Zarząd

Na dzień 1 stycznia 2025 roku w skład Zarządu Emitenta wchodzili:

Prezes Zarządu–Dariusz Pietyszuk,

Wiceprezes Zarządu –Witold Grabysz,

Wiceprezes Zarządu–Marek Kaczyński.

Do dnia sporządzenia niniejszego sprawozdania skład Zarządu nie uległ zmianie.

Rada Nadzorcza

Na dzień 1 stycznia 2025 roku skład Rady Nadzorczej przedstawiał się następująco:

Przewodniczący Rady Nadzorczej–Krzysztof Jędrzejewski,

Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej–Michał Rogatko,

Członek Rady Nadzorczej–Mirosława Barszcz,

Członek Rady Nadzorczej –Jacek Górka,

Członek Rady Nadzorczej –Mateusz Jędrzejewski,

Członek Rady Nadzorczej –Krzysztof Obłój.

W dniu 28 maja 2025 roku Zwyczajne Walne Zgromadzenie Emitenta podjęło uchwałę, zgodnie z którą odwołano ze składu Rady Nadzorczej MOSTOSTAL ZABRZE S.A. Pana Krzysztofa Obłoja (Obłój) - raport bieżący (dalej też rb) nr 23/2025 z dnia 28 maja 2025 roku oraz uchwałę, zgodnie z którą Rada Nadzorcza Spółki bieżącej, wspólnej kadencji będzie działała w składzie pięciu Członków.

Tym samym, na dzień sporządzenia niniejszego raportu skład osobowy Rady Nadzorczej przedstawia się następująco:

Przewodniczący Rady Nadzorczej–Krzysztof Jędrzejewski,

Wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej–Michał Rogatko,

Członek Rady Nadzorczej –Mirosława Barszcz,

Członek Rady Nadzorczej–Jacek Górka,

Członek Rady Nadzorczej –Mateusz Jędrzejewski.

Na dzień 1 stycznia 2025 roku w skład Komitetu Audytu wchodzili:

Przewodnicząca Komitetu Audytu–Mirosława Barszcz,

Członek Komitetu Audytu–Jacek Górka,

Członek Komitetu Audytu–Michał Rogatko.

Do dnia sporządzenia niniejszego skład Komitetu Audytu nie uległ zmianie.

Należności długoterminowe obejmują należności o terminie spłaty dłuższym niż rok od dnia bilansowego, z wyjątkiem należności z tytułu dostaw i usług.

Rozliczenia międzyokresowe kosztów obejmują koszty, których czas rozliczania jest dłuższy niż 12 miesięcy (długoterminowe), jak również koszty, których czas rozliczenia jest w okresie 12 miesięcy do dnia bilansowego (krótkoterminowe).

Czynne rozliczenia międzyokresowe dotyczą kosztów poniesionych w danym okresie sprawozdawczym, a dotyczących przyszłych okresów obrotowych tj. miesięcy następujących po miesiącu, w którym je poniesiono.

Po dacie rozpoczęcia leasingu składnik aktywów z tytułu prawa do użytkowania podlega amortyzacji oraz ocenie pod kątem utraty wartości zgodnie z MSR 36.

Grupa zdecydowała się skorzystać ze zwolnienia zawartego w paragrafie 5 MSSF 16. Oznacza to, że w przypadku krótkoterminowych umów leasingu (do 12 miesięcy) oraz umów leasingu, w których bazowy składnik aktywów ma niską wartość ujmuje się jako koszty w rachunku zysków i strat opłaty leasingowe metodą liniową lub w inny systematyczny sposób. Za niską wartość przyjęto równowartość 5.000 USD w przeliczeniu na złote. 

Emitent i spółki Grupy prowadzą program wypłaty świadczeń z tytułu odpraw emerytalnych i rentowych. Koszty określonych świadczeń obejmują następujące składniki:

–koszty bieżącego i przeszłego zatrudnienia,

–odsetki netto od zobowiązań netto,

–zyski lub straty aktuarialne.

Dwa pierwsze składniki ujmowane są w rachunku zysków i strat, natomiast zyski lub straty aktuarialne w innych całkowitych dochodach niepodlegających przekwalifikowaniu do rachunku zysków i strat.

Umowy o budowę

Wycena umów o budowę dokonywana jest w oparciu o metodę stopnia zaawansowania na podstawie obmiaru wykonanych prac. Metoda stopnia zaawansowania jest stosowana gdy istnieje możliwość wiarygodnej oceny stopnia zaawansowania prac i polega na ustaleniu przychodów związanych z realizacją całej umowy i poniesionych w tym celu kosztów wytworzenia w proporcji do „stopnia zaawansowania” realizacji umowy. Pomiar „stopnia zaawansowania” oparty jest na wskaźnikach fizycznych i uzależniony od warunków umowy, specyfiki branży i specyfiki wykonywanych prac.

Ustalenie kosztu w metodzie „stopnia zaawansowania” proporcjonalnie do stopnia zaawansowania wykonania usługi po odliczeniu kosztów odniesionych na wynik finansowy w poprzednich okresach sprawozdawczych. Dane dotyczące budżetów realizowanych umów, obmiarów (zaawansowania produkcji), informacji na temat zmian umowy i innych w celu uznania pomiaru za wiarygodny dostarczają służby techniczne zgodnie z powołanymi Procedurami

Dopuszcza się stosowanie metody opartej na nakładach, w przypadkach uzasadnionych specyfiką realizowanych prac, gdy jej zastosowanie pozwoli w sposób bardziej wiarygodny ustalić stan spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia.

Rozliczenie w trakcie realizacji prac następuje zgodnie z postępem prac, najczęściej w okresach miesięcznych, w oparciu o dokumenty rozliczeniowe potwierdzające wykonanie określonych robót lub dostawę (częściowe protokoły odbioru, faktury częściowe), po zakończeniu prac rozliczenie następuje na podstawie końcowych dokumentów rozliczeniowych potwierdzających zakończenie prac i dostaw (końcowy protokół odbioru, faktury końcowe). 

Przychody i koszty, wynik finansowy

Przychody ujmuje się w sprawozdaniu z całkowitych dochodów, jeżeli nastąpiło zwiększenie przyszłych korzyści ekonomicznych lub zmniejszenie stanu zobowiązań. Wysokość przychodu ustala się wg wartości godziwej zapłaty otrzymanej bądź należnej po uwzględnianiu rabatów.

Bieżący podatek obejmuje wszelkie krajowe i zagraniczne podatki pobierane od dochodów.

W przypadku niemożności wyliczenia bieżącego podatku od dochodu za granicą, kwota podatku jest szacowana i ujmowana jako obciążenie wyniku finansowego oraz jako zobowiązanie / rezerwa na podatek za granicą.

Sporządzenie sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF wymaga przyjęcia pewnych założeń oraz dokonania szacunków i osądów, które wpływają na przyjęte zasady rachunkowości oraz wielkości wykazane w sprawozdaniu finansowym. Założenia i szacunki wynikają z dotychczasowych doświadczeń oraz innych czynników, w tym przewidywań odnośnie przyszłych zdarzeń, które w danej sytuacji wydają się zasadne. Uzyskane w ten sposób oszacowania księgowe z definicji rzadko pokrywać się będą z faktycznymi rezultatami. Oszacowania i osądy na podstawie dostępnych, wiarygodnych informacji podlegają regularnej ocenie Zarządu.

Składniki podlegające szacunkom a tym samym subiektywnym ocenom to w szczególności:

Przychody

Ujęcie przychodów realizowane jest zgodnie z zasadami opisanymi w punkcie „Zasady stosowanej polityki rachunkowości” w punkcie Umowy z Klientami.

Utrata wartości ośrodka wypracowującego środki pieniężne oraz pojedynczych składników środków trwałych i wartości niematerialnych.

Główne założenia przyjęte w celu ustalenia wartości odzyskiwalnej to przesłanki wskazujące na: utratę wartości, modele, stopy dyskontowe, stopy wzrostu.

Rozpoznawanie przychodu oraz straty na kontraktach (umowach)

Preferowanym przez Grupę sposobem pomiaru wartości dóbr i usług, które są przekazywane klientom w miarę upływu czasu, jest metoda obmiaru wykonywanych prac (metoda oparta na wynikach). Metoda ta wymaga dokonywania fizycznych pomiarów wykonywanych prac.

Przyporządkowanie cen sprzedaży do poszczególnych elementów i etapów wykonywanych usług, realizowane jest w sposób bezpośredni głównie na podstawie kosztorysów będących podstawą wyceny wartości podpisanej umowy lub w sposób pośredni przypisując je do kluczowych zakresów kontraktu zgodnie z obowiązującymi wzorami budżetów oraz na podstawie zakresu umownego z Klientem.

Metoda udziału kosztów poniesionych do dnia ustalenia przychodów w całkowitych kosztach świadczenia (metoda oparta na nakładach) jest stosowana tylko w tych przypadkach, w których postępu prac nie można wiarygodnie zmierzyć za pomocą metody opartej na wynikach. W przypadku tej metody przychody z wykonania kontraktów, w okresie od dnia zawarcia umowy do dnia bilansowego – po odliczeniu przychodów, które wpłynęły na wynik finansowy w ubiegłych okresach obrotowych – ustala się proporcjonalnie do stopnia zaawansowania, mierzonego udziałem kosztów poniesionych od dnia zawarcia umowy do dnia ustalenia przychodu w całkowitych kosztach wykonania usługi.

Niezależnie od stosowanej metody pomiaru stopnia całkowitego spełnienia zobowiązania do wykonania świadczenia, podstawowym elementem umożliwiającym wycenę przychodów są budżety poszczególnych kontraktów/umów. Co najmniej w okresach kwartalnych budżety podlegają formalnemu procesowi przeglądu w oparciu o bieżące informacje i w przypadku wystąpienia istotnych zmian są aktualizowane i zatwierdzane przez Zarząd. W przypadku zaistnienia zdarzeń pomiędzy zaplanowanymi rewizjami budżetu, które w istotny sposób wpływają na wynik kontraktu, wartość całkowitych przychodów lub kosztów kontraktu/umowy może zostać zaktualizowana w określonym momencie. Rozliczenie w trakcie realizacji prac następuje zgodnie z postępem prac, najczęściej w okresach miesięcznych, w oparciu o dokumenty rozliczeniowe potwierdzające wykonanie określonych robót lub dostawę (częściowe protokoły odbioru, faktury częściowe), po zakończeniu prac rozliczenie następuje na podstawie końcowych dokumentów rozliczeniowych potwierdzających zakończenie prac i dostaw (końcowy protokół odbioru, faktury końcowe).

W przypadku, kiedy istnieje prawdopodobieństwo, iż łączne koszty związane z realizacją kontraktu/umowy przekroczą łączne przychody, zgodnie z MSR 37 „Rezerwy, zobowiązania warunkowe i aktywa warunkowe”, przewidywana strata (nadwyżka kosztów bezpośrednich i uzasadniona część kosztów pośrednich nad przychodami) obciąża koszty operacyjne oraz drugostronnie tworzona jest rezerwa na umowy rodzące obciążenia (rezerwa na straty na kontraktach). Wysokość przewidywanej straty jest aktualizowana podczas rewizji budżetów i jest najbardziej wiarygodnym szacunkiem kosztów, które spółki Grupy będą musiały ponieść, w celu zrealizowania danego kontraktu/umowy.

Krańcowe koszty doprowadzenia do zawarcia umowy z klientem spółki Grupy ujmują jako koszt danego okresu sprawozdawczego ze względu na brak pewności ich odzyskania.

Umowy zawierane przez spółki Grupy nie zawierają istotnego elementu finansowania. W przypadku realizowanych kontraktów/umów otrzymane zaliczki są przeznaczone na wydatki poniesione w pierwszych etapach realizacji kontraktu/umowy, w związku z tym nie występuje długoterminowe finansowanie realizowanego zadania otrzymaną zaliczką. Spółki Grupy stosują rozwiązanie praktyczne polegające na braku konieczności korygowania przyrzeczonej kwoty wynagrodzenia, gdyż od momentu przekazania przyrzeczonego dobra lub usługi klientowi do momenty zapłaty przez klienta nie upływa okres jednego roku. Po zakończeniu realizacji kontraktu/umowy zatrzymane kwoty są zwracane przez klienta w zamian za udzielone gwarancje bankowe/ubezpieczeniowe.

Każdorazowo Spółki Grupy analizują, zawierane umowy pod kątem wystąpienia zmiennego czynnika wynagrodzenia, w przypadku zidentyfikowania istotnych wartości szacują, całkowitą kwotę wynagrodzenia, do którego będą uprawnione.

Leasing

Główne założenia przyjęte w celu wyceny zobowiązań z tytułu leasingu oraz aktywów z tytułu prawa do użytkowania: okres leasingu, stopa dyskonta, możliwości wcześniejszego zakończenia leasingu oraz wystąpienie w niedalekiej przyszłości znaczące i niekorzystne dla jednostki zmiany o charakterze technologicznym, rynkowym, gospodarczym lub prawnym w otoczeniu, w którym jednostka prowadzi działalność, lub też na rynkach, na które dany składnik aktywów jest przeznaczony. Szacowany okres użytkowania aktywów z tytułu praw do użytkowania jest określany w ten sam sposób jak w przypadku rzeczowych aktywów trwałych i wartości niematerialnych, przy czym okres użytkowania aktywów z tytułu praw do użytkowania obejmuje nieodwoływalny okres leasingu oraz okres użytkowania rzeczowego składnika aktywów trwałych wynikający z wysoce prawdopodobnego wykorzystania z opcji jego wykupu.

Okres ekonomicznej użyteczności środków trwałych oraz wartości niematerialnych (z wyłączeniem wartości firmy).

Okres ekonomicznej użyteczności oraz metoda amortyzacji.

Środki trwałe

Emitent weryfikuje przewidywane okresy użytkowania składników rzeczowych aktywów trwałych na koniec każdego roku. Aktualizacja okresów użytkowania rzeczowych aktywów trwałych opiera się w głównej mierze na ocenie służb technicznych, odpowiedzialnych za ich eksploatację. W ramach weryfikacji w szczególności brane są pod uwagę:

Przesłanki pochodzące z zewnętrznych źródeł informacji:

–istnieją obserwowalne przesłanki, że wartość składnika aktywów spadła w danym okresie znacznie bardziej niż oczekiwano by wraz z upływem czasu lub w związku z normalnym użyciem,

–w ciągu okresu nastąpiły lub nastąpią w niedalekiej przyszłości znaczące i niekorzystne dla jednostki zmiany o charakterze technologicznym, rynkowym, gospodarczym lub prawnym w otoczeniu, w którym jednostka prowadzi działalność, lub też na rynkach, na które dany składnik aktywów jest przeznaczony,

–w ciągu okresu nastąpił wzrost rynkowych stóp procentowych lub innych rynkowych stóp zwrotu z inwestycji i prawdopodobne jest, że wzrost ten wpłynie na stopę dyskontową stosowaną do wyliczenia wartości użytkowej danego składnika aktywów i istotnie obniży wartość odzyskiwalną składnika aktywów,

–wartość bilansowa aktywów netto jednostki sporządzającej sprawozdanie finansowe jest wyższa od wartości ich rynkowej kapitalizacji.

Przesłanki pochodzące z wewnętrznych źródeł informacji:

–dostępne są dowody na to, że nastąpiła utrata przydatności danego składnika aktywów lub jego fizyczne uszkodzenie;

–w ciągu okresu nastąpiły lub też prawdopodobne jest, że w niedalekiej przyszłości nastąpią znaczące i niekorzystne dla jednostki zmiany dotyczące zakresu lub sposobu, w jaki dany składnik aktywów jest aktualnie użytkowany, lub zgodnie z oczekiwaniami, będzie użytkowany. Do takich zmian zalicza się niewykorzystywanie składnika aktywów, plany zaniechania działalności lub restrukturyzacji działalności, do której dany składnik należy, lub plany zbycia tego składnika aktywów przed uprzednio przewidzianym terminem oraz ponowna ocena okresu użytkowania danego składnika aktywów z nieokreślonego na okres określony.

Odpisy aktualizujące wartość aktywów finansowych

Główne założenia przyjęte w celu ustalenia odpisów aktualizujących wartość aktywów finansowych: stopa oczekiwanych strat kredytowych (włączając informacje dotyczące przyszłości), grupowanie aktywów finansowych, wykonanie prognoz przyszłych przepływów pieniężnych dla ośrodków wypracowujących zyski.

Do oceny ryzyka kredytowego i kalkulacji oczekiwanych strat kredytowych dla posiadanych obligacji korporacyjnych wycenianych przez inne całkowite dochody wykorzystywane są oceny agencji Moody's. Przyjętą miarą ryzyka kredytowego związanego z obligacjami korporacyjnymi jest iloczyn prawdopodobieństwa niewypłacalności emitenta obligacji i części nieodzyskiwanej w przypadku zajścia zdarzenia niewypłacalności.

Oczekiwane straty kredytowe ujmowane są w horyzoncie:

12 miesięcy (w przypadku wszystkich składników aktywów finansowych dla których nie zidentyfikowano istotnego wzrostu ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia lub

w horyzoncie życia instrumentu finansowego w zależności od zmiany ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia instrumentu finansowego:

–istotny wzrost ryzyka kredytowego od momentu początkowego ujęcia,

–zidentyfikowana utrata wartości.

Rezerwy

Decyzja o utworzeniu rezerwy związanej ze sprawami sądowymi podejmowana jest na podstawie oceny stopnia prawdopodobieństwa, iż konieczne będzie wykonanie przez jednostkę ciążącego na niej obowiązku powstałego w wyniku przeszłych zdarzeń, a przede wszystkim, jeżeli istnieje duże prawdopodobieństwo przegrania sprawy i zasądzenia dochodzonej kwoty co zwykle skutkuje koniecznością wydatkowania środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne. Ustalając kwotę tej rezerwy związanej ze sprawami sądowymi brane są pod uwagę nie tylko kwoty roszczenia określonego w pozwie, ale również koszty postępowania sądowego, tj.: opłaty sądowe, koszty zastępstwa procesowego, odsetki naliczone od terminu płatności żądanej kwoty do dnia bilansowego oraz inne prawdopodobne i możliwe do oszacowania zobowiązania mogące być następstwem toczącego się postępowania sądowego.

Rezerwy na przyszłe koszty tworzone są na podstawie oceny ciążącego obowiązku wynikającego z przeszłych zdarzeń, oszacowania prawdopodobieństwa przegrania sporu, a co za tym idzie konieczności wydatkowania środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne, w celu wypełnienia ciążącego obowiązku, dokonania wiarygodnego szacunku kwoty ewentualnego obowiązku lub tworzone są w przypadku uznania, iż jest prawdopodobne, że ciąży obowiązek wynikający z przeszłych zdarzeń i jednocześnie prawdopodobnym jest, że konieczne będzie w przyszłości wydatkowanie środków zawierających w sobie korzyści ekonomiczne z tego tytułu a szacunki kwot tego obowiązku można w wiarygodny sposób określić.

Aktywa i zobowiązania warunkowe

Emitent i spółki Grupy dokonują szacunków w odniesieniu do skutków finansowych ujawnianych aktywów warunkowych w oparciu o wartość wcześniej rozpoznanych kosztów, które spodziewają się odzyskać (np. na mocy podpisanych umów ubezpieczenia), bądź wartości przedmiotu postępowań, w których występują w roli powoda.

Emitent i spółki Grupy szacują możliwe przyszłe zobowiązania, stanowiące zobowiązania warunkowe, w oparciu o wartość roszczeń w ramach toczących się postępowań, w których są stroną pozwaną.

Świadczenia pracownicze i świadczenia związane z rozwiązaniem stosunku pracy

Świadczenia pracownicze: szacunki w oparciu o stopy dyskontowe, wzrost płac, wiek emerytalny, wskaźnik rotacji pracowników oraz inne.

Rezerwy na koszty rozwiązania stosunku pracy: szacunki w oparciu o stopy dyskontowe, liczba pracowników, staż pracy pracowników, wynagrodzenie jednostkowe oraz inne założenia.

Podatek dochodowy

Założenia przyjęte w celu rozpoznania aktywów z tytułu podatku odroczonego.

Założenia przyjęte w celu ustalenia wyniku podatkowego i wartości podatkowej w przypadku, gdy występuje niepewność co do ujęcia podatkowego.

Wartości netto możliwe do uzyskania ze sprzedaży zapasów

W przypadku, gdy cena nabycia lub koszt wytworzenia zapasów nie są możliwe do odzyskania, ustalana jest wysokość odpisów wartości zapasów na bazie szacunków co do ich wartości netto możliwych do uzyskania. Przecenie do poziomu cen sprzedaży netto możliwych do uzyskania podlegają zapasy, które utraciły swoje cechy użytkowe i przydatność. Wartości materiałów przeznaczonych do wykorzystania w procesie produkcji nie odpisuje się poniżej ceny nabycia, jeżeli oczekuje się, że zapasy, do produkcji których będą wykorzystane, zostaną sprzedane za kwoty wyższe lub równe szacowanym kosztom wytworzenia ustalanym na podstawie danych historycznych.

Utrata wartości należności z tytułu dostaw i usług oraz pozostałych należności

Za zdarzenie niewypłacalności (przyjęcie założenia, że kontrahent nie wywiąże się z zobowiązania) uznaje się wysokie prawdopodobieństwo upadłości, toczące się postępowanie upadłościowe/układowe kontrahenta, spór prawny względem wielkości lub zasadności roszczenia będącego podstawą danej należności o ile istnieje duże prawdopodobieństwo jego przegrania oraz inne informacje o charakterze jakościowym wskazujące na niemożność pełnego zaspokojenia wszystkich roszczeń finansowych ze strony kontrahenta. Dla celów oszacowania oczekiwanej straty kredytowej stosuje się model uproszczony wykorzystując matrycę rezerw oszacowaną na podstawie historycznych poziomów spłacalności oraz odzysków z należności od kontrahentów oraz model ogólny dla wybranych należności handlowych od kontrahentów.

Ujęte zmiany wartości szacunkowych w okresie sprawozdawczym zostały przedstawione w istotnych ujawnieniach.

Głównym zadaniem zarządzania ryzykiem w okresie sprawozdawczym było prawidłowe zdefiniowanie, przewidywanie i monitorowanie zmieniających się czynników zewnętrznych, które wywierają wpływ na działalność Grupy. Spółki Grupy w okresie od 1 stycznia roku do 31 grudnia 2025 roku na bieżąco analizowały potencjalne ryzyka, w celu ograniczenia ich negatywnego działania poprzez stworzenie procedur elastycznego reagowania na zmieniające się warunki zewnętrzne.

Sytuacja makroekonomiczna wykazała, iż w okresie sprawozdawczym spółki Grupy narażone były na następujące obszary ryzyka:

Ryzyka w obszarze finansowym:

–ryzyko kredytowe,

–ryzyko płynności,

–ryzyko rynkowe:

ryzyko walutowe,

ryzyko stopy procentowej i inflacji,

ryzyko cen towarów i usług,

Pozostałe ryzyka:

–sytuacja ogólnoświatowa, napędzana poważnymi zmianami politycznymi, napięciami geopolitycznymi, w tym utrzymującymi się konfliktami zbrojnymi m.in. w Ukrainie i na Bliskim Wschodzie,

–ryzyko klimatyczne,

–ryzyko związane z prowadzonymi sporami, w tym sądowymi,

–ryzyko dotyczące dostępności wykwalifikowanych pracowników z rynku krajowego,

–ryzyko operacyjne związane z realizowanymi kontraktami montażowo-budowlanymi,

–ryzyko związane z nasilającą się konkurencją,

–ryzyko związane z rosnącymi barierami dostępu do rynków zagranicznych,

–ryzyko związane z cyberatakiem i kradzieżą danych osobowych.

Wszystkie zidentyfikowane ryzyka w okresie sprawozdawczym były analizowane ze względu na nietypową sytuację ogólnoświatową związaną z zaostrzającymi się konfliktami zbrojnymi w różnych częściach globu, w tym wojną w Ukrainie.

Weryfikacja i uzgadnianie zasad zarządzania ryzykiem należy do kompetencji Zarządu Spółki. Wpływ wymienionych wyżej ryzyk na działalność i wyniki Grupy przedstawia się następująco: