.770 867.748 1.140.972 840.000 0 24 5.503.514
2021
Avtalt løpetid for hovudpostar i balansen På
0- 1 mnd 1-3 mnd 3 mnd-1 år 1- 5 år Over 5 år førespurnad Totalt
Kontantar og kontantekvivalentar 11 715 11 715
Utlån og fordringar på kredittinstitusjonar og finansieringsføretak 201 700 201 700
Netto utlån til og fordringar på kundar 44 290 51 690 224 736 715 272 3 900 752 67 152 5 003 892
Øvrige eignelutar 529 853 529 853
Sum finansielle eignelutar 44.290 51.690 224.736 715.272 3.900.752 810.420 5.747.159
Innlån frå kredittinstitusjonar 24 24
Innskot og andre innlån frå kundar 2 644 209 653 767 672 251 3 970 227
Gjeld stifta ved utferding av verdipapir 345 3 156 310 560 741 838 1 055 899
Øvrig gjeld 39 492 39 492
Ansvarleg lånekapital 395 1 183 60 000 61 578
Fondsobligasjonskapital som EK 423 1 269 1 692
Unytta trekkrettar og ikkje utbetalte lånetilsagn 98 000 228 170 326 170
Sum forpliktingar 2.644.554 755.741 985.263 801.838 0 267.685 5.455.081
NOTE 15 - Valutarisiko
Banken har kun ei mindre kontantbehaldning på 0,9 mill. kr,
og har elles ingen aktiva- eller passivapostar i utanlandsk valuta pr. 31.12.2022
NOTE 16 - Kursrisiko
Kursrisiko på verdipapir er risikoen for tap som oppstår ved endringar i verdien på obligasjonar
og eigenkapitalpapir som banken har investert i. Banken har etablert rammer for
investeringar. Investeringar ut over ramme skal godkjennast av banken sitt styre.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 54 av 80
NOTE 17 - Renterisiko
Banken sine utlån og finansiering er i all hovudsak i flytande rente. Dette fører til ei avgrensa
eksponering mot endringer i marknadsrente. Banken har for tida ikkje kundeengasjement
med fast rente.
2022
Tidspunkt fram til endring av rentevilkår
Tal i tusen kroner
Rentebinding
0 - 1 mnd.
Rentebinding
1 - 3 mnd.
Rentebinding
3 mnd. - 1år
Rentebinding
1 - 5 år
Rentebinding
over 5 år
Uten rente-
eksponering
Sum
Kontantar og kontantekvivalentar 76 809 76 809
Utlån til og fordringar på kredittinstitusjonar og sentralbankar 149 017 149 017
Netto utlån til og fordringar på kundar 5 062 350 5 062 350
Obligasjonar, sertifikat og liknande 0
Øvrige eignelutar 572 377 572 377
Sum eignelutar - 5.288.176 - - - 572.377 5.860.553
-herav i utanlandsk valuta 0 0 0 0 0 0 0
Gjeld til kredittinstitusjonar 24 24
Innskot frå og gjeld til kundar 4 070 793 4 070 793
Obligasjonsgjeld 151 248 838 726 989 974
Øvrig gjeld 45 986 45 986
Ansvarleg lånekapital 60 109 60 109
Sum gjeld 151.248 4.969.628 - - - 46.010 5.166.885
- herav i utanlansk valuta 0 0 0 0 0 0 0
Netto renteeksponering eignelutar og gjeld - 151 248 318 548 0 0 0 526 367 693 668
2021
Tal i tusen kroner
Rentebinding
0 - 1 mnd.
Rentebinding
1 - 3 mnd.
Rentebinding
3 mnd. - 1år
Rentebinding
1 - 5 år
Rentebinding
over 5 år
Uten rente-
eksponering
Sum
Kontantar og kontantekvivalentar 11 715 11 715
Utlån til og fordringar på kredittinstitusjonar og sentralbankar 201 700 201 700
Netto utlån til og fordringar på kundar 5 003 892 5 003 892
Obligasjonar, sertifikat og liknande 0
Finansielle derivat
Øvrige eignelutar 529 853 529 853
Sum eignelutar - 5.003.892 - - - 743.267 5.747.159
-herav i utanlandsk valuta 0 0 0 0 0 0 0
Gjeld til kredittinstitusjonar 24 24
Innskot frå og gjeld til kundar 3 970 227 3 970 227
Obligasjonsgjeld 100 281 955 618 1 055 899
Øvrig gjeld 39 492 39 492
Ansvarleg lånekapital 60 053 60 053
Sum gjeld 100.281 4.985.898 - - - 39.516 5.125.695
- herav i utanlansk valuta 0 0 0 0 0 0 0
Netto renteeksponering eignelutar og gjeld - 100 281 17 994 0 0 0 703 751 621 464
Endring av rentevilkår
Renterisiko oppstår i samband med banken si utlåns- og innlånsverksemd. Renterisiko er eit resultat av at rentebindingstida for banken si
aktiva- og passivaside ikkje er samanfallande.
Renterisiko pr. 31.12.2022
Eignelutar
Utlån til kundar med flytande rente 5.090 0,12 (5,9)
Utlån til kundar med rentebinding -
Renteberande verdipapir 447 0,61 (2,7)
Øvrige renteberande eignelutar -
Gjeld
Innskot med rentebinding -
Flytande innskot 4.075 0,15 6,3
Verdipapirgjeld 989 0,17 1,7
Øvrig renteberande gjeld 110 0,20 0,2
Sum renterisiko (0,4)
Eksponering
Renteløpetid
Renterisiko
ved 1%
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 55 av 80
2022 2021
Renteinntekter berekna etter effektivrentemetoden av utlån til og fordringar på kredittinstitusjonar og finansføretak 1 845 - 115
Renteinntekter berekna etter effektivrentemetoden av utlån til og fordringar på kundar 172 937 126 518
Renter og liknande inntekter av sertifikat, obligasjonar og andre renteberande verdipapir 0 359
Øvrige renteinntekter og liknande inntekter 0 0
Sum renteinntekter og liknande inntekter 174.782 126.762
Gjenomsnittleg
effektiv
rentesats
Gjenomsnittleg
effektiv
rentesats
2022 2021
Renter og liknande kostnadar på gjeld til kredittinstitusjonar 2 47 7,09 % 0,29 %
Renter og liknande kostnadar på innskot frå og gjeld til kundar 34 494 16 342 0,86 % 0,42 %
Renter og liknande kostnadar på utferda verdipapir 26 133 13 381 2,52 % 1,25 %
Renter og liknande kostnadar på ansvarleig lånekapital 1 929 1 336 3,20 % 2,22 %
Renter og liknande kostnadar på fondsobligasjonskapital 0 0 5,19 % 3,88 %
Andre rentekostnadar og liknande kostnadar 2 888 3 550
Sum rentekostnader og liknande kostnadar 65.446 34.655
Netto renteinntekter 109.336 92.107
NOTE 18 - Netto renteinntekter
Banken rapporterar segmenta privatmarknad (PM) og bedriftsmarknad (BM).
RESULTAT PM BM
Ufordelt Totalt PM BM Ufordelt Totalt
Netto rente- og kredittprovisjonsinntekter 95.266 45.025 -30.955 109.336 76.028 34.148 -18.069 92.107
Utbytte og andre inntekter av eigenkapitalinstrument 4.571 4.571 1.720 1.720
Netto provisjonsinntekter 14.901 14.901 13.282 13.282
Netto verdiendring og gevinst/tap på valuta og finansielle instrument 2.692 2.692 2.271 2.271
Andre driftsinntekter 466 466 324 324
Netto andre driftsinntekter 0 0 22.630 22.630 0 0 17.598 17.598
Løn og personalkostnader 24.245 24.245 22.757 22.757
Avskrivningar og nedskrivningar på varige og immaterielle eignelutar 1.528 1.528 1.793 1.793
Andre driftskostnadar 33.957 33.957 26.927 26.927
Sum driftskostnadar 0 0 59.730 59.730 0 0 51.477 51.477
Tap på utlånsengasjement og garantiar 726 1.005 1.731 1.495 -1.272 224
Resultat før skatt 94.541 44.020 -68.056 70.505 74.533 35.419 -51.948 58.004
BALANSETAL PM BM Ufordelt Totalt PM BM Ufordelt Totalt
Netto utlån til og fordringar på kundar 4.057.313 1.005.037 5.062.350 4.083.398 920.494 5.003.892
Innskot frå kundar 3.137.722 933.071 4.070.793 2.923.656 1.046.571 3.970.227
2022
2021
NOTE 19 - Segmentinformasjon
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 56 av 80
Provisjonsinntekter og inntekter frå banktenester
2022 2021 2022 2021
Garantiprovision 1 908 1 910 1 908 1 910
Formidlingsprovisjon 2 389 3 027 2 389 3 027
Provisjon frå Eika Boligkreditt 2 323 2 976 2 323 2 976
Betalingsformidling 3 439 2 275 3 439 2 275
Verdipapirforvaltning 268 339 268 339
Provisjon ved sal av forsikringstenester 5 003 3 377 5 003 3 377
Andre provisjons- og gebyrinntekter 1 791 1 644 1 791 1 644
Sum provisjonsinntekter og inntekter frå banktenester 17.121 15.548 17.121 15.548
Provisjonskostnadar og kostnadar ved banktenester
2022 2021 2022 2021
Garantiprovisjon
Betalingsformidling 2 158 2 186 2 158 2 186
Andre gebyr- og provisjonskostnadar 63 80 63 80
Sum provisjonskostnadar og kostnadar ved banktenester 2.221 2.266 2.221 2.266
Netto verdiendring og vinst/tap på valuta og finansielle instrument
2022 2021 2022 2021
Netto verdiendring og vinst/tap på utlån og fordringar 0 0 0 0
Netto verdiendring og vinst/tap på renteberande verdipapir 2.124 1.458 2.124 1.458
Netto verdiendring og vinst/tap på aksjar og andre eigenkapitalinstrument 0 404 0 404
Netto verdiendring og vinst/tap på finansielle forpliktelsar (med unntak av finansielle derivat)
Netto verdiendring og vinst/tap på valuta og finansielle derivat 568 409 568 409
Netto vinst/tap på finansielle instrument 2.692 2.271 2.692 2.271
Andre driftsinntekter
2022 2021 2022 2021
Driftsinntekter fast eigedom 8 8 8 8
Provisjonsinntekter eigedomsmekling 0 0 449 0
Andre driftsinntekter 9 316 9 316
Sum andre driftsinntekter 17 324 466 324
Utbytte og andre inntekter av eigenkapitalinstrument
2022 2021 2022 2021
Inntekter av aksjar, andelar og andre eigenkapitalinstrument 4.571 1.720 4.571 1.720
Inntekter av eierinteresser i tilknyttede foretak og felleskontrollert virksomhet - - - -
Inntekter av eierinteresser i konsernselskap - - - -
Sum utbytte og andre inntekter av eigenkapitalinstrument 4.571 1.720 4.571 1.720
NOTE 20 - Andre inntekter
Morbank
Konsern
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 57 av 80
NOTE 21 - Løn og andre personalkostnader
2022 2021
Løn 17.597 16.722
Arbeidsgjevaravgift og finansskatt 3.689 3.577
Pensjon 2.226 2.084
Sosiale kostnadar 732 373
Sum løn og andre personalkostnadar 24.245 22.757
2022
Banksjef Bilgodtgjersla
Stig Gunnar Røthe 1643 25 478 4210 135
2022
Leiande tilsette
Sum løn leiargruppe u/adm. banksjef (4 tilsette, 4,0 årsverk) 3.720
2022
Styret
Stein Kvarekvål , styreleiar 170 2.362
Kathrine Løno Lahlum, nestleiar 110 3.706
Olav Seim, styremedlem 85 0
Hege Solbakken, styremedlem 85 4.077
Solfrid Dagestad Midttun, tilsetterepr. 85 2.232
Marita Østrem, vara 45 2.239
Gunvall Medhus, vara 45 0
Elin Bryn, vara tilsetterepr. 45 1.858
2021
Banksjef Bilgodtgjersla
Stig Gunnar Røthe 1530 30 449 4416 135
2021
Leiande tilsette
Sum løn leigargruppe u/adm. banksjef (4 tilsette, 4,0 årsverk) 3.597
2021
Styret
Stein Kvarekvål , styreleiar 163 12.521
Kathrine Løno Lahlum, nestleiar 106 2.653
Olav Seim, styremedlem 83 0
Hege Solbakken, styremedlem 83 0
Solfrid Dagestad Midttun, tilsetterepr. 83 1.986
Nils T. Ringheim, vara* 13 2.967
Marita Østrem, vara 43 2.698
Gunvall Medhus, vara* 30 0
Elin Bryn, vara tilsetterepr. 43 1.142
Medlemer i valnemda får godtgjersle på kr 1.600 pr. møte.
Tal årsverk i banken pr. 31.12.2022 21,0
Kostnader til rentesubsidiering av lån til tilsette i rekneskapsåret 84,0
Ordinært
honorar
Lån og sikk.still.
Sum løn
Løn m.v.
Opptent bonus
Pensjons-
kostnad
Lån og sikk.
still.
Lån og sikk.
still.
Pensjons-
kostnad
Opptent bonus
Løn m.v.
Ordinært
honorar
Tilleggs-honorar
Lån og sikk.
still.
Sum løn
Banksjef har plikt til å fråtre stillinga ved fylte 65 år. Det er 6 mnd. gjensidig oppseiingstid. Banksjef har innskotsbasert pensjonsordningpå lik linje med dei andre tilsette i
banken. Det er gjort avtale om kompensasjon for tidleg pensjonering. Dersom styret ber banksjef om å fråtre, har banksjefen rett på etterlønn i 18 mnd. frå det tidspunktet han
fråtrer.
Utanom dette er det ikkje noko anna form for særskilt vederlag ved opphøyr eller endring av tilsetjingstilhøve til banksjef e ller til styreleiar, og det er heller ikkje avtalt spesielle
former for bonus, overskotsdeling, opsjonar eller liknande til fordel for desse. Banken har ikkje inngått avtalar med tilsett e eller tillitsvalde knytt til teikningsrettar, opsjonar eller
tilsvarande rettar til kjøp eller sal av aksjar.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 58 av 80
NOTE 22 - Andre driftskostnadar
Andre driftskostnadar
2022 2021
Driftskostnadar faste eigedomar 2.357 1.452
Kjøp eksterne tenester 8.592 5.790
EDB kostnadar 12.549 11.751
Kostnadar leigde lokaler 108 101
Kontorrekvisita, porto, telekostnadar 333 469
Reiser 349 268
Marknadsføring 3.324 2.388
Eksterne tenester revisor og rekneskap 1.315 1.223
Andre driftskostnadar 5.030 3.485
Sum andre driftskostnadar 33.957 26.927
Honorar til ekstern revisor
Lovpålagt revisjon 805 842
Andre attestasjonstenester 105 248
NOTE 23 - Transaksjonar med nærståande partar
Det føreligg ingen transaksjonar med nærståande partar som har hatt vesentleg
innverknad på verksemda si stilling eller resultat i løpet av rekneskapsåret.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 59 av 80
NOTE 24 - Skatt
Betalbar inntektsskatt 2022 2021 2022 2021
Resultat før skattekostnad 70.639 58.004 70.505 58.004
Permanente skilnadar -4.129 -1.615 -4.129 -1.615
Renter på hybridkapital ført direkte mot eigenkapital -2.234 -1.561 -2.234 -1.561
Endring i mellombelse skilnadar 1.855 5.743 1.989 5.743
Sum skattegrunnlag 66.131 60.571 66.131 60.571
Betalbar skatt 16.533 15.143 16.533 15.143
Årets skattekostnad
Betalbar inntektsskatt 16.533 15.143 16.533 15.143
Endring utsett skatt over resultat -464 -1.596 -493 -1.596
For lite/(mykje) avsett skatt førre år 270 -144 270 -144
Årets skattekostnad 16.339 13.403 16.310 13.403
Resultat før skattekostnad 70.639 58.004 70.505 58.004
25 % skatt av:
Resultat før skattekostnad 17.660 14.501 17.626 14.501
Permanente skilnadar -1.032 -404 -1.032 -404
Betalbar skatt på hybridkapital ført mot eigenkapital -559 -390 -559 -390
Avvikende skattesats datterselskap (22 % vs 25 %) - - 5 -
For lite/(mykje) avsett utsatt skatt førre år 0 -160 0 -160
For lite/(mykje) avsett skatt førre år 270 -144 270 -144
Skattekostnad 16.339 13.403 16.310 13.403
Effektiv skattesats (%) 23 % 23 % 23 % 23 %
Endring balanseført utsett skatt (skattefordel)
Balanseført utsett skatt 01.01 -1.490 395 -1.490 395
Resultatført i perioden -464 -1.596 -493 -1.596
Skatt på verdiendringar over utvida resultat 32 -289 32 -289
Balanseført utsett skatt 31.12 -1.922 -1.490 -1.951 -1.490
Utsett skatt (skattefordel)
Driftsmidlar 1.329 1.503 1.329 1.503
Vinst- og tapskonto -36 -45 -36 -45
Verdipapirfond til verkeleg verdi over resultat -1.901 -1.413 -1.901 -1.413
Avsetning til forpliktingar -1.435 -1.625 -1.435 -1.625
Utlån til verkeleg verdi over utvida resultat (ECL 12 mnd) 121 90 121 90
Underskot til framføring dotterselskap - - -29 -
Sum utsett skatt -1.922 -1.490 -1.951 -1.490
Resultatført utsett skatt
Driftsmidlar -175 -244 -175 -244
Vinst- og tapskonto 9 11 9 11
Verdipapirfond til verkeleg verdi over resultat -488 -1.413 -488 -1.413
Avsetning til forpliktingar 190 50 190 50
Underskot til framføring dotterselskap 0 0 -29 0
Sum endring utsatt skatt -464 -1.596 -493 -1.596
Morbank
Konsern
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 60 av 80
2022
Tal i tusen kroner
Amortisert kost
Verkeleg verdi
over resultat
Utpeika til
verkeleg verdi
over andre
inntekter og
kostnadar
Utlån til verkeleg
verdi over andre
inntekter og
kostnader
Totalt
Finansielle eignelutar
Kontantar og kontantekvivalentar 76.809 76.809
Utlån og fordringar på kredittinstitusjonar og finansieringsføretak 149.017 149.017
Utlån til og fordringar på kundar 1.321.834 3.740.516 5.062.350
Renteberande verdipapir 0
Aksjar, andelar og andre verdipapir med variabel avkastning 447.505 101.607 549.112
Sum finansielle eignelutar 1.547.659 447.505 101.607 3.740.516 5.837.287
Finansiell gjeld
Innlån frå kredittinstitusjonar 24 24
Innskot og andre innlån fra kundar 4.070.793 4.070.793
Gjeld stifta ved utferding av verdipapir 989.974 989.974
Ansvarleg lånekapital 60.109 60.109
Sum finansiell gjeld 5.120.899 0 0 0 5.120.899
2021
Tal i tusen kroner
Amortisert kost
Verkeleg verdi
over resultat
Utpeika til
verkeleg verdi
over andre
inntekter og
kostnadar
Utlån til verkeleg
verdi over andre
inntekter og
kostnadar
Totalt
Finansielle eignelutar
Kontantar og kontantekvivalentar 11.715 11.715
Utlån og fordringar på kredittinstitusjonar og finansieringsføretak 201.700 201.700
Utlån til og fordringar på kundar 1.056.967 3.946.925 5.003.892
Aksjar, andelar og andre verdipapir med variabel avkastning 445.281 61.806 507.087
Sum finansielle eignelutar 1.270.381 445.281 61.806 3.946.925 5.724.393
Finansiell gjeld
Innlån frå kredittinstitusjonar 24 24
Innskot og andre innlån fra kundar 3.970.227 3.970.227
Gjeld stifta ved utferding av verdipapir 1.055.899 1.055.899
Ansvarleg lånekapital 60.053 60.053
Sum finansiell gjeld 5.086.203 0 0 0 5.086.203
NOTE 25 - Kategoriar av finansielle instrument
NOTE 26 - Verkeleg verdi finansielle instrument
Verkeleg verdi og bokført verdi av finansielle eignelutar og gjeld
Balanseført verdi Verkeleg verdi Balanseført verdi Verkeleg verdi
Eignelutar bokført til amortisert kost
Kontanter og kontantekvivalenter 76 809 76 809 11 715 11 715
Utlån og fordringar på kredittinstitusjonar og finansieringsføretak 149 017 149 017 201 700 201 700
Utlån til og fordringar på kundar 5 062 350 5 062 350 5 003 892 5 003 892
Sum eignelutar vurdert til amortisert kost 5.288.175 5.288.175 5.217.306 5.217.306
Gjeld bokført til amortisert kost
Innskot og andre innlån frå kundar 4 070 793 4 070 793 3 970 227 3 970 227
Gjeld stifta ved utferding av verdipapir 989 974 982 962 1 055 899 1 060 678
Ansvarleg lånekapital 60 109 59 052 60 053 60 792
Sum gjeld vurdert til amortisert kost 5.120.875 5.112.807 5.086.179 5.091.697
Utlån til kundar er utsett for marknadskonkurranse. Dette vil seie at mogelege meirverdier i utlånsportefølja ikkje vil kunne bli oppretthalde over lengre tid. Vidare blir det
gjort løpande nedskrivningar for tap på portefølja. Verkeleg verdi av utlån til kundar blir vurdert å samsvara med amortisert kost.
2022
2021
Nivåfordeling finansielle instrument
NIVÅ 1 NIVÅ 2 NIVÅ 3
Verdsettings- Verdsettings-
Kvoterte teknikk teknikk
prisar i basert på basert på ikkje
aktive observerbare observerbare
2022
marknadar marknadsdata marknadsdata Total
Verdipapir til verkeleg verdi over resultat 447.405 447.405
Verdipapir til verkeleg verdi over andre inntekter og kostnadar 101.607 101.607
Sum eignelutar 0 447.405 101.607 549.012
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 61 av 80
Verkeleg verdi over
andre inntekter og
kostnadar
Verkeleg verdi over
resultat
Avstemming av nivå 3
Inngåande balanse 61.806 0
Realisert vinst resultatført 0 0
Urealisert vinst og tap resultatført 0 0
Urealisert vinst og tap i andre resultatkomponentar 5.981 0
Investering 34.048 0
Sal -228 0
Utgåande balanse 101.607 0
NIVÅ 1 NIVÅ 2 NIVÅ 3
Verdsettings- Verdsettings-
Kvoterte teknikk teknikk
prisar i basert på basert på ikkje
aktive observerbare observerbare
2021
marknadar marknadsdata marknadsdata Total
Verdipapir til verkeleg verdi over resultat 445.281 445.281
Verdipapir til verkeleg verdi over andre inntekter og kostnadar 61.806 61.806
Sum eignelutar 0 445.281 61.806 507.087
Verkeleg verdi over
andre inntekter og
kostnadar
Verkeleg verdi over
resultat
Avstemming av nivå 3
Inngåande balanse 61.960 70.392
Realisert vinst resultatført 50 73
Urealisert vinst og tap resultatført 0 281
Urealisert vinst og tap i andre resultatkomponentar 2.455 0
Investering 475 725.000
Sal -3.133 -350.465
Utgåande balanse 61.806 445.281
2022
Kursendring
Sensitivitetsanalyse for verdsettelse i nivå 3 -20 % -10 % 10 % 20 %
Verdipapir til verkeleg verdi over resultat 0 0 0 0
Verdipapir til verkeleg verdi over utvida resultat 81.286 91.446 111.768 121.928
Sum eignelutar 81.286 91.446 111.768 121.928
2021
Kursendring
Sensitivitetsanalyse for verdsettelse i nivå 3 -20 % -10 % 10 % 20 %
Verdipapir til verkeleg verdi over resultat 356.225 400.753 489.809 534.337
Verdipapir til verkeleg verdi over utvida resultat 49.445 55.625 67.987 74.168
Sum eignelutar 405.670 456.379 557.796 608.505
Verkeleg verdimålingar og -opplysningar klassifisert etter nivå
Verdsetjingsnivå syner nivået på verdsetjingsmetoden som er brukt for å fastsetja verkeleg verdi.
Nivå 1 er verdien fastsett ut frå kvoterte prisar i aktive marknader.
Nivå 2 er verdien utleia frå kvoterte prisar, eller berekna marknadsverdiar.
Nivå 3 er verdiar som ikkje er basert på observerbare marknadsdata. Verdsetjing av Eika Boligkreditt AS er basert på siste omsetningskurs frå emisjonen i desember 2022.
Verdsetjinga av Eika Gruppen AS er basert på siste omsetningskurs frå Sparebank1 Nordmøre sitt sal av Eika aksjar i desember 2022.Til saman utgjer desse aksjane 66,6 mill.
kroner av totalt 101,3 mill. kroner i nivå 3. Verdsetjinga av Eika VBB AS er basert på siste omsetningskurs frå emisjonen 17.11.2022, og verdsetjinga av Eksportfinans AS
er basert på ei konservativ vurdering av verdijustert eigenkapital. Små aksjepostar er vurdert til kostpris.
Orgnummer Eigarandel Antal Kostpris Bokført verdi Eigarandel Antal Kostpris Bokført verdi
Aksje- og pengemarknadsfond
DNB Euro. Cov. Bonds 991415610 87.504 60.170 59.372 85.210 60.170 59.857
DNB OMF 915038646 181.133 184.914 183.298 179.652 181.579 180.782
DNB Global Treasury 916476043 178.308 158.975 155.770 169.450 158.975 154.674
DNB Obligasjon 20 E 987156163 49.866 50.952 48.966 48.719 50.209 49.968
Sum aksje- og pengemarknadsfond 455.011 447.405 450.933 445.281
Sum aksjar og andelar til verkeleg verdi over resultat 455.011 447.405 450.933 445.281
Sum verdipapir til verkeleg verdi over resultat 455.011 447.405 450.933 445.281
2022
2021
NOTE 27 - Aksjar, eigenkapitalbevis og fond til verkeleg verdi over resultat
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 62 av 80
NOTE 28 - Aksjar og eigenkapitalbevis til verkeleg verdi over inntekter og kostnadar
Orgnummer Eigarandel Antal Kostpris Bokført verdi Mottatt utbytte Eigarandel Antal Kostpris Bokført verdi Mottatt utbytte
Aksjar til verkeleg verdi over andre inntekter og
kostnadar
SDC 16988138 0,15 % 2.603 1.166 1.480 0,15 % 2.603 1.166 1.373
Eika Gruppen 979319568 0,64 % 157.633 3.256 40.985 3.658 0,19 % 47.481 5.532 8.024 938
Eksportfinans 816521432 0,40 % 1.050 11.489 20.013 1.050 11.489 20.013 175
Eika BoligKreditt 885621252 0,41 % 5.741.973 24.555 25.569 238 0,39 % 4.719.819 20.001 19.836 563
Kveik AS 925876453 0,20 % 5 5 5 0,20 % 5 5 5
Næringshagen Voss 911740095 11,90 % 49.500 250 250 11,90 % 49.500 250 250
VossaLøysinga 915329683 7,69 % 5 5 5 7,69 % 5 5 5
VN Norge AS 821083052 0,13 % 0 0 811 25 0,13 % 0 0 1.357
Eiendomskreditt 979391285 0,15 % 8.212 1.000 1.000 55 0,15 % 8.212 1.000 1.000 44
Eika VBB AS 921859708 1,86 % 2.243 6.078 11.276 1,55 % 1.762 3.660 9.586
Vn Norge Forvaltning AS (tidl. Visa Norge Holding 1 AS)
918056076 31 0 213 596 31 0 357
Sum aksjar og eigenkapitalbevis til verkeleg verdi 47.803 101.607 4.571 43.108 61.805 1.720
2022
2021
2022 2021
Balanseført verdi 01.01. 61.805 132.352
Tilgang 34.049 280.474
Avgang -228 -353.598
Realisert vinst/tap 0 122
Netto urealisert vinst på ordinært resultat 0 0
Verdiendring tilgjengeleg for sal 5.799 2.455
Vinst sal eigenkapitalinstrument 181 0
Balanseført verdi 31.12. 101.606 61.805
NOTE 29 - Konsernselskap
2022
Namn på selskap
Org. nr. Tal aksjar Eigardel Anskaffingskost Resultat 2022
Eigenkapital
31.12.22
Aktiv Voss AS 929656075 30.600 51 % 153 -104 190
Aktiv Voss AS vart stifta 07.07.2022. Selskapet driv eigedomsmekling med kontor i Voss herad. Selskapet er eigd 51 % av Voss Veksel- og
Landmandsbank ASA, og 49 % av tilsette i selskapet. Aktiv Voss AS er konsolidert i årsrekneskapen til banken frå tidspunktet det vart stifta.
NOTE 30 - Varige driftsmidlar
Utstyr og
transportmidlar
Fast eigedom
Immaterielle
eignelutar
Sum
Kostpris pr. 01.01.2021 8.447 43.417 23.716 75.580
Tilgang 0
Avgang til kostpris 0
Kostpris pr. 31.12.2021 8.447 43.417 23.716 75.580
Akkumulerte av- og nedskrivingar pr. 31.12.2021 6.991 27.210 23.716 57.917
Bokført verdi pr. 31.12.2021 1.456 16.207 0 17.663
Kostpris pr. 01.01.2022 8.447 43.417 23.716 75.580
Tilgang 357 357 714
Avgang til kostpris 0
Utrangert til kostpris 0
Kostpris pr. 31.12.2022 8.804 43.774 23.716 76.294
Akkumulerte av- og nedskrivingar pr. 31.12.2022 6.924 28.648 23.716 59.288
Bokført verdi pr. 31.12.2022 1.880 15.126 0 17.006
Avskrivinger 2021 273 1.520 1.793
Avskrivinger 2022 90 1.438 1.528
Avskrivingsprosent / Levetid 10% - 33% 5% - 10% 5% - 20%
I samband med overgang til IFRS er overgangsregel om bruk av marknadsverdi som ny kostpris på
implementeringstidspunktet brukt for bankbygningen. Bankbygningen er verdsatt til verkeleg verdi i samband med ekstern
takst pr. 01.01.10. Dette medførte ein auke på 19,8 mill. kr av balanseført verdi på bankbygningen.
Nedskrive verdi pr. 31.12.2022 er 11,4 mill. kr.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 63 av 80
2022 2021 2022 2021
Eignelutar ved utsett skatt 1 922 1 490 1 951 1 490
Opptente, ikkje mottekne inntekter 1 814 1 264 2 097 1 264
Andre forskotsbetalte, ikkje påløpne kostnadar 1 115 1 759 1 115 1 759
Overtekne eignelutar 0 0 0 0
Andre eignelutar 1 080 589 1 197 589
Sum forskotsbetalte, ikkje påløpne kostnadar og opptente, ikkje mottekne inntekter 5.931 5.102 6.360 5.102
NOTE 31 - Andre eignelutar
Morbank
Konsern
NOTE 32 - Innskot og andre innlån frå kundar
2022 2021
Innskot og andre innlån frå kundar 4.070.793 3.970.227
Sum innskot og andre innlån frå kundar 4.070.793 3.970.227
Innskot fordelt på geografiske område
Voss og omland 3.064.811 2.889.101
Resten av landet 1.005.982 1.081.126
Sum innskot og andre innlån frå kundar 4.070.793 3.970.227
Innskotsfordeling
Lønstakarar 3.137.722 2.923.656
Jordbruk, skogbruk og fiske 22.880 20.150
Industri 48.531 44.426
Bygg, anlegg 189.901 230.712
Varehandel 111.874 130.529
Transport og lagring 25.236 18.629
Eigedomsdrift og tenesteyting 176.470 237.994
Anna næring 358.179 364.133
Sum innskudd og andre innlån frå kunder 4.070.793 3.970.227
NOTE 33 - Gjeld stifta ved utferding av verdipapir og ansvarleg lånekapital
Rente-
Lånetype/ISIN Låneopptak Siste forfall Pålydande 2022 2021 vilkår
Sertifikat- og obligasjonslån
NO0010790538 04.04.2017 31.03.2022 150.000 0 150.008 3m Nibor + 90 bp
NO0010795412 26.05.2017 09.09.2022 150.000 0 150.162 3m Nibor + 92 bp
NO0010807928 10.10.2017 10.03.2023 32.000 32.127 150.151 3m Nibor + 90 bp
NO0010816085 12.02.2018 12.09.2023 175.000 175.403 175.128 3m Nibor + 88 bp
NO0010853369 29.05.2019 18.03.2024 150.000 150.212 150.077 3m Nibor + 70 bp
NO0010873185 16.01.2020 16.01.2025 150.000 151.248 100.281 3m Nibor + 69 bp
NO0011027005 15.06.2021 15.09.2025 180.000 180.319 180.111 3m Nibor + 54 bp
NO0012495946 20.04.2022 30.08.2024 175.000 175.646 3m Nibor + 57 bp
NO0012785155 16.12.2022 16.12.2026 125.000 125.248 3m Nibor + 125 bp
Over/underkurs -229 -18
Sum gjeld stifta ved utferding av verdipapir 989.974 1.055.899
Bokført verdi
Rente-
Lånetype/ISIN Låneopptak Siste forfall Pålydande 2022 2021 vilkår
Ansvarleg lånekapital
NO0010871395 18.12.2019 18.12.2024 60.000 60.109 60.053 3 mnd. NIBOR + 1,80 %
Sum ansvarleg lånekapital 60.109 60.053
Bokført verdi
Endring i verdipapirgjeld i perioden Balanse 31.12.2021 Emitert Forfalne/innløyste Andre endringar
Balanse
31.12.2022
Gjeld stifta ved utferding av verdipapir 1.055.899 350.000 -418.000 2.074 989.973
Sum gjeld stifta ved utferding av verdipapir 1.055.899 350.000 -418.000 2.074 989.973
Ansvarleg lånekapital 60.053 0 0 56 60.109
Sum ansvarleg lånekapital 60.053 0 0 56 60.109
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 64 av 80
NOTE 34 - Anna gjeld, avstemming av netto gjeld og pensjon
Anna gjeld 2022 2021 2022 2021
Påløpne, ikkje forfalne kostnadar 2.375 1.633 2.375 1.633
Avsette kostnadar 8.422 7.141 8.422 7.141
Bankremissar - - - -
Betalingsformidling 977 4.514 977 4.514
Skyldig offentlege avgifter 2.242 2.091 2.242 2.091
Mellomrekning tinglysing/ engasjement 2.405 7.528 2.405 7.528
Leverandørgjeld 1.339 803 1.339 803
Klientansvar eigedomsmekling - - 4.010 -
Anna gjeld ellers 6.999 382 7.189 382
Sum annen gjeld 24.760 24.092 28.960 24.092
Morbank
Konsern
2022 2021 2022 2021
Avstemming av netto gjeld
Kontantar og kontantekvivalentar 76.809 80.377 76.809 80.377
Utlån og fordringar på kredittinstitusjonar og finansieringsføretak 149.017 133.038 149.017 133.038
Innlån frå finansieringsaktivitetar -989.974 -1.055.923 -989.974 -1.055.923
Leigeplikter 0 0 0 0
Netto gjeld -764.148 -842.508 -764.148 -842.508
Kontantar, innskot i Norges Bank og innskot i andre bankar 225.826 213.415 225.826 213.415
Brutto gjeld (all gjeld er til flytande rente) -989.974 -1.055.923 -989.974 -1.055.923
Netto gjeld -764.148 -842.508 -764.148 -842.508
Pensjonskostnader
2022 2021 2022 2021
Bokførte pensjonskostnader
Kollektiv innskotspensjonsordning 1 189 1 156 1 189 1 156
AFP-ordning inkl. arbeidsgjevaravgift 275 300 275 300
Sum pensjonskostnader 1.464 1.456 1.464 1.456
Alle tilsette inngår i ei felles innskotsbasert ordning.
Banken si pensjonsordning oppfyller krava i lov om obligatorisk
tenestepensjon.
Som erstatning for den gamle AFP-ordninga er det etablert ei ny AFP-ordning. Den nye AFP-ordninga er, i
motsetnad til den gamle, ikkje ei førtidspensjonsordning, men ei ordning som gjev eit livslangt tillegg på den
ordinære pensjonen. Dei tilsette kan velja å ta ut den nye AFP-ordninga frå og med fylte 62 år, også ved sida
av å stå i jobb, og den gjev ytterlegere opptening ved arbeid fram til 67 år. Den nye AFP-ordninga er ei
ytelsesbasert fleirføretakspensjonsordning, og vert finansiert gjennom premie fastsett som ein prosent av
løn. Førebels føreligg ingen påliteleg måling og allokering av forpliktingar og midlar i ordninga.
Rekneskapsmessig vert ordninga handsama som ei innskotsbasert pensjonsordning der premiebetalingar
vert kostnadsført løpande, og der det ikkje vert gjort avsetjingar
i rekneskapen. Det er ikkje fondsoppbygging i ordninga.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 65 av 80
NOTE 35 - Fondsobligasjonskapital
ISIN Låneopptak Pålydande Rentevilkår 2022 2021
NO0010818248 09.03.2018 23.02.2023 26.000 3m Nibor + 345 bp 26.125 40.108
14.12.2022 14.12.2027 50.000 3m Nibor + 430 bp 50.188 -
Fondsobligasjonskapital 76.000 76.313 40.108
Avtalevilkåra for fondsobligasjonen tilfredsstiller krava i EUs CRR-regelverk, og fondsobligasjonen inngår i banken sin kjernekapital for kapitaldekningsføremål.
Banken har som fylgje av dette ein einsidig rett til å ikkje betale tilbake renter eller hovudstol til investorane. Dette medfører at fondsobligasjonen ikkje tilfredsstiller
vilkåra til finansielle forpliktingar i IAS 32 Finansielle instrumenter - presentasjon og blir difor presentert i banken sin eigenkapital. Dette medfører vidare at rentene knytt
til fondsobligasjonen ikkje vert presentert på rekneskapslinja Sum rentekostnader, men som ein reduksjon i opptent eigenkapital. Fordelen av skattefrådraget for rentene
vert presentert som ein reduksjon av skattekostnaden i resultatrekneskapen.
Banken har vedteke å tilbakebetala fondsobligasjon med attverande pålydande 26 mill. kr. Som fylgje av dette inngår ikkje denne i banken sin kjernekapital.
Endringar i fondsobligasjonskapital i perioden Balanse 31.12.2021 Emitert Innløyste Andre endringar
Balanse
31.12.2022
Fondsobligasjonskapital 40.108 50.000 14.000 205 76.313
Sum fondsobligasjonskapital 40.108 50.000 14.000 205 76.313
Første call-dato
Bokført verdi
NOTE 36 - Eigenkapital
Banken sin aksjekapital på kr 11.102.560,- består av 2.220.512 aksjar á kr 5,- per. aksje.
Banken sine vedtekter §2-2, 3. ledd har fylgjande reglar om maksimum eigarandel:
"ingen kan eiga meir enn 10 % av aksjekapitalen i banken."
I tillegg har banken sine vedtekter §3-6 fylgjande reglar om røysterett:
"På generalforsamlinga kan ingen røysta for meir enn ein tidel av alle aksjar med røysterett eller gje fleire røyster enn einfemdel av dei røystene
som er representerte på generalforsamlinga. Likte med aksjeeigarane sine eigne aksjar skal ein rekan aksjar som er eigde av personar, selskap
eller andre som står i eit slikt forhold til aksjeeigaren som nemnt i finansføretakslova §6-5."
I tillegg er røysteretten i generalforsamlinga avgrensa slik:
1 - 200 aksjar gjev ei røyst
201- 400 aksjar gjev to røyster
401- 800 aksjar gjev tre røyster
801 -2 000 aksjar gjev fire røyster
Fleire enn 2 000 aksjar gjev fem røyster som er det høgste røystetalet nokon kan ha.
Aksjonærar som eig meir enn 1 % av aksjane i banken
31.12.2022
Namn Behaldning Eigarandel
VOSS SPAREBANK 222 050 10,00 %
MP PENSJON PK 87 181 3,93 %
AUGUST RINGVOLD AGENTUR AS 57 149 2,57 %
VPF EIKA EGENKAPITALBEVIS 52 461 2,36 %
BERGEN KOMMUNALE PENSJONSKASSE 47 000 2,12 %
WERGELAND HOLDING AS 37 823 1,70 %
BJØRKEHAGEN AS 36 000 1,62 %
FJORDSYN AS 33 872 1,53 %
PROFOND AS 33 049 1,49 %
METT & GO AS 30 000 1,35 %
FORLAGSHUSET VIGMOSTAD & BJØRKE AS 24 110 1,09 %
FOSSEN HAAKEN 22 222 1,00 %
Sum 682.917 30,75 %
Øvrige aksjonærar 1 537 595 69,25 %
Totalt 2.220.512 100,00 %
Tal aksjar: 2 220 512
Voss Veksel- og Landmandsbank ASA eig 16.796 eigne aksjar med pålydande verdi kr 83.845,- , og som utgjer 0,76 % av totalt tal aksjar.
Aksjar eigd av tillitsvalde, leiande tilsette og personleg nærståande av desse:
Styret:
Kvarekvål, Stein 2100
Lahlum, Kathrine Løno 80
Seim, Olav 1834
Midttun, Solfrid Dagestad 70
Bryn, Elin 125
Leiande tilsette:
Røthe, Stig Gunnar 8040
Andre leiande tilsette 5377
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 66 av 80
31.12.2021
Namn Behaldning Eigarandel
VOSS SPAREBANK 222 050 10,00 %
MP PENSJON PK 87 181 3,93 %
AUGUST RINGVOLD AGENTUR AS 52 659 2,37 %
VPF EIKA EGENKAPITALBEVIS 52 461 2,36 %
BERGEN KOMMUNALE PENSJONSKASSE 47 000 2,12 %
SALT VALUE AS 44 959 2,02 %
WERGELAND HOLDING AS 37 823 1,70 %
PROFOND AS 37 564 1,69 %
BJØRKEHAGEN AS 36 000 1,62 %
FJORDSYN AS 32 584 1,47 %
METT & GO AS 30 000 1,35 %
FORLAGSHUSET VIGMOSTAD & BJØRKE AS 24 110 1,09 %
FOSSEN HAAKEN 22 222 1,00 %
Sum 726.613 32,72 %
Øvrige aksjonærar 1 493 899 67,28 %
Totalt 2.220.512 100,00 %
Aksjar eigd av tillitsvalde, leiande tilsette og personleg nærståande av desse:
Styret:
Kvarekvål, Stein 1600
Lahlum, Kathrine Løno 80
Seim, Olav 1834
Midttun, Solfrid Dagestad 70
Leiande tilsette:
Røthe, Stig Gunnar 8040
Andre leiande tilsette 5862
NOTE 37 - Resultat og utbytte pr. aksje
Aksjeeigarane sin andel av resultatet er rekna som resultat etter skatt delt på gjennomsnitt tal aksjar i
rekneskapsåret. Det føreligg ikkje opsjonsavtalar knytt til aksjane, slik at utvatna resultat er likt med
resultat pr. aksje.
2022 2021
Resultat pr. aksje 23,60 19,53
Føreslått utbytte vert ikkje ført ut av banken sin eigenkapital før formelt vedtak er fatta i generalforsamlinga.
Føreslått utbytte utgjer kr 10,50 pr.aksje.
2022 2021
Føreslått utbytte 23.315 22.316
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 67 av 80
NOTE 38 - Garantiar
2022 2021
Betalingsgarantiar 20 074 23 217
Kontraktsgarantiar 86 681 102 534
Lånegarantiar
Andre garantiar 5 297 3 594
Sum garantiar ovanfor kundar 112.052 129.345
Garantiar Eika Boligkreditt
Saksgaranti 9 859 4 900
Tapsgaranti 5 422 5 000
Sum garantiar ovanfor Eika Boligkreditt 15.281 9.900
Sum garantiar 127.333 139.245
Garantiar fordelt geografisk Kr. % Kr. %
Voss og omland 108.457 85,2 % 122.121 87,7 %
Resten av landet 18.876 14,8 % 17.124 12,3 %
Sum garantiar 127.333 100 % 139.245 100 %
2022
2021
Garantiavtale med Eika Boligkreditt
Likviditetsforpliktingar til og aksjonæravtale med Eika Boligkreditt
Banken stiller garanti for lån som kundane har i Eika Boligkreditt (EBK). EBK har som vilkår at lån er innanfor 75 % av panteobjektet. Banken sine kundar har pr 31.12.22 lån for 542mill. kroner
hjå EBK. Garantibeløpet til EBK er todelt:
1. Saksgaranti: Banken garanterar for heile lånebeløpet i perioden frå utbetaling til trygd for lånet har oppnådd rettsvern. Saksgarantien er oppad begrensa til heile lånet sin hovudstol med
tillegg av renter og omkostningar.
2. Tapsgaranti. Banken garanterar for eitkvart tap som EBK blir påført som fylgje av misleghaldne lån, med dei avgrensningar somfylgjer nedanfor. Med «tap» er meint restkravet mot
lånekunden under det aktuelle lånet etter at alle tilhøyrande trygder er realisert, og skal sjåast på som konstatert på det tidspunktet der alle tilhøyrande trygder for eit misleghalde lån er
realisert og utbetalt til EBK. Banken sin tapsgaranti dekkar inntil 80 prosent av tap som vert konstatert på kvart einskild lån. Samla tapsgaranti er avgrensa oppad til 1 prosent av banken si til ei
kvar tid samla låneportefølje i EBK, likevel slik at (i) for låneporteføljer opp til 5 millionar kroner er tapsgarantien lik verdien av låneportefølja og (ii) for låneporteføljer som overstig 5 millioner
kroner utgjer tapsgarantien minimum 5 millioner kroner, i alle tilfell berekna over dei siste fire kvartal på rullerande basis. Dette betyr at dersom banken sin andel av tap som vert konstatert
på kvart einskild lån i sum overstig nemnde grense, dekkar EBK det overstigande. Banken sin andel av tapet dekka av tapsgarantien kan difor maksimalt verta 80 %, men dersom dei samla
konstaterte tap overstig ramma, vert andelen i sum lågare enn 80 %.
Rett til motrekning i banken sin provisjon: Banken sitt ansvar for saksgaranti og tapsgaranti forfell til betaling etter påkrav,men EBK kan også velja å motrekna kravet i banken sine framtidige
og forfalne, men ikkje utbetalte provisjonar i samsvar medprovisjonsavtalen. Retten til motrekning gjeld for ein periode på inntil fire etterfylgjande kvartal frå den dato tapet vart konstatert.
Likviditetsstøtte til EBK er regulert i avtale datert 10. mai 2012 om kjøp av obligasjonar med fortrinnsrett. Hovudtrekka i avtalen er at
eigarbankane, så lenge dei har utlånsportefølje i selskapet, under visse føresetnader er forplikta til å tilføra EBK likviditet. Likviditetsforpliktinga
er avgrensa til forfall på selskapt sine obligasjonar med fortrinnsrett utferda under Euro Medium Term Covered Note Programme(EMTCN –
Programme) og tilhøyrande swapavtaler dei komande tolv månadar. I den grad eigarbankane har kjøpt obligasjonar med fortrinnsrett under
likviditetsavtalen, utan at desse er tilbakebetalt, kjem dei til frådrag ved berekning av eigarbankane si gjenstående likviditetsforplikting. Den
einskilde eigarbank si likviditetsforplikting er primært avgrensa til banken sin pro-rata andel av utferdingsbeløpet, som vert rekna på grunnlag
av kvar eigarbank sin andel av selskapet si utlånsportefølje. Dersom ein eller fleire eigarbankar unnlet å oppfylle sine likviditetsforpliktingar
under avtalen, kan likviditetsforpliktinga for øvrige eigarbankar aukast til inntil det dobbelte av deira opphavlege pro-rata andel. Avtalen om
kjøp av OMF kan under visse vilkår verta terminert. Det er knytta vilkår til långjevar i høve til overpantsetjing. For obligasjoner med
fortrinnsrett (OMF) som er tilordna føretaket sin sikkerhetsmasse gjeld krav om overpantsetjing på 5 % for lån som inngår EMTCN- Programme.
Dette inneber at selskapet til ei kvar tid skal ha verdiar i sin sikkerheitsmasse som utgjer minst 105 % av sum uteståande OMF.
I tilknytning til at eigarbankane i 2012 vart aksjonærar i EBK etter utskiljinga frå Eika Gruppen AS, vart det etablert ein aksjonæravtale som
blant anna regulerer at eigarskapet i selskapet på årleg basis skal rebalanserast. Dette vil sikra ei årleg justering der eigarandelen til den
einskilde bank skal tilsvara eigarbanken sin andel av utlånsbalansen i selskapet.
NOTE 39 - Hendingar etter balansedagen
Det har ikkje kome fram informasjon om vesentlege tilhøve som har inntruffe eller førelåg
allereie på balansedagen 31.12.2022, og fram til styret si endelege handsaming av rekneskapen 7. mars 2023.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 68 av 80
NYKKELTAL
Nykkeltal er annualisert der ikkje anna er spesifisert 2022 2021
Rådveldekapital (mill. kr) 5.861 5.747
Gjennomsnitteleg rådveldekapital (mill. kr) 5.757 5.692
Eigenkapitalavkastning 8,67 % 7,55 %
Resultat før andre inntekter og kostnader som prosent av forvaltningskapitalen 0,94 % 0,78 %
Kostnader i % av inntekter justert for verdipapir 47,60 % 48,70 %
Resultførte tap i prosent av utlån 0,03 % 0,00 %
Brutto tapsutsette engasjement i prosent av utlån og garantiar før tap 1,10 % 1,29 %
Innskotsdekning 79,97 % 78,86 %
Pris/bokført verdi (P/B) 0,79 0,77
Bokført verdi per aksje 280,16kr 263,81kr
Børskurs per aksje 31/12 222,00kr 202,00kr
Alternative resultatmål - APM
Alternative resultatmål er anten justerte nykkeltal som ikkje er definert under IFRS.
Alternative resultatmål har som føremål å gje tilleggsinformasjon om korleis banken vert
drifta. Banken nyttar alternative resultatmål i årsmeldinga og i presentasjonar av
rekneskapen.
Rådveldekapital
Definisjon: Sum eignelutar. Sjå Sum eignelutar i balansen.
Grunngjevnad: Rådveldekapital er eit innarbeidd bransjespesifikt namn på sum eignelutar.
Gjennomsnittleg rådveldekapital
Definisjon: Gjennomsnittleg sum eignelutar for året, rekna som dagleg gjennomsnitt.
Grunngjevnad: Nykkeltalet vert nytta i berekning av prosentvise forholdstal for
resultatpostane.
Eigenkapitalavkastning
Definisjon: Resultat for rekneskapsåret i prosent av gjennomsnittleg eigenkapital i året.
Fondsobligasjoner klassifisert som eigenkapital er halde utanfor berekninga, både i resultat
og eigenkapital. Utrekna som: (Resultat av ordinær drift etter skatt – renter
fondsobligasjon)/Gjennomsnittleg eigenkapital ((IB-UB/2) – Fondsobligasjon)
Grunngjevnad: Nykkeltalet er eit av banken sine viktigaste finansielle måltal. Det gjev
relevant informasjon om lønnsemda til banken ved at det måler lønsemda i drifta i høve til
investert kapital.
Resultat før andre inntekter og kostnader som prosent av forvaltningskapitalen
Definisjon: Resultat av ordinær drift etter skatt som prosent av gjennomsnittleg
forvaltningskapital. Utrekna som: Resultat av ordinær drift etter skatt/Gjennomsnittleg
forvaltningskapital
Grunngjevnad: Nykkeltalet er eit lønsemdmål i høve til forvaltningskapital.
Kostnad i prosent av inntekter
Definisjon: Sum driftskostnadar i prosent av sum inntekter. Utrekna som: Sum
driftskostnader/Netto rente- og kredittprovisjonsinntekter + Netto andre driftsinntekter
justert for verdipapir
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 69 av 80
Grunngjevnad: Nykkeltalet gjev informasjon om kor kostnadseffektiv banken er.
Resultatførte tap i prosent av utlån
Definisjon: Tap på utlån, garantiar m.v. i prosent av utlån til- og fordringar på kundar.
Utrekna som: Nedskriving på utlån, garantiar og renteberande verdipapir/Sum brutto utlån
(note 6)
Grunngjevnad: Nykkeltalet gjev informasjon om resultatført tapskostnad i høve til brutto
utlån. Det viser tapskostnaden i høve til volum på utlån, og vert difor vurdert som meir
eigna i samanlikning mot andre bankar enn sjølve tapskostnaden i kroner.
Brutto tapsutsette engasjement i prosent av utlån og garantiar (før tapsnedskrivingar)
Definisjon: Tapsutsette engasjement, målt som summen av misleghaldne engasjement over
90 dagar samt øvrige tapsutsette engasjement som ikkje er misleghaldne men der det er
meir enn 30 dagar sidan forfall, i prosent av sum utlån før tapsnedskrivingar. Utrekna som:
Sum kredittforinga lån (note 8)/Sum brutto utlån (note 6)
Grunngjevnad: Nykkeltalet gjev informasjon om banken sin kredittrisiko ut over det som
fylgjer av tapsnotane.
Innskotsdekning
Definisjon: Innskot frå kundar i prosent av utlån til og fordringar på kundar. Utrekna som:
Innskot frå kundar/Sum brutto utlån (note 6)
Grunngjevnad: Nykkeltalet gjev informasjon om korleis banken finansierer verksemda.
Innskot frå kundar er den viktigaste finansieringskjelda for banken sine utlån, og nykkeltalet
gjev informasjon kom kor mykje banken må låne inn i marknaden elles.
Pris/bokført verdi (P/B)
Definisjon: Børskurs på banken sine aksjar delt på bokført verdi per aksje. Utrekna som:
Børskurs pr. 31.12.2022/Bokført verdi per aksje
Grunngjevnad: Nykkeltalet gjev informasjon om pris per aksje i høve til matematisk verdi per
aksje.
Bokført verdi per aksje
Definisjon: Sum av eigenkapitalen som tilhøyrer aksjonærane delt på tal aksjar. Utrekna som:
(Sum eigenkapital – Fondsobligasjonskapital)/(Tal utferda aksjar – eigne aksjar) (note 36)
Grunngjevnad: Nykkeltalet gjev informasjon om verdien av bokført eigenkapital per aksje.
Dette gjev informasjon om matematisk verdi per aksje samanlikna med børskurs.
Børskurs per aksje
Definisjon: Siste omsetningskurs i kalenderåret for aksja. Utrekna som: Siste oppgjeve
handelskurs ved Oslo Børs pr. 31.12.2022.
Grunngjevnad: Gjev informasjon om omsetningsverdien per aksje.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 70 av 80
Årsrekneskapen for perioden 01.01 – 31.12.2022
for Voss Veksel- og Landmandsbank ASA
STADFESTING FRÅ STYRET OG BANKSJEF
Me stadfestar at banken sin årsrekneskap for 2022 etter vår beste meining er utarbeida i
samsvar med gjeldande rekneskapsstandardar, og at opplysningane i rekneskapen gjev eit
rettvisande bilete av banken sine eignelutar, gjeld, finansielle stilling og resultat som
heilskap.
Styret si årsmelding gjev rettvisande oversikt over utviklinga, resultatet og stillinga til banken
saman med ei utgreiing av dei mest sentrale risiko- og usikkerheitsfaktorane banken står
overfor.
Voss, 7. mars 2023
Styret i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA
Stein Kvarekvål Kathrine Løno Lahlum
Styreleiar Nestleiar
Olav Seim Hege Solbakken Solfrid Dagestad Midttun
Tilsette sin repr.
Stig Gunnar Røthe
Adm. b
anksjef
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 71 av 80
Retningslinjer for, og erklæring om fastsetjing av løn
og anna godtgjering til leiande tilsette
Retningslinjer for godtgjering:
Styret i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA har etablert eigne retningslinjer for godtgjering i
samsvar med Finansføretakslova, «Forskrift om godtgjørelsesordninger i finansinstitusjoner,
verdipapirforetak og forvaltningsselskap for verdipapirfond» og rundskriv frå Finanstilsynet, som
gjeld alle tilsette i banken. Hovudgodtgjeringa er fast løn. Verken leiarar eller andre tilsette i Voss
Veksel- og Landmandsbank ASA har insentivløn. Det er laga eigne retningslinjer for eventuell bonus,
som skal vera eit likt kronebeløp for alle tilsette der storleiken er maksimert til 1,5 gonger månadsløn
pr. år pr. tilsett, etter reglane i ovannemnde forskrift.
Banken skal ha ei godtgjeringsordning som
• bidreg til at banken kan få tak i og halda på den kompetansen banken treng for å nå sine
overordna mål
• er i samsvar med banken sine langsiktige interesser
• bidreg til å fremja og gje insentiv til god styring og kontroll med banken sin risiko
• hindrar høgare risikotaking enn banken sin risikotoleranse definert i risikopolicy og andre
styrande dokument
• ikkje inneheld aksjebaserte ytingar omtalt i allmennaksjelova §6-16a 1. ledd 3. punkt.
Godtgjeringsordninga skal fremja og gje insentiv til god styring og kontroll på kort og lang sikt, og skal
bidra til å unngå interessekonflikt spesielt mellom risikotaking og kontroll.
Erklæring:
Styret erklærer å ha nytta desse retningslinjene ved fastsetjing av løn og anna godtgjering for
rekneskapsåret 2022.
Godtgjering til leiande tilsette:
Vedtaksprosessen:
Styret har ein årleg gjennomgang med fastsetjing av godtgjering til adm. banksjef. Det er etablert eit
godgjeringsutval som sakshandsamar alle saker knytt til godtgjering i forkant av vedtak i styret.
Godtgjeringsutvalet og styret handsamar også eventuelle endringar i banken sine generelle
tilleggsytingar som pensjons- og forsikringsordningar.
Godtgjering til adm. banksjef:
Adm. banksjef si løn og andre økonomiske ytingar vert fastsett årleg av styret. I vurderinga av
ytingane tek ein med utgangspunkt i retningslinjene også vurdering av oppnådd resultat, individuelle
prestasjonar saman med utvikling av lønsnivå i samanliknbare stillingar.
Adm. banksjef sine ytingar består av:
• fast løn
• variabel godtgjering (bonus likt med resten av dei tilsette)
• pensjonsordning
• naturalytingar
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 72 av 80
Eventuell bonus er det styret som tildeler med likt beløp til alle tilsette i banken. Utgangspunktet er
oppnådd resultat målt mot vedtekne retningslinjer.
Adm. banksjef er medlem av banken si innskotsbaserte pensjonsordning for løn inntil 12 G, fram til
avgang. Pensjonsordninga i banken pr. 31.12.22 er ei innskotsbasert ordning med maksimale satsar.
I samsvar med arbeidsavtale av 23.10.17 er aldersgrense for stillinga 65 år, med rett og plikt til å gå
frå stillinga. Det er gjort tilleggsavtale om pensjonsalder på 65 år. Dersom adm. banksjef etter krav
frå styret må fråtre stillinga si, har han rett til etterløn i 18 månader frå det tidpunktet han forlet
stillinga.
Retningslinjer for 2023:
Styret finn ikkje grunn til å endra retningslinjer for praktisering av leiarlønningar for 2023.
Voss, 7. mars 2023
Styret i Voss Veksel- og Landmandsbank ASA
Stein Kvarekvål Kathrine Løno Lahlum
Styreleiar Nestleiar
Olav Seim Hege Solbakken Solfrid Dagestad Midttun
Tilsette sin repr.
Stig Gunnar Røthe
Adm. b
anksjef
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 73 av 80
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 74 av 80
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 75 av 80
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 76 av 80
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 77 av 80
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 78 av 80
STYRET
Medlemer: Varamedlemer i prioritert rekkefylgje:
Dagleg leiar Stein Kvarekvål, Skulestadmo, styreleiar
*
Dagleg leiar Gunvall Medhus, Eidfjord
*
Siviløkonom Kathrine Løno Lahlum, Voss, nestleiar
*
Revisor Marita Østrem, Voss
*
Pensjonist Olav Seim, Granvin
*
Kunderådgjevar Elin Bryn, Voss
Administrerande direktør Hege Solbakken, Bergen
(vararepresentant for dei tilsette)
Avdelingsleiar PM Solfrid Dagestad Midttun, Voss
(representant for dei tilsette)
Styremedlemer som er merkte med * står på val i 2023.
Valnemnd til generalforsamling 2023
Medlemer: Varamedlem:
Bokhandlar Anders Ullestad, Voss, leiar
Dr. scient Ingjerd Skogseid, Voss
Driftssjef Egil Mørkve, Voss
Jurist Hilde Magnusson, Voss
Medlemer og varamedlemer i valnemnda står på val kvart år.
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 79 av 80
Notat:
Vekselbanken | Årsmelding 2022 side 80 av 80
Dette er Vekselbanken
Vår visjon:
- ein god medspelar -
Våre kjerneverdiar:
Me er profesjonelle på ein aktiv, servicevenleg
og tillitsfull måte
Vår forretningsidé:
Me skal levera konkurransedyktige finansielle
tenester til kundar i vårt marknadsområde
Vår strategi:
Me er framtidsretta og offensiv, med sunn vekst
forankra i sjølvstende
5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-315967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-315967007LIEEXZX4N94292022-12-315967007LIEEXZX4N94292021-12-315967007LIEEXZX4N94292020-12-315967007LIEEXZX4N94292021-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember5967007LIEEXZX4N94292022-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember5967007LIEEXZX4N94292021-12-31ifrs-full:TreasurySharesMember5967007LIEEXZX4N94292021-12-31ifrs-full:SharePremiumMember5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-31ifrs-full:SharePremiumMember5967007LIEEXZX4N94292022-12-31ifrs-full:SharePremiumMember5967007LIEEXZX4N94292021-12-31VOS:AdditionalTier1CapitalMember5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-31VOS:AdditionalTier1CapitalMember5967007LIEEXZX4N94292022-12-31VOS:AdditionalTier1CapitalMember5967007LIEEXZX4N94292021-12-31VOS:ReserveOfFairValueGainsLossesMember5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-31VOS:ReserveOfFairValueGainsLossesMember5967007LIEEXZX4N94292022-12-31VOS:ReserveOfFairValueGainsLossesMember5967007LIEEXZX4N94292021-12-31VOS:RetainedEarningsAndMiscellaneousOtherReservesMember5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-31VOS:RetainedEarningsAndMiscellaneousOtherReservesMember5967007LIEEXZX4N94292022-12-31VOS:RetainedEarningsAndMiscellaneousOtherReservesMember5967007LIEEXZX4N94292022-01-012022-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember5967007LIEEXZX4N94292022-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember5967007LIEEXZX4N94292020-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31ifrs-full:IssuedCapitalMember5967007LIEEXZX4N94292020-12-31ifrs-full:TreasurySharesMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31ifrs-full:TreasurySharesMember5967007LIEEXZX4N94292020-12-31ifrs-full:SharePremiumMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31ifrs-full:SharePremiumMember5967007LIEEXZX4N94292020-12-31VOS:AdditionalTier1CapitalMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31VOS:AdditionalTier1CapitalMember5967007LIEEXZX4N94292020-12-31VOS:ReserveOfFairValueGainsLossesMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31VOS:ReserveOfFairValueGainsLossesMember5967007LIEEXZX4N94292020-12-31VOS:RetainedEarningsAndMiscellaneousOtherReservesMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31VOS:RetainedEarningsAndMiscellaneousOtherReservesMember5967007LIEEXZX4N94292021-01-012021-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMember5967007LIEEXZX4N94292021-12-31ifrs-full:NoncontrollingInterestsMemberiso4217:NOKiso4217:NOKxbrli:shares